دو نیم سازی چیست؟

دکتر پیمان دوستی

دو نیم‌سازی (Splitting) یکی از مکانیزم‌های دفاعی ابتدایی و ناپخته (primitive) است که اغلب در اختلالات شخصیت، به‌ویژه اختلال شخصیت مرزی (BPD) مشاهده می‌شود.

این مکانیزم به‌ویژه در شرایط استرس‌زا یا در مواجهه با احساسات شدید فعال می‌شود.


دو نیم‌سازی، فرآیندی روانی است که در آن فرد نمی‌تواند جنبه‌های مثبت و منفی یک شخص، یک موقعیت، یک چیز یا حتی خود را در کنار هم نگه دارد. در نتیجه:

• هرکدام از آنها یا کاملاً خوب (۱۰۰)،
• یا کاملاً بد(۰)، می‌شوند.

بین این دو حالت، منطقه خاکستری یا طیف وجود ندارد.

نشانه‌های دو نیم‌سازی در بزرگسالی:

• روابط ناپایدار (دوستی یا دشمنی مطلق با یک نفر در زمان‌های مختلف)

• نوسان شدید در ارزیابی خود (گاهی حس عظمت، گاهی احساس بی‌ارزشی)

• انتظارهای غیرواقع‌بینانه از دیگران و ناامیدی سریع از آن‌ها

• قطبی‌سازی افکار: «همه چیز یا عالیه یا افتضاح»، «یا دوستم داری یا ازم متنفری»

مثال ساده:

فردی که با مکانیزم دو نیم‌سازی عمل می‌کند ممکن است روان‌درمانگرش را در یک جلسه «بهترین و دلسوزترین انسان دنیا» بداند، اما اگر جلسه بعد پاسخ مورد نظر را نشنود، همان روان‌درمانگر را «بی‌عاطفه و خطرناک» توصیف کند.


https://t.me/actlearning

کارگاه درمان تلفیقی اکت (ACT) و طرحواره

حضوری/ آنلاین (با قابلیت بازپخش فیلم دوره تا ۱ ماه)

مدرسین: دکتر پیمان دوستی - دکتر نرگس حسینی نیا

زمان: مرداد ۱۴۰۴

مدت دوره: ۸ روز از ساعت ۱۰ الی ۱۸

سرفصل‌ها:

۱) آشنایی با درمان تلفیقی اکت (ACT) و طرحواره
شامل:

الف) یادگیری طرحواره درمانی
ب) یادگیری درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد
ج) یادگیری درمان تلفیقی اکت و طرحواره

۲) یادگیری تکنیک‌ها و تمرین‌ها
۳) فرمول بندی و مفهوم پردازی در جلسات درمان
۴) استفاده از درمان تلفیقی در جلسات مشاوره‌ی روان‌شناسی
۵) کار با نشانه‌های اختلال شخصیت مرزی
۶) زوج درمانی با درمان تلفیقی
۷) توانمندسازی زندگی با بیماری مزمن پزشکی
۸) رول پلی (ایفای نقش) و کاربست تمرین‌ها


اطلاعات بیشتر و ثبت نام:

https://iranacttherapy.com/actstworkshop/

در ادامه‌ی فعالیت‌های آموزشی

مرکز خدمات روان‌شناسی «پذیرش و تعهد»

در راستای مسئولیت اجتماعی و با هدف ارتقای سلامت روان و افزایش بعد روانی کیفیت زندگی در جامعه،

این کلینیک اقدام به برگزاری یک وبینار تخصصی

و رایگان

با محوریت بهبود روابط عاطفی (زوجین)

با تدریس دکتر نرگس حسینی‌نیا، روان‌شناس و مسئول فنی کلینیک کرده است.

این وبینار در تاریخ شنبه ۲۱ تیر ۱۴۰۴ ساعت ۲۰:۰۰ برگزار خواهد شد.

شرکت در این وبینار برای عموم علاقه‌مندان رایگان است.


همچنین این وبینار به صورت زنده در مجتمع سیتادیوم ارومیه هم پخش می‌شود.

لینک ثبت نام:

https://iranacttherapy.com/couple/

احساس تنهایی در اختلال شخصیت مرزی؛ چه عواملی آن را پیش‌بینی می‌کنند؟

اختلال شخصیت مرزی (BPD) یکی از چالش‌برانگیزترین اختلالات روان‌شناختی است که با ناپایداری هیجانی، روابط بین‌فردی آشفته، و رفتارهای تکانه‌ای شناخته می‌شود.

یکی از ویژگی‌های کمتر بررسی‌شده اما بسیار مهم در این اختلال، احساس مزمن تنهایی است؛ احساسی که حتی در حضور دیگران نیز تجربه می‌شود. اما چه عواملی در شکل‌گیری این احساس نقش دارند؟

در پژوهشی که سال ۱۴۰۴ توسط دکتر پیمان دوستی(عضو هیات علمی دانشگاه آزاد واحد تهران جنوب) و دکترنرگس حسینی‌نیا (مدرس دانشگاه آزاد واحد تهران غرب) انجام شده، تلاش شد تا عوامل روان‌شناختی مؤثر بر احساس تنهایی در افراد مبتلا به BPD شناسایی شوند.

پژوهشگران این احساس را با چهار مؤلفه اصلی مورد بررسی قرار دادند:
احساس خصومت
حساسیت به طرد
رفتارهای تکانه‌ای
حالات خلقی (افسرده، آرام، شادکام)


روش پژوهش:
در این مطالعه توصیفی-همبستگی، از بین ۳۵۷ مراجعه‌کننده به یک مرکز روان‌شناسی که بر اساس یک فراخوان به پژوهش دعوت شده بودند، ۸۲ نفر بر اساس معیارهای DSM-5-TR تشخیص BPD گرفتند و از ابزارهایی استاندارد برای سنجش استفاده شد. همچنین تحلیل داده‌ها با روش رگرسیون چندگانه انجام شد.

یافته‌های کلیدی:
احساس خصومت، حساسیت به طرد، خلق افسرده و خلق آرام توانستند به‌طور معنادار احساس تنهایی را در این افراد پیش‌بینی کنند.
خلق شادکام به صورت معکوس پیش‌بینی‌کننده احساس تنهایی بود؛ یعنی هرچه شادکامی بیشتر، احساس تنهایی کمتر.
رفتارهای تکانه‌ای علی‌رغم ارتباط نظری با مشکلات بین‌فردی، نقش معناداری در پیش‌بینی احساس تنهایی نداشتند.

تفسیر روان‌شناختی:
به نظر می‌رسد افرادی با اختلال شخصیت مرزی، حتی در جمع نیز احساس طرد و دیده‌نشدن می‌کنند. نوسانات خلقی (به‌ویژه خلق افسرده و عدم آرامش هیجانی) و تمایلات خصمانه نسبت به دیگران، احساس «تنهایی درونی» را در آن‌ها تشدید می‌کند. در مقابل، وقتی فرد تجربه خلق شاد دارد، روابط را مثبت‌تر تفسیر کرده و کمتر احساس طرد یا انزوا می‌کند.

نتیجه‌گیری بالینی:
این پژوهش، شناخت دقیق‌تری از تجربه تنهایی در افراد دارای BPD ارائه می‌دهد و نشان می‌دهد که احساس تنهایی این افراد لزوماً به کم‌بودن روابط اجتماعی مربوط نیست، بلکه به تجربه درونی آن‌ها از طرد و ناپایداری هیجانی گره خورده است. این یافته‌ها می‌توانند به طراحی مداخلات روان‌درمانی دقیق‌تر کمک کنند؛ به‌ویژه با تمرکز بر مدیریت خلق، افزایش تاب‌آوری هیجانی و کاهش حساسیت به طرد.

ارجاع به این مقاله:
دوستی، پیمان.، حسینی نیا، نرگس. (۱۴۰۴) .احساس تنهایی افراد دارای اختلال شخصیت مرزی: پیش بینی بر اساس احساس خصومت، حساسیت به طرد، رفتارهای تکانه‌ای و حالات خلقی. مهارت های روانشناسی تربیتی، ۲(۱۶)، ۱۵-۲۴.

https://t.me/actlearning

ذهنیت قربانی در اختلال شخصیت مرزی؛ باوری پنهان، اما قدرتمند

دکتر پیمان دوستی | دکتر نرگس حسین‌نیا
منتشرشده در مجله Recent Innovations in Psychology، 2025


افراد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی (BPD) اغلب با چالش‌های شدید بین‌فردی، هیجانی و رفتاری روبه‌رو هستند. اما در دل بسیاری از این چالش‌ها، یک باور بنیادین و کمتر شناخته‌شده پنهان است: ذهنیت قربانی.

در مطالعه‌ای کیفی، ما با تحلیل ۳۳ فرد مبتلا به BPD، تلاش کردیم این ذهنیت را به‌دقت توصیف و مفهوم‌سازی کنیم. یافته‌ها نشان داد که ذهنیت قربانی در این افراد صرفاً یک سبک ارتباطی یا نقش‌ بازی‌کردن نیست؛ بلکه یک باور عمیق و شکل‌گرفته در تجربه زیسته‌ی آنان است.

تحلیل داده‌ها پنج الگوی اصلی را آشکار کرد:
1. رها کردن مسئولیت شخصی
سرزنش دیگران، شرایط، یا “بدشانسی” برای مشکلات شخصی

2. باور به شکست در زندگی
نادیده گرفتن موفقیت‌ها، ناامیدی از تلاش، و احساس شکست مداوم

3. سرزنش دیگران و القای گناه
تحریک هیجانی اطرافیان برای جلب همدلی یا مقصر جلوه دادن آنان

4. احساس مزمن تنهایی
تکرار اینکه “هیچ‌کس مرا نمی‌فهمد”، “هیچ‌کس کمکم نکرد”

5. احساس مداوم سوءاستفاده‌شدن
تجربه مکرر رابطه‌هایی که فرد خود را ابزاری در دست دیگران می‌بیند

تقریباً در تمام بررسی‌ها، چندین شاخص از این ذهنیت دیده شد. این یافته‌ها نشان می‌دهند که «من قربانی‌ام» در ذهن بسیاری از افراد با BPD، تنها یک احساس گذرا نیست، بلکه یک باور فراگیر و مزمن است که نگاه آن‌ها به خود، دیگران، و زندگی را شکل می‌دهد.

شناخت و کار با این باور، می‌تواند کلید ورود به مرحله‌ای تازه از درمان، مسئولیت‌پذیری و توانمندسازی باشد—چه برای درمانگر، چه برای خود فرد.

اگر با اختلال شخصیت مرزی کار می‌کنید، یا در مسیر درمان آن هستید، درک عمیق‌تر این ذهنیت می‌تواند دیدگاه شما را دگرگون کند.

مقاله کامل را از این لینک بخوانید:

https://doi.org/10.22034/rip.2024.459160.1035

https://t.me/actlearning

هنگامی‌که ما فقط دو گزینه (کنترل کردن یا کنترل شدن) برای پاسخ به افکار و احساس‌های دشوار داریم، زندگی خسته‌کننده می‌شود، زیرا زمان و انرژی زیادی را در این مبارزه بیهوده با دنیای درون خود صرف می‌کنیم.

روش سومی هم وجود دارد:
این کار شامل گشودگی و ایجاد فضا برای افکار، احساس‌ها و خاطرات ما است.
اجازه دهیم بیایند، بمانند و در زمان مناسب خودشان بروند. ما به آنها اجازه نمی‌دهیم که ما را به اطراف هل دهند ]ما را کنترل کنند[، و همچنین انرژی خود را صرف جنگیدن یا فرار از آنها نمی‌کنیم.

https://t.me/actlearning

یک سری باور درباره ازدواج و ارتباط زناشویی هست که از جامعه، فرهنگ، فیلمها، داستاها و سوشال مدیا در ذهن اکثر ما نشسته، که نه تنها نادرسته بلکه آسیب زاست.
باور شماره یک …..

https://t.me/actlearning

مرکز خدمات روان‌شناسی پذیرش و تعهد با افتخار از آغاز دوره‌ی تخصصی و پیشرفته‌ی «درمان تلفیقی پذیرش و تعهد (ACT) با ذهنیت‌های طرحواره‌ای (Schema Modes)» خبر می‌دهد.

این دوره از تاریخ ۲ مرداد ۱۴۰۴آغاز و بخشی از برنامه‌ی توسعه‌ی حرفه‌ای این مرکز در راستای ارتقاء دانش و مهارت درمانگران موج سوم رفتار درمانی در ایران است.

این برنامه آموزشی با مشارکت علمی دکتر پیمان دوستی و دکتر‌ نرگس حسینی‌نیا برگزار می‌شود.

در این دوره‌ی ۶۴ ساعته، شرکت‌کنندگان با ساختار و روش‌شناسی درمان تلفیقی ACT و طرحواره‌درمانی آشنا می شوند.

مباحث اصلی شامل:
مفاهیم پایه و پیشرفته در درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT)
معرفی ذهنیت‌های طرحواره‌ای و ساختار طرحواره‌درمانی
فرمول‌بندی بالینی ACT-ST در کیس‌های پیچیده
شناسایی ذهنیت‌های فعال و پیوند آن‌ها با اجتناب تجربه‌ای
تکنیک‌های عملی ACT برای ذهنیت‌های ناکارآمد
تمرینات ایفای نقش (رول‌پلی) و تحلیل موارد بالینی
بررسی اختلال شخصیت مرزی، درد مزمن و زوج‌درمانی با درمان تلفیقی

دوره در فضای آموزشی تعاملی، با تمرین‌های بالینی و تبادل تجربیات شرکت‌کنندگان برگزار می‌شود.

درمانگران از نقاط مختلف کشور، به‌صورت حضوری در تهران و آنلاین با امکان بازپخش جلسات، در این دوره حضور می‌یابند.

https://t.me/actlearning

کارگاه‌ها و دوره‌های آفلاین

۱) درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد
۲) درمان ادغام شده‌ی اکت و طرحواره
۳) تشخیص و کار با نشانه‌های اختلال شخصیت مرزی
۴) درمان متمرکز بر شفقت
۵) نگارش گزارش علمی (مقاله-پایان نامه)

لینک ثبت نام و مشاهده:

https://iranacttherapy.com/offlineworkshop/

چگونه در کنار فرد‌ عزیزمان که اختلال شخصیت مرزی دارد بمانیم؟

گردآوری و نگارش: دکتر پیمان دوستی

بودن کنار کسی که با اختلال شخصیت مرزی (BPD) دست‌وپنجه نرم می‌کند، می‌تواند تجربه‌ای پیچیده و پرفشار باشد. شاید بارها احساس کرده‌اید که روی لبه‌ی پرتگاه راه می‌روید؛ گیج از تغییرهای ناگهانی، دل‌شکسته از رفتارهای پیش‌بینی‌ناپذیر، یا خسته از نوسانات عاطفی. این احساسات طبیعی‌اند، و شما تنها نیستید.

اما به یاد داشته باشید، او یک انسان است، انسانی آسیب دیده که با چالش‌های فراوان دست و پنجه نرم می‌کند.

در درمان‌های مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) و شفقت‌محور (CFT)، ما یاد می‌گیریم که:

1) درد را انکار نکنیم، اما در آن غرق هم نشویم.
احساساتی مثل خشم، ناامیدی یا ترس، نشانه ضعف نیستند، بلکه بخشی از تجربه انسانی‌اند. لحظه‌ای مکث کنید، با خودتان مهربان باشید، و از خود بپرسید: "در دل این وضعیت، چطور می‌تونم به ارزش‌هام در این ارتباط وفادار بمونم؟"

2) فرد را از رفتارهایش جدا ببینیم.
پشت بسیاری از رفتارهای شدید و دردناک، ترس از رها شدن، ناایمنی یا نیاز به ارتباط وجود دارد. به‌جای قضاوت، می‌توان گفت: "می‌فهمم سخته برات. اگر خواستی، من کنارت هستم."

3) مرزهای سالم، بخشی از شفقت‌اند.
مهربان‌بودن به‌معنای بی‌مرزی نیست. می‌توان با آرامش و ثبات، محدودیت‌هایی روشن تعیین کرد تا هم خودتان آسیب نبینید و هم رابطه، قابل پیش‌بینی‌تر شود.

4) تمرکز بر ارزش‌ها، نه فقط راه‌حل‌های سریع.
قرار نیست همه چیز را "درست" کنید. اما می‌توانید انتخاب کنید چگونه انسانی باشید: همراه، حامی، دلسوز، یا شنوا...

5) مراقبت از خودتان را فراموش نکنید.
شما هم حق دارید شنیده شوید، استراحت کنید، کمک بگیرید. هیچ‌کس قرار نیست به‌تنهایی بار روانی چنین رابطه‌ای را به دوش بکشد.

هیچ رابطه‌ای کامل نیست، اما هر رابطه‌ای می‌تواند به سمت مهربانی، معنا و رشد حرکت کند — اگر با آگاهی، پذیرش و شفقت همراه شود.

https://t.me/actlearning

کارگاه ACT در فرایند درمان: از نظریه تا اتاق درمان

دوره پیشرفته: قدم به قدم تا کاربست عملی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT)

مربی: دکتر پیمان دوستی/ شروع از مهر ۱۴۰۴

روش برگزاری این دوره + برنامه زمانی:

۱) قسمت نظری به صورت آفلاین (ویدیو) می‌باشد و قسمت عملی به صورت حضوری/ آنلاین (به انتخاب شرکت کننده) است.
چنانچه فقط قصد شرکت در دوره عملی را دارید، باید در گذشته کارگاه ACT را گذرانده باشید و گواهی آن را حین ثبت نام بارگزاری نمایید.

۲) دسترسی دوره آفلاین در ۳۰ مهرماه ۱۴۰۴ برای ثبت نام کنندگان باز می‌شود و تا پایان دوره عملی، دسترسی امکان پذیر خواهد بود.
توجه: متقاضی باید تا قبل از شروع دوره عملی، به طور کامل و دقیق ویدیوهای دوره نظری را مشاهده کرده باشد و به اندازه کافی برای ورود به دوره عملی، کتب مرجع ACT را مطالعه نموده باشد.

۳) دوره عملی از ۵ آذر ۱۴۰۴ در روزهای چهارشنبه از ساعت ۱۵:۰۰ الی ۲۰:۳۰ به مدت ۶ جلسه برگزار می‌شود.

۴) در دوره عملی،‌ شرکت کنندگان (به کمک مربی خود) طی تمرین‌های رول پلی، دانش نظری خود را به مرحله عمل تبدیل می‌کنند، مربی به آنها بازخورد می‌دهد و ایرادهای احتمالی جلسه را رفع می‌کند.

اطلاعات بیشتر و‌ ثبت نام:

https://iranacttherapy.com/actadvanced/

وبینار رایگان

از سراب شادمانی، تا زندگی ارزش محور

سخنران: دکتر پیمان دوستی

۲۵ شهریور ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۰۰

تا حالا پیش اومده با خودتون بگید: «وقتی این امتحان رو پاس کنم، وقتی شغلم رو عوض کنم، وقتی ازدواج کنم، وقتی اوضاع درست بشه… اون وقت بالاخره خوشحال می‌شوم»؟

به هدف می‌رسیم، مدتی خوشحال می‌شویم، اما دوباره همان حس همیشگی برمی‌گردد.


لینک ثبت نام:

https://iranacttherapy.com/calendar/

مثبت‌اندیشی همیشه هم خوب نیست

دکتر پیمان دوستی، روان‌شناس و استاد دانشگاه، در گفت‌وگویی با خبرگزاری ایرنازندگی (۸ شهریور ۱۴۰۴) عنوان کرد که تلاش برای مثبت‌اندیشی افراطی، نه تنها در اکثر وقت‌ها کمکی نمی‌کند، بلکه می‌تواند آسیب‌زا هم باشد.

او توضیح داد که ذهن انسان به‌طور طبیعی تمایل به پیش‌بینی خطر و افکار منفی دارد؛ سرکوب این افکار نه‌تنها کمکی نمی‌کند بلکه آن‌ها را تشدید می‌کند و ممکن است به اضطراب و ناامیدی بینجامد.

دوستی تأکید کرد:

مثبت‌اندیشی سالم یعنی دیدن فرصت‌ها در کنار پذیرش واقعیت‌های تلخ.

مثبت‌اندیشی افراطی یعنی انکار مشکلات و سرکوب احساسات، که مانع رشد روانی می‌شود.

راهکارها:

پذیرش افکار و احساسات به‌جای جنگیدن با آن‌ها

نوشتن و عمل به ارزش‌های شخصی

گفت‌وگو با افراد مورد اعتماد

تمرین خودآگاهی و اقدام عملی برای زندگی معنادار

خشنودی واقعی از پذیرش واقعیت به همراه تمایل به تمام تجارب انسانی ما (افکار، احساس‌ها، حس‌های بدنی و ...) و حرکت به‌سوی ارزش‌ها شکل می‌گیرد، نه از اجبار به «همیشه مثبت بودن یا تلاش برای اجتناب از افکار و احساس‌های ناخوشایند».

https://t.me/actlearning

گزارش عملکرد نیمه نخست ۱۴۰۴ – مرکز خدمات روان‌شناسی پذیرش و تعهد

در شش ماه اول سال ۱۴۰۴، مرکز روان‌شناسی پذیرش و تعهد با هدف ارتقای سلامت روان جامعه و توسعه آموزش‌های تخصصی درمانگران، فعالیت‌هایی را اجرا کرد:

آموزش:
برگزاری ۱۵ کارگاه، دوره و وبینار تخصصی

بخشی قابل توجهی از برنامه‌ها به‌صورت رایگان و به عنوان مسئولیت اجتماعی مرکز برگزار شده است

در مجموع، بیش از ۱۰۰۰ شرکت‌کننده از سراسر کشور در این رویدادها حضور داشته‌اند.

پژوهش:
مطالعه کیفی تجربه شهروندان تهران در جنگ تحمیلی ۱۲ روزه

چند پژوهش روی افراد دارای اختلال شخصیت مرزی برای توسعه مداخلات تلفیقی

اقدامات اجتماعی و حمایتی:
همراهی با روان‌شناسان بندرعباس و حمایت آموزشی در حادثه ناگوار اسکله

ارائه محتوای روان‌شناختی در بحران‌های ملی مانند جنگ تحمیلی ۱۲ روزه

آمادگی برای ارائه خدمات مشاوره رایگان از طریق سامانه ملی

مرکز خدمات روان‌شناسی پذیرش و تعهد، بر پایه ارزش‌های زیر فعالیت می‌کند:

انسان‌محوری: هر فرد، ورای برچسب تشخیصی، شایسته درک، احترام و امید است.

پایبندی به شواهد علمی: ما متعهد به ارائه اطلاعات و خدمات بر پایه آخرین یافته‌های علمی و درمان‌های مبتنی بر شواهد هستیم.

شفافیت و صداقت علمی: در بیان دانسته‌ها و محدودیت‌های علمی شفاف عمل می‌کنیم.

همدلی: رویکرد ما مبتنی بر پذیرش و همدلی عمیق با رنج انسانی است.

توانمندسازی: ما به دنبال ارتقای ظرفیت‌های درونی افراد و تقویت آگاهی جمعی هستیم.

متن کامل:

https://iranacttherapy.com/%da%af%d8%b2%d8%a7%d8%b1%d8%b4-%d8%b9%d9%85%d9%84%da%a9%d8%b1%d8%af-%d9%86%db%8c%d9%85%d9%87-%d9%86%d8%ae%d8%b3%d8%aa-%d8%b3%d8%a7%d9%84-%db%b1%db%b4%db%b0%db%b4-%d9%85%d8%b1%da%a9%d8%b2-%d8%ae%d8%af/

وقتی با رنج دست و پنجه نرم می‌کنیم …
———
مرکز خدمات روان‌شناسی پذیرش و تعهد

پژوهش‌ها نشان می‌دهند که تمرکز بر کاهش مستقیم درد یا افکار منفی همیشه بهترین راه نیست.

در رویکرد پذیرش و تعهد، به جای جنگیدن با تجربه‌های ناخوشایند، یاد می‌گیریم به آنها فضایی برای تجربه شدن بدهیم و توجه‌مان را بر چیزهایی که برایمان ارزشمند هستند متمرکز کنیم.

مطالعه مک‌کراکن و اکلستون (۲۰۰۳) نشان داده است که افرادی که در مواجهه با درد مزمن از پذیرش بیشتری استفاده می‌کنند، کیفیت زندگی بالاتری دارند و احساس افسردگی کمتری را تجربه می‌کنند.

این یعنی وقتی دست از مقاومت دائمی برمی‌داریم و به جای آن، انرژی‌مان را صرف روابط، معنا و ارزش‌ها می‌کنیم، رنج کمتر ما را دربرمی‌گیرد.

شاید تغییر بزرگ، از همین قدم کوچک شروع شود: اجازه بدهیم احساسات حضور داشته باشند، و در عین حال راه خودمان را در مسیر ارزش‌ها ادامه دهیم.⁩

https://t.me/actlearning

شفقت با خود چگونه است؟
———
مرکز خدمات روان‌شناسی پذیرش و تعهد

گاهی ما نسبت به نزدیکان‌مان سرشار از شفقت و مهربانی هستیم، اما وقتی خودمان دچار اشتباه یا شکست می‌شویم، سخت‌ترین منتقد زندگی‌مان می‌شویم.

پژوهش‌ نف و‌ گرمر (۲۰۱۳) نشان می‌دهند که خودشفقتی می‌تواند اضطراب و افسردگی را کاهش دهد و در عوض، تاب‌آوری و احساس رضایت از زندگی را افزایش دهد. یعنی وقتی به جای سرزنش، با خودمان مثل یک دوست مهربان رفتار کنیم، سلامت روانی‌مان تقویت می‌شود.

تمرین ساده امروز:

لحظه‌ای چشمانتان را ببندید و تصور کنید کسی که دوستش دارید همین مشکل شما را دارد. به او چه می‌گفتید و چگونه او‌ را حمایت می‌کردید؟

به همان شیوه با خودتان رفتار کنید.

https://t.me/actlearning

کارگاه آموزش نگارش گزارش علمی (پروپزال، پایان نامه، مقاله)

زمان: ۸، ۹، ۱۵ و ۱۶ آبان ۱۴۰۴ (پنجشنبه‌ها و جمعه‌ها) /
مدرس: دکتر پیمان دوستی

سرفصل ها:

۱) فرایندهای نگارش پیشنهاد طرح پژوهشی (پروپزال)، پایان نامه و مقاله
۲) شیوه‌های سرچ مقالات در پایگاه‌های علمی
۳) انواع شیوه منبع نویسی
۴) نحوه سابمیت مقاله در مجلات


اطلاعات بیشتر و ثبت نام:

https://iranacttherapy.com/calendar/

وقتی افکار مزاحم‌می‌آیند (آزادی در پذیرش)

مرکز خدمات روان‌شناسی پذیرش و تعهد

بسیاری از افراد وقتی با افکار و احساسات ناخوشایند روبه‌رو می‌شوند، تلاش می‌کنند آن‌ها را سرکوب یا حذف کنند.

اما تحقیقات نشان داده‌اند که این جنگ دائمی با افکار نه تنها مؤثر نیست، بلکه می‌تواند اضطراب و نارضایتی بیشتری ایجاد کند و حتی به شدت هجوم آنها هم اضافه کند.

در رویکرد پذیرش و تعهد (اکت)، به جای تلاش برای کنترل همه چیز، یاد می‌گیریم رابطه خود را با تجربه‌های درونی‌مان تغییر دهیم.

مطالعه هیز و همکاران (۲۰۰۶) نشان داد، افرادی که از راهبردهای پذیرش (به جای جنگیدن با افکار و احساس‌ها یا تلاش برای کنترل آنها) استفاده می‌کنند، انعطاف‌پذیری روانی بیشتری دارند و بهتر می‌توانند به سمت اهداف و ارزش‌های مهم زندگی حرکت کنند.

تمرین ساده امروز:

وقتی فکری مزاحم به سراغ‌تان آمد، به جای جنگیدن با آن، فقط بگویید: «من متوجهم که الان فکری درباره …. توی ذهن من وجود داره»

https://t.me/actlearning

مداخلات مبتنی بر شفقت و استرس و فرسودگی شغلی

نویسندگان: مارتینز و همکاران (۲۰۲۵)

تلخیص: پیمان دوستی


پژوهش مارتینز و همکاران (۲۰۲۵) یک مرور نظام‌مند بر مطالعات انجام شده بین سال‌های ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۳ است که هدف آن بررسی تأثیر مداخلات مبتنی بر شفقت بر کاهش استرس و فرسودگی شغلی در کارکنان بوده است.

محققان از میان بیش از ۵۵۰۰ مقاله اولیه، ۱۹ مطالعه را با معیارهای ورود منتخب انتخاب کردند؛ این مطالعات بر روی گروه‌های حرفه‌ای مانند کارکنان حوزه سلامت، معلمان و سایر مشاغل اجرا شده‌اند.

نتایج نشان داد مداخلات شفقت‌محور با طراحی‌های مختلف (حضوری یا آنلاین، با جلسات هفتگی) به طور کلی منجر به کاهش معنادار استرس و فرسودگی شغلی شدند، به خصوص در کارکنان بخش سلامت، و بسیاری از مطالعات دارای پیگیری‌هایی تا چند ماه پس از مداخله نیز بودند.

با وجود روش‌شناسی متفاوت میان مطالعات، شواهد گویای این است که تمرینات شفقت ممکن است یک ابزار مؤثر در ارتقای تاب‌آوری روانی در محیط‌های شغلی باشد.

منبع:

Martins, F.J., Palmeira, L. & Matos, M. Effectiveness of Compassion-Based Interventions for Reducing Stress in Workers: A Systematic Review. Mindfulness 16, 1490–1503 (2025).



https://t.me/actlearning

رهایی از ذهن قضاوت‌گر

نویسنده: مرکز خدمات روان‌شناسی پذیرش و تعهد


گاهی ذهن ما مثل قاضی‌ای سخت‌گیر عمل می‌کند: «من کافی نیستم»، «نباید این‌طور حس می‌کردم»، «باید بهتر باشم».

در درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) یاد می‌گیریم که افکارمان را به‌عنوان «کلمات درون ذهن» ببینیم (فارغ از درست یا غلط بودن افکار، مثبت یا منفی بودن‌شان یا هر برچسب دیگری)، و آگاهانه متوجه این باشیم که عمل به این افکار (فارغ از برچسب‌شان)، کارآمد یا ناکارآمد است.

ما می‌توانیم یاد بگیریم که در ذهن‌مان یک قدم به عقب بیایستیم و به جای اینکه بخشی از جریان فکرمان باشیم، مشاهده‌گر جریان فکرمان شویم.

یعنی توانایی دیدن فکر بدون غرق شدن در آن.


تمرین امروز:
هر وقت فکری قضاوت‌گر آمد، قبل از آن بگویید: «ذهنم دارد می‌گوید که…» — این جمله ساده می‌تواند فاصله‌ای میان تو و فکرت ایجاد کند.

https://t.me/actlearning

خود انتقادی در برابر خود شفقت ورزی

نویسنده: مرکز خدمات روان‌شناسی پذیرش و تعهد

بسیاری از ما باور داریم اگر با خودمان سخت‌گیر باشیم، پیشرفت می‌کنیم.

اما پژوهش‌ها نشان می‌دهند که خودانتقادی مداوم نه‌تنها انگیزه را افزایش نمی‌دهد، بلکه احساس شرم، افسردگی و اجتناب را بیشتر می‌کند. در مقابل، خودشفقتی منجر به رشد سالم‌تر و پایدارتری می‌شود.

مطالعه‌‌ی برینز و چن (۲۰۱۲) نشان داد، افرادی که با خودشان شفقت‌ورز‌تر هستند، پس از شکست سریع‌تر بازمی‌گردند و تمایل بیشتری به اصلاح رفتار خود دارند.

شفقت به خود، به معنی انکار اشتباه نیست؛ یعنی دیدن خطاها در فضایی از درک، نه سرزنش.

تمرین امروز:
وقتی اشتباهی کردی، به خودت یادآور شو: «من انسانم، و اشتباه بخشی از مسیر یادگیری من است.»

https://t.me/actlearning