کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
23.7K subscribers
7.74K photos
305 videos
3.33K files
4.88K links
وب سايت کتابخانه مرکزی:
Library.ut.ac.ir

آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.
Download Telegram
Forwarded from رضا منصوری
یادداشت‌هایی پیرامون علم مدرن و سیاست‌گذاری آن
Notes on Science and Science Policy

وقت است: انفعال و خردِ نقل-بنیان را رها کنیم
Stop nagging and passivity: Leave it all

✍️رضا منصوری

۱ شهریور ۱۳۹۸
rmansouri.ir

در کتاب معماری علم در ایران و نیز حواشی آن با عنوان سندرم دورهٔ نقل حرف اصلی من این است که ما به هنگامِ مواجهه با مدرنیت به طور طبیعی در انفعال بوده‌ایم، دانش جدید ناشی از علم مدرن را به صورت گزینشی و بدون درک مبانی آن نقل کرده‌ایم، که نتیجهٔ منتظر (Anticipated consequence؛ برای توضیح این مفهوم و تمایز آن از نتیجهٔ منظور و نامنظور به یادداشت‌های قبلی من مراجعه کنید.) آن انواع پدیده‌های اجتماعی است که اکنون ناهنجار تلقی می کنیم (سندرم دورهٔ نقل، انتشار الکترونیکی، وبگاه خودم.)؛ سندرم دورهٔ نقل ناظر بر همین پدیده است. طبیعی بودن این امر را باید در بافتار «عصر بُهت (ر.ک. کتابم ایران ۱۴۲۷، انتشارات کاغذی یا الکترونیکی اخیر آن در وبگاهم)» دریافت. اما این امر طبیعی را نباید دایم تلقی بکنیم و در انفعال درجا بزنیم. نامیدن عصر گذار به آگاهی در دوران پهلوی و عصر آگاهی در جمهوری اسلامی نیز ناظر بر این است که به عقب‌ماندگیِ خود آگاه شده‌ایم؛ و حالا پس از چهل سال جمهوری اسلامی و تحولات بی‌بدیل آن نوبتِ درآمدن از این انفعال است و موقعِ خِردِ فعال؛ خردی که منفعلانه دانشِ ناشی از علم مدرنِ را مطلق نمی‌داند؛ خردی که دانش یا علمش تَبَعی نیست؛ بنیانِ دانش و علمش بر نقلِ علم و دانش دیگران نیست؛ علمش همان است که همه جا علم است و خودی و غیر خودی برایش بی‌معنی است؛ خردش نقل-بنیان نیست و می‌خواهد و باید بخواهد خردی خود-بنیان بشود و جهانی. خردی که این توان را دارد به مسئله‌های اطرافش، به مشکلات و ناهنجاری‌های جامعه‌اش، و به سوال‌های ذهن خودش مراجعه کند و با روش‌هایی که علم مدرن فراهم کرده است به آنها پاسخ بدهد، پاسخی درخورِ هر خردِ جهانی؛ نه این که در بررسی‌هایش به دانشی تکیه کند که پیش‌نیازهای آن را در مدل علمی نشناسد یا نخواهد بشناسد، و جهان سومی باشد و منفعل.
تاکید می‌کنم به روش‌های علم مدرن؛ این روش‌ها مستقل از فرهنگ و تاریخ و نوع بشر است؛ بی‌بدیل است و اسلامی و بومی و غیر ندارد. این ابزار علمی به دانشی منجر می‌شود که مفید است؛ و بی‌بدیل است چون بدیلی برای این روش وجود ندارد و می‌تواند هر نوآوریِ روشیِ مفیدی را جذب خود کند . آنها که «به مثلا علمِ سنتیِ» ما می‌خواهند مراجعه بکنند خوب است به این سوال پاسخ بدهند: چرا آن «مثلا علم سنتی» یا دانش به فقر و ذلت ما منجر شد و نه به رفاه و عزت. ما قرار نداریم دوباره به ذلت چند صدسالهٔ خود برگردیم! پس، باید از این ابزار مدرن کارساز و نافع با تمام قوای فکری خودمان استفاده بکنیم!
و حالا به یمن دستاوردهای ۴۰ سال اخیر دریافته‌ایم که استقلال ما به عنوان انسان در مخالف‌خوانی با دستاوردهای بشر مدرن نیست، در غُر زدن از نابسامانی‌های روز نیست، در تعجب از جهل در جامعه نیست، بلکه در توان شناخت مسئله‌هایمان است، در شناخت و تحلیل عقب‌ماندگی‌مان است، در تحلیل و درک جهل موجود در بخشی از جامعه است، در تحمل دگر بودگی در جامعه است؛ و نیز در تعریف همهٔ اینها به زبان روز و با مفاهیم روز و با خلق مفاهیم جدید و گسترش روش علمی به منظور پاسخ به این سوال‌ها است. این تلاش را باید با شوق شروع بکنیم. وطن اگر معنایی داشته باشد همین شوقِ درک و خلق مفهوم‌های لازم و روش تا رفع مشکلات آن است. این جاست که علمِ روز وارد می‌شود و ابزاری قوی در اختیار خردورزانِ پر توان قرار می‌دهد تا با تحلیل و درک و یافتن راه حل مسئله‌هایمان و نیز گسترش همان ابزار موجود علمی ما را به سوی آینده‌ای مطلوب‌تر سوق بدهد. نِق و غُر و انفعالِ فکری را به تاریخ واگذار کنیم و رو آوریم به خرد خود-بنیانِ خودمان در تشخیص و حل مسئله‌های جامعه با به کارگیری ابزار پویای علم مدرن. دهه‌های آینده نشان خواهد داد آیا دانشگاهیان ما توانِ کمک به این گذار فاز اجتماعی را دارند، در این گذار مرجع می‌شوند، یا به نق زدنِ نقل-بنیان ادامه خواهند داد؟ شاید هم سرانجام بخش‌های دیگر پیشگام شوند؟ نجات ایران در این راه است و این تنها راه است. در این بخش از یادداشت‌ها به مصداق‌های این پیشنهاد و جنبه‌های گوناگون آن خواهم پرداخت.
🔸روزنامه جمهوری اسلامی:نتایج کنکور امسال فاجعه است

▫️تحلیل نتایج بدست آمده از برگزاری کنکور سالجاری دانشگاه‌های کشور، نشان می‌دهد در گروه‌های علوم انسانی و ریاضی کلیه شرکت‌کنندگان در دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی پذیرفته خواهند شد ضمن اینکه ظرفیت خالی هم وجود خواهد داشت.

▫️اما در گروه علوم تجربی که بیش از 63 درصد داوطلبان را شامل شده است فقط 24/27 درصد شرکت‌کنندگان پذیرفته خواهند شد و 76/72 درصد آنان رد و خداحافظی خواهند کرد.

▫️در عرصه گرایش به سمت رشته‌های علوم تجربی، کشور با یک فاجعه مواجهه است و ظرفیت بسیاری از رشته‌های علوم پایه خالی مانده است./روزنامه جمهوری اسلامی

▫️جزییات بیشتر در #خبرآنلاین 👇🏻
https://www.khabaronline.ir/news/1291969

#اجتماعی
@KhabarOnline_IR
اول شهريور، سالروز نكوداشت و بزرگداشت نابغه شرق، افتخار ايران زمين و جهان، بزرگ فيلسوف جهان اسلام، نادره دوران، متكلم، عارف، منجم، رياضيدان، ...و طبيب نامي، حكيم حجت الحق شيخ الرئيس، ابو علي سينا، بر همه محققان، پزشكان و دانش پژوهان، خصوصاً جامعه دانشگاهي مبارك باد.

@UT_Central_library
امسال هزارمین سال درگذشت ابوریحان بیرونی است. چه قدر برای شناخت وی به جامعه مان تلاش کردیم؟
افزایش تعداد عناوین نسخه های خطی در پایگاه اطلاعاتی باغ دانش به ۸۶۰۸ نسخه


📚به اطلاع علاقمندان می رساند 1000 مجموعه از نسخه های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران از طریق پایگاه اطلاعاتی باغ دانش - علاوه بر 7604 عنوان قبلی- در دسترس قرار گرفت. برای جستجوی افزوده شده ها از شماره نسخه استفاده می شود . همه این عناوین " مجموعه " و بدون نام رسائل هستند .

📃برای دستیابی به شماره نسخه " مجموعه فهرستهای نسخ خطی" را در همین کانال جستجو نمایید.
مقاله.pdf
1.2 MB
تبیین مؤلفه‌های تأثیرگذار در شبکه دانش پژوهشگاه صنعت نفت



🔹هدف: هدف این پژوهش شناسایی مؤلفه‌های تاثیرگذار بر شبکه دانش پژوهشگاه صنعت نفت است.
روش: این پژوهش کاربردی از نوع کیفی است. جامعه آماری این پژوهش شامل 9 نفر از مدیران و خبرگان پژوهشگاه صنعت نفت می‌باشد. برای نمونه‌گیری در این پژوهش از روش نمونه‌گیری هدفمند استفاده شده است. برای گردآوری اطلاعات ابعاد و مولفه‌های مرتبط با شبکه دانش از مصاحبه نیمه‌ساختاریافته و روش تحلیل مضمون استفاده شده است.
یافته‌ها: بابررسی منابع چاپی و غیرچاپی، ۶ بعد تاثیرگذار در شبکه دانش (بعد راهبردی، ساختاری، عوامل محیطی، فرهنگ اشتراک دانش، محتوای شبکه دانش و زیرساخت) شناسایی و سپس براساس تحلیل کیفی، مولفه‌های تاثیرگذار بر هریک از ابعاد مشخص شدند. نتایج نشان داد که ماهیت چندبعدی شبکه دانش پژوهشگاه صنعت نفت باتوجه به الگوهای ذهنی مصاحبه‌شونده‌ها باهم در ارتباط بوده و در اقدامی مشترک به مدیریت موفق دانش در این پژوهشگاه منجر شده است.
سندی درباره امانت کتاب از کتابخانه آستان قدس.
نامه میرزا محمد حسین عضدالملک متولی باشی آستان قدس به فرخ خان امین الدوله.
روحی فداک، کتاب بسیاری از کتابخانه مبارکه سرکار فیض آثار موافق ثبت و صورتی که در آستانه مقدسه دارند نزد سلطان العلما است که درین مدت نگاه داشته است و نداده است و این اوقات در دارالخلافه است. اولاً خودتان به او اظهار بفرمایید که بنویسد در اینجا موافق ثبت و صورتی که هست کسان ایشان به کارگزاران آستانه مقدسه بدهند. اگر قبول کرد و نوشت چه بهتر و الّا که تعلل و تامل نمود لازم است که به خاک پای همایون عرض کنید و در صدد استرداد کتب آستانه مقدسه برآیید بلکه احیای آن کتابها به حسن اهتمام شما بشود. زیاده زحمتی ندارد. والسلام. سند شماره 43/9284 @UT_Central_library
https://ganj.irandoc.ac.ir/#/ ایرانداک؛پایگاه پایان نامه های فارسی با امکان دانلود متن کامل
کتاب "تزیینات گچبری ساسانی" تالیف"ینس کروگر" و ترجمه "فرامرز نجد سمیعی" در کتابخانه مرکزی گویا شد.
‌‌@UT_Central_library
نسخه نفیس ذخیره خوارزمشاهی مورخ 582 در کتابخانه مرکزی. در باره تاریخ این نسخه، میان استاد دانش پژوه و دکتر تاجبخش اختلاف نظر بود. به تحقیق زیر که بر اساس آزمایش سالیابی کربن انجام شده است توجه نمایید.
@UT_Central_library
یکی از نسخه های با ارزش کتابخانه مرکزی، ذخیره خوارزمشاهی است که به صورت عکسی و به کوشش دکتر تاجبخش (امیر کبیر، 1390) منتشر شده است. نسخه یاد شده بر اساس خاتمه آن، سال 582 را نشان می دهد. البته نسخه نشان می دهد که در این جا، قدری رفتگی و شاید دست خوردگی وجود دارد. همین امر سبب شده است تا مرحوم استاد محمد تقی دانش پژوه در باره این تاریخ تردید کرده و آن را دستکاری شده بداند.
اخیرا در توافقی که میان کتابخانه مرکزی و فرهنگستان علوم برلین ـ برندنبرگ صورت گرفت، قرار شد برای رفع این مشکل، و با استفاده از سالیابی از طریق آزمایش کربن تاریخ کتابت این نسخه روشن شود.
در بررسی مزبور که اخیرا نتایج آن به این کتابخانه گزارش شده بدین شرح است که احتمالا این نسخه خطی پیش از سال 1250 میلادی کتابت شده،یعنی بین 1150 تا 1250 میلادی کتابت شده است. این تاریخها، از نظر هجری میان سالهای 529 تا سالهای 629 می شود.
این در حالی است که تاریخ آخر نسخه 582 یعنی میانه این دو تاریخ است.
بدین ترتیب می توان گفت که تا اینجای ماجرا حق با دکتر تاجبخش است که نسخه عکسی این کتاب را منتشر کرده است. یعنی تاریخ آخر علی رغم این دستکاری، به نظر می آید منطبق با آزمایش سالیابی کربن است.
@UT_Central_library
سلام.
امروز چهارم شهریور روز کارمنده.
کتابدارها از نظر اداری کارمند محسوب می‌شن، اما در واقع کارشون فراتر از کارمندیه.
اونا وظیفۀ بزرگی بر دوش دارن و اونم علاقه‌مند کردن آدم‌ها به مطالعه و راهنمایی مخاطب‌های کتاب‌خوانه.
این مهمه که چه کتابی به دست چه مخاطبی می‌رسه.
کتابدار خوب شیفتۀ افزایش آگاهی مخاطبان کتابخونه‌ست.
در این زمینه، می‌تونید مطلبی رو که به‌اسم «نامه به کتابدار عزیزم» در سایت مجله کتابخانه خوب منتشر کرده‌یم مطالعه کنید:
@UT_Central_Library
Forwarded from نور سیاه
سیرجان شهری مهم و کهن است. تاریخ دارد. ریشه دارد. یکی از مهم‌ترین شخصیت‌های تاریخ سیرجان خواجه علی حسن سیرگانی است؛ عارف مشهور قرن پنجم و مؤلف کتاب البیاض و السواد که در شمار مهمترین آثار صوفیانه ایران و اسلام است. خواجه علی حسن فخر سیرجان و کرمان است و از عارفان معتبر ایران. بزرگانی چون ابوسعید اباالخیر و پیر هرات و هجویری و عطار او را ستوده‌اند. مدفن خواجه در سیرجان است.

امروز دوستم دکتر محسن پورمختار، مصحح سواد و بیاض، در اینستاگرامش عکسی از مزار خواجه سیرگانی گذاشته که اشکم را درآورد:
چه غریب ماندی ای دل نه غمی نه غمگساری
نه به انتظار یاری نه ز یار انتظاری

خدایا این چه غربتی است که مفاخر تاریخی ما به آن مبتلا شده‌اند؟ این چه بی‌مبالاتی‌است که ما به آن مبتلا شده‌ایم؟ مگر چند خواجه علی سیرگانی داریم؟ ملل دیگر مفاخر دیگران را می‌دزدند و برای خود تاریخ وتمدن دروغین می‌سازند آن وقت ما آنچه خود داریم را چنین لاابالی‌وار رها می‌کنیم؟ امیدوارم مردم سیرجان به‌جد از مسئولان بخواهند که هرچه زودترمقبره‌ای بنا کنند که درخور نام بلند خواجه سیرگانی و شایستۀ شأن والای مردم سیرجان باشد.

https://t.me/n00re30yah
📰ما فهمی از متقدمان به ارث برده‌ایم که با آن می‌توان موجودات را چنان که هستند شناخت و علم مطابق با واقع داشت. از تجدد هم وجهی از اراده به قدرت را اخذ کرده‌ایم، ولی علم جدید به اینکه در واقع چه وجود دارد کاری ندارد. این علم به نظم و تدوین روابط اشیا و امور موجود در صورت ریاضی می‌پردازد و این طراحی به نحوی است که تصرف در موجودات را ممکن می‌سازد. علم جدید علم آنچه هست، نیست بلکه علم دگرگون‌سازی موجودات و اعطا صورت انسانی به آنها و ساختن آینده است. این دگرگون‌سازی شأن تاریخی علم است. اگر در جاهایی علم و دگرگونی با هم نسبت و تناسبی ندارند بدانیم که علم از شأن تاریخی خود دور شده است و این عارضه‌ای است که همه جهان توسعه‌نیافته به آن مبتلا است🗞

🖍رضا داوری اردکانی
🔖 1400 کلمه
زمان مطالعه: 9 دقيقه

📌 متن کامل را در صفحه 10 روزنامه سازندگی مورخ 13 مرداد 1398 مطالعه کنيد

💠 @goftemaann
مقاله.pdf
1 MB
🌱آینده نگاری آموزش علم اطلاعات و دانش شناسی ایران با رویکردتحلیل تأثیرات متقابل


@UT_Central_Library
مرمت یازده هزار برگ اعلامیه در کتابخانه مرکزی
طی سال گذشته، یازده هزار برگ از اعلامیه های موجود از اول انقلاب در کتابخانه مرکزی که مع الاسف طی سالیان، در گوشه ای نگه داری می شد، با همت بخش فنی و مرمت این کتابخانه، آماده سازی شده و به بخش اسناد منتقل شده است. این اعلامیه ها، علاوه بر مرمت، در بخش های مختلف طبقه بندی شده و بر اساس نام گروهها یا موضوعات کلی، از یکدیگر تفکیک شده است. فهرستی از این عناوین و موضوعات را در گزارش زیر خواهید دید. ان شاءالله در ادامه راه، این اطلاعیه ها، ضمن اسناد کتابخانه، فهرست شده و در اختیار متقاضیان قرار خواهد گرفت. فایل کلی آنها را ذیلا مشاهده بفرمایید.👇👇
@UT_central_Library