به این فکر کنید که تجربه شفقت چگونه است.

دکتر کریستین نف
برگردان: دکتر پیمان دوستی

اول اینکه برای شفقت ورزی نسبت به دیگران، باید توجه داشته باشید که آنها رنج می‌برند.

اگر یک فرد بی خانمان را در خیابان نادیده بگیرید، نمی توانید نسبت به سختی‌ای که او تجربه می‌کند، احساس شفقت کنید.


دوم، شفقت شامل احساس متاثر شدن از رنج دیگران است، به طوری که قلب شما به درد آنها پاسخ می دهد.

هنگامی که این اتفاق می افتد، شما احساس گرما، مراقبت و تمایل به کمک به فرد رنج دیده می کنید.

وقتی برای دیگری احساس شفقت می کنید (منظور ترحم نیست)، به این معنی است که متوجه می شوید که رنج، شکست و نقص، بخشی از تجربه مشترک انسان بودن است.

همچنین شفقت به این معنی است که شما به جای قضاوت‌های سخت در هنگام شکست یا اشتباه کردن، به دیگران درک و مهربانی ارائه دهید.


شفقت به خود شامل رفتار مشابهی با خودتان در زمانی است که در شرایطی سخت قرار می گیرید، شکست می خورید یا متوجه چیزی می شوید که در مورد خودتان دوست ندارید.

به جای نادیده گرفتن درد خود، می ایستید و به خود می گویید “در حال حاضر واقعاً شرایط سخت است”، چگونه می توانم در این لحظه از خودم مراقبت کنم؟

شفقت ورزی به خود به این معناست که وقتی با شکست‌های شخصی مواجه می‌شوید، به جای اینکه بی‌رحمانه خود را به دلیل نارسایی‌ها یا کاستی‌های مختلف قضاوت و انتقاد کنید، مهربان و درک کننده باشید؛ چه کسی گفته است که باید کامل و بی نقص باشید؟

https://t.me/actlearning

پاسخ به دو پرسش:
۱) آیا وفاداری به پروتکل، می‌تواند جایگزین حضور شفقت ورزانه درمانگر باشد؟

۲) زمانی که گسست اتحاد پیش می‌آید، به تکنیک‌ها می‌توان تکیه کرد یا ارتباط انسانی؟

سخنرانی دکتر پیمان دوستی

در چهارمین همایش بین المللی
پژوهش و نوآوری در روان‌شناسی

https://t.me/actlearning

چه چیزی در مراجع تغییر ایجاد می‌کند؟
صرفا اجرای تکنیک‌ها یا تکنیک در کنار ارتباط انسانی؟

دکتر پیمان دوستی

وقتی درمانگر به‌جای پنهان شدن پشت نقش حرفه‌ای، به‌عنوان یک انسان حضور دارد، فضای اتاق درمان دگرگون می‌شود.
مراجع تجربه می‌کند که آسیب‌پذیر بودن، شرم ندارد.
تجربه می کند که می‌توان بدون ماسک، دیده شد و همچنان پذیرفته ماند.
این تجربه، خودش بخشی از بافتار درمانی است است.
خودش یک فرایند درمانی است. و هیچ پروتکلی، هرچقدر هم دقیق و علمی، نمی‌تواند آن را جایگزین کند.

آیا مراجع صرفا با تکنیک‌ها تغییر می‌کند؟ یا تکنیک‌ها به همراه «تجربه‌ی بودن در رابطه‌ای متفاوت»؟

اجازه بدهید نگاهی به تجربه‌ی خودمان از اجرای صرفاپروتکل بیندازیم:

احتمالا همه‌ی ما تجربه جلساتی را داشته ایم که از نظر تکنیکی «بی‌نقص» بوده، اما از نظر انسانی «تهی»

و در مقابل، جلساتی را به خاطر داریم که شاید ساختار پروتکل را کامل رعایت نکرده باشیم،
 
اما به‌واسطه‌ی یک نگاه، یک سکوت، یا یک حضور کامل انسانی داشتن، تغییری عمیق در مراجع آغاز شده؟

این نشان می‌دهد که درمان موفق، محصول تعامل زنده بین ساختار و حضور انسانی ماست.
 
ما نمی‌خواهیم پروتکل را کنار بگذاریم.
بلکه می‌خواهیم آن را در بستری انسانی و زنده به‌کار ببریم.

پروتکل بدون حضور، فقط یک متن است.
اما حضور بدون پروتکل هم ممکن است بی‌جهت و پراکنده باشد.

درمانگر موج سوم، هر دو را دارد؛ اما اول، انسان است.

https://t.me/actlearning

پس از تجربه‌ی بحران یا سوگ،

در مرحله اول یعنی تجدید قوا
می خواهیم تمرکزمون رو از چیزهایی که در کنترل ما نیست برداریم و روی چیزهایی که در کنترل ماست بگذاریم

افکار، احساس ها و هیجان هایی که حین بحران و سوگ ایجاد می شوند پاسخ های طبیعی ای هستند که ما نمی توانیم آنها را کنترل کنیم، اما اعمال ما توی کنترل ماست که ما می خوایم روی اونها تمرکز کنیم.

یکی از این اعمال، ارتباط با دیگران بود
عمل دوم، خود مراقبتی بود
عمل سومی که ما در چنین شرایطی می توانیم روی اون تمرکز داشته باشیم و می تونیم برای خودمون انجام بدیم، خود شفقت ورزی است.

درباره خود شفقت ورزی، تعریف های خیلی زیادی وجود داره
محقق ها تعاریف متفاوتی رو درباره خود شفقت ورزی بیان کردند
ولی موضوع اینجاست همه تعریف های خود شفقت ورزی، روی دو موضوع تاکید دارند.

یکی اینکه ما درد خودمون رو تصدیق بکنیم.
و دومی اینکه ما بیایم و با مهربانی به خودمون پاسخ بدیم.


https://t.me/actlearning

چگونه در شرایط بحران (جنگ) پذیرای هیجان‌هایمان باشیم؟
 
تهیه شده توسط: کلینیک روانشناسی پذیرش و تعهد
 
در روزهایی که صداهای انفجار و اخبار ناگوار از هر طرف می‌رسد، بدن و روان ما در حالت آماده‌باش قرار می‌گیرد.

ترس، اضطراب، غم، خشم، گیجی، بی‌قراری، بی‌خوابی یا حتی بی‌حسی—این‌ها واکنش‌هایی طبیعی به شرایط غیرطبیعی هستند.

در این شرایط ممکن است ذهن‌تان به شما بگوید:
نترس! باید قوی باشی» نباید اینقدر مضطرب باشی» الان وقت گریه نیست، کنترل داشته باش!»
در حالی که همین تلاش برای سرکوب، بدن و روان ما را بیشتر تحت فشار قرار می‌دهد.
 
سرکوب هیجان، درد را بیشتر می‌کند وقتی هیجان هایمان را نادیده می‌گیریم یا با خودمان به خاطر آنها می‌جنگیم، آن‌ها از بین نمی‌روند؛ بلکه با شدت بیشتری بازمی‌گردند.
 
پذیرش هیجان ها چگونه است؟
به این موضوع توجه داشته باشید که تجربه ترس و اضطراب در این شرایط کاملا طبیعی است.

بجای انکار یا فرار از هیجان هایتان، وجود آنها را تصدیق کنید. برای مثال، می توانید بیان کنید، در حال حاضر من در حال تجربه ترس یا اضطراب هستم.بودن این هیجان در این شرایط کاملا طبیعی است و سیستم محافظت در برابر تهدید من فعال شده است.

ما می توانیم نسبت به آنچه در حال تجربه ی آن هستیم آگاه باشیم و بدون مبارزه با آنها، سعی کنیم کارهایی که واقعا در حال حاضر برایمان مهم است را انجام دهیم.

به جای جنگیدن با هیجان هایتان، به آنها فضا بدهید. دوباره به یاد داشته باشید که جنگیدن با هیجان هایتان یا سرکوب آنها، به شدت آنها می افزاید.
 
پذیرش افکار و هیجان هایتان به معنای تسلیم نیست؛

پذیرش یعنی قدرت دیدن و در آغوش گرفتن آنچه هست، تا بتوانیم هوشمندانه عمل کنیم.

در دل شرایط سخت، اگر خود را به رسمیت بشناسیم—با همه ترس‌ها و احساساتمان—قدم اول مراقبت روانی را برداشته‌ایم.

یادمان باشد:
ما مجاز به ترسیدن هستیم.
ما مجاز به گریه کردن هستیم. و همین احساسات، بخشی از انسان‌بودن ما در دل بحران‌ هستند.

https://t.me/actlearning

در شرایط جنگی، والدین با کودکان چگونه رفتار کنند؟
 
تهیه شده توسط: کلینیک روانشناسی پذیرش و تعهد
 
برقراری ارتباط ایمن و باز با کودک
اجازه دهید کودک احساسات خود (ترس، نگرانی، سردرگمی) را بیان کند.

با زبان ساده و صادقانه، متناسب با سن کودک، درباره آنچه اتفاق می‌افتد صحبت کنید.

اخبار و اطلاعات نگران‌کننده را فیلتر کرده و تنها اطلاعات ضروری را منتقل کنید.
 
عادی‌سازی واکنش‌های هیجانی کودک
به کودک بگویید که احساس ترس، ناراحتی یا خشم در چنین موقعیت‌هایی طبیعی است.

به کودکان آموزش دهید که ترس، غم، خشم یا سردرگمی در چنین موقعیت هایی طبیعی هستند و نیازی نیست فوراً از آن‌ها فرار کنند.

به جای این‌که به کودک بگوییم «نترس» یا «گریه نکن»، می‌توان گفت: «بیا با ترست کنار هم بشینیم و بهش گوش بدیم»

جمله‌هایی مانند:«خیلی طبیعیه که بترسی؛ همه‌ی آدم‌ها توی این موقعیت همین احساس رو دارن.» «تو تنها نیستی؛ من هم می‌ترسم، ولی با همدیگه قوی‌تریم.»

واکنش‌هایی مانند شب‌ادراری، چسبندگی به والدین یا پرخاشگری ممکن است به‌صورت موقت افزایش یابد و نیاز به درک و حمایت دارد.
 
محدود کردن مواجهه با تصاویر و اخبار خشونت‌آمیز
تماشای مداوم اخبار جنگ، تصاویر خشونت یا فاجعه می‌تواند منجر به ترومای ثانویه در کودکان شود.

از رسانه‌ها هوشمندانه استفاده کنید و اگر کودکان شما صفحه های خبری را دیدند همراه با کودک درباره دیدن هر صحنه گفت‌وگو کنید.
 
 در صورت امکان، بهره‌گیری از مداخلات روان‌شناختی حمایتی
در صورت مشاهده علائم پایدار مانند کابوس‌های مکرر، انزوا، پرخاشگری شدید یا افت تحصیلی، بهتر است با یک روان‌شناس کودک مشورت شود.
 
 
 فعال‌سازی عمل‌های کوچک و معنادار
حتی در موقعیت بحران، کارهای کوچکی که با ارزش‌ها همخوانند انجام دهید: کمک به دیگران، نوشتن نامه امید، کاشتن گیاه، یا درست کردن یک "جعبه امن".

این اقدامات کودک را از حالت انفعال خارج می‌کند و به او حس مفید بودن می‌دهد.

https://t.me/actlearning

پیوستن کلینیک روان‌شناسی پذیرش و تعهد به سامانه رایگان حمایت روانی ۱۴۸۰ سازمان بهزیستی کشور

در پی آغاز جنگ تحمیلی و تجاوز آشکار رژیم صهیونیستی به خاک میهن عزیزمان ایران، کلینیک روان‌شناسی پذیرش و تعهد در راستای مسئولیت اجتماعی خود و با هدف ارائه حمایت روانی به هموطنان، به سامانه رایگان ۱۴۸۰ سازمان بهزیستی کشور پیوست.

در این شرایط حساس، ارائه خدمات روان‌شناختی و کاهش فشارهای روانی جامعه، از اهمیت بسزایی برخوردار است. این اقدام در جهت همیاری با مردم و افزایش دسترسی به مشاوره‌های روان‌شناسی تخصصی در ایام بحران انجام شده است.

کلینیک پذیرش و تعهد ضمن ابراز قدردانی از تمامی متخصصان و همکارانی که در این مسیر با ما همراه هستند، امیدوار است بتواند نقش مؤثری در ارتقاء سلامت روانی جامعه ایفا کند.

https://t.me/actlearning

شرم ناسالم و مقابله با آن

دکتر پیمان دوستی

شرم از این تصور ناشی می شود که چیزی درباره شما دارای نقص، غیراخلاقی یا ناشایست است. وقتی شرم مزمن است، می تواند شامل این احساس شود که شما اساساً نقص دارید.

شرم زمانی می تواند مشکل ساز شود که ۱) درونی شود یا ۲) منجر به ارزیابی بیش از حد خشن از خود به عنوان یک فرد شود.
این منتقد درونی ممکن است به شما بگوید که فردی بد، یا بی ارزش هستید.

حقیقت این است که هرچقدر هم که عمیقاً احساس شرمندگی می‌کنید، ربطی به ارزشمندی شما ندارد.

مقابله با شرم

اولین گام برای کنار آمدن با شرم این است که بفهمید موضوع چیست. به جای اجتناب از شرمتان، آن را بررسی کنید. این کار مهم است، زیرا اگر شرم را به خوبی تشخیص ندهید، شفای شرم برای شما غیرممکن خواهد بود.

یکی از راه‌های تشخیص شرم این است که در موقعیت‌های مختلف به احساسات خود توجه کنید. چه زمانی احساس شرم در شما ایجاد می شود؟ وقتی احساس شرم می کنید، چه واکنشی نشان می دهید؟

اکنون که شرم خود را شناسایی و تصدیق کرده اید، زمان آن فرا رسیده است که برای پذیرش شرم خود کار کنید. در حالی که این کار ممکن است غیرقابل تصور باشد، اما برای بهبودی از شرم، لازم است آن احساسات را از دنیای درونی خود بیرون بیاورید و به حیطه آگاهی‌تان بیاورید.

شرم درباره این نیست که شما چه کسی هستید (مثلاً خوب یا بد هستید). شرم یک تجربه درونی شده در مورد خودتان، برخی از جنبه های شخصیت شما، یا اینکه کسی چگونه با شما رفتار کرده است می‌باشد و به نوبه خود، احساسی در شما نسبت به خودتان ایجاد کرده است.

برای اینکه فردی ارزشمند باشید نیازی به تغییر خود یا شخصیت خود ندارید. هنگامی که خود را بپذیرید، کمتر احساس شرم خواهید کرد و می توانید به جلو حرکت کنید.

https://t.me/actlearning

درمان تلفیقی پذیرش و تعهد (ACT) و طرحواره درمانی چیست؟

دکتر پیمان دوستی

در یک نگاه ابتدایی، ممکن است به نظر برسد که طرحواره درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، پارادایم‌های متفاوتی را به کار می‌گیرند.

طرحواره درمانی، وزن قابل توجهی به تجربیات اولیه زندگی اجتماعی می‌دهد و بیان می‌دارد آنها منجر به ایجاد خاطرات عمدتاً ضمنی می‌شوند.

این خاطرات در زمینه‌های خاص دوباره فعال می‌شوند و اغلب از طریق استراتژی‌های ناکارآمد (سبک‌های مقابله‌ای)، مدیریت می‌شوند.

درمان پذیرش و تعهد/ اکت، به دنبال تغییر واکنش‌های ما نسبت به تجارب روان‌شناختی‌مان، ایجاد انعطاف‌پذیری بیشتر با در نظر گرفتن آنچه در لحظه کنونی رخ می‌دهد، و متعهدانه دنبال کردن ارزش‌ها است (هیز، ۲۰۱۹).

درمان تلفیقی پذیرش و تعهد (ACT) و طرحواره درمانی چنین مطرح می‌کند که:

طرحواره‌های ناسازگار در موقعیت‌های فعال ساز، از طریق تجارب، افکار و عواطف، به عنوان یک الگو آشکار می‌شوند.

تغییر رابطه بین فرد و این تجربیات خصوصی، از طریق استفاده از مایندفولنس و تکنیک‌های برگرفته از درمان پذیرش و تعهد/ اکت امکان پذیر است (کوزینو و تان- لان، ۲۰۱۳).

قلب این روش تلفیقی، ارزش‌هاست، جایی که مراجع می‌آموزد چطور به جای تکرار الگوهای قدیمی یا مبتنی بر اجتناب، ارزش‌های اساسی زندگی‌اش را شناسایی کند و متعهدانه در مسیر آنها گام بردارد.


مفهوم سازی این روش به این شکل است که درمانگر می‌تواند طرحواره‌های ناسازگار را به عنوان محتوای ذهنی و فرآیندهای اجتنابی مرتبط با آن‌ها را در قالب فیوژن و اجتناب تجربه‌ای تحلیل کند (Roediger et al., 2018)

این درمان تلفیقی می‌تواند به درمانگر اجازه دهد هم به عمق تجارب هیجانی مراجع نفوذ کرده و هم مسیر رهایی از فیوژن‌های شناختی و ارزش‌محوری را بگشاید.

https://t.me/actlearning

پژوهش‌ها درباره آثار روان‌شناختی به جای مانده پس از جنگ، چه می‌گویند؟

گردآوری: دکتر پیمان دوستی


مطالعه‌ای روی بیش از ۳۰۰۰ بازمانده جنگ در یوگسلاوی سابق نشان داده است که جنگ باعث افزایش «حساسیت بین‌فردی» می‌شود (یعنی حساسیت بیش از حد نسبت به رفتار دیگران).
حس می‌شود افراد پس از جنگ در ارتباطات اجتماعی بیشتر آسیب‌پذیر و محتاط هستند.

برعکس پژوهشی قبلی، تحقیق روی پناهجویان جنگ‌های سوریه و عراق در ترکیه نشان داد کسانی که رشد پس‌تروما داشتند، همدلی و نوع‌دوستی بیشتری نسبت به هم‌گروهی‌ها نشان دادند.

در مطالعه‌ای دیگر، تصویربرداری روی مادران در محیط‌های جنگ‌زده نشان داد که جنگ پیوند عصبی همدلی را مستقیماً ضعیف نمی‌کند، اما هماهنگی میان واکنش مغز و رفتار همدلانه را کاهش می‌دهد؛
به‌عبارتی مغز هنوز پاسخ می‌دهد ولی رفتار همدلی کاهش می‌یابد.


جمع بندی:

بسیاری از مطالعات نشان می‌دهند که،‌ تجربه جنگ باعث حساس‌تر شدن (delicate) افراد می‌شود—اما بیش از حد حساس شدن می‌تواند به مشکلات روان‌شناختی منجر شود.

در مواردی، برخی افراد پس از جنگ به وضعیت بی‌تفاوتی یا بدبینی می‌رسند، به‌ویژه اگر PTSD داشته باشند که همدلی رفتاری‌شان را ضعیف می‌کند.

اما کسانی که مسیر رشد پس‌تروما را طی می‌کنند، ممکن است حتی همدل‌تر و نوع‌دوست‌تر شوند.

https://t.me/actlearning

دو نیم سازی چیست؟

دکتر پیمان دوستی

دو نیم‌سازی (Splitting) یکی از مکانیزم‌های دفاعی ابتدایی و ناپخته (primitive) است که اغلب در اختلالات شخصیت، به‌ویژه اختلال شخصیت مرزی (BPD) مشاهده می‌شود.

این مکانیزم به‌ویژه در شرایط استرس‌زا یا در مواجهه با احساسات شدید فعال می‌شود.


دو نیم‌سازی، فرآیندی روانی است که در آن فرد نمی‌تواند جنبه‌های مثبت و منفی یک شخص، یک موقعیت، یک چیز یا حتی خود را در کنار هم نگه دارد. در نتیجه:

• هرکدام از آنها یا کاملاً خوب (۱۰۰)،
• یا کاملاً بد(۰)، می‌شوند.

بین این دو حالت، منطقه خاکستری یا طیف وجود ندارد.

نشانه‌های دو نیم‌سازی در بزرگسالی:

• روابط ناپایدار (دوستی یا دشمنی مطلق با یک نفر در زمان‌های مختلف)

• نوسان شدید در ارزیابی خود (گاهی حس عظمت، گاهی احساس بی‌ارزشی)

• انتظارهای غیرواقع‌بینانه از دیگران و ناامیدی سریع از آن‌ها

• قطبی‌سازی افکار: «همه چیز یا عالیه یا افتضاح»، «یا دوستم داری یا ازم متنفری»

مثال ساده:

فردی که با مکانیزم دو نیم‌سازی عمل می‌کند ممکن است روان‌درمانگرش را در یک جلسه «بهترین و دلسوزترین انسان دنیا» بداند، اما اگر جلسه بعد پاسخ مورد نظر را نشنود، همان روان‌درمانگر را «بی‌عاطفه و خطرناک» توصیف کند.


https://t.me/actlearning

کارگاه درمان تلفیقی اکت (ACT) و طرحواره

حضوری/ آنلاین (با قابلیت بازپخش فیلم دوره تا ۱ ماه)

مدرسین: دکتر پیمان دوستی - دکتر نرگس حسینی نیا

زمان: مرداد ۱۴۰۴

مدت دوره: ۸ روز از ساعت ۱۰ الی ۱۸

سرفصل‌ها:

۱) آشنایی با درمان تلفیقی اکت (ACT) و طرحواره
شامل:

الف) یادگیری طرحواره درمانی
ب) یادگیری درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد
ج) یادگیری درمان تلفیقی اکت و طرحواره

۲) یادگیری تکنیک‌ها و تمرین‌ها
۳) فرمول بندی و مفهوم پردازی در جلسات درمان
۴) استفاده از درمان تلفیقی در جلسات مشاوره‌ی روان‌شناسی
۵) کار با نشانه‌های اختلال شخصیت مرزی
۶) زوج درمانی با درمان تلفیقی
۷) توانمندسازی زندگی با بیماری مزمن پزشکی
۸) رول پلی (ایفای نقش) و کاربست تمرین‌ها


اطلاعات بیشتر و ثبت نام:

https://iranacttherapy.com/actstworkshop/

در ادامه‌ی فعالیت‌های آموزشی

مرکز خدمات روان‌شناسی «پذیرش و تعهد»

در راستای مسئولیت اجتماعی و با هدف ارتقای سلامت روان و افزایش بعد روانی کیفیت زندگی در جامعه،

این کلینیک اقدام به برگزاری یک وبینار تخصصی

و رایگان

با محوریت بهبود روابط عاطفی (زوجین)

با تدریس دکتر نرگس حسینی‌نیا، روان‌شناس و مسئول فنی کلینیک کرده است.

این وبینار در تاریخ شنبه ۲۱ تیر ۱۴۰۴ ساعت ۲۰:۰۰ برگزار خواهد شد.

شرکت در این وبینار برای عموم علاقه‌مندان رایگان است.


همچنین این وبینار به صورت زنده در مجتمع سیتادیوم ارومیه هم پخش می‌شود.

لینک ثبت نام:

https://iranacttherapy.com/couple/

احساس تنهایی در اختلال شخصیت مرزی؛ چه عواملی آن را پیش‌بینی می‌کنند؟

اختلال شخصیت مرزی (BPD) یکی از چالش‌برانگیزترین اختلالات روان‌شناختی است که با ناپایداری هیجانی، روابط بین‌فردی آشفته، و رفتارهای تکانه‌ای شناخته می‌شود.

یکی از ویژگی‌های کمتر بررسی‌شده اما بسیار مهم در این اختلال، احساس مزمن تنهایی است؛ احساسی که حتی در حضور دیگران نیز تجربه می‌شود. اما چه عواملی در شکل‌گیری این احساس نقش دارند؟

در پژوهشی که سال ۱۴۰۴ توسط دکتر پیمان دوستی(عضو هیات علمی دانشگاه آزاد واحد تهران جنوب) و دکترنرگس حسینی‌نیا (مدرس دانشگاه آزاد واحد تهران غرب) انجام شده، تلاش شد تا عوامل روان‌شناختی مؤثر بر احساس تنهایی در افراد مبتلا به BPD شناسایی شوند.

پژوهشگران این احساس را با چهار مؤلفه اصلی مورد بررسی قرار دادند:
احساس خصومت
حساسیت به طرد
رفتارهای تکانه‌ای
حالات خلقی (افسرده، آرام، شادکام)


روش پژوهش:
در این مطالعه توصیفی-همبستگی، از بین ۳۵۷ مراجعه‌کننده به یک مرکز روان‌شناسی که بر اساس یک فراخوان به پژوهش دعوت شده بودند، ۸۲ نفر بر اساس معیارهای DSM-5-TR تشخیص BPD گرفتند و از ابزارهایی استاندارد برای سنجش استفاده شد. همچنین تحلیل داده‌ها با روش رگرسیون چندگانه انجام شد.

یافته‌های کلیدی:
احساس خصومت، حساسیت به طرد، خلق افسرده و خلق آرام توانستند به‌طور معنادار احساس تنهایی را در این افراد پیش‌بینی کنند.
خلق شادکام به صورت معکوس پیش‌بینی‌کننده احساس تنهایی بود؛ یعنی هرچه شادکامی بیشتر، احساس تنهایی کمتر.
رفتارهای تکانه‌ای علی‌رغم ارتباط نظری با مشکلات بین‌فردی، نقش معناداری در پیش‌بینی احساس تنهایی نداشتند.

تفسیر روان‌شناختی:
به نظر می‌رسد افرادی با اختلال شخصیت مرزی، حتی در جمع نیز احساس طرد و دیده‌نشدن می‌کنند. نوسانات خلقی (به‌ویژه خلق افسرده و عدم آرامش هیجانی) و تمایلات خصمانه نسبت به دیگران، احساس «تنهایی درونی» را در آن‌ها تشدید می‌کند. در مقابل، وقتی فرد تجربه خلق شاد دارد، روابط را مثبت‌تر تفسیر کرده و کمتر احساس طرد یا انزوا می‌کند.

نتیجه‌گیری بالینی:
این پژوهش، شناخت دقیق‌تری از تجربه تنهایی در افراد دارای BPD ارائه می‌دهد و نشان می‌دهد که احساس تنهایی این افراد لزوماً به کم‌بودن روابط اجتماعی مربوط نیست، بلکه به تجربه درونی آن‌ها از طرد و ناپایداری هیجانی گره خورده است. این یافته‌ها می‌توانند به طراحی مداخلات روان‌درمانی دقیق‌تر کمک کنند؛ به‌ویژه با تمرکز بر مدیریت خلق، افزایش تاب‌آوری هیجانی و کاهش حساسیت به طرد.

ارجاع به این مقاله:
دوستی، پیمان.، حسینی نیا، نرگس. (۱۴۰۴) .احساس تنهایی افراد دارای اختلال شخصیت مرزی: پیش بینی بر اساس احساس خصومت، حساسیت به طرد، رفتارهای تکانه‌ای و حالات خلقی. مهارت های روانشناسی تربیتی، ۲(۱۶)، ۱۵-۲۴.

https://t.me/actlearning

ذهنیت قربانی در اختلال شخصیت مرزی؛ باوری پنهان، اما قدرتمند

دکتر پیمان دوستی | دکتر نرگس حسین‌نیا
منتشرشده در مجله Recent Innovations in Psychology، 2025


افراد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی (BPD) اغلب با چالش‌های شدید بین‌فردی، هیجانی و رفتاری روبه‌رو هستند. اما در دل بسیاری از این چالش‌ها، یک باور بنیادین و کمتر شناخته‌شده پنهان است: ذهنیت قربانی.

در مطالعه‌ای کیفی، ما با تحلیل ۳۳ فرد مبتلا به BPD، تلاش کردیم این ذهنیت را به‌دقت توصیف و مفهوم‌سازی کنیم. یافته‌ها نشان داد که ذهنیت قربانی در این افراد صرفاً یک سبک ارتباطی یا نقش‌ بازی‌کردن نیست؛ بلکه یک باور عمیق و شکل‌گرفته در تجربه زیسته‌ی آنان است.

تحلیل داده‌ها پنج الگوی اصلی را آشکار کرد:
1. رها کردن مسئولیت شخصی
سرزنش دیگران، شرایط، یا “بدشانسی” برای مشکلات شخصی

2. باور به شکست در زندگی
نادیده گرفتن موفقیت‌ها، ناامیدی از تلاش، و احساس شکست مداوم

3. سرزنش دیگران و القای گناه
تحریک هیجانی اطرافیان برای جلب همدلی یا مقصر جلوه دادن آنان

4. احساس مزمن تنهایی
تکرار اینکه “هیچ‌کس مرا نمی‌فهمد”، “هیچ‌کس کمکم نکرد”

5. احساس مداوم سوءاستفاده‌شدن
تجربه مکرر رابطه‌هایی که فرد خود را ابزاری در دست دیگران می‌بیند

تقریباً در تمام بررسی‌ها، چندین شاخص از این ذهنیت دیده شد. این یافته‌ها نشان می‌دهند که «من قربانی‌ام» در ذهن بسیاری از افراد با BPD، تنها یک احساس گذرا نیست، بلکه یک باور فراگیر و مزمن است که نگاه آن‌ها به خود، دیگران، و زندگی را شکل می‌دهد.

شناخت و کار با این باور، می‌تواند کلید ورود به مرحله‌ای تازه از درمان، مسئولیت‌پذیری و توانمندسازی باشد—چه برای درمانگر، چه برای خود فرد.

اگر با اختلال شخصیت مرزی کار می‌کنید، یا در مسیر درمان آن هستید، درک عمیق‌تر این ذهنیت می‌تواند دیدگاه شما را دگرگون کند.

مقاله کامل را از این لینک بخوانید:

https://doi.org/10.22034/rip.2024.459160.1035

https://t.me/actlearning

هنگامی‌که ما فقط دو گزینه (کنترل کردن یا کنترل شدن) برای پاسخ به افکار و احساس‌های دشوار داریم، زندگی خسته‌کننده می‌شود، زیرا زمان و انرژی زیادی را در این مبارزه بیهوده با دنیای درون خود صرف می‌کنیم.

روش سومی هم وجود دارد:
این کار شامل گشودگی و ایجاد فضا برای افکار، احساس‌ها و خاطرات ما است.
اجازه دهیم بیایند، بمانند و در زمان مناسب خودشان بروند. ما به آنها اجازه نمی‌دهیم که ما را به اطراف هل دهند ]ما را کنترل کنند[، و همچنین انرژی خود را صرف جنگیدن یا فرار از آنها نمی‌کنیم.

https://t.me/actlearning

یک سری باور درباره ازدواج و ارتباط زناشویی هست که از جامعه، فرهنگ، فیلمها، داستاها و سوشال مدیا در ذهن اکثر ما نشسته، که نه تنها نادرسته بلکه آسیب زاست.
باور شماره یک …..

https://t.me/actlearning

مرکز خدمات روان‌شناسی پذیرش و تعهد با افتخار از آغاز دوره‌ی تخصصی و پیشرفته‌ی «درمان تلفیقی پذیرش و تعهد (ACT) با ذهنیت‌های طرحواره‌ای (Schema Modes)» خبر می‌دهد.

این دوره از تاریخ ۲ مرداد ۱۴۰۴آغاز و بخشی از برنامه‌ی توسعه‌ی حرفه‌ای این مرکز در راستای ارتقاء دانش و مهارت درمانگران موج سوم رفتار درمانی در ایران است.

این برنامه آموزشی با مشارکت علمی دکتر پیمان دوستی و دکتر‌ نرگس حسینی‌نیا برگزار می‌شود.

در این دوره‌ی ۶۴ ساعته، شرکت‌کنندگان با ساختار و روش‌شناسی درمان تلفیقی ACT و طرحواره‌درمانی آشنا می شوند.

مباحث اصلی شامل:
مفاهیم پایه و پیشرفته در درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT)
معرفی ذهنیت‌های طرحواره‌ای و ساختار طرحواره‌درمانی
فرمول‌بندی بالینی ACT-ST در کیس‌های پیچیده
شناسایی ذهنیت‌های فعال و پیوند آن‌ها با اجتناب تجربه‌ای
تکنیک‌های عملی ACT برای ذهنیت‌های ناکارآمد
تمرینات ایفای نقش (رول‌پلی) و تحلیل موارد بالینی
بررسی اختلال شخصیت مرزی، درد مزمن و زوج‌درمانی با درمان تلفیقی

دوره در فضای آموزشی تعاملی، با تمرین‌های بالینی و تبادل تجربیات شرکت‌کنندگان برگزار می‌شود.

درمانگران از نقاط مختلف کشور، به‌صورت حضوری در تهران و آنلاین با امکان بازپخش جلسات، در این دوره حضور می‌یابند.

https://t.me/actlearning

کارگاه‌ها و دوره‌های آفلاین

۱) درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد
۲) درمان ادغام شده‌ی اکت و طرحواره
۳) تشخیص و کار با نشانه‌های اختلال شخصیت مرزی
۴) درمان متمرکز بر شفقت
۵) نگارش گزارش علمی (مقاله-پایان نامه)

لینک ثبت نام و مشاهده:

https://iranacttherapy.com/offlineworkshop/

چگونه در کنار فرد‌ عزیزمان که اختلال شخصیت مرزی دارد بمانیم؟

گردآوری و نگارش: دکتر پیمان دوستی

بودن کنار کسی که با اختلال شخصیت مرزی (BPD) دست‌وپنجه نرم می‌کند، می‌تواند تجربه‌ای پیچیده و پرفشار باشد. شاید بارها احساس کرده‌اید که روی لبه‌ی پرتگاه راه می‌روید؛ گیج از تغییرهای ناگهانی، دل‌شکسته از رفتارهای پیش‌بینی‌ناپذیر، یا خسته از نوسانات عاطفی. این احساسات طبیعی‌اند، و شما تنها نیستید.

اما به یاد داشته باشید، او یک انسان است، انسانی آسیب دیده که با چالش‌های فراوان دست و پنجه نرم می‌کند.

در درمان‌های مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) و شفقت‌محور (CFT)، ما یاد می‌گیریم که:

1) درد را انکار نکنیم، اما در آن غرق هم نشویم.
احساساتی مثل خشم، ناامیدی یا ترس، نشانه ضعف نیستند، بلکه بخشی از تجربه انسانی‌اند. لحظه‌ای مکث کنید، با خودتان مهربان باشید، و از خود بپرسید: "در دل این وضعیت، چطور می‌تونم به ارزش‌هام در این ارتباط وفادار بمونم؟"

2) فرد را از رفتارهایش جدا ببینیم.
پشت بسیاری از رفتارهای شدید و دردناک، ترس از رها شدن، ناایمنی یا نیاز به ارتباط وجود دارد. به‌جای قضاوت، می‌توان گفت: "می‌فهمم سخته برات. اگر خواستی، من کنارت هستم."

3) مرزهای سالم، بخشی از شفقت‌اند.
مهربان‌بودن به‌معنای بی‌مرزی نیست. می‌توان با آرامش و ثبات، محدودیت‌هایی روشن تعیین کرد تا هم خودتان آسیب نبینید و هم رابطه، قابل پیش‌بینی‌تر شود.

4) تمرکز بر ارزش‌ها، نه فقط راه‌حل‌های سریع.
قرار نیست همه چیز را "درست" کنید. اما می‌توانید انتخاب کنید چگونه انسانی باشید: همراه، حامی، دلسوز، یا شنوا...

5) مراقبت از خودتان را فراموش نکنید.
شما هم حق دارید شنیده شوید، استراحت کنید، کمک بگیرید. هیچ‌کس قرار نیست به‌تنهایی بار روانی چنین رابطه‌ای را به دوش بکشد.

هیچ رابطه‌ای کامل نیست، اما هر رابطه‌ای می‌تواند به سمت مهربانی، معنا و رشد حرکت کند — اگر با آگاهی، پذیرش و شفقت همراه شود.

https://t.me/actlearning

کارگاه ACT در فرایند درمان: از نظریه تا اتاق درمان

دوره پیشرفته: قدم به قدم تا کاربست عملی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT)

مربی: دکتر پیمان دوستی/ شروع از مهر ۱۴۰۴

روش برگزاری این دوره + برنامه زمانی:

۱) قسمت نظری به صورت آفلاین (ویدیو) می‌باشد و قسمت عملی به صورت حضوری/ آنلاین (به انتخاب شرکت کننده) است.
چنانچه فقط قصد شرکت در دوره عملی را دارید، باید در گذشته کارگاه ACT را گذرانده باشید و گواهی آن را حین ثبت نام بارگزاری نمایید.

۲) دسترسی دوره آفلاین در ۳۰ مهرماه ۱۴۰۴ برای ثبت نام کنندگان باز می‌شود و تا پایان دوره عملی، دسترسی امکان پذیر خواهد بود.
توجه: متقاضی باید تا قبل از شروع دوره عملی، به طور کامل و دقیق ویدیوهای دوره نظری را مشاهده کرده باشد و به اندازه کافی برای ورود به دوره عملی، کتب مرجع ACT را مطالعه نموده باشد.

۳) دوره عملی از ۵ آذر ۱۴۰۴ در روزهای چهارشنبه از ساعت ۱۵:۰۰ الی ۲۰:۳۰ به مدت ۶ جلسه برگزار می‌شود.

۴) در دوره عملی،‌ شرکت کنندگان (به کمک مربی خود) طی تمرین‌های رول پلی، دانش نظری خود را به مرحله عمل تبدیل می‌کنند، مربی به آنها بازخورد می‌دهد و ایرادهای احتمالی جلسه را رفع می‌کند.

اطلاعات بیشتر و‌ ثبت نام:

https://iranacttherapy.com/actadvanced/