Role Playing ရဲ့ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်
Role playing ဆိုတာ အလုပ်ခွင်မှာ တကယ်ကြုံရနိုင်တဲ့ အခြေအနေတစ်ခုကို ဇာတ်တိုက်လေ့ကျင့်တာပါ။ Video recording နဲ့ playback က ကိုယ့်ကိုယ်ကို သူများအမြင်မှာ ဘယ်လို (looks) လဲဆိုတာ ပြန်မြင်ရစေတယ်၊ ကိုယ့်ရဲ့ body language, အသံနေအသံထား၊ ပြောပုံဆိုပုံတွေကို ပြန်သုံးသပ်လို့ရတယ်။

ဒီနည်းလမ်းရဲ့ အဓိကရည်ရွယ်ချက်က အသိပညာ (Knowledge) တိုးဖို့မဟုတ်ပါဘူး။ အပြုအမူ (Behavior) နဲ့ ဆက်ဆံရေးစွမ်းရည် (Interpersonal Skills) တွေ တိုးတက်လာဖို့ပါ။Role playing က 'သိတာ' (Knowing) နဲ့ဆိုင်တဲ့ training တွေအတွက်မဟုတ်ဘဲ 'လုပ်ပြတာ' (Doing) နဲ့ဆိုင်တဲ့ skill တွေအတွက်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အရောင်းအလုပ်က 'လုပ်ပြရတဲ့' skill ဖြစ်လို့ အထိရောက်ဆုံးပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဆိုတာ ဈေးကြီးလေ၊ လူတွေက ยิ่งဝယ်ချင်လေ ဖြစ်တဲ့ ဇိမ်ခံကုန်ပစ္စည်း (luxury good) တစ်မျိုးပါ။ ဒါဟာ ဝယ်လိုအားနိယာမ (Law of Demand) ရဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ပါတယ်။

သာမန်ကုန်စည်တွေက ဈေးတက်ရင် ဝယ်လိုအားကျဆင်းပေမယ့်၊ Veblen good ကတော့ ဈေးတက်လာ수록 သူ့ရဲ့ တန်ဖိုးနဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာက ပိုတက်လာတယ်လို့ လူတွေကယူဆပြီး ပိုဝယ်ချင်လာကြပါတယ်။

## ဘာကြောင့် ဒီလိုဖြစ်ရတာလဲ။
ဒီရဲ့နောက်ကွယ်က အဓိက စိတ်ပညာကတော့ "Conspicuous Consumption" หรือ "ฐานะ zur Schau stellen အတွက် သုံးစွဲခြင်း" ဖြစ်ပါတယ်။

Status Symbol (ฐานะสัญลักษณ์): ဒီကုန်ပစ္စည်းကို ပိုင်ဆိုင်ခြင်းအားဖြင့် သူတို့ရဲ့ ကြွယ်ဝမှု (wealth) နဲ့ လူမှုအဆင့်အတန်း (social status) ကို ပြသချင်လို့ပါ။ ဈေးကြီးတာကပဲ သူ့ရဲ့ အဓိက ဆွဲဆောင်မှု ဖြစ်နေပါတယ်။

Exclusivity (พิเศษ): ဈေးအရမ်းကြီးတဲ့အတွက် လူတိုင်းမဝယ်နိုင်ပါဘူး။ ဒါကြောင့် ဒီပစ္စည်းကို ကိုင်နိုင်တာက သူတို့ကို လူတွေကြားထဲမှာ ထူးခြားတယ်လို့ ခံစားရစေပါတယ်။ ဈေးကျသွားရင် လူတိုင်းဝယ်နိုင်ပြီး မထူးခြားတော့တဲ့အတွက် ဝယ်လိုအားပြန်ကျသွားနိုင်ပါတယ်။

Perceived Quality (คุณภาพสูงလို့ထင်မြင်ခြင်း): ဈေးကြီးရင် အရည်အသွေးလည်း အလိုလိုကောင်းလိမ့်မယ်လို့ လူတွေက ထင်မြင်ကြပါတယ်။

Opens in a new window
Licensed by Google
## ဥပမာများ
ဇိမ်ခံနာရီများ (ဥပမာ- Rolex, Patek Philippe)

နာမည်ကြီး ဒီဇိုင်နာ လက်ကိုင်အိတ်များ (ဥပမာ- Hermès Birkin)

Supercars (ဥပမာ- Ferrari, Lamborghini)

ရှားပါးသော အနုပညာပစ္စည်းများ သို့မဟုတ် စပျစ်ဝိုင်များ

Values (တန်ဖိုးများ): ဘာတွေက အရေးကြီးတယ်လို့ ကုမ္ပဏီက သတ်မှတ်ထားသလဲ။

Beliefs (ယုံကြည်ချက်များ): ဝန်ထမ်းတွေက ဘာတွေကို အမှန်တရားလို့ လက်ခံထားကြသလဲ။

Attitudes (သဘောထားများ): အလုပ်အပေါ်၊ customer အပေါ် ဘယ်လိုသဘောထားရှိကြသလဲ။

Traditions / Norms (အစဉ်အလာ/လုပ်ရိုးလုပ်စဉ်များ): "ငါတို့ဆီမှာတော့ ဒါက ဒီလိုပဲလုပ်ကြတယ်" ဆိုတဲ့ အလေ့အထတွေ။

Pervasive (နေရာတိုင်းမှာရှိနေသော): Culture ဆိုတာ ဌာနတစ်ခု၊ လူတစ်ယောက်မှာပဲ ရှိတာမဟုတ်ဘဲ ကုမ္ပဏီတစ်ခုလုံးမှာ လေထုလို ပျံ့နှံ့နေတာကို ဆိုလိုပါတယ်။

Informal Network (တရားမဝင် ကွန်ရက်)

Informal network ကို "Grapevine" (တဆင့်စကား၊ သတင်းစကား လမ်းကြောင်း) လို့လည်း ခေါ်ပါတယ်။ ဒါဟာ ရုံးမှာ ဝန်ထမ်းတွေကြားမှာ ရာထူးအဆင့်အတန်း၊ ဌာန မခွဲခြားဘဲ သဘာဝအတိုင်းဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ တရားမဝင် ဆက်ဆံရေးနဲ့ ဆက်သွယ်မှု ကွန်ရက်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။

ဥပမာ - နေ့လည်စာ အတူတူစားရင်း စကားပြောတာ၊ instant messaging မှာ အချင်းချင်း စကားပြောတာမျိုးပါ။

ဒါကြောင့် သတင်းအချက်အလက်တွေက ရာထူးအဆင့်ဆင့်ကို ဖြတ်စရာမလိုဘဲ လူတစ်ယောက်ကနေတစ်ယောက်ကို တိုက်ရိုက်ရောက်သွားတဲ့အတွက် ဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းက အလွန်တိုပြီး မြန်ဆန်ပါတယ် (short and direct)။

Formal Network (တရားဝင် ကွန်ရက်)

ဒါကတော့ ကုမ္ပဏီရဲ့ တရားဝင် organogram (ရာထူးအဆင့်ဆင့် ဖွဲ့စည်းပုံ) အတိုင်း သွားတဲ့ ဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းပါ။

သတင်းတစ်ခုက ဝန်ထမ်းငယ်ဆီကနေ သူ့မန်နေဂျာ၊ မန်နေဂျာဆီကနေ ဌာနမှူး၊ ဌာနမှူးဆီကနေ တခြားဌာနမှူး၊ ပြီးမှ ဝန်ထမ်းငယ်ဆီ ပြန်ရောက်ဆိုတဲ့ အဆင့်ဆင့်သွားရပါတယ်။

ဒါကြောင့် သူ့ရဲ့ ဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းက ရှည်လျားပြီး နှေးကွေးပါတယ် (lengthy and slow)။

1. Public Oversight Board က Internal အဖွဲ့အစည်းလား။
မဟုတ်ပါဘူး။ Public Oversight Board က Internal (အတွင်းပိုင်း) အဖွဲ့အစည်း မဟုတ်ပါဘူး။ သူက လုံးဝ External (ပြင်ပ) အဖွဲ့အစည်းတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။

ဘယ်သူက ဖွဲ့စည်းတာလဲ? သူ့ကို အစိုးရ ဒါမှမဟုတ် နိုင်ငံရဲ့ ဘဏ္ဍာရေးဆိုင်ရာ အာဏာပိုင်အဖွဲ့အစည်း (regulator) က ဥပဒေနဲ့ ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ထားတာပါ။

ဘယ်သူ့ကို ကြီးကြပ်တာလဲ? သူ့ရဲ့ အဓိကတာဝန်က ကုမ္ပဏီတစ်ခုတည်းကို ကြီးကြပ်တာမဟုတ်ဘဲ၊ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံလုံးမှာရှိတဲ့ စာရင်းစစ်လုပ်ငန်း (auditing profession) တစ်ခုလုံးရဲ့ အရည်အသွေးကို ကြီးကြပ်ဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။

ဘာကြောင့်လိုတာလဲ? စာရင်းစစ်တွေက ကုမ္ပဏီတွေရဲ့ ဘဏ္ဍာရေးရှင်းတမ်းတွေကို စစ်ဆေးပေးရတဲ့ "စောင့်ကြည့်သူ (watchdog)" တွေပါ။ Public Oversight Board ကတော့ အဲ့ဒီ "စောင့်ကြည့်သူတွေကို ပြန်ပြီးစောင့်ကြည့်တဲ့အဖွဲ့" (a watchdog for the auditors) ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါမှ ပြည်သူလူထုက စာရင်းစစ်လုပ်ငန်းအပေါ်မှာ ယုံကြည်မှုရှိမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဥပမာ: အမေရိကန်မှာဆိုရင် PCAOB (Public Company Accounting Oversight Board)၊ UK မှာဆိုရင် FRC (Financial Reporting Council) တို့လိုမျိုးပါ။

2. NED တွေနဲ့ပဲ ဖွဲ့စည်းထားတာလား။
ဒါကလည်း မဟုတ်ပါဘူး။ သူက NED (Non-Executive Directors) တွေနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ NED တွေက ကုမ္ပဏီတစ်ခုရဲ့ အတွင်းပိုင်းဖွဲ့စည်းပုံမှာပဲ ရှိတာပါ။

NED (Non-Executive Director) ဆိုတာ ဘာလဲ?

NED တွေကတော့ ကုမ္ပဏီတစ်ခုရဲ့ Board of Directors (ဒါရိုက်တာဘုတ်အဖွဲ့) ထဲမှာ ပါဝင်တဲ့သူတွေပါ။ သူတို့က ကုမ္ပဏီရဲ့ Internal အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။

သူတို့ဟာ ကုမ္ပဏီရဲ့ နေ့စဉ်လုပ်ငန်းတွေမှာ ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်တဲ့ ဝန်ထမ်းတွေမဟုတ်ဘဲ၊ အတွေ့အကြုံ၊ အမှီအခိုကင်းမှု (independence) နဲ့ အ外部အမြင်တွေပေးပြီး ကုမ္ပဏီရဲ့ အမှုဆောင်ဒါရိုက်တာ (Executive Directors) တွေကို စောင့်ကြည့်ထိန်းကျောင်းဖို့နဲ့ ရှယ်ယာရှင်တွေရဲ့ အကျိုးစီးပွားအတွက် အလုပ်လုပ်ဖို့ တာဝန်ရှိပါတယ်။