'Punctuation' ምንድን ናቸው?

Punctuation-ሥርዓተ ነጥብ የምንለዉ ንግግርን ያደራጃል፤ የሚከተሉት የ'punctuation'  ዓይነቶች ናቸው፦

Period - አረፍተ ነገርን ያጠናቅቃል (.)
- ምሳሌ: "I sleep early./ እኔ በጊዜ እተኛለሁ።"

Comma - ዝርዝርን  ያሳያል (,)
- ምሳሌ: "She runs, jumps.../ እሷ ትሮጣለች፣ ትዘልላለች..."

Question - ጥያቄን ያመለክታል (?,) - ምሳሌ: "Why are you late? / ለምን አረፈድክ?"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ለመማር: https://youtube.com/playlist?list=PLSx8HfSguTqXZ2HqIly4pdO0nm3bXBmsu&si=O69Sg97ONM7L-gMd እዚህ ተጫኑ።

'Tenses' ምንድን ናቸው?

Tenses- ድርጊትን መቼ እንደተደረገ ያሳያሉ፤ የሚከተሉት የ'tenses' ቃላት ዓይነቶች ናቸው፦

Present - አሁን ያለን ይገልፃል (walk, eats, is, am)
- ምሳሌ: "He walks fast / እሱ በፍጥነት ይራመዳል።"

Past - ያለፈውን ያመለክታል (walked, ate, was, were)
- ምሳሌ: "She ate bread yesterday. / እሷ ትላንት ዳቦ በልታለች።"

Future - ወደፊትን ያሳያል (will walk, will eat, shall be)
- ምሳሌ: "They will sing / እነሱ ወደፊት ይዘምራሉ/ይዘፍናሉ።"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ለመማር: https://youtu.be/cvleos5h9_E?feature=shared እዚህ ተጫኑ።

'Sentences' ምንድን ናቸው?

Sentences - አረፍተ ነገሮች ሙሉ ሃሳብን ያስተላልፋሉ፤ የሚከተሉት የ'sentences' ቃላት ዓይነቶች ናቸው፦

Simple - አንድ ዋና ሃሳብን ያሳያል (subject, verb, object, modifier)
- ምሳሌ: "She reads books / እሷ መጽሐፍትን ታነባለች"

Compound - ሁለት እኩል ክፍሎች አሉት (and, but, or, so)
- ምሳሌ: "He runs but stops after awhile / እሱ ይሮጣል ግን ቶሎ ይቆማል"

Complex - ዋና እና ጥገኛ ክፍል አላቸው (because, if, although, when)
- ምሳሌ: "She sleeps because she is tired / እሷ ትተኛለች ምክንያቱም ስለደከመች "

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤  ስለ ሌሎች የ'sentence'ሶች አይነት ለመማር: https://youtu.be/Xv2U4QPg69U?feature=shared እዚህ ተጫኑ።

'Agreement' ምንድን ናቸው?

Agreement-ማለት የቃላት መስማማት ነዉ፤ የሚከተሉት የ'agreement'  ዓይነቶች ናቸው፦

Subject-Verb - የባለቤት እና የድርጊት ቃል በቁጥር መስማማት (he runs, they run)
- ምሳሌ: "She walks fast / እሷ በፍጥነት ትራመዳለች"

Pronoun-Antecedent -  ስም እና ተዉላጠ ስሙ በቁጥር እና በፆታ መስማማት (he-his, she-her)
- ምሳሌ: "John lost his book / ጆን መጽሐፉን አጣ"

Number - የብዛት መስማማት (one is, two are)
- ምሳሌ: "Two dogs bark / ሁለት ውሾች ይጮኻሉ"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለ'Subject-Verb Agreement ' ለመማር: https://youtu.be/dZ2juDQA2LQ?si=KoJO_d4aHQ9MyhG2 እዚህ ተጫኑ።

'Gerunds' ምንድን ናቸው?

Gerunds - በግስ የሚሰሩ ስሞች ናቸዉ ፤ የሚከተሉት የ'gerunds'  ዓይነቶች ናቸው፦

Subject - የአረፍተነገሩ ርዕሰ ነገር ይሆናል (running, swimming, reading, writing)
- ምሳሌ: "Running is fun / መሮጥ አዝናኝ ነው"

Object - በአረፍተ ነገሩ ውስጥ ድርጊት ሚፈፀምበት ይሆናል (love running, enjoy swimming)
- ምሳሌ: "I love reading / እኔ ማንበብ እወዳለሁ"

Complement - ለግሱ መረጃ ማሟያ ይሆናል (is running, about swimming)
- ምሳሌ: "Her hobby is dancing / የእሷ ተወዳጅ መዝናኛ መደነስ ነው"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ
ለመማር: https://youtu.be/RSLeFfBkOq4?si=3nMxPgPYtVRo5ST0 እዚህ ተጫኑ።

'Parallelism' ምንድን ናቸው?

Parallelism-ተመሳሳይነት ያለዉ አወቃቀርን ይጠብቃል፤ የሚከተሉት የ'parallelism'  ዓይነቶች ናቸው፦

Verbs - ግሶችን በተመሳሳይ መልኩ በመደጋገም መግለፅ(run-jump, eat-drink)
- ምሳሌ: "She runs and jumps / እሷ ትሮጣለች እና ትዘልላለች"

Nouns - ስሞች በተመሳሳይ መልኩ መደጋገም (cats-dogs, books-pens)
- ምሳሌ: "Cats and dogs sleep / ድመቶችና ውሾች ይተኛሉ"

Adjectives - ገላጭ ቃላትን በተመሳሳይ መልኩ በመደጋገም መግለፅ (tall-strong, fast-smart)
- ምሳሌ: "He’s tall and strong / እሱ ረጅምና ጠንካራ ነው"

ማስታወሻ፦ ይህን ሃሳብ በቀላሉ ስናየዉ የምትዘረዝሩት ነገር ድርጊት/ስም/የስምገላጭ... ቢሆን በአንድ አይነት አፃፃፍ/አባባል መቀመጥ እንዳለበት ነዉ።

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ በተጨማሪ ስለ 'Verbs' ለመማር: https://youtu.be/lxu_g4MkTTc?feature=shared እዚህ ተጫኑ።

'Questions' ምንድን ናቸው?

Questions - ጥያቄዎች ናቸዉ ፤ የሚከተሉት የ'questions' ዓይነቶች ናቸው፦

Yes/No - አዎ ወይም አይ መልስ የሚያስፈልጋቸዉ ጥያቄዎች ናቸዉ (is, are, do, can)
- ምሳሌ: "Are you ready? / ዝግጁ ነህ?"

Wh-Questions - ዝርዝር ይጠይቃሉ  (what ምን, where-ቦታ, when-መቼ, why-ለምን, how- እንዴት, which-የቱ)
- ምሳሌ: "Where is she? / እሷ የት ነች?"

Tag - ማረጋገጫ ጥያቄዎች ናቸዉ (isn’t it, does he)
- ምሳሌ: "You’re here, aren’t you? / እዚህ ነህ፣ አይደል?"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለ 'Sentence' አይነቶች ለመማር: https://youtu.be/Xv2U4QPg69U?feature=shared እዚህ ተጫኑ።

'Negation' ምንድን ናቸው?

Negation-አለመሆንን/አለመፈጠርን ያሳያሉ፤ የሚከተሉት የ'negation'  ዓይነቶች ናቸው፦

Simple - አለመሆን በአንድ ቃል ያሳያል (not, no, never, isn’t)
- ምሳሌ: "I’m not tired / እኔ አልደከምኩም"

Double - በሁለት ቃላት አለመሆንን/አለመፈጠርን ያሳያል (not nothing, never nowhere)
- ምሳሌ: "She never says nothing / እሷ መቼም ምንም አትልም"

Contraction - በአጭሩ አለመሆንን/አለመፈጠርን ያሳያል (don’t, can’t, won’t, aren’t)
- ምሳሌ: "He can’t run / እሱ መሮጥ አይችልም"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለኢንግሊዘኛ ሃሳቦች ለመማር: https://www.youtube.com/@yabserawondewosen/negation እዚህ ተጫኑ።

'Subjunctive Mood' ምንድን ናቸው?

Subjunctive Mood- የምኞት ሃሳብን ያሳያል፤ የሚከተሉት የ'subjunctive mood' ቃላት ዓይነቶች ናቸው፦

Present - ምኞት ይገልፃል (be, have, go, stay) - ምሳሌ: "I suggest he stay / እሱ እንዲቆይ እመክራለሁ"

Past - ያልሆነን ያመለክታል (were, had, went) - ምሳሌ: "If I were rich / እኔ ሀብታም ብሆን"

Future - ማይሆንን ያሳያል (should be, might go) - ምሳሌ: "Should he arrive / እሱ ቢደርስ"

ማስታወሻ፦ ምንም ለዉጥ የሌለዉን ግስ/የድርጊት ቃል ይጠቀማሉ፤ ብዙዉን ጊዜ ያልሆነ/የማይሆንን ነገርን ለመናገር ይጠቅማሉ።

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለ'Verbs' ለመማር: https://youtu.be/lxu_g4MkTTc?feature=shared እዚህ ተጫኑ።

'Relative Clauses' ምንድን ናቸው?

Relative Clauses- አገናኝ ሃረጎች ሆነዉ ስሞችን ያብራራሉ፤ የሚከተሉት የ'relative clauses'  ዓይነቶች ናቸው፦

Defining - ለመግለፅ እንጠቀማቸዋለን (who, which, that, whom)
- ምሳሌ: "Man who runs will reach the destination faster. / የሚሮጥ ሰው ቶሎ ይደርሳል።"

Non-Defining - ተጨማሪ መረጃ ይሰጣል  (who, which, whose, whom)
- ምሳሌ: "Anna, who sings, is here. / አና ፤የምትዘምረዉ፤ እዚህ ናት።"

ማስታወሻ፦ 'Defining' ከጎደለ ትርጉም አይሰጥም፤'Non-Defining'ግን ግዴታ አይደለም፤ ሁለተኛዉ ምሳሌ ላይ ስናስወግደዉ ተመልከቱ
"Anna is here. / አና እዚህ ናት።"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለ'pronouns' ለመማር: https://youtu.be/OEFqTsuAlE8?feature=shared እዚህ ተጫኑ።

'Comparisons' ምንድን ናቸው?

Comparisons-ንፅፅሮች እና ልዩነቶችን ያሳያሉ፤ የሚከተሉት የ'comparisons'  ዓይነቶች ናቸው፦

Comparative - ሁለት ነገሮችን ይነፃፀራል (taller, faster, more, less) - ምሳሌ: "He is taller / እሱ ይበልጥ ረጅም ነው"

Superlative - ከሁሉም ከፍ ያደርጋል (tallest, fastest, most, least) - ምሳሌ: "She’s the fastest / እሷ ፈጣኗ ነች"

Equal - እኩልነት ያሳያል (as tall, as fast) - ምሳሌ: "I’m as strong / እኔ እኩል ያህል ጠንካራ ነኝ"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለ 'Adjectives' ለመማር: https://youtu.be/lbsURYM2tSk?si=bRAV8832KW9s_4ZM እዚህ ተጫኑ።

'Word Order' ምንድን ናቸው?

Word Order- የቃላት አሰላለፍ አረፍተ ነገርን ያደራጃል፤ የሚከተሉት የ'word order'  ዓዯነቶች ናቸው፦

Declarative - መረጃ ይሰጣል (subject-verb-object, I eat bread) - ምሳሌ: "She reads books / እሷ መጽሐፍትን ታነባለች"

Interrogative - ጥያቄ ይጠይቃል (verb-subject, do you eat) - ምሳሌ: "Do you run? / አንተ ትሮጣለህ ወይ?"

Imperative - ትዕዛዝ ይሰጣል (verb-object, eat bread) - ምሳሌ: "Close the door / በሩን ዝጋ"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለ'sentence' አይነቶች ለመማር: https://youtu.be/Xv2U4QPg69U?feature=shared እዚህ ተጫኑ።

'Articles Usage' ምንድን ናቸው?

Articles Usage - መለያ ሲሆኑ ስሞችን ይደግፋሉ፤ የሚከተሉት የ'articles usage'  ዓይነቶች ናቸው፦

Definite - ልዩነትን ያመለክታል (the)
- ምሳሌ: "The cat sleeps /  ድመቱ/ቷ ትተኛለች"

Indefinite - ያልተወሰነን (ያልተለየ) ያሳያል (a, an)
- ምሳሌ: "A dog barks / አንድ ውሻ ይጮኻል"

ማስታወሻ፦ 'Indefinite' አንድ እና በአጠቃላይ(በልዩነት ተነጥሎ ያልሆነ) ያለ ነገርን ለማሳየት ስንጠቀማቸዉ፤'Definite'ቶች ደግሞ ልዩ ሆነዉ ብዙ/አንድ የሆነ ነገርን ያሳያሉ። 


ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ለመማር: https://youtu.be/feeXX0rBD2k?si=bA0pFYSWbt4qQL7g እዚህ ተጫኑ።

'Infinitives' ምንድን ናቸው?

Infinitives-  ግሶች ናቸው፤ የሚከተሉት የ'infinitives' ዋና ዓይነቶች ናቸው፦

Bare - ከተጨማሪ አጋዥ ግሶች ጋር (modal verbs) ጋር ጥቅም ላይ ይዉላሉ (can go, will run, shall eat, would sing)
- ምሳሌ: "she can sing. / እሷ መዝፈን ትችላለች።"

To-Infinitive - ተግባርን ያመለክታል (to go, to run, to eat)
- ምሳሌ: "I want to learn. / እኔ መማር እፈልጋለሁ።"

Object - ግስን ይከተላል (ask to go, love to sing)
- ምሳሌ: "She loves to dance / እሷ መደነስ ትወዳለች"

ማስታወሻ፦ 'Infinitives' መሰረታዊ ግሶች፤ ምንም ቅጥያም ሆነ ለዉጥ ሳይኖራቸዉ ያሉ ግሶች ናቸዉ፤ ስራቸዉ ብዙ ነዉ።

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለነሱ እና 'gerunds' ለመማር: https://youtu.be/RSLeFfBkOq4?si=3nMxPgPYtVRo5ST0 እዚህ ተጫኑ።

'Quantity adjectives' ምንድን ናቸዉ?

Quantity adjectives- የምንላቸዉ ቁጥርን የሚያሳዩ የስም ገላጭ አይነቶች ናቸዉ።

Many-ለሚቆጠሩ እና ብዙ ለሆኑ ነገሮች
- ምሳሌ፦ He has many cars./ብዙ መኪናዎች አሉት።

Few-ለሚቆጠሩ እና ጥቂት ለሆኑ ነገሮች
- ምሳሌ፦ we have a few books you could borrow./የተወሰኑ መፅሃፍት አሉ ልትዋስ የምትችላቸዉ።

Little- ለማይቆጠሩ እና ጥቂት ለሆኑ ነገሮች
- ምሳሌ፦ what a little time I have./ጥቂት ጊዜ ነዉ ያለኝ።

Much-ለማይቆጠሩ እና  ብዙ ለሆኑ ነገሮች
- ምሳሌ፦ the tea has too much sugar in it./ሻዩ ብዙ ስኳር በውስጡ አለዉ።

Some-ለሁለቱም ለሚቆጠሩ እና ለማይቆጠሩ በተናጋሪ አረፍተነገር ውስጥ መጠቀም እንችላለን፤
- ምሳሌ፦ she has some cars parked outside/የተወሰኑ ዉጪ የቆሙ መኪናዎች አሏት።

Any-ጥያቄ ለመጠየቅ እና አለመሆንን ለመናገር መጠቀም እንችላለን፤
- ምሳሌ፦I don't have any pens left to give./ምንም የቀረኝ የምሰጠዉ እስክሪቢቶ የለኝም።

ማስታወሻ፦ 'many/much' የተለያዩ ነገሮችን ቁጥር ቢገልፁም 'a lot' ሁለቱንም መተካት ይችላል።

የማይቆጠሩ(uncountable nouns)-እነዚህ  የበዛ ስም የሌላቸዉ ናቸዉ፤ ማለትም ውሃዎች(waters) አይባልም።
- ምሳሌ፦water,sugar,oil, powder...

የሚቆጠሩ(countable nouns)- እነዚህ የበዛ ስም ያላቸዉ ናቸዉ፤ ማለትም መኪናዎች(cars) ማለት እንችላለን።  ምሳሌ፦car,cat,dog,pen,pencil...

ተጨማሪ ስለ'Adjectives' ለመማር እዚህ  https://youtu.be/lbsURYM2tSk?si=bRAV8832KW9s_4ZM ተጫኑ።

'Auxiliaries' ምንድን ናቸው?

Auxiliaries-ረዳት ግሶች ሆነዉ ሳለ ዋና ግስን ይደግፋሉ፤ የሚከተሉት የ'auxiliaries' ቃላት ዓይነቶች ናቸው፦

Primary - ዋና ግስን ይረዳል (be, have, do, is)
- ምሳሌ: "She is running / እሷ እየሮጠች ነዉ።"

Modal - የመሆን እድልን/ግዴታን/ችሎታን/ምክርን... ያሳያል (can, will, must, should)
- ምሳሌ: "He can swim / እሱ መዋኘት ይችላል"

Semi-Modal - ተጨማሪ መረጃን ይሰጣል (need to, dare, used to)
- ምሳሌ: "I need to study / ማጥናት  አለብኝ።"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለ'Verbs' ለመማር: https://youtu.be/lxu_g4MkTTc?feature=shared እዚህ ተጫኑ።

'Ellipsis' ምንድን ናቸው?

Ellipsis -  ቃላትን ከመደጋገም ማስወገጃ ሲሆኑ፤ የሚከተሉት የ'ellipsis'  ዓይነቶች ናቸው፦

Nominal - ስምን ያስወግዳል (John left, Mary too)
- ምሳሌ: "She sings, he too / እሷ ትዘምራለች፣ እሱም"

Verbal - ግስን ያስወግዳል (I can, you can’t)
- ምሳሌ: "I run, she doesn’t / እኔ እሮጣለሁ፣ እሷ አትሮጥም"

Clausal - የሃረግ ክፍልን ያስወግዳል (if possible, when ready)
- ምሳሌ: "If ready, go / ዝግጁ ከሆንክ፣ ሂድ"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ለመማር: https://www.youtube.com/@yabserawondewosen/ellipsis እዚህ ተጫኑ።

'Correlative Conjunctions' ምንድን ናቸው?

Correlative Conjunctions- ጥንድ በመሆን  ክፍሎችን ያገናኛል፤ የሚከተሉት የ'correlative conjunctions'  ዓይነቶች ናቸው፦

Either…Or - አማራጮችን ያሳያል (either…or, one…or)
- ምሳሌ: "Either run or walk./ ወይ ሩጥ ወይ ተራመድ።"

Neither…Nor - አሉታዎችን(አለመሆኖችን) ያገናኛል (neither…nor, not…nor)
- ምሳሌ: "Neither she nor I sing. / እሷም እኔም አንዘፍንም።"

Both…And - መጨመርን ያሳያል (both…and, as…as)
- ምሳሌ: "she can both sing and dance / እሷ ሁለቱንም መዝፈንም መጨፈርም ትችላለች።"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለ'Conjunctions' ለመማር: https://youtu.be/Y8zRuS-qkXQ?si=jxeAvrjrw7NL4Q9C እዚህ ተጫኑ።

'Participles' ምንድን ናቸው?

Participles- በተለያዩ ጊዜያት ላይ የሚገኙ ግሶች ሆነዉ የባለቤቱን ድርጊት ማሳየት ሲሆን ስራቸዉ፤ የሚከተሉት የ'participles'  ዓይነቶች ናቸው፦

Present - በመካሄድ ላይ ያለን ድርጊት ያሳያል (running, singing, writing, reading)
- ምሳሌ: " she is running a marathon right now.  / አሁን ላይ እሷ ማራቶን እየሮጠች ነዉ።"

Past - የተጠናቀቀን ድርጊት ያመለክታል (written, sung, broken, eaten)
- ምሳሌ: "Those windows were broken last night / እነዛ መስታዉቶች ማታ ነበር የተሰበሩት። "

Perfect - ከተግባር በፊት  የተጠናቀቀ ድርጊትን ያሳያል  (having run, having sung) - ምሳሌ: "Having eaten, she left / ከበላች በኋላ ሄደች"

ማሳሰቢያ: እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸው፤ ተጨማሪ ስለ' Tense'ሶች ለመማር: https://youtu.be/cvleos5h9_E?feature=shared እዚህ ተጫኑ።

'Tenses' እና 'Verbs' ምንድን ያገናኛቸዋል?

Tense -  ማለትጊዜን ገላጭ ግስ ሲሆን፤ ምሳሌ፦ He always plays football.(present simple tense)

Verb - ደግሞ የድርጊት ቃል/ ግስ የምንለዉ ነዉ፤ ምሳሌ፦ play/plays(Verb1)

ማስታወሻ፦ግሶች/የድርጊት ቃላት የምንላቸዉ ከጊዜ ገላጭ ቃላት ወይም ሃረጎች በተጨማሪ በዋነኛነት የአረፍተ ነገሩን ጊዜ/'Tense' የሚያመላክቱ ናቸዉ።
ምሳሌ፦ 1.He plays football.(present simple tense)
2.He played football.(past simple tense)
3. He will play football.(future simple tense)

ማሳሰቢያ፦እነዚህ ጥቂቶቹ ናቸዉ፤ ተጨማሪ ለመማር; https://youtu.be/QsIPgfbRRCo?feature=shared ተጫኑ።

'Present Simple Tense' ምን ይጠቅማል?

Present Simple Tense- ድግግሞሽን እና እዉነታን ለመናነር እንጠቀመዋለን።

ምሳሌ1፦ He always plays football./ እሱ ሁሌም ኳስ ይጫወታል።
ምሳሌ2፦ The sun rises in the east./ፀሃይ በስተምስራቅ ትወጣለች።

ማስታወሻ፦ምሳሌ1 ሚያሳየዉ ድግግሞሽን ሲሆን፤ምሳሌ2 ደግሞ የሚያሳየዉ እዉነታን ነዉ።

ማሳሰቢያ፦ ይህ ከ12 የ'Tense' አይነቶች ስለ አንድ የ'Tense አይነት በጥቂቱ የሚያወራ ሲሆን ተጨማሪ ስለሁሉም ከነአጠቃቀማቸዉ ለመማር;https://youtu.be/QsIPgfbRRCo?feature=shared ተጫኑ።