Forwarded from رضا منصوری
علم در آینده: سیاستهای ما؟
✍️رضا منصوری
۱۴ خرداد ۱۴۰۰
rmansouri.ir
*پیشگفتار کتاب علم؛ مرز بیانتها، به گزارش استیو السون، ترجمه آریا متین، انتشارات موسسه مطالعات فرهنگی و اجتماعی با همکاری انجمن فیزیک ایران، تهران، بهار ۱۴۰۰.
در ضمن افزایش حدود ده برابری اعتبار مالی اناساف در آمریکا طی لایحهای با همین نام این هفتهها در کنگرهء آمریکا مطرح است! بحثهایی آموزنده پیرامون این لایحه در جریان است.
رصدخانهء مراغه در قرن ۷/۱۳ بزرگترین و منحصر بهفردترین پروژهء علمی دنیای قدیم بود با بیش از ۱۰۰ منجم و مهندس، به غیر از نیروهای پشتیبان، با حمایت حکومت ایلخانی هولاکو و همت خواجه نصیرالدین طوسی. یک قرن بعد شاهد بزرگترین پردیس دانشگاهی به معنی امروزین در تبریز بودیم: ربع رشیدی، شامل همهء امکانات آموزشی و رفاهی و پشتیبانی تصورپذیر روز و با حمایت حاکم ایلخانی غازانخان. گفته میشود رشیدالدین فضلالله همدانی اولین کسی است که صحبت از لزوم دولتها برای پشتیبانی از علم میکند، پدیدهای که در سیاستگذاری علم بسیار جدید است. پشتیبانی دولتها از علم، که امروزه با بههزینه گرفتن درصدی از تولید ناخالص ملی در آموزش عالی و بهویژه پژوهش نمایان میشود، امری بدیهی نیست بلکه از تجربهای دست کم هشتصد ساله پس از رصدخانهء مراغه در ایران، تحولات علمی نوین در اروپا، تحول در مفهوم دانشگاه و دانشگر و نیز انقلاب صنعتی در قرن ۱۳/۱۹، و سپس جنگ جهانی دوم به دست آمده است.
جنگ جهانی دوم نقطه عطفی در این باب بود. پروژهء مَنهَتن، که پس از نامهء اینشتین به روزولت رییسجمهور وقت آمریکا برای ساخت بمب اتمی شروع شد، با بیش از سه هزار فیزیکدان و مهندس به سرپرستی اوپنهایمر با سرمایهگذاری عظیم دولتی با هدفی مشخص راه جدیدی برای نوعی جدید از حمایت از علم و فناوری و کاربردهای آن نشان داد. این نمونه، مستقل از بنیانهای اخلاقی یا بصیرتی آن، چگونگی رفتن به سوی علم مطلق مدرن را نمایان ساخت. بنیان اخلاقی آن اما نه به سمت انساندوستی و برنامهء جفرسونی، که به سمت قدرت مطلق که بیکن مبدع آن بود رفت!
با اتمام جنگ جهانی دوم در سال ۱۳۲۴/۱۹۴۵ وانوار بوش سندش را منتشر کرد با این توصیه که در ایالات متحده دولت باید برای علم و پژوهش به منظور مرزشکنی و پیشتاز بودن در علم هزینه کند و در این جهت نمیتوان به بخش خصوصی که تا قبل از جنگ جهانی دوم هزینههای پژوهش را در ایالات متحده به عهده داشت اکتفا کرد. از آن پس است که هزینه برای پژوهش در کشورهای غربی به یک عرف مدیریت دولتی تثبیتشده تبدیل شد. راهکارهای مدیریت دولتی برای بههزینه گرفتن این اعتبارات هم ده سال پس از سند وانوار بوش در اروپا در چند شیوهنامه از جمله شیوهنامهء فرسکاتی تدوین شد. ویراست هفتم شیوهنامهء فرسکاتی به فارسی هم منتشر شده بدون اینکه کمترین تأثیری در مدیریت دولتی ما داشته باشد.
سند وانور بوش ۷۵ سال پیش نوشته شد و اینک فرهنگستانهای علوم و مهندسی و پزشکی ایالات متحده آمریکا مشترکاً سند علم در ۷۵ سال آینده را منتشر کردهاند! شک نداشته باشیم که این سند نه تنها در آمریکا که در کل جهان تأثیر گذار خواهد شد. برای ما در ایران، که پس از خاموش شدن دوران طلایی علم با برامدن سلجوقیان، با وجود جرقههایی مانند رصدخانهء مراغه و گزارهء رشیدالدین، و با داشتن صد سال تجربهء آموزش عالی و چند دهه دست و پنجه نرم کردن با علم نوین و فناوری، هنوز راه مدیریت دولتیِ بهکارگرفتن علم و فناوری را برای رفع نیازهای جامعه درنیافتهایم، این سند عبرتی است برای تلاش در راه یافتن راهی در رفع نیازهای مردم در جهت امنیت و آرامش. اکنون با این رشد بسیار سریع آموزش عالی، فعالیتهای علمی، و نیز پژوهش بدون شک باید کشورمان برای آیندهء خود برنامهای داشته باشد و برای اجرای آن به فناوریهای نرم مناسب اداری مجهز بشود.
سند علم در ۷۵ سال بعد، برخلاف سند وانوار بوش که تنها به علم مطلق روی داشت، حضور مردم و نیازهای آنها را بخشی از روال علمی و سیاست علمی میداند. این سند بیشتر منطبق است بر برنامه جفرسونی و نیز ذائقهء فرهنگ ایرانی مبتنی بر خداگونگی و انساندوستی و صلح. یادمان باشد سیاستگذاری برای علم و فناوری به معنی حمایت از فرد دانشگر یا ارزیابی او نیست، بلکه به نیازهای جامعه و نهادهای آن مینگرد. نیاز جامعه تعداد مقاله یا تعداد ارجاعات نیست. نیاز جامعه رفع مشکلات رفاهی و معنوی آن است. سیاست علمی باید در این جهت باشد. علم و فناوری هم با آنچنان سرعتی در حال تحول است که هیچ سیاست علم و فناوری نباید غفلت کند از آماده کردن نسل آینده برای رفع نیازهای رو به تحول به کمک علم و فناوری برایندهای که هم اکنون تنها تصور خامی از آن داریم؛ تصور خامی که طولی نخواهد کشید به یک واقعیت تجاری بینجامد. این سند باید عبرتی باشد برای دانشگاهیان و سیاستمداران آیندهنگر ایران.
✍️رضا منصوری
۱۴ خرداد ۱۴۰۰
rmansouri.ir
*پیشگفتار کتاب علم؛ مرز بیانتها، به گزارش استیو السون، ترجمه آریا متین، انتشارات موسسه مطالعات فرهنگی و اجتماعی با همکاری انجمن فیزیک ایران، تهران، بهار ۱۴۰۰.
در ضمن افزایش حدود ده برابری اعتبار مالی اناساف در آمریکا طی لایحهای با همین نام این هفتهها در کنگرهء آمریکا مطرح است! بحثهایی آموزنده پیرامون این لایحه در جریان است.
رصدخانهء مراغه در قرن ۷/۱۳ بزرگترین و منحصر بهفردترین پروژهء علمی دنیای قدیم بود با بیش از ۱۰۰ منجم و مهندس، به غیر از نیروهای پشتیبان، با حمایت حکومت ایلخانی هولاکو و همت خواجه نصیرالدین طوسی. یک قرن بعد شاهد بزرگترین پردیس دانشگاهی به معنی امروزین در تبریز بودیم: ربع رشیدی، شامل همهء امکانات آموزشی و رفاهی و پشتیبانی تصورپذیر روز و با حمایت حاکم ایلخانی غازانخان. گفته میشود رشیدالدین فضلالله همدانی اولین کسی است که صحبت از لزوم دولتها برای پشتیبانی از علم میکند، پدیدهای که در سیاستگذاری علم بسیار جدید است. پشتیبانی دولتها از علم، که امروزه با بههزینه گرفتن درصدی از تولید ناخالص ملی در آموزش عالی و بهویژه پژوهش نمایان میشود، امری بدیهی نیست بلکه از تجربهای دست کم هشتصد ساله پس از رصدخانهء مراغه در ایران، تحولات علمی نوین در اروپا، تحول در مفهوم دانشگاه و دانشگر و نیز انقلاب صنعتی در قرن ۱۳/۱۹، و سپس جنگ جهانی دوم به دست آمده است.
جنگ جهانی دوم نقطه عطفی در این باب بود. پروژهء مَنهَتن، که پس از نامهء اینشتین به روزولت رییسجمهور وقت آمریکا برای ساخت بمب اتمی شروع شد، با بیش از سه هزار فیزیکدان و مهندس به سرپرستی اوپنهایمر با سرمایهگذاری عظیم دولتی با هدفی مشخص راه جدیدی برای نوعی جدید از حمایت از علم و فناوری و کاربردهای آن نشان داد. این نمونه، مستقل از بنیانهای اخلاقی یا بصیرتی آن، چگونگی رفتن به سوی علم مطلق مدرن را نمایان ساخت. بنیان اخلاقی آن اما نه به سمت انساندوستی و برنامهء جفرسونی، که به سمت قدرت مطلق که بیکن مبدع آن بود رفت!
با اتمام جنگ جهانی دوم در سال ۱۳۲۴/۱۹۴۵ وانوار بوش سندش را منتشر کرد با این توصیه که در ایالات متحده دولت باید برای علم و پژوهش به منظور مرزشکنی و پیشتاز بودن در علم هزینه کند و در این جهت نمیتوان به بخش خصوصی که تا قبل از جنگ جهانی دوم هزینههای پژوهش را در ایالات متحده به عهده داشت اکتفا کرد. از آن پس است که هزینه برای پژوهش در کشورهای غربی به یک عرف مدیریت دولتی تثبیتشده تبدیل شد. راهکارهای مدیریت دولتی برای بههزینه گرفتن این اعتبارات هم ده سال پس از سند وانوار بوش در اروپا در چند شیوهنامه از جمله شیوهنامهء فرسکاتی تدوین شد. ویراست هفتم شیوهنامهء فرسکاتی به فارسی هم منتشر شده بدون اینکه کمترین تأثیری در مدیریت دولتی ما داشته باشد.
سند وانور بوش ۷۵ سال پیش نوشته شد و اینک فرهنگستانهای علوم و مهندسی و پزشکی ایالات متحده آمریکا مشترکاً سند علم در ۷۵ سال آینده را منتشر کردهاند! شک نداشته باشیم که این سند نه تنها در آمریکا که در کل جهان تأثیر گذار خواهد شد. برای ما در ایران، که پس از خاموش شدن دوران طلایی علم با برامدن سلجوقیان، با وجود جرقههایی مانند رصدخانهء مراغه و گزارهء رشیدالدین، و با داشتن صد سال تجربهء آموزش عالی و چند دهه دست و پنجه نرم کردن با علم نوین و فناوری، هنوز راه مدیریت دولتیِ بهکارگرفتن علم و فناوری را برای رفع نیازهای جامعه درنیافتهایم، این سند عبرتی است برای تلاش در راه یافتن راهی در رفع نیازهای مردم در جهت امنیت و آرامش. اکنون با این رشد بسیار سریع آموزش عالی، فعالیتهای علمی، و نیز پژوهش بدون شک باید کشورمان برای آیندهء خود برنامهای داشته باشد و برای اجرای آن به فناوریهای نرم مناسب اداری مجهز بشود.
سند علم در ۷۵ سال بعد، برخلاف سند وانوار بوش که تنها به علم مطلق روی داشت، حضور مردم و نیازهای آنها را بخشی از روال علمی و سیاست علمی میداند. این سند بیشتر منطبق است بر برنامه جفرسونی و نیز ذائقهء فرهنگ ایرانی مبتنی بر خداگونگی و انساندوستی و صلح. یادمان باشد سیاستگذاری برای علم و فناوری به معنی حمایت از فرد دانشگر یا ارزیابی او نیست، بلکه به نیازهای جامعه و نهادهای آن مینگرد. نیاز جامعه تعداد مقاله یا تعداد ارجاعات نیست. نیاز جامعه رفع مشکلات رفاهی و معنوی آن است. سیاست علمی باید در این جهت باشد. علم و فناوری هم با آنچنان سرعتی در حال تحول است که هیچ سیاست علم و فناوری نباید غفلت کند از آماده کردن نسل آینده برای رفع نیازهای رو به تحول به کمک علم و فناوری برایندهای که هم اکنون تنها تصور خامی از آن داریم؛ تصور خامی که طولی نخواهد کشید به یک واقعیت تجاری بینجامد. این سند باید عبرتی باشد برای دانشگاهیان و سیاستمداران آیندهنگر ایران.
دریافت فایل کتابهای چاپی از طریق تلگرام :
پژوهشگران گرامی می توانند برای دریافت فایل اسکن کتابهای چاپی موجود در کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تأمین منابع علمی دانشگاه تهران با ارسال درخواست به آدرس تلگرام ut_library_iranshenasi @ و ایمیل printedbooks98@gmail.com کتاب مورد نظر خود را دریافت نمایند.
نحوه درخواست و دریافت:
1.ارسال مشخصات کتاب درخواستی(عنوان، نویسنده،سال نشر و لینک منبع) به تلگرام یا ایمیل
2.بررسی درخواست و اعلام هزینه درخواست
3.پرداخت هزینه با هماهنگی، به شماره کارت 6104337906743750 و شماره شناسه 3700800800108، بانک ملت به نام حساب غیر قابل برداشت کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران و شماره کارت 5859831142386381 بانک تجارت به نام پوریا هداوند(بخش خصوصی زیراکس کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد)
4. ارسال تصویر فیش درخواستی
5.دریافت فایل
نکته: کلیه اقدامات فوق با رعایت قانون حمایت از مولفان، مصنفان و هنرمندان انجام می پذیرد.
پژوهشگران گرامی می توانند برای دریافت فایل اسکن کتابهای چاپی موجود در کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تأمین منابع علمی دانشگاه تهران با ارسال درخواست به آدرس تلگرام ut_library_iranshenasi @ و ایمیل printedbooks98@gmail.com کتاب مورد نظر خود را دریافت نمایند.
نحوه درخواست و دریافت:
1.ارسال مشخصات کتاب درخواستی(عنوان، نویسنده،سال نشر و لینک منبع) به تلگرام یا ایمیل
2.بررسی درخواست و اعلام هزینه درخواست
3.پرداخت هزینه با هماهنگی، به شماره کارت 6104337906743750 و شماره شناسه 3700800800108، بانک ملت به نام حساب غیر قابل برداشت کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران و شماره کارت 5859831142386381 بانک تجارت به نام پوریا هداوند(بخش خصوصی زیراکس کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد)
4. ارسال تصویر فیش درخواستی
5.دریافت فایل
نکته: کلیه اقدامات فوق با رعایت قانون حمایت از مولفان، مصنفان و هنرمندان انجام می پذیرد.
Forwarded from کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (Ras)
برای درخواست تصاویر نشریات از کتابخانه مرکزی، لازم نیست به کتابخانه بیایید، بلکه می توانید از طریق تلگرام با شماره تلفن 09376460698 درخواست خود را ارائه دهید. به ازای هر صفحه اسکن شده، مبلغ 200 تومان به حساب شماره IR830100004001070103006825 نزد بانک مرکزی به نام تمرکز وجوه اختصاصی دانشگاه تهران با شناسه واریز 313070174140120000000003700800 که از طریق موبایل بانک نیز قابل اجراست، ریخته و فیش پرداختی را به شماره تلگرامی که درخواست خود را ارسال فرموده بودید، ارسال و از همان طریق اسکن خود را دریافت کنید.
محقین و دانشجویان گرامی جهت مطالعۀ پایان نامه های دانشگاه تهران با بیش از 90000 عنوان پایان نامه فارسی و لاتین، در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا به تارنمای کتابخانه مرکزی به آدرسhttps://library.ut.ac.ir مراجعه و از قسمت جستجو در منابع کتابخانه ، بر روی سامانه جامع کتابخانه های دانشگاه تهران (آذرسا) کلیک نموده و پایان نامه های مورد نظر خود را جستجو نمایند.
دانشجویان و پژوهشگران در صورت تمایل به خرید پایان نامه ها به آدرس http://utdlib.ut.ac.ir مراجعه و پس از ثبت نام نسبت به خرید اقدام نمایید.
در صورتی که پایان نامه خود را در آدرس فوق پیدا نکردید یا تقاضای بخشی از پایان نامه را داشتید، می توانید درخواست خود را به آدرس thesis.lib@ut.ac.ir ایمیل نمایید. علاقمندان می توانند پس از دانلود فرم درخواست پایان نامه و تکمیل آن ، فرم پر شده مذکور را به انضمام تصویر فیش پرداختی و تصویر کارت ملی به ایمیل فوق ارسال نمایند.
مطابق دستورالعمل هیات رئیسه دانشگاه تهران تنها متن کامل پایان نامه هایی در اختیار کاربران قرار می گیرد که دو سال کامل از تاریخ دفاع آن گذشته باشد .
پایان نامه هایی که دو سال کامل از تاریخ دفاع آن نگذشته است فقط امکان سفارش دو فصل اول و قبل از آن وجود دارد.
علاقمندان می بایست ابتدا به آدرس thesis.ut.ac.ir مراجعه و موضوع یا عنوان خود را جستجو و 15 صفحه اول آنرا دانلود نمایند و بر اساس فهرست ، فصل های مورد نظر خود را انتخاب و با ذکر شماره ثبت کتابخانه مرکزی درخواست خود را به ایمیل فوق الذکر ارسال نمایند.
متقاضیان حداقل یک فصل کامل را می بایست درخواست نمایند و امکان سفارش متن کامل پایان نامه نیز وجود دارد.
هزینه درخواست هر صفحه پایان نامه 2000 ریال می باشد.
متقاضیان می بایست مبلغ را به شماره کارت 6104337906743750 با شناسه واریز 3700800800108 بانک ملت به نام کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران ( صرفا از طریق عابربانک های بانک ملت قابل پرداخت می باشد) یا شماره حساب 5225443026 واریز نمایند و تصویر فیش پرداختی را ضمیمه درخواست خود نمایند.
بخش پایان نامه تلاش می کند درخواست ها را تا 48 ساعت کاری ارسال نماید.
در صورت لزوم می توانید با شماره تلفن 61112793 تماس حاصل فرمایید.
دانشجویان و پژوهشگران در صورت تمایل به خرید پایان نامه ها به آدرس http://utdlib.ut.ac.ir مراجعه و پس از ثبت نام نسبت به خرید اقدام نمایید.
در صورتی که پایان نامه خود را در آدرس فوق پیدا نکردید یا تقاضای بخشی از پایان نامه را داشتید، می توانید درخواست خود را به آدرس thesis.lib@ut.ac.ir ایمیل نمایید. علاقمندان می توانند پس از دانلود فرم درخواست پایان نامه و تکمیل آن ، فرم پر شده مذکور را به انضمام تصویر فیش پرداختی و تصویر کارت ملی به ایمیل فوق ارسال نمایند.
مطابق دستورالعمل هیات رئیسه دانشگاه تهران تنها متن کامل پایان نامه هایی در اختیار کاربران قرار می گیرد که دو سال کامل از تاریخ دفاع آن گذشته باشد .
پایان نامه هایی که دو سال کامل از تاریخ دفاع آن نگذشته است فقط امکان سفارش دو فصل اول و قبل از آن وجود دارد.
علاقمندان می بایست ابتدا به آدرس thesis.ut.ac.ir مراجعه و موضوع یا عنوان خود را جستجو و 15 صفحه اول آنرا دانلود نمایند و بر اساس فهرست ، فصل های مورد نظر خود را انتخاب و با ذکر شماره ثبت کتابخانه مرکزی درخواست خود را به ایمیل فوق الذکر ارسال نمایند.
متقاضیان حداقل یک فصل کامل را می بایست درخواست نمایند و امکان سفارش متن کامل پایان نامه نیز وجود دارد.
هزینه درخواست هر صفحه پایان نامه 2000 ریال می باشد.
متقاضیان می بایست مبلغ را به شماره کارت 6104337906743750 با شناسه واریز 3700800800108 بانک ملت به نام کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران ( صرفا از طریق عابربانک های بانک ملت قابل پرداخت می باشد) یا شماره حساب 5225443026 واریز نمایند و تصویر فیش پرداختی را ضمیمه درخواست خود نمایند.
بخش پایان نامه تلاش می کند درخواست ها را تا 48 ساعت کاری ارسال نماید.
در صورت لزوم می توانید با شماره تلفن 61112793 تماس حاصل فرمایید.
Forwarded from کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (Ras)
کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد، تصاویر نسخ خطی دانشگاه تهران را از طریق آدرس utdlib.ut.ac.ir در اختیار پژوهشگران و علاقمندان قرار می دهد. در این سامانه پس از ثبت نام ، هر کاربر می تواند به طور رایگان طی یک شبانه روز، دو نسخه خطی دریافت نماید. تعداد کاربران فعال در این سامانه تا این لحظه 8225 نفر می باشد.
با توجه به شرایط کنونی، کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران امکان مطالعه کتاب در کتابخانه دیجیتال را برای اساتید و دانشجویان دانشگاه تهران فراهم نموده است.
لطفا پس از جستجو در فهرست کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران، شماره شناسایی کتاب مورد نظر خود را به همراه اطلاعات خواسته شده در فرم روبرو وارد نمایید. کتاب مورد نظر شما یک تا پنج روز کاری پس از ارسال درخواست شما به منظور مطالعه، از طریق سامانه آذرسا، در دسترس قرار خواهد گرفت.
این خدمت ویژه اعضای محترم کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران است.
به درخواستهایی که اطلاعات درستی ندارد، پاسخ داده نمی شود.
برای آگاهی از چگونگی انتخاب شماره شناسایی کتاب حتما از این راهنما استفاده نمایید. https://library.ut.ac.ir/remote-reading-request
لطفا پس از جستجو در فهرست کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران، شماره شناسایی کتاب مورد نظر خود را به همراه اطلاعات خواسته شده در فرم روبرو وارد نمایید. کتاب مورد نظر شما یک تا پنج روز کاری پس از ارسال درخواست شما به منظور مطالعه، از طریق سامانه آذرسا، در دسترس قرار خواهد گرفت.
این خدمت ویژه اعضای محترم کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران است.
به درخواستهایی که اطلاعات درستی ندارد، پاسخ داده نمی شود.
برای آگاهی از چگونگی انتخاب شماره شناسایی کتاب حتما از این راهنما استفاده نمایید. https://library.ut.ac.ir/remote-reading-request
افضل الدین خاقانی شیروانی.pdf
1.9 MB
مولف. سلطانف؛سال نشر:1354