بخشی از سخنان مارتین والزر نویسنده آلمانی، در شرح جزییات که درس بزرگی برای بهتر نوشتن است.


«و سپس به خانه ‌می‌رود».

به نظر من ننوشتن این جمله بهتر از نوشتن آن است.

نوشتن، هنگامی برایم لذت‌بخش است که این «رفتن» را با تمام جزییات آن بنویسم. بهتر است با همین مثال نشان دهم که اضافه کردن جزئیات چه تاثیری دارد:

خوب. او به خانه می‌رود، در راه به دختری بر می‌خورد که او نیز در همان خیابان زندگی می کند. دختر او را نمی‌بیند، چرا که او از راه شنی می‌رود، چیزی زیر پایش می‌شکند. نگاه می‌کند، حلزون است. پوسته‌اش را شکسته است. ساعت، شش بعدازظهر است و ناقوس‌ها در همین دم به صدا در می‌آیند. طنین ناقوس درون پوستۀ حلزون نفوذ می کند. پس آنگاه فوج پرستوها بر فراز خانه‌ها آفتابی می‌شوند. دو جوجه پرستو از آنها فاصله می‌گیرند و بالای خانۀ او به پرواز در می‌آیند. ناگهان سقوط می کنند و جلو پایش بر زمین می‌افتند، هر دو مرده یا نیم‌مرده. و او به خانه می‌رود، بی آنکه نگاهی به پرستوها بیندازد، گویی اتفاقی نیفتاده است.

خوب. حالا از خودم می‌پرسم:«او به خانه می‌رود». می توانم گفتنی‌های دیگر را کنار بگذارم؟

البته که نمی توانم. در همین چند سطر چیزهای بسیاری برای گفتن وجود دارد.

یک دختر، یک حلزون، ناقوس کلیسا، پرستوها. نمی‌ توانم چطور بگویم، اما نمی‌شود این حرف‌ها را طور دیگری تعریف کرد. بدون آن جزییات اصلاً دلم نمی خواهد چیزی را تعریف کنم. «او به خانه می‌رود». که چه بشود؟

شاید نوشتن، هزاران مردۀ متحرک را دوباره زنده کند.

تام مک‌کارتی

اگر کسی را دیدید که درک و فهمی فراتر از حد متعارف داشت، حتما از او بپرسید که چه کتاب هایی می‌خواند.

رالف والدو امرسون

کنجکاوم بدانم چه خواهم نوشت

فروید می‌گوید: « وقتی جمله اول کتابهایم را می‌نوشتم، نمیدانستم جمله بعدی چه خواهد بود.»

اگر بخواهیم، منتظر ایده برای نوشتن بمانیم ممکن است روزها سپری شود و هرازگاهی موفق شویم تا چیز خوبی بنویسیم. در این صورت نوشتن کار سختی می‌شود.

پس برای حل این مشکل چه کنیم؟

یک‌نکته‌ هست که هر نویسنده‌ی موفقی آن را می‌داند و آن اینکه : «نوشتن حین نوشتن شکل می‌گیرد.»

برای این کار شروع به نوشتن کنید، هر کلمه پس از کلمه دیگر راه را برایتان روشن می‌کند و هر چقدر بر تعداد کلماتی که می‌نویسید افزوده شود به همان میزان به ناخوداگاهتان نزدیک‌تر می‌شوید و تازه آنجاست که ایده‌های بکر و خلاقانه شروع به‌خودنمایی می‌کنند.

تمام شور و شوق نوشتن هم در این اکتشاف است. کشف چیزهایی که خودتان از وجودشان خبر نداشتید و قدرت نوشتن، آن‌ها را بر شما آشکار می‌کند.

جالب است بدانید این روش فقط شامل نوشتن آثار تخیلی و داستانی نمی‌شود بلکه در شکل گیری نوشته های علمی مانند مقاله و ادبیات غیر داستانی و بلاگ نویسی هم به کار می‌آید و کمک می‌کند تا هراس‌ از شروع کردن را از خودتان دور کنید و ایده‌های تازه‌ای به سراغتان بیاید.

روزانه سیصد تا پانصد کلمه بنویسید و منتظر ایده‌ها باشید. به کارگیری همین یک‌نکته می‌تواند تحولی اساسی در روند نوشتن تان ایجاد کند. این نکته را اجرا کنید و از تأثیرات بی‌نظیر آن در فعال‌سازی ذهنتان شگفت زده شوید.

کتاب‌ها بهترین سرگرمی هستند، مابین آنها تبلیغات پخش نمی‌شود، نیاز به باطری ندارند، و در قبال هر دلار پرداخت شده ساعت‌ها سرگرمی برای مخاطبان ایجاد می‌کنند.
چیزی که مرا متعجب می‌کند این است که چرا آدم‌ها یک کتاب برای پر کردن وقت‌های مرده‌ای که در زندگی روزمره غیرقابل اجتناب هستند برنمی‌دارند.

استیون کینگ

همین چندی پیش برای بهتر نوشتن رمانم، مجددا بسیاری از کتابهای کودکان را خواندم و امشب پس از مرور آن همه، از کتابچه‌های اشعار مصور گرفته تا قصه‌های مربوط به کشتی شکستگی در دریا و دزدهای دریایی، کمی گیج و‌ منگم.

از نامه‌های فلوبر
ترجمه محسن سلیمانی

هنوز هم پس از سالها وقتی می‌خواهم داستانی بنویسم زهره ترک می‌شوم و حتی باید بگویم که نویسنده‌ای که موقع نوشتن داستان هراسان نیست خوشبختانه خبر از شکوه و جلال دور دست و دست نیافتنی ابزارش ندارد.

جان اشتاین بک

مهم ترین قدرتی که برای نوشتن به آن نیاز دارید.

نویسنده بزرگ فرانسوی گوستاو فلوبر در تعریف داستان گفته است« داستان همان چیزی است که شما سر میز کافه برای دوستانتان تعریف می‌کنید.»

داستان‌ها مربوط به زمان‌های ابتدایی و انسان‌های اولیه هستند و به پیش از اختراع خط برمی‌گردند. زمانی که آدم‌ها دور آتش جمع می‌شدند و برای سرگرم شدن ماجرای شکارشان را برای هم تعریف می‌کردند.

ژول سالزمن در کتاب « اگر می‌توانیدحرف بزنید پس حتما می‌توانید بنویسید.» نشان می‌دهد که داستان نوشتن، همان با آب و تاب تعریف کردن یک‌ماجرا است. اگر بتوانید این کار را انجام بدهید پس می‌توانید داستان بنویسید.

اگر خواستید می‌توانید کتاب ژول سالزمن را تهیه کنید و‌ بخوانید. این کتاب به شما کمک می‌کند تا قدرت قصه‌گویی‌تان را جدی بگیرید و از آن در نوشتن استفاده کنید.

شما باید یک‌ماجرای جالب برای خواننده تان داشته باشید و آن را برای او جذاب کنید تا او کنجکاو باشد که بداند ادامه‌اش چیست. کنجکاوی نسبت به این که چه پیش می‌آید، ویژگی عام همه انسان‌هاست.

بدانید که تعریف کردن انرژی تولید می‌کند و اولین قدم برای یک زندگی خلاقانه، پرورش کنجکاوی و شور و علاقمندی است.

آیا شما می‌توانید این انرژی و شور و علاقه را در مخاطب‌تان ‌به وجود بیاورید؟ آیا قدرت آن را دارید تا او را نسبت به داستانتان کنجکاو کنید؟

ادبیات پیوسته آخرین پناهگاه کسانی است که نمی‌دانند سرِ پُرشور خود را کجا بر زمین بگذارند.


رومن گاری

تنها راه تحمل هستی، این است که در ادبیات غرقه شوی، هم چنان که در عیشی مدام

گوستاو فلوبر

«عاشق کلمات باشید، برای نوشتن جملات سختی بکشید و به دنیا توجه کنید. کمی هم جدی باشید؛ منظور من این است که دورو نباشید، نه اینکه شوخ‌طبع نباشید. نکته دیگری هم هست که دوست دارم بگویم:

لطفاً عجله نکنید. اگر نویسنده خوش‌شانسی باشید می‌توانید از خواندن آثار نویسندگانی چون تولستوی، داستایوسکی و تورگنیف لذت زیادی ببرید. مردم زیادی از من می‌پرسند اگر بخواهیم نویسنده شویم باید چه‌کار کنیم و من همیشه می‌گویم نویسندگی چیزی نیست که تصمیم بگیرید انجام دهید.

نویسندگی حسی است که اگر انجامش ندهید، نمی‌توانید به زندگی خود با آرامش ادامه دهید. البته اشکالی ندارد کارهایی چون نقاشی و یادگیری موسیقی را با تصمیم شخصی‌مان آغاز کنیم و بیاموزیم. افراد زیادی می‌نویسند و اشکالی هم ندارد، اما اگر بخواهید نویسنده‌ای حرفه‌ای شوید نیاز به حسی ورای تصمیمی شخصی است.»

سوزان سانتاگ

چقدر خودتان را در معرض ایده‌های خلاقانه قرار می‌دهید؟


یکی از راه ‌های خلاق شدن این است که خودتان را در معرض آثار خلاقانه و متفاوت قرار دهید. نمی توانید انتظار داشته باشید انتخاب‌های همیشگی و در اغلب موارد کلیشه‌ای، شما را به ایده‌های جدید و خلاقانه برساند.

لحظه‌ای به انتخاب‌هایتان فکر کنید. آیا انتخاب‌هایتان به چیزهای خاصی محدود می‌شود؟ به طور مثال آیا صرفا به مطالعه‌ی حوزه تخصصی مورد علاقه‌تان می‌پردازید؟

به تنوع مطالعاتی ‌تان اهمیت بدهید و هرازگاهی به کتابهایی خارج از حوزه مورد علاقه تان هم سر بزنید. جریان‌های مختلف موسیقی را دنبال کنید. از مسیر‌های متفاوت به سر کارتان بروید.

در این صورت ذهن شروع به کشف رابطه بین جریان های مختلف و حتی متضاد می‌کند. می‌توانید از ترکیب چند موضوع نامرتبط به ایده‌هایی کاملا تازه برسید. چیزهایی که‌ در ظاهر رابطه ‌ای بین آنها نیست اما می‌توانید آن‌ها را به هم پیوند دهید و به معنایی جدید و خلاقانه برسید.

اگر بخواهید کاری خلاقانه انجام‌دهید یا چنانکه به کار ما مربوط می‌شود متنی خلاقانه بنویسید گاهی به مطالعه در حوزه‌ای بپردازید که علاقه چندانی به آن ندارید.

کنجکاوی های اینچنینی ایده‌های گرانبهایی برای نوشتن در اختیار شما قرار می‌دهد و شما را به شکل اعجاب انگیزی خلاق‌تر می‌کند.

حتی اگر در زندانی بودی که دیوارهای آن مانع از این می‌شد که هیچ صدایی در جهان به گوشت برسد، آیا هنوز گنجینه خاطرات دوران کودکیت را همراهت نداشتی؟

ریلکه
نامه به یک‌شاعر جوان

چطور مطالعات مان را کامل کنیم؟

انسان را خواندن کامل، نوشتن دقیق، تبادل رأی آماده می‌کند. فرانسیس بیکن

مطالعه فرایندی کارآمد است. مشتاقان کتاب همواره افرادی هستند که به شیوه‌ای متفاوت به جهان می‌نگرند و همراه شدن با کتابها، ما را به انسانهایی منحصر به فرد و باهوش تبدیل می‌کند.

اما چطور می‌توانیم روند مطالعات مان را تکمیل کنیم؟ می‌خواهم‌ روشی برای تجربه بهتر مطالعه به شما معرفی کنم.

_ یادداشت برداری کنید. پیشنهاد می کنم دفتری را به این کار اختصاص دهید و آنچه را در روند مطالعه برایتان جذاب است، بنویسید. منظورم از یادداشت برداری رونویسی محض مطالبی که می‌خوانید نیست. بلکه یادداشت ایده‌ها و حتی سوال‌هایی است که حین مطالعه به ذهنتان می‌رسد.

معمولا در حین مطالعه بهترین ایده ها به ذهنمان می‌رسد و مطالعه وقتی کارایی مطلوب می‌یابد که همراه با تطبیق سوالات و ذهنیت مان با آموزه های کتاب باشد. نوشتن این فرصت را برای شما ایجاد می کند تا مسیر پیشروی و جریان ذهنی‌تان را ببینید و خلاقانه تر با مسایل کتاب برخورد کنید.

بنابراین دفعه بعدی که کتابی را می‌خوانید:

_نکات مهم را یادداشت کنید .

_توضیح دهید که چرا این مطلب برایتان جذاب است.

_طرح های گوناگون بریزید و ایده هایتان را بنویسید.

_اگر مطلبی را درک نمی کنید، به صورت سؤال یادداشت بردارید .