Forwarded from کتاب کست هوشمند کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران (A.B)
Audio
عنوان مقاله: Artificial intelligence in teacher education: exploring the role of AI literacy on attitudes
مولفان: Tuğba Taşkın
ناشر: Emerald
سال انتشار: 2026
این پژوهش به بررسی رابطه پیشبینیکننده بین سواد هوش مصنوعی و نگرش معلمان آینده در نظام آموزشی ترکیه میپردازد. یافتههای مطالعه نشان میدهد که سواد هوش مصنوعی حدود ۵۷ درصد از تغییرات نگرشی افراد را تبیین میکند و این توانمندی نه به صورت مهارتهای فنی مجزا، بلکه به عنوان یک صلاحیت کلنگر شامل ابعاد اخلاقی و انتقادی عمل میکند. نتایج حاکی از آن است که متغیرهایی مانند سال تحصیلی و رشته تخصصی بر میزان پذیرش این فناوری اثرگذارند، در حالی که جنسیت تفاوت معناداری ایجاد نمیکند. در نهایت، این منبع بر اهمیت پیوند میان دانش نظری و کاربرد عملی برای بهبود سواد دیجیتال مربیان در عصر جدید تأکید دارد.
@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
مولفان: Tuğba Taşkın
ناشر: Emerald
سال انتشار: 2026
این پژوهش به بررسی رابطه پیشبینیکننده بین سواد هوش مصنوعی و نگرش معلمان آینده در نظام آموزشی ترکیه میپردازد. یافتههای مطالعه نشان میدهد که سواد هوش مصنوعی حدود ۵۷ درصد از تغییرات نگرشی افراد را تبیین میکند و این توانمندی نه به صورت مهارتهای فنی مجزا، بلکه به عنوان یک صلاحیت کلنگر شامل ابعاد اخلاقی و انتقادی عمل میکند. نتایج حاکی از آن است که متغیرهایی مانند سال تحصیلی و رشته تخصصی بر میزان پذیرش این فناوری اثرگذارند، در حالی که جنسیت تفاوت معناداری ایجاد نمیکند. در نهایت، این منبع بر اهمیت پیوند میان دانش نظری و کاربرد عملی برای بهبود سواد دیجیتال مربیان در عصر جدید تأکید دارد.
@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
🔰تعجب محققان از نتایج تحقیقات جدید روی کتابهای صوتی؛
مخاطبان کتابهای صوتی، روایت هوش مصنوعی را ترجیح میدهند
🔸نتایج یک پژوهش جدید در آمریکا نشان میدهد برخلاف تصور رایج و انتقادهایی که به استفاده از هوش مصنوعی در تولید کتابهای صوتی وارد میشود، بسیاری از شنوندگان پس از شنیدن نمونههای مختلف، نسخههای روایتشده با هوش مصنوعی را جذابتر، باکیفیتتر و تأثیرگذارتر از نسخههای اجراشده توسط گویندگان انسانی ارزیابی کردهاند.
🔸️نتایج پژوهش همچنین نشان داد نسخه هوش مصنوعی در شاخص «کیفیت روایت» نیز امتیاز بالاتری کسب کرده است؛ بهطوری که ۶۶ درصد از شرکتکنندگان کیفیت روایت آن را مطلوب دانستند، در حالی که این رقم برای نسخه انسانی ۶۰ درصد بود. در شاخص «میزان درگیر کردن مخاطب» نیز روایت هوش مصنوعی با کسب ۵۸ درصد، از روایت انسانی با ۴۹ درصد پیشی گرفت.
🔸هدف پژوهش حذف هرگونه پیشداوری درباره هوش مصنوعی بوده است تا واکنش واقعی مخاطبان سنجیده شود. او افزود نتایج نشان داد بسیاری از شنوندگان نهتنها نسبت به استفاده از هوش مصنوعی دیدگاه منفی نداشتند، بلکه معتقد بودند این فناوری تجربه شنیدن کتاب را بهبود بخشیده است.
@ibna_official
مخاطبان کتابهای صوتی، روایت هوش مصنوعی را ترجیح میدهند
🔸نتایج یک پژوهش جدید در آمریکا نشان میدهد برخلاف تصور رایج و انتقادهایی که به استفاده از هوش مصنوعی در تولید کتابهای صوتی وارد میشود، بسیاری از شنوندگان پس از شنیدن نمونههای مختلف، نسخههای روایتشده با هوش مصنوعی را جذابتر، باکیفیتتر و تأثیرگذارتر از نسخههای اجراشده توسط گویندگان انسانی ارزیابی کردهاند.
🔸️نتایج پژوهش همچنین نشان داد نسخه هوش مصنوعی در شاخص «کیفیت روایت» نیز امتیاز بالاتری کسب کرده است؛ بهطوری که ۶۶ درصد از شرکتکنندگان کیفیت روایت آن را مطلوب دانستند، در حالی که این رقم برای نسخه انسانی ۶۰ درصد بود. در شاخص «میزان درگیر کردن مخاطب» نیز روایت هوش مصنوعی با کسب ۵۸ درصد، از روایت انسانی با ۴۹ درصد پیشی گرفت.
🔸هدف پژوهش حذف هرگونه پیشداوری درباره هوش مصنوعی بوده است تا واکنش واقعی مخاطبان سنجیده شود. او افزود نتایج نشان داد بسیاری از شنوندگان نهتنها نسبت به استفاده از هوش مصنوعی دیدگاه منفی نداشتند، بلکه معتقد بودند این فناوری تجربه شنیدن کتاب را بهبود بخشیده است.
@ibna_official
ایبنا
مخاطبان کتابهای صوتی، روایت هوش مصنوعی را ترجیح میدهند
نتایج یک پژوهش جدید در آمریکا نشان میدهد برخلاف تصور رایج و انتقادهایی که به استفاده از هوش مصنوعی در تولید کتابهای صوتی وارد میشود، بسیاری از شنوندگان پس از شنیدن نمونههای مختلف، نسخههای روایتشده با هوش مصنوعی را جذابتر، باکیفیتتر و تأثیرگذارتر از…
🏛️ «کتابخانه دانشگاه هاروارد» (Harvard Library)
🔹 کتابخانه هاروارد (تأسیس ۱۶۳۸) قدیمیترین سیستم کتابخانهای در ایالات متحده و بزرگترین کتابخانه دانشگاهی جهان است که با دارا بودن بیش از ۲۵ میلیون جلد کتاب و ۲۸ کتابخانه تخصصی، یکی از اصلیترین ارکان تولید و حفظ دانش بشری محسوب میشود.
🔹 ۴ خدمت و گنجینه کلیدی:
🔹 سامانه پژوهشی DASH: دسترسی آزاد (Open Access) و رایگان به هزاران مقاله علمی و پایاننامه همترازیشده (Peer-reviewed).
🔹 مخزن دادههای پژوهشی (Dataverse): بستری جهانی و آزاد برای اشتراکگذاری و دریافت دادههای خام تحقیقاتی.
🔹 مجموعههای دیجیتال (Harvard Digital): دسترسی آنلاین به میلیونها نقشه، عکس، سند تاریخی و نسخه نایاب علمی.
🔹 مجموعه خاورمیانه و ایرانشناسی: آرشیوی غنی از نسخههای خطی نفیس فارسی، اسناد دوره قاجار و پروژه تاریخ شفاهی ایران.
🔗 لینکهای دسترسی:
وبسایت اصلی: library.harvard.edu
مجموعه خاورمیانه: library.harvard.edu/collections/middle-eastern-collection
https://t.me/UT_Central_Library
ble.ir/Library_UT_AC
🔹 کتابخانه هاروارد (تأسیس ۱۶۳۸) قدیمیترین سیستم کتابخانهای در ایالات متحده و بزرگترین کتابخانه دانشگاهی جهان است که با دارا بودن بیش از ۲۵ میلیون جلد کتاب و ۲۸ کتابخانه تخصصی، یکی از اصلیترین ارکان تولید و حفظ دانش بشری محسوب میشود.
🔹 ۴ خدمت و گنجینه کلیدی:
🔹 سامانه پژوهشی DASH: دسترسی آزاد (Open Access) و رایگان به هزاران مقاله علمی و پایاننامه همترازیشده (Peer-reviewed).
🔹 مخزن دادههای پژوهشی (Dataverse): بستری جهانی و آزاد برای اشتراکگذاری و دریافت دادههای خام تحقیقاتی.
🔹 مجموعههای دیجیتال (Harvard Digital): دسترسی آنلاین به میلیونها نقشه، عکس، سند تاریخی و نسخه نایاب علمی.
🔹 مجموعه خاورمیانه و ایرانشناسی: آرشیوی غنی از نسخههای خطی نفیس فارسی، اسناد دوره قاجار و پروژه تاریخ شفاهی ایران.
🔗 لینکهای دسترسی:
وبسایت اصلی: library.harvard.edu
مجموعه خاورمیانه: library.harvard.edu/collections/middle-eastern-collection
https://t.me/UT_Central_Library
ble.ir/Library_UT_AC
کرمانشاه و نفتشاه.pdf
4.9 MB
📕کرمانشاه و نفتشاه
📌این سند گزارشی جامع از استان کرمانشاه در دو بخش اصلی ارائه میدهد:
۱) پیشینه تاریخی-فرهنگی با اشاره به کتیبه بیستون (داریوش بزرگ، سهزبانه)، نقشبرجستههای طاق بستان و کشف آثاری از تمدن ۷۵ هزار ساله در غارهای منطقه؛
۲) فعالیتهای صنعت نفت شامل بهرهبرداری از منطقه نفتشاه از سال ۱۳۰۶، پالایشگاه کرمانشاه با تولید سالانه ۱۵۰ میلیون لیتر فرآورده، خطوط لوله، ناوگان ۳۱۳ دستگاه نفتکش با عملکرد ۲۰ میلیون تن-کیلومتر سالانه، کارخانه حلبسازی با ظرفیت ۸۰۰۰ حلب در روز؛
و برخی خدمات رفاهی-بهداشتی برای جامعه ۵۰۰۰ نفری کارکنان و خانوادههایشان.
کتابخانه مسجد اعظم
@boroujerdilib
📌این سند گزارشی جامع از استان کرمانشاه در دو بخش اصلی ارائه میدهد:
۱) پیشینه تاریخی-فرهنگی با اشاره به کتیبه بیستون (داریوش بزرگ، سهزبانه)، نقشبرجستههای طاق بستان و کشف آثاری از تمدن ۷۵ هزار ساله در غارهای منطقه؛
۲) فعالیتهای صنعت نفت شامل بهرهبرداری از منطقه نفتشاه از سال ۱۳۰۶، پالایشگاه کرمانشاه با تولید سالانه ۱۵۰ میلیون لیتر فرآورده، خطوط لوله، ناوگان ۳۱۳ دستگاه نفتکش با عملکرد ۲۰ میلیون تن-کیلومتر سالانه، کارخانه حلبسازی با ظرفیت ۸۰۰۰ حلب در روز؛
و برخی خدمات رفاهی-بهداشتی برای جامعه ۵۰۰۰ نفری کارکنان و خانوادههایشان.
کتابخانه مسجد اعظم
@boroujerdilib
🔰مدیرگروه علمی کتابخانههای دیجیتال مرکز نور عنوان کرد؛
مقالات نورمگز سهزبانه میشوند
🔸 مدیرگروه علمی کتابخانههای دیجیتال مرکز نور گفت: با سه زبانه شدن مقالات پایگاه نورمگز گامی تازه برای افزایش دسترسی و دیدهشدن تولیدات علمی ایران در سطح بینالمللی برداشته میشود.
🔸️یکی از پروژههایی که در حال اجرا داریم، استفاده از هوش مصنوعی برای ترجمه مقالات به زبانهای دیگر است.
هدف این است که در آینده نزدیک تمام مقالات نورمگز بهصورت سهزبانه ارائه شوند؛ به این معنا که اگر مقالهای به زبان فارسی نوشته شده باشد، ترجمه عربی و انگلیسی آن نیز ارائه شود و اگر مقالهای به زبان عربی باشد، نسخه فارسی و انگلیسی آن نیز در دسترس قرار گیرد.
🔸در کنار ترجمه مقالات فارسی، مجلات عربی جهان اسلام نیز ترجمه میشود تا پژوهشگران داخلی بتوانند از تولیدات علمی این کشورها مطلع شوند.
ibna.ir/x6HBs
@ibna_official
مقالات نورمگز سهزبانه میشوند
🔸 مدیرگروه علمی کتابخانههای دیجیتال مرکز نور گفت: با سه زبانه شدن مقالات پایگاه نورمگز گامی تازه برای افزایش دسترسی و دیدهشدن تولیدات علمی ایران در سطح بینالمللی برداشته میشود.
🔸️یکی از پروژههایی که در حال اجرا داریم، استفاده از هوش مصنوعی برای ترجمه مقالات به زبانهای دیگر است.
هدف این است که در آینده نزدیک تمام مقالات نورمگز بهصورت سهزبانه ارائه شوند؛ به این معنا که اگر مقالهای به زبان فارسی نوشته شده باشد، ترجمه عربی و انگلیسی آن نیز ارائه شود و اگر مقالهای به زبان عربی باشد، نسخه فارسی و انگلیسی آن نیز در دسترس قرار گیرد.
🔸در کنار ترجمه مقالات فارسی، مجلات عربی جهان اسلام نیز ترجمه میشود تا پژوهشگران داخلی بتوانند از تولیدات علمی این کشورها مطلع شوند.
ibna.ir/x6HBs
@ibna_official
کتابخوانی: «شیوهی خوب آموختن»
چگونه بخوانیم و بیاموزیم (+18 راهکار عملی )
🔹️ کتاب «شیوهی خوب آموختن ... » با راهکارهای آموزشی دقیق و هدفمند و تمرینهای جالب و انگیزهبخش خواننده را به سوی آموختن حرفهای سوق می دهد تا متفکری خودهدایتگر، خودمنضبط، خودنظارتگر و خودتصحیحکننده و به عبارتی بهتر یادگیرنده ماهری باشد.
👇👇👇
asriran.com/004xDZ
چگونه بخوانیم و بیاموزیم (+18 راهکار عملی )
🔹️ کتاب «شیوهی خوب آموختن ... » با راهکارهای آموزشی دقیق و هدفمند و تمرینهای جالب و انگیزهبخش خواننده را به سوی آموختن حرفهای سوق می دهد تا متفکری خودهدایتگر، خودمنضبط، خودنظارتگر و خودتصحیحکننده و به عبارتی بهتر یادگیرنده ماهری باشد.
👇👇👇
asriran.com/004xDZ
🤖 ربات کتابدار؛ همکار هوشمند کتابخانههای دانشگاهی آینده
امروزه رباتهای مجهز به هوش مصنوعی بهتدریج در حال ورود به کتابخانههای دانشگاهی هستند و نقش دستیار هوشمند کتابداران را ایفا میکنند. یکی از نمونههای شاخص، RUBO در کتابخانههای دانشگاه استونی بروک است که برای ارتقای خدمات اطلاعرسانی و پشتیبانی از کاربران توسعه یافته است. این ربات میتواند به پرسشهای متداول پاسخ دهد، کاربران را به بخشهای مختلف کتابخانه راهنمایی کند و اطلاعات مربوط به خدمات، منابع و فضاهای مطالعه را ارائه دهد.
همچنین با بهرهگیری از هوش مصنوعی و پردازش زبان طبیعی، امکان تعامل گفتاری طبیعی با کاربران را فراهم میکند. استفاده از چنین رباتهایی موجب کاهش زمان انتظار کاربران، افزایش دسترسی به خدمات و تمرکز بیشتر کتابداران بر فعالیتهای تخصصی مانند آموزش سواد اطلاعاتی و پشتیبانی پژوهشی میشود.
رباتهای کتابدار علاوه بر پاسخگویی، میتوانند در معرفی رویدادهای علمی، آموزش استفاده از پایگاههای اطلاعاتی و راهنمایی اولیه پژوهشگران نیز نقش مؤثری ایفا کنند.
این فناوری نشان میدهد که آینده کتابخانههای دانشگاهی بر پایه همکاری انسان و هوش مصنوعی شکل خواهد گرفت؛ جایی که رباتها جایگزین کتابداران نمیشوند، بلکه کیفیت و سرعت ارائه خدمات را ارتقا میدهند.
Stony Brook University Libraries. (2026, April 22). Get Ready to Meet RUBO: A Next-Generation Embodied AI Robot for Library and Campus Support. https://library.stonybrook.edu/2026/04/22/get-ready-to-meet-rubo-a-next-generation-embodied-ai-robot-for-library-and-campus-support/
https://t.me/UT_Central_Library
امروزه رباتهای مجهز به هوش مصنوعی بهتدریج در حال ورود به کتابخانههای دانشگاهی هستند و نقش دستیار هوشمند کتابداران را ایفا میکنند. یکی از نمونههای شاخص، RUBO در کتابخانههای دانشگاه استونی بروک است که برای ارتقای خدمات اطلاعرسانی و پشتیبانی از کاربران توسعه یافته است. این ربات میتواند به پرسشهای متداول پاسخ دهد، کاربران را به بخشهای مختلف کتابخانه راهنمایی کند و اطلاعات مربوط به خدمات، منابع و فضاهای مطالعه را ارائه دهد.
همچنین با بهرهگیری از هوش مصنوعی و پردازش زبان طبیعی، امکان تعامل گفتاری طبیعی با کاربران را فراهم میکند. استفاده از چنین رباتهایی موجب کاهش زمان انتظار کاربران، افزایش دسترسی به خدمات و تمرکز بیشتر کتابداران بر فعالیتهای تخصصی مانند آموزش سواد اطلاعاتی و پشتیبانی پژوهشی میشود.
رباتهای کتابدار علاوه بر پاسخگویی، میتوانند در معرفی رویدادهای علمی، آموزش استفاده از پایگاههای اطلاعاتی و راهنمایی اولیه پژوهشگران نیز نقش مؤثری ایفا کنند.
این فناوری نشان میدهد که آینده کتابخانههای دانشگاهی بر پایه همکاری انسان و هوش مصنوعی شکل خواهد گرفت؛ جایی که رباتها جایگزین کتابداران نمیشوند، بلکه کیفیت و سرعت ارائه خدمات را ارتقا میدهند.
Stony Brook University Libraries. (2026, April 22). Get Ready to Meet RUBO: A Next-Generation Embodied AI Robot for Library and Campus Support. https://library.stonybrook.edu/2026/04/22/get-ready-to-meet-rubo-a-next-generation-embodied-ai-robot-for-library-and-campus-support/
https://t.me/UT_Central_Library
Stony Brook University Libraries
Get Ready to Meet Rubo: A Next-Generation Embodied AI Robot for Library and Campus Support - Stony Brook University Libraries
Stony Brook University Libraries, in collaboration with colleagues from Computer Science, Mechanical Engineering, and Technology and Society, have been awarded $298,000 through the President’s Fast Impact Fund, with support from the Provost’s Office, to develop…
🤖 نمونههای ربات هوش مصنوعی؛ راهنمای کتابخانه و کتابدار هوشمند نسل جدید
کتابخانههای دانشگاهی در حال آزمایش رباتهای مجهز به هوش مصنوعی هستند. پروژه Rubo در کتابخانههای دانشگاه استونی بروک نمونهای از این رویکرد است.
https://t.me/UT_Central_Library
کتابخانههای دانشگاهی در حال آزمایش رباتهای مجهز به هوش مصنوعی هستند. پروژه Rubo در کتابخانههای دانشگاه استونی بروک نمونهای از این رویکرد است.
https://t.me/UT_Central_Library
Forwarded from کتاب کست هوشمند کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران (lib.ut.ac)
Audio
مقاله حاضر با عنوان مدل بلوغ برای ارزیابی موسسات آموزش عالی در عصر صنعت ۴.۰ (A maturity model for assessing higher education institutions in the era of Industry 4.0) توسط عدنان امغار و همکاران در سال ۲۰۲۶ منتشر شده است. هدف آن، توسعه یک مدل بلوغ جامع و ابزار خودارزیابی چندبعدی برای سنجش میزان آمادگی و هدایت تحول موسسات آموزش عالی به سوی آموزش ۴.۰ است. این مدل پیشنهادی شامل ۷۸ شاخص است که در شش بُعد کلیدی (فناوری و زیرساخت، پداگوژی، حاکمیت و مدیریت، شایستگیها، عوامل اجتماعی-اخلاقی و پژوهش و مشارکتها) و در پنج سطح بلوغ سازماندهی شدهاند. یافتههای حاصل از اعتبارسنجی توسط خبرگان و اجرای آزمایشی در دانشگاههای مراکش، کارایی این مدل را در شناسایی شکافهای استراتژیک و تمایز بین توانمندیهای موسسات دولتی و خصوصی تایید کرده است. در نهایت، این ابزار به رهبران دانشگاهی کمک میکند تا با تشخیص دقیق وضعیت موجود، نقشههای راه عملیاتی برای تحول دیجیتال پایدار و همسویی با نیازهای صنعت ۴.۰ تدوین کنند.
@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
بگذارید «نوشتن» برای انسانها باقی بماند
(دربارۀ انسانزدایی هوش مصنوعی)
نوشته دن چیاسون شاعر، منتقد ادبی، پژوهشگر و استاد دانشگاه آمریکایی
اگر به نسخههای دستنویس شعرهای امیلی دیکینسون، شاعر بزرگ آمریکایی دقت کنید، جابهجا، حوضچههای دایرهشکل کوچکی از جوهر را کنار کلمهها میبینید. این حوضچهها همان جاهایی است که دیکینسون مکث کرده تا تصمیم بگیرد کلمۀ بعدی باید چه باشد؛ یا از خودش پرسیده: بهتر نیست سطر قبلی را جور دیگری بنویسم؟ این حوضچههای جوهر، انسانیترین نشانههای دستنوشتههای دیکینسون است؛ جایی که اندیشیدن، تردیدکردن و تعلیق او را میتوانید ببینید.
ویلیام جیمز چنین لحظههایی را «فضای خالی فعال» مینامد. جیمز مینویسد: «فرض کنید میکوشیم نامی فراموششده را به یاد آوریم. وضعیت آگاهی ما در آن لحظه شگفتآور است. آن اسم در آن فضایی خالی جاخوش کرده؛ اما نه صرفاً یک فضای خالی، بلکه شکافی است بهشدت فعال؛ چیزی شبیه به شبحی از آن نام در آن حضور دارد که ما را به جهتی خاص فرامیخواند، گاه با احساس نزدیکی به پاسخ، در ما لرزشی ایجاد میکند، و سپس دوباره ما را بدون آن واژه رها میکند، اما اگر نامهای نادرستی به ما پیشنهاد شوند، این جای خالی، فوراً آنها را رد میکند.»
«نوشتن» همیشه مسیری بوده که با این «فضاهای خالی فعال» سنگفرش میشده. هر کسی که روزگاری تلاش کرده است چیزی بنویسد میداند که گاهی در لحظههای جوشش فکر، میشود یکنفس چندین صفحه نوشت، و گاهی هفتهها طول میکشد تا یک جمله به آخر برسد. در این بنبستهای طاقتفرسا، نویسنده همواره در «میانۀ راه» است. کاری ناتمام دارد که گوشۀ ذهنش آرمیده ولی راهی به تمامکردنش ندارد. ورود مدلهای زبانی بزرگ مانند چتجیپیتی و رقبایش به عرصۀ نوشتن، این تجربهها را از اساس تغییر داده است.
دن چیسون میگوید وقتی از چتجیپیتی هم سوالی میپرسید، برای چندثانیه میگوید «در حال فکرکردن» است، ولی فرایند نوشتنش با تردیدهای طولانی همراه نیست. هوش مصنوعی هیچوقت به بنبست نمیخورد.
جملهها با سرعت پشت سر هم چیده میشوند و در یک چشمبههمزدن، سفارش شما آماده میشود. این سبک نوشتن خوبیهایی دارد، اما بزرگترین مشکلش این است که «غیرانسانی» است. مشهور است که الیزابت بیشاپ، شاعر بزرگ انگلیسی، گاهی چند ده سال صبر میکرد تا جزئیات کوچک، تعبیرات یا ریتمهای منحصربهفردی که میپسندید در شعرش ظاهر شود. اما حالا میتوانید به هوش مصنوعی بگویید که شعری به سبک بیشاپ برایتان بگوید و سیثانیه بعد تحویلش بگیرید. خب، روشن است که چه تفاوت عظیمی اینجا وجود دارد.
نوشتن در فضای خالیِ فعال بین «دانستن» و «بهزبان آوردن» اتفاق میافتد. اندیشهها در نبردی سهمگین با امر «ناگفتنی» از مسیر توقفها، گمشدنها و بازگشتهای مکرر عبور میکنند تا بالاخره روی کاغذ بیایند. طیکردن این مسیر، مستلزم صبر، انتظارکشیدن و گذر «زمان» است. اما فناوری دشمنِ انتظارکشیدن است. منطق مسلط عصر ما، زمان را به رشتهای از فوریتها و هشدارها تبدیل کرده است. هر لحظه باید به نتیجهای قابل اندازهگیری منجر شود. در چنین جهانی، ادبیات کُند به نظر میرسد، تفکرِ عمیق ناکارآمد جلوه میکند و تأملِ بیهدف نوعی اتلاف وقت است.
جیسون میگوید: دو اتفاق همزمان در دانشگاهها در حال وقوع است. دانشجویان هر روز نوشتههای بهتری در کلاس ارائه میدهند، اما هر روز در فهم متن و استدلالکردن پسرفت میکنند. چرا؟ مسئله فقط استفاده از هوش مصنوعی برای نوشتن نیست، مسئله این است که خودِ اندیشیدن پیوند بسیار عمیقی با نوشتن دارد. هنگام نوشتن است که بهترین استدلالها سراغمان میآید. وقتی نوشتن را به هوش مصنوعی برونسپاری کنیم، از اندیشیدن هم محروم میشویم.
منبع: سایت ترجمان
https://t.me/rezapourhosein | تلگرام
https://ble.ir/drpourhosein | بله
(دربارۀ انسانزدایی هوش مصنوعی)
نوشته دن چیاسون شاعر، منتقد ادبی، پژوهشگر و استاد دانشگاه آمریکایی
اگر به نسخههای دستنویس شعرهای امیلی دیکینسون، شاعر بزرگ آمریکایی دقت کنید، جابهجا، حوضچههای دایرهشکل کوچکی از جوهر را کنار کلمهها میبینید. این حوضچهها همان جاهایی است که دیکینسون مکث کرده تا تصمیم بگیرد کلمۀ بعدی باید چه باشد؛ یا از خودش پرسیده: بهتر نیست سطر قبلی را جور دیگری بنویسم؟ این حوضچههای جوهر، انسانیترین نشانههای دستنوشتههای دیکینسون است؛ جایی که اندیشیدن، تردیدکردن و تعلیق او را میتوانید ببینید.
ویلیام جیمز چنین لحظههایی را «فضای خالی فعال» مینامد. جیمز مینویسد: «فرض کنید میکوشیم نامی فراموششده را به یاد آوریم. وضعیت آگاهی ما در آن لحظه شگفتآور است. آن اسم در آن فضایی خالی جاخوش کرده؛ اما نه صرفاً یک فضای خالی، بلکه شکافی است بهشدت فعال؛ چیزی شبیه به شبحی از آن نام در آن حضور دارد که ما را به جهتی خاص فرامیخواند، گاه با احساس نزدیکی به پاسخ، در ما لرزشی ایجاد میکند، و سپس دوباره ما را بدون آن واژه رها میکند، اما اگر نامهای نادرستی به ما پیشنهاد شوند، این جای خالی، فوراً آنها را رد میکند.»
«نوشتن» همیشه مسیری بوده که با این «فضاهای خالی فعال» سنگفرش میشده. هر کسی که روزگاری تلاش کرده است چیزی بنویسد میداند که گاهی در لحظههای جوشش فکر، میشود یکنفس چندین صفحه نوشت، و گاهی هفتهها طول میکشد تا یک جمله به آخر برسد. در این بنبستهای طاقتفرسا، نویسنده همواره در «میانۀ راه» است. کاری ناتمام دارد که گوشۀ ذهنش آرمیده ولی راهی به تمامکردنش ندارد. ورود مدلهای زبانی بزرگ مانند چتجیپیتی و رقبایش به عرصۀ نوشتن، این تجربهها را از اساس تغییر داده است.
دن چیسون میگوید وقتی از چتجیپیتی هم سوالی میپرسید، برای چندثانیه میگوید «در حال فکرکردن» است، ولی فرایند نوشتنش با تردیدهای طولانی همراه نیست. هوش مصنوعی هیچوقت به بنبست نمیخورد.
جملهها با سرعت پشت سر هم چیده میشوند و در یک چشمبههمزدن، سفارش شما آماده میشود. این سبک نوشتن خوبیهایی دارد، اما بزرگترین مشکلش این است که «غیرانسانی» است. مشهور است که الیزابت بیشاپ، شاعر بزرگ انگلیسی، گاهی چند ده سال صبر میکرد تا جزئیات کوچک، تعبیرات یا ریتمهای منحصربهفردی که میپسندید در شعرش ظاهر شود. اما حالا میتوانید به هوش مصنوعی بگویید که شعری به سبک بیشاپ برایتان بگوید و سیثانیه بعد تحویلش بگیرید. خب، روشن است که چه تفاوت عظیمی اینجا وجود دارد.
نوشتن در فضای خالیِ فعال بین «دانستن» و «بهزبان آوردن» اتفاق میافتد. اندیشهها در نبردی سهمگین با امر «ناگفتنی» از مسیر توقفها، گمشدنها و بازگشتهای مکرر عبور میکنند تا بالاخره روی کاغذ بیایند. طیکردن این مسیر، مستلزم صبر، انتظارکشیدن و گذر «زمان» است. اما فناوری دشمنِ انتظارکشیدن است. منطق مسلط عصر ما، زمان را به رشتهای از فوریتها و هشدارها تبدیل کرده است. هر لحظه باید به نتیجهای قابل اندازهگیری منجر شود. در چنین جهانی، ادبیات کُند به نظر میرسد، تفکرِ عمیق ناکارآمد جلوه میکند و تأملِ بیهدف نوعی اتلاف وقت است.
جیسون میگوید: دو اتفاق همزمان در دانشگاهها در حال وقوع است. دانشجویان هر روز نوشتههای بهتری در کلاس ارائه میدهند، اما هر روز در فهم متن و استدلالکردن پسرفت میکنند. چرا؟ مسئله فقط استفاده از هوش مصنوعی برای نوشتن نیست، مسئله این است که خودِ اندیشیدن پیوند بسیار عمیقی با نوشتن دارد. هنگام نوشتن است که بهترین استدلالها سراغمان میآید. وقتی نوشتن را به هوش مصنوعی برونسپاری کنیم، از اندیشیدن هم محروم میشویم.
منبع: سایت ترجمان
https://t.me/rezapourhosein | تلگرام
https://ble.ir/drpourhosein | بله
Telegram
رضا پورحسین
استاد روانشناسی دانشگاه تهران
مدیر اسبق شبکههای رادیو و تلویزیون
مدیر اسبق شبکههای رادیو و تلویزیون
Forwarded from کتاب کست هوشمند کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران (Ras)
Audio
این منابع به بررسی پیشینه تاریخی و ماهیت واقعی «بیتالحکمه» در دوران خلافت عباسی میپردازند و تلاش میکنند تا مرز میان واقعیتهای مستند و اسطورههای ساختهشده توسط پژوهشگران مدرن را روشن کنند. نویسنده توضیح میدهد که چگونه یک کتابخانه سلطنتی در بغداد، بر اثر ترجمههای نادرست و آرمانگرایی ملیگرایانه، به اشتباه به عنوان یک دانشگاه جامع یا آکادمی علوم مدرن معرفی شده است. متن با تکیه بر منابع دستاول مانند الفهرست ابنندیم، نشان میدهد که فعالیتهای علمی و نهضت ترجمه الزماً منحصر به این مکان نبوده و تحت حمایت مستقیم خلفایی چون هارونالرشید و مأمون در فضاهای مختلفی جریان داشته است. همچنین، ریشهشناسی واژگانی عباراتی چون «خزانه» و «بیت» برای تبیین چگونگی شکلگیری نام این نهاد و تکامل آن در زبان عربی به کار گرفته شده است. در نهایت، این کتاب به دنبال ساختارشکنی از تصویر اغراقآمیز بیتالحکمه و بازسازی چهره واقعی آن به عنوان بخشی از شکوفایی فرهنگی عصر طلایی اسلام است.
https://t.me/KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
https://t.me/KETABCAST_AI_LIB_UT_AC