📝 Dərs 1

Ərəb dilində sözün növləri (أقسام الكلام)

Ərəb dilində sözün 3 növü vardır⤵️

🟢اِسْم (isim)
Məsələn: Ev (بيت), kişi (رجل) və s.

🟢فِعْل (fel)
Məsələn: getdi (ذَهَبَ), yazdı (كَتَبَ) və s.

🟢حَرْف (hərf)
Məsələn: في (içində), على (üzərində)

➖➖➖➖➖➖➖

📝Qısa izah

📎İsim (اسم): ad bildirir - insan, əşya, yer, zaman, və s.
Məsələn: كتابٌ (kitab), مدرسةٌ (məktəb).

📎Feil (فعل): hərəkət və ya iş bildirir.
Məs: جلسَ (oturdu), قرأَ (oxudu).

📎Hərf (حرف): tək başına mənası yoxdur, cümlədə başqa sözlərlə birlikdə mənanı tamamlayır.
Məs: في البيتِ (evdə) — “في” burada “-də” mənası verir.

Misal cümlələr⤵️

1. هذا كتابٌ — Bu kitabdır (isim)

2. قرأَ الولدُ — Uşaq oxudu. (feil)

3. الكتابُ في البيتِ — Kitab evdədir. (hərf)

➖➖➖➖➖➖➖

💡Tapşırıq:

📌Aşağıdakı sözləri üç qrupa böl! (isim, feil, hərf)

ذهبَ – بابٌ – على – مدرسةٌ – جلسَ – إلى – قلمٌ

t.me/arabcasoz

بِنْتٌ بَنَاتٌ
▫️Qız / Qızlar
​نَبِيٌّ أَنْبِيَاءُ
▫️Nəbi, peyğəmbər / Peyğəmbərlər
​مَدِينَةٌ مُدُنٌ
▫️Şəhər / Şəhərlər
​صَدِيقٌ أَصْدِقَاءُ
▫️Dost / Dostlar
​طَبِيبٌ أَطِبَّاءُ
▫️Həkim / Həkimlər
​قَمَرٌ
▫️Ay
شَهْرٌ أَشْهُرٌ/شُهُورٌ
▫️Ay / Aylar (təqvim)
​مِفْتَاحٌ مَفَاتِيحُ
▫️Açar / Açarlar
​كُرْسِيٌّ كَرَاسِيُّ
▫️Kürsü, stul / Stullar
​بَابٌ أَبْوَابٌ
▫️Qapı / Qapılar

⚪️ t.me/arabcasoz

📚 Dərs 2

Müəyyənlik və qeyri-müəyyənlik (المعرفة والنكرة)↩️

🪶 Qeyri-müəyyən isim (نَكِرَة)

Qeyri-müəyyən (tanınmayan, xüsusi olmayan) bir şeyi bildirir.
Ərəb dilində bu cür sözlərin sonunda تنوين (ً ٍ ٌ) olur.

💡Misallar:

🔵كتابٌ - kitab

🔵رجلٌ — kişi

🔵بيتٌ — ev

〰️〰️〰️〰️〰️〰️〰️〰️

🪶 Müəyyən isim (مَعْرِفَة)

Müəyyən (tanınan, konkret) bir şeyi bildirir.
Ərəb dilində belə sözlərin əvvəlində الـ (əl) artırılır. Artıq tanıdığımız, bəlli bir şeyi göstərir.


💡Misallar:

🔵الكتابُ — həmin kitab

🔵الرجلُ — həmin kişi

🔵البيتُ — həmin ev

✅ Tapşırıq:

Aşağıdakı sözlərin hansının müəyyən, hansının qeyri-müəyyən olduğunu müəyyən et:

1. بيتٌ
2. الرجلُ
3. كتابٌ
4. المدرسةُ
5. القلمُ

📲 t.me/arabcasoz

عِلْمٌ عُلُومٌ
🟠Elm / Elmlər
​عَمَلٌ أَعْمَالٌ
⚫️Əməl / Əməllər
​رَأْسٌ رُؤُوسٌ
🟠Baş / Başlar
​وَجْهٌ وُجُوهٌ
⚫️Üz, sima / Üzlər
​لِسَانٌ أَلْسِنَةٌ
🟠Dil / Dillər (orqan)
​يَدٌ أَيْدٍ
⚫️Əl / Əllər
​رِجْلٌ أَرْجُلٌ
🟠Ayaq / Ayaqlar
​نَفْسٌ أَنْفُسٌ/نُفُوسٌ
⚫️Nəfs, can / Nəfslər, canlar
​سَبَبٌ أَسْبَابٌ
🟠Səbəb / Səbəblər
​خَبَرٌ أَخْبَارٌ
⚫️Xəbər / Xəbərlər

🔔 t.me/arabcasoz

جُنْدِيٌّ جُنُودٌ
🔵Əsgər / Əsgərlər
​مَلَكٌ مَلَائِكَةٌ
🟠Mələk / Mələklər
​جَنَّةٌ جَنَّاتٌ
🔵Cənnət / Cənnətlər
​نَارٌ نِيرَانٌ
🟠Od, atəş / Odlar
​شَيْطَانٌ شَيَاطِينُ
🔵Şeytan / Şeytanlar
​حِصْنٌ حُصُونٌ
🟠Qala / Qalalar
​سَيْفٌ سُيُوفٌ
🔵Qılınc / Qılınclar
​نَجْمٌ نُجُومٌ
🟠Ulduz / Ulduzlar
​قَصْرٌ قُصُورٌ
🔵Saray / Saraylar
​أَمِيرٌ أُمَرَاءُ
🟠Əmir / Əmirlər

📲 t.me/arabcasoz

Dərs 3 ✍️

Kişi cinsində olan işarə əvəzlikləri
(أسماء الإشارة للمذكر)

1️⃣ Tək şəxs üçün (المفرد المذكر)

🔣 هَذَا
Bu yaxında olan kişi cinsində bir şey və ya şəxs üçün istifadə olunur. Mənası bu'dur.

🔣ذَاكَ
Bu bir qədər uzaqda olan üçün istifadə olunur. Orta uzaqlıq bildirir. Mənası - o'dur.

🔣ذَلِكَ
Bu uzaqda olan kişi cinsində bir şey üçün istifadə olunur. Mənası o'dur.

😀 Misallar:

هذا كتابٌ — Bu kitabdır.
ذاك بيتٌ — O evdir.
ذلك جبلٌ — O (uzaqdakı) dağdır.


2️⃣ İkilik üçün (المثنّى المذكر)

🔣هذانِ
Bu yaxında olan iki kişi və ya əşya üçün istifadə olunur. Mənası “bu ikisi" deməkdir.

🔣ذانِكَ
Bu uzaqda olan iki kişi və ya əşya üçün istifadə olunur. Mənası “o ikisi" deməkdir.


😀 Misallar:

هذانِ وَلَدَانِ — Bu iki oğlandır.
ذانِكَ رَجُلَانِ — O iki kişidir.

(Orta məsafə forması bu halda ayrıca işlədilmir.)


3️⃣ Cəm (çoxluq) üçün (الجمع المذكر)

🔣هؤلاءِ
Bu yaxında olan bir neçə kişi və ya kişi cinsində çoxluq üçün istifadə olunur. Mənası “bunlar" deməkdir.

🔣أولئكَ
Bu uzaqda olan bir neçə kişi və ya kişi cinsində çoxluq üçün istifadə olunur. Mənası “onlar" deməkdir.

😀 Misallar:

هؤلاءِ طُلّابٌ — Bunlar tələbələrdir.
أولئكَ رِجَالٌ — Onlar kişilərdir.

➖➖➖➖➖➖➖

✔️ Tapşırıq

Aşağıdakı cümlələrdəki işarə əvəzliklərini tap və onların mənasını yaz:

1. هذا رجلٌ
2. هذانِ كاتبانِ
3. هؤلاءِ مسلمونَ
4. ذلك كتابٌ
5. أولئكَ طلابٌ

⭐️ t.me/arabcasoz

جَامِعَةٌ جَامِعَاتٌ
🟢Universitet / Universitetlər
​مُسْلِمٌ مُسْلِمُونَ
🟠Müsəlman (kişi) / Müsəlmanlar (kişi)
​مُسْلِمَةٌ مُسْلِمَاتٌ
🟢Müsəlman (qadın) / Müsəlmanlar (qadın)
​كَافِرٌ كَافِرُونَ/كُفَّارٌ
🟠Kafir / Kafirlər
​مُؤْمِنٌ مُؤْمِنُونَ
🟢Mömin (kişi) / Möminlər (kişi)
​عَبْدٌ عِبَادٌ
🟠Qul / Qullar
​سَاعَةٌ سَاعَاتٌ
🟢Saat / Saatlar
​شَارِعٌ شَوَارِعُ
🟠Küçə / Küçələr
​سُوقٌ أَسْوَاقٌ
🟢Bazar / Bazarlar
​غَنِيٌّ أَغْنِيَاءُ
🟠Zəngin, varlı / Zənginlər

📩 t.me/arabcasoz

➡️ Dərs 4

Qadın cinsində olan işarə əvəzlikləri
(أسماء الإشارة للمؤنث)

1️⃣ Tək şəxs üçün (المفرد المؤنث)

🔃 هَذِهِ
Bu yaxında olan qadın cinsində bir şey və ya şəxs üçün istifadə olunur.
Mənası: bu (qadın cinsində).

🔃 تِلكَ
Bu uzaqda olan qadın cinsində bir şey və ya şəxs üçün istifadə olunur.
Mənası: o (qadın cinsində).

🔃 تِيكَ
Bu da “تلكَ” sözünün digər formasıdır, daha çox ərəblərin danışıq dilində işlənir.
Mənası: o (qadın cinsində, uzaqda olan).

🖊️ Misallar:

هَذِهِ بِنْتٌ — Bu qızdır.
تِلكَ سَيَّارَةٌ — O (uzaqdakı) maşındır.
تِيكَ امْرَأَةٌ — O qadındır.


2️⃣ İkilik üçün (المثنّى المؤنث)

🔃 هَاتَانِ
Bu yaxında olan iki qadın və ya dişi əşya üçün istifadə olunur.
Mənası: bu iki (qadın cinsində).

🔃 تَانِكَ
Bu uzaqda olan iki qadın və ya dişi əşya üçün istifadə olunur.
Mənası: o iki (qadın cinsində).

🖊️ Misallar:

هَاتَانِ بِنْتَانِ — Bu iki qızdır.
تَانِكَ امْرَأَتَانِ — O iki qadındır.


3️⃣ Cəm (çoxluq) üçün (الجمع المؤنث)

🔃 هَؤُلَاءِ
Bu yaxında olan bir neçə qadın və ya qadın cinsində çoxluq üçün istifadə olunur.
Mənası: bunlar (qadın cinsində).

🔃 أُولَئِكَ
Bu uzaqda olan bir neçə qadın və ya qadın cinsində çoxluq üçün istifadə olunur.
Mənası: onlar (qadın cinsində).

🖊️ Misallar:

هَؤُلَاءِ نِسَاءٌ — Bunlar qadınlardır.
أُولَئِكَ مُؤْمِنَاتٌ — Onlar mömin qadınlardır.

〰️〰️〰️〰️〰️〰️〰️

✅ Tapşırıq

Aşağıdakı cümlələrdəki işarə əvəzliklərini tap və onların mənasını yaz:

1. هَذِهِ بِنْتٌ
2. تِلكَ سَيَّارَةٌ
3. هَاتَانِ مُعَلِّمَتَانِ
4. أُولَئِكَ مُسْلِمَاتٌ
5. هَؤُلَاءِ نِسَاءٌ

✉️ t.me/arabcasoz

فَقِيرٌ فُقَرَاءُ
🟡Kasıb / Kasıblar
​مَطْعَمٌ مَطَاعِمُ
🟡Restoran / Restoranlar
​فُنْدُقٌ فَنَادِقُ
🟡Otel / Otellər
​حَقِيبَةٌ حَقَائِبُ
🟡Çanta / Çantalar
​وَرَقَةٌ أَوْرَاقٌ
🟡Vərəq, yarpaq / Vərəqlər, yarpaqlar
​زَهْرَةٌ أَزْهَارٌ/زُهُورٌ
🟡Çiçək / Çiçəklər
​صُورَةٌ صُوَرٌ
🟡Şəkil / Şəkillər
​جَزِيرَةٌ جُزُرٌ
🟡Ada / Adalar
​قَرْيَةٌ قُرًى
🟡Kənd / Kəndlər
​مُسْتَشْفَى مُسْتَشْفَيَاتٌ
🟡Xəstəxana / Xəstəxanalar

🔔 t.me/arabcasoz

لَوْنٌ أَلْوَانٌ
❤️Rəng / Rənglər
​مَاءٌ مِيَاهٌ
❤️Su / Sular
​صَوْتٌ أَصْوَاتٌ
❤️Səs / Səslər
​نُورٌ أَنْوَارٌ
❤️Nur, işıq / Nurlar
​ظِلٌّ ظِلَالٌ
❤️Kölgə / Kölgələr
​حَجَرٌ أَحْجَارٌ/حِجَارَةٌ
❤️Daş / Daşlar
​دُعَاءٌ أَدْعِيَةٌ
❤️Dua / Dualar
​صَلَاةٌ صَلَوَاتٌ
❤️Namaz / Namazlar
​ذَنْبٌ ذُنُوبٌ
❤️Günah / Günahlar
​حَسَنَةٌ حَسَنَاتٌ
❤️Yaxşılıq, savab / Yaxşılıqlar

💬 t.me/arabcasoz

آيَةٌ آيَاتٌ
🟠Ayə / Ayələr
​إِمَامٌ أَئِمَّةٌ
⚪️İmam / İmamlar
​شَرِيكٌ شُرَكَاءُ
🟠Şərik / Şəriklər
​طَعَامٌ أَطْعِمَةٌ
⚪️Yemək / Yeməklər
​شَرَابٌ أَشْرِبَةٌ
🟠İçki / İçkilər
​لَيْلٌ لَيَالٍ
⚪️Gecə / Gecələr
​نَهَارٌ أَنْهُرٌ
🟠Gündüz / Gündüzlər
​قَاضٍ قُضَاةٌ
⚪️Qazı, hakim / Qazılar
​سَفِينَةٌ سُفُنٌ
🟠Gəmi / Gəmilər
​بَلَدٌ بِلَادٌ
⚪️Ölkə, diyar / Ölkələr

✔️ t.me/arabcasoz

مِصْبَاحٌ مَصَابِيحُ
🌌Çıraq, lampa / Çıraqlar
​تَاجِرٌ تُجَّارٌ
✨Tacir / Tacirlər
​وَلِيٌّ أَوْلِيَاءُ
🌌Vəli, dost, himayədar / Vəlilər
​عَدُوٌّ أَعْدَاءُ
✨Düşmən / Düşmənlər
​شَهِيدٌ شُهَدَاءُ
🌌Şəhid / Şəhidlər
​بَابٌ بِيبَانٌ (həmçinin أَبْوَابٌ)
✨Qapı / Qapılar
​صَحَابِيٌّ صَحَابَةٌ
🌌Səhabə / Səhabələr
​حِزْبٌ أَحْزَابٌ
✨Partiya, dəstə / Dəstələr
​مَثَلٌ أَمْثَالٌ
🌌Məsəl, nümünə / Məsəllər
​نَهْرٌ أَنْهَارٌ
✨Çay (axan su) / Çaylar

🔔 t.me/arabcasoz