📄 مقاله

بحران دموکراسی، در واقع بحرانی برای چپ است

👤 فرید زکریا

✍🏻 ترجمه مسعود یوسف حصیرچین

به نظر می‌رسد که ناامیدی رای دهندگان به‌ویژه متوجه جناحی است که به صورت سنتی با دولت بزرگ شناخته می‌شود: جناح چپ.
مردم احساس می‌کنند که دهه‌هاست سیاستمداران چپ‌گرا از آن‌ها مالیات می‌گیرند، بر آن‌ها مقررات تحمیل می‌کنند، به آن‌ها زور می‌گویند و مرعوبشان می‌کنند ــ‌اما نتایج بد بوده‌اند و دارند بدتر هم می‌شوند.

◽️@utfinance◽️

📄 یادداشت

سرمایه‌دار یا قهرمان؟

👤 مهرپویا علا

کسانی مارک زاکربرگ را بابت این چرخش ناگهانی متهم به دورویی و پیروی از حزب باد می‌کنند. من با اطلاعات محدودی که دربارۀ این داستان دارم اگر بخواهم قضاوت کنم ایلان ماسک را بیشتر از زاکربرگ پایبند به آزادی و حقیقت می‌دانم. البته ممکن است اگر اخبار و تاریخچۀ مربوط به اینها را دنبال می‌کردم و اطلاعات بیشتری به دست می‌آورم نظر دیگری می‌دادم؛ ولی این موضوع ربطی به آنچه می‌خواهم بگویم ندارد. فعلاً تصویری که از زاکربرگ در ذهنم شکل گرفته آدمی است که به خواسته‌های سرکوبگران آزادی بیان در آمریکا و اروپا - به اصطلاح «ووک‌ها» - تن داد و در مقابل ایلان ماسک در برابر آن‌ها ایستاد و فعلاً توانست آنان را در آمریکا قدری عقب بزند. اکنون که ورق در ایالات متحد برگشته و در کانادا و اروپا هم احتمالاً برگردد زاکربرگ در اینجا آمده است و حرف‌های دیگری را خلاف رویۀ چند سال اخیرش می‌گوید. اینکه خود ترامپ و دست راستی‌های اروپا به‌راستی چقدر پایبند به آزادی بیان باشند و اینکه با یک جریان مشابه ووک‌ها منتها این‌بار از سمت «راست» مواجه خواهیم شد یا خیر بحثی جداست که باز در اینجا نمی‌‌خواهم به آن بپردازم.

با این فرض که تصویری که از زاکربرگ در ذهن امثال من شکل گرفته است درست باشد، می‌خواهم قدری از او با همین تصویر دفاع کنم. مگر یک آنتروپرونر یا یک مدیر بنگاه وظیفه دارد قهرمان یا فعال سیاسی آزادی‌خواهی باشد و «مسئولیت اجتماعی» خاصی را بر عهده بگیرد؟ مگر غیر از این است که او دارد از مجموعۀ زیر نظرش دفاع می‌کند تا کمترین آسیب از سوی دولت‌ها به آن وارد شود؟ زمانی که دولت ایالات متحد دست گروهی با منافع خاص خودشان و نوع خاصی از طرز فکر بود به ساز آن‌ها رقصید و اکنون که دولت در دست گروهی دیگر با منافع و طرز فکری متفاوت افتاده ناچار است به ساز اینان برقصد. در اینجا آن طرف‌هایی که بیشتر باید سرزنش شوند صاحبان قدرت هستند نه صاحبان سرمایه. بااین‌همه در عمل آدم‌ها عادت دارند دولت را رها کنند و گریبان سرمایه‌دار را بگیرند. نمی‌پرسند که اصلاً چرا دولت باید چنین قدرتی را داشته باشد که به منافع یک بنگاه آسیب برساند؟ من اگر از طرز کار یک بنگاه به هر دلیلی که به خودم مربوط است ناراضی باشم با نخریدن از آن بنگاه و تشویق دیگران به انجام کاری مشابه تنبیهش می‌کنم. دولت اما این‌گونه عمل نمی‌کند و عملکرد دولت منطق دیگری دارد که مبتنی بر زور است.

در میان عموم مردم جدایی دین و سیاست به خوبی جا افتاده است، اما نه تنها کسی از جدایی اقتصاد و سیاست سخنی نمی‌گوید که حتی برعکس آن جا افتاده است و مردم خواهان دخالت هرچه بیشتر دولت در اقتصاد و خدمت اقتصاد به دولت هستند. درحالی‌که خسارت ناشی از آمیختگی قدرت/سیاست با بازار/اقتصاد به هیچ عنوان کمتر از خسارت ناشی از آمیختگی قدرت/سیاست با دین/معنویت نیست. یک تفاوت کشوری مانند ایران در اینجا با ایالات متحد این است که در دومی این مشکل در سطح کمپانی‌های بزرگ با ارزش دارایی صدها میلیارد دلاری و دامنۀ اثرگذاری در سطح جهانی نمود پیدا می‌کند، در حالی‌که در ایران کسب‌وکارِ صاحب یک کله‌پزی هم ممکن است به صرف ورود یک خانم با پوشش عادی به آن به مشکل بر بخورد. در ایران اگر کسب‌وکار فردی رونق بگیرد و به فرض بخواهد یک باب مغازه‌اش را تبدیل به دو باب مغازه کند معلوم نیست باید به چند نفر باج‌های مالی، سیاسی یا ایدئولوژیک بدهد.

سرمایۀ بزرگ به معنی مصرف بیشتر شخص سرمایه‌دار نیست. حدس می‌زنم کیفیت و کمیت غذایی که ایلان ماسک می‌خورد اگر کمتر از کیفیت ‌و کمیت غذای من نباشد بیشتر هم نباشد! سرمایۀ بزرگ یعنی قدرت تصمیم‌گیری و اثرگذاری و این چیزی است که دولت مدعی آن است و می‌خواهد آن را به انحصار خود در بیاورد. در ایران دولت در همه جا مدعی «اعمال حاکمیت» است و از تکرار این اصطلاح بی‌معنی خسته نمی‌شوند (در جایی دیگر بحث خواهم کرد که خود این اصطلاح «حاکمیت/sovereignty» بی‌معنی است). در آمریکا نیز این تمایل وجود دارد، اما در هیچ کشوری در طول تاریخ به اندازۀ ایالات متحد سرمایه‌های بزرگ تحمل نشده است و در هیچ کشوری به اندازۀ ایالات متحد سیاست و اقتصاد از یکدیگر جدا نبودند، چراکه در هیچ کشوری به اندازۀ ایالات متحد قدرت سیاسی توزیع‌شده و محدود نبود.

◽️@utfinance◽️

🖥 ایلان ماسک برای من یک چهره پسا-آخرزمانی‌ست

👤 نیما قاسمی

دوستی نکته‌سنج و گرامی می‌گفت هر روز از خواب بیدار می‌شویم و از پیشرفت‌های جدید دنیای فن‌آوری شگفت‌زده می‌شویم. او می‌پرسید مگر «آخرزمان» غیر از این است!؟ گوشی‌های هوشمند که زندگی شهروندان را به دو دوره پیش و پس از خود تقسیم کردند، از ۲۰۱۰ میلادی در دسترس شهروندان عادی قرار گرفتند و تولید انبوه شدند! حالا اینکه شما می‌توانید با دوستی یا عضوی از خانواده، ویدئوکال کنید، افسانه نگریستن کیخسرو به جام جم نیست! عین واقعیت است! اما با ظهور هوش مصنوعی چه خواهد شد؟

دیدگاه بدبینانه نسبت به این تحولات، خود سابقه تاریخی دارد. نخبگان در هر مقطع زمانی وارثان، ابزارهای سنتی و بنابراین مفاهیم ذهنی وابسته به آن هستند. در حالی که گسترش ژانرهای مختلف ادبی در یونان باستان - شامل بر تاریخ‌نگاری، نمایشنامه‌نویسی و ادبیات فلسفی - محصول پیشرفت در تکنیک‌های کتابت (نوشتار) بود، اتفاقی نیست که در محاوره فدروس اثر افلاطون، شما یک دیدگاه بدبینانه را نسبت به فن نوشتن پیدا می‌کنید.

◽️@utfinance◽️

🖥 ایلان ماسک برای من یک چهره پسا-آخرزمانی‌ست

👥 گفت‌وگوی نیما قاسمی و رامین پرهام


آیا تحولات جدید در آمریکای شمالی را کم‌سوادها حمایت می‌کنند؟

اصنافی که با آخرین تحولات فن‌آورانه ادوار گذشته هماهنگ شده و با آن امرار معاش می‌کنند طبیعتا آخرین گروه‌های اجتماعی‌ای خواهند بود که با تحولات دوران جدید کنار می‌آیند. ما در پایان یک دوران بزرگ به سر می‌بریم و آغاز یک دوران جدید. هیچ‌کس حتی بانیان فن‌آوری‌های جدید نمی‌توانند ابعاد تحولات جدید را به درستی حدس بزنند. بدبینی نسبت به تحولات جدید که محصول فن‌آوری‌های جدید است از زمان افلاطون (پنج قرن پیش از میلاد) سابقه داشته است!

زمانی آمیختن با ادبیات نوشتاری شرط فرهیختگی و فرهنگ بود. هم‌اکنون نه فقط فرهیختگی در شرف بازنگری بنیادین است، بلکه مابقی مفاهیم کلاسیک مانند «دین» و «آزادی» هم دچار چالش شده و بازنگری ریشه‌ای را می‌طلبند.

رنه گنون، تمامی تحولات مدرن را انحراف از معیارهای سنتی ارزیابی کرده و دلیلی بر تحقق «آخرزمان» در معنای مدنظر ادبیات دینی می‌دانسته است.

◽️@utfinance◽️

🖥 دروغی به نام امپریالیسم
  جهانگشایان مارکسیست کرملین

👤 طوس تهماسبی

گفت‌وگو با عباس سوری در رسانه پارسی
📌 لینک یوتیوب

◽️@utfinance◽️

📄 یادداشت

گستره آزادی بیان روشنفکران چپگرا در زمان شاه

👤 بیژن اشتری

دوست سینمایی‌نویس چپگرای عزیز من جناب پرویز جاهد در کامنت پست قبلی من سوال کرده «بسیاری از همان روشنفکران مارکسیست (در زمان شاه) به خاطر یک کتاب داستان ساده، نه یک کتاب تئوریک مارکسیستی به زندان افتادند. اصلا چند تا کتاب فلسفی مارکس ترجمه شد و آزادانه در دسترس بود؟»
آقای جاهد از من پرسیده تو خودت با چه کتابی مارکسیست شدی؟

من به قول علما با این که سنم کم بود اما زمان شاه را درک کردم. بچه کتابخوانی بودم و بیشتر هم کتاب‌های چپی‌ها را می‌خواندم. من با خواندن کتاب «زمینه جامعه‌شناسی» امیر حسین آریانپور در اواسط دهه پنجاه به مارکسیسم علاقه پیدا کردم. آقای جاهد نمی‌دانم آریانپور را می‌شناسی با نه‌.ا ایشان در اواخر دهه چهل در دانشگاه تهران و دانشسرای عالی رشته مارکسیسم را تدریس می‌کرد. البته بدون اینکه اسم مارکس را بیاورد. به مارکس می‌گفت «آن متفکر واقع‌گرای قرن نوزده» یا «آن متفکر بزرگ علمی» یا به مارکس و انگلس می‌گفت «دو دانشمند بزرگ المانی». به سرمایه‌داری می‌گفت «سوداگری»، به سوسیالیسم می‌گفت «جامعه‌گرایی» یا «اقتصاد برنامه ریزی»، به دیالکتیک می‌گفت «منطق پویا»‌ و به مارکسیسم می‌گفت «فلسفه علمی».
خلاصه دانشجویان و مخاطبانش به خوبی منظورش را می‌فهمیدند. یک تحقیق علمی خواندم که آریانپور در دهه پنجاه بیشترین تاثیر را در مارکسیست شدن دانشجویان و جوانان ایرانی داشته. محقق از این جریان به عنوان «سونامی کمونیستی شدن دانشجویان ایرانی » نام برده.
آریانپور کتاب‌های مارکسیستی می‌نوشت و ترجمه می‌کرد بدون اینکه نامی از مارکسیسم روی جلد بیاورد چون به حساسیت ساواک به این نوع کلمات آگاه بود. در عرصه ادبیات و کتاب هم در زمان شاه به وفور کتاب‌های چپی موجود بود ‌منتهی همه نویسندگان و شعرا به زبان استعاره و نماد می‌نوشتند و می‌سرودند. ساعدی در عرصه نمایشنامه نویسی این مهارت را به اوج رساند و شاملو در عرصه شعر. همین جناب شاملو پس از اعلام اصول مترقی انقلاب سفید شاه و ملت، همزمان با اعتراض خمینی به این انقلاب، آن شعر معروف را سرود و به چاپ رساند: «آفتاب مفهموم بی‌دریغ عدالت بود و اکنون با آفتاب گونه‌ئی آنان را این گونه‌ دل فریفته بودند. ای کاش می‌توانستم خون رگان خود را بگریم تا باورم کنند.......» خب همه ما می‌دانستیم که منظور شاملو از «آفتاب» انقلاب مارکسیستی است و منظورش از «آفتاب‌گونه» انقلاب سفید شاه و ملت. بله‌، روشنفکران چپ‌گرا به رغم فشارهای ساواک فعال بودند و حرف خود را می‌زدند. و نفوذشان به قدری بود که حتی به حجره‌های حوزه‌های علمیه کشور هم راه‌ پیدا کرده بود. باز هم در این باره خواهم نوشت.

◽️@utfinance◽️

🖥 ملی‌شدن نفت؛ تصمیمی حیاتی یا اشتباهی پرهزینه؟

👤 شهرام اتفاق
👤 شروین وکیلی

و مرتضی کاظمی

در نشست گفت و شنود اقتصادی ۲۲۲ با عنوان «شرکت نفت ایران و انگلیس و ملی‌شدن نفت» دو کارشناس برجسته، شروین وکیلی و شهرام اتفاق، همراه با سایر شرکت‌کنندگان به بحث و تبادل‌نظر در مورد یکی از رخداد‌های مهم صنعت نفت ایران پرداختند.

🔗 گزارش کامل این نشست را در سایت روزنامه دنیای اقتصاد بخوانید

◽️@utfinance◽️

🎧 پادکست

ایده‌ها و پدیده‌ها
3️⃣ قسمت سوم

🎙 امیررضا عبدلی

«ایده‌ها و پدیده‌ها» پادکستی درباره تاریخ اندیشه‌های اقتصادی است.

در قسمت سوم از پادکست «ایده‌ها و پدیده‌ها» ادامه بحث محاسبات سوسیالیستی را پی می‌گیریم و به مجادلات هایک با اسکار لانگه می‌رسیم.

در این قسمت خواهیم دید که پایان‌بخش این مجادله یک استدلال نبود بلکه یک رویداد بود، یعنی فرو ریختن ناباورانه اتحاد جماهیر شوروی.

1️⃣ قسمت نخست را اینجا گوش دهید

2️⃣ قسمت دوم را اینجا گوش دهید

◽️@utfinance◽️

#ایده‌ها_و_پدیده‌ها
#امیررضا_عبدلی
#پادکست
#هایک
#اسکار_لانگه

🎧 ملی‌شدن نفت؛ تصمیمی حیاتی یا اشتباهی پرهزینه؟

👤 شهرام اتفاق
👤 شروین وکیلی

و مرتضی کاظمی

در نشست گفت و شنود اقتصادی ۲۲۲ با عنوان «شرکت نفت ایران و انگلیس و ملی‌شدن نفت» دو کارشناس برجسته، شروین وکیلی و شهرام اتفاق، همراه با سایر شرکت‌کنندگان به بحث و تبادل‌نظر در مورد یکی از رخداد‌های مهم صنعت نفت ایران پرداختند.

◽️@utfinance◽️

📚 کتاب

خدای ماشین
The God of The Machine

👤 ایزابل پترسون
📎 PDF - English


🔗 همچنین بخوانید: ایزابل پترسون؛ آزادی خواه سرسخت

◽️@utfinance◽️

👤 موسی غنی‌نژاد: ریشه ناترازی،‌ اقتصاد دستوری است

«ناترازی بانکی ریشه در اقتصاد و قیمت‌های دستوری دارد، یعنی طی نیم‌قرن اخیر، اغلب سال‌هایی در اقتصاد ایران وقتی نرخ‌های بهره را مطالعه می‌کنیم، اگر تورم را حساب کنید، قیمت‌ها منفی است و بازاری داریم که با قیمت‌های منفی کار می‌کند.»

موسی غنی‌نژاد‌ چهارشنبه شب در نشست رویداد مسیر گفتمان تجارت، اقتصاد و صنعت با عنوان «چالش‌ها و راهکارهای پیش‌روی بخش‌خصوصی در آینده اقتصاد ایران» که به میزبانی اتاق بازرگانی استان یزد برگزار شد، افزود:
«معوقات بانکی یکی از معضلاتی است که به ناترازی نظام بانکی مرتبط است و در نهایت به چاپ پول و تورم منجر می‌شود».

او با بیان اینکه جنبه‌های فراموش شده اقتصاد ایران به رابطه حقوق و اقتصاد مربوط می‌شود، اظهار کرد:

«اگر نگاهی به وضعیت کنونی اقتصاد بیندازیم؛ یک کشور بدترین شرایطی که می‌تواند داشته‌باشد، تورم است و ایران به غیر‌اواسط دهه‌هشتاد که یک رونق صنعی ناشی از افزایش درآمدهای نفتی داشته، در ۲۰ سال‌گذشته با تورم دست‌به‌گریبان بوده و یک دهه‌است که وضعیت اقتصادی با رکود تورمی روبه‌رو شده و در چند سال‌اخیر وضعیت بدتری پیدا کرده، به‌طوری که میانگین تورم در درازمدت بالاتر رفته و تقریبا ۲‌برابر شده‌است.»

◽️@utfinance◽️

📄 مقاله

ادموند برک؛ ندای عقلانیت در زمانه پرهیاهو

👤 جری باولر

محافظه‌کاری مکتبی فکری است که در مقابل فلسفه سیستماتیک قرار می‌گیرد. سایر رویکردهای سیاسی از جمله سوسیالیسم، کمونیسم، اسلام‌گرایی یا فاشیسم به متفکرانی گره خورده‌اند که برای هدایت پیروان خود نظریه‌های متمایز خلق کرده‌اند- برای نمونه، کارل مارکس و «سرمایه»، «نشانه‌های راه» سید قطب و بنیتو موسولینی و «دکترین فاشیسم»- اما محافظه‌کاری اعتنایی به نظریه و طرح‌های بزرگ ندارد.
ایده‌های محافظه‌کارانه از دل آثاری پدید می‌آیند که درباره مضامین مشخص به نگارش درآمده‌اند. این مسئله قطعاً درباره حرفه مردی که برخی او را به‌عنوان «پدر محافظه‌کاری» می‌شناسند، صدق می‌کند: ادموند برک.

◽️@utfinance◽️

📄 سرمقاله دنیای اقتصاد

خاویر میلی ایران کجاست؟

👤 پویا جبل‌عاملی

◽️@utfinance◽️

📄 مقاله

انتقال پایتخت یا قربانی‌سازی اصالت به پای برنامه‌ریزی متمرکز اقتصادی

👤 مهرپویا علا



از متن:

«گفته می‌شود اقتصاد ایران باید «دریامحور» بشود.
نخست اینکه در اقتصاد تنها مرجعی که مشروعیت و امکانِ منطقیِ تعیین باید و نباید را دارد مشتری و مصرف‌کننده است. بازار مکانیسمی است که هزینه و فایدۀ ترجیحات و انتخاب‌های ده‌ها میلیون انسان را در قالب قیمت بیان می‌کند و این قیمت‌ها هستند که باید و نبایدِ جابه‌جایی‌های سرمایه را مشخص می‌کنند.

دوم اینکه به فرض پذیرفتیم اقتصاد باید دریامحور باشد، چه ارتباط منطقی میان دریامحور بودن اقتصاد و ایجاد کلانشهر در کنار دریا وجود دارد؟ مگر قرار است میلیون‌ها نفر تنها در تأسیسات بندری یا خطوط ریلی مشغول به کار شوند؟
سوم اینکه این کلانشهرهای ساحلی فرضی قرار است کدام کالاها را جابه‌جا کنند؟ مگر غیر از این است که ابتدا باید تولیدی قابل عرضه در بازارهای جهانی وجود داشته باشد تا از سود خالص حاصل از فروش آن‌ها بتوان به واردات کالا پرداخت و تازه پس از آن است که به بندرهایی برای بارگیری کالاهای صادراتی و وارداتی نیاز می‌شود؟

قاعدتاً نخست کالا - آن هم کالای قابل عرضه در بازار جهانی - تولید می‌کنند، سپس برای جابه‌جایی آن‌ها اگر تأسیسات کنونی جوابگو نبودند به فکر تأسیسات تازه می‌افتند؛ نه آنکه نخست آزادراه و بندر و خطوط ریلی بسازند و سپس به فکر تولید کالا برای جاده‌ها بیفتند.»

◽️@utfinance◽️

📚 کتاب

From Marx to Mises
/ Post Capitalist Society and the Challenge of Ecomic Calculation /

👤 David Ramsay Steele

◽️@utfinance◽️

📚 کتاب

From Marx to Mises
/ Post Capitalist Society and the Challenge of Ecomic Calculation /

👤 David Ramsay Steele

PDF - English

◽️@utfinance◽️

📄 مقاله

درباره «از مارکس تا میزس»

👤 پیتر بوتکه

پیتر بوتکه، استاد اقتصاد و فلسفه در دانشگاه جورج میسون و مدیر برنامه اف ای هایک برای مطالعات پیشرفته در فلسفه، سیاست و اقتصاد در مرکز مرکاتوس است. او عضو بنیاد FEE (بنیاد آموزش اقتصاد) است.

ترجمه از ai studio

◽️@utfinance◽️

🖥 شاه و «مسأله‌ی دموکراسی»

👤 داروین صبوری
جامعه شناس

◽️@utfinance◽️

📄 مقاله

آیا عدم تقارن اطلاعاتی یک شکست بازار است؟

👤 والتر بلاک

ترجمه از ai studio

◽️@utfinance◽️