🔰فیلمسازی که بیش از هر سینماگر ایرانی موضوع کتاب شده است؛
[کتابخانه‌ای به نام عباس کیارستمی]

🔸در ادبیات سینمای ایران، معمولاً کتاب‌ها به معرفی زندگی و آثار فیلمسازان محدود می‌شوند، اما درباره کیارستمی ماجرا متفاوت است.

🔸️کمتر فیلمسازی در ایران را می‌توان یافت که درباره فیلم‌هایش این حجم از کتاب، مقاله، گفت‌وگو و پژوهش منتشر شده باشد. آثاری که نه تنها از سوی منتقدان و پژوهشگران ایرانی، بلکه از جانب مهم‌ترین نظریه‌پردازان و منتقدان سینمای جهان نوشته شده‌اند

🔸کمتر فیلمسازی در سینمای ایران توانسته است همزمان موضوع نقد، فلسفه، آموزش، جامعه‌شناسی، زیبایی‌شناسی و مطالعات فرهنگی باشد. کیارستمی شیوه‌ای از نگاه کردن به جهان را پیشنهاد می‌کرد و همین نگاه است که همچنان نویسندگان، پژوهشگران و مخاطبان را به بازخوانی آثارش وامی‌دارد.

🔸در بازار نشر ایران نیز هیچ فیلمسازی به اندازه کیارستمی موضوع انتشار کتاب نبوده است. این کتاب‌ها از زاویه‌های مختلف به او پرداخته‌اند؛ برخی فیلم‌هایش را تحلیل کرده‌اند، برخی گفت‌وگوهای مفصل او را گرد آورده‌اند، برخی کلاس‌های آموزشی‌اش را ثبت کرده‌اند و گروهی نیز نسبت سینمای او با فلسفه و اندیشه معاصر را بررسی کرده‌اند. مرور این آثار، در واقع مرور بخشی از تاریخ اندیشه درباره سینمای ایران است.


@ibna_official

عراق به مناسبت تشییع باشکوه قائد شهید، تمبر چاپ کرد

🔹وزیر ارتباطات عراق امروز چهارشنبه از چاپ تمبر پستی جدیدی با موضوع تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب در این کشور خبر داد.

Asriran.com
@MyAsriran

‌
💠 معرفی رویداد ۲۰۲۶ «انجمن بین‌المللی مطالعات قرآنی (IQSA)»

نشست سالانه انجمن بین‌المللی مطالعات قرآنی (IQSA) مهم‌ترین رویداد سالانۀ مطالعات قرآنی در سراسر جهان است و برخی از برجسته‌ترین پژوهشگران مطالعات قرآن و اسلام از سراسر جهان در آن مساهمت دارند. از همین‌رو، 🔵 انعکاس همه‌ساله با پوشش دادن این نشست، تلاش می‌کند تا مخاطبان خود را در جریان آخرین و تازه‌ترین پژوهش‌های برون‌دینی در زمینه مطالعات قرآنی قرار دهد. (معرفی رویدادهای پیشین در کانال انعکاس: ۲۰۲۳، ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵).

✅ کنفرانس امسال IQSA از ۸ تا ۱۱ ژوئیه (چهارشنبه ۱۷ تا شنبه ۲۰ تیر ۱۴۰۵) در دانشگاه وین در حال برگزاری است؛ در قالب ۱۴ پنل و دست‌کم ۵۱ ارائه، به‌صورت کاملاً حضوری و بدون امکان حضور مجازی.

✅پژوهشگران ایرانی که در رویداد امسال ارائه دارند، عبارتند از: مهدی شاددل، فاطمه توفیقی، سید حسین مرکبی‌، امیرمحمد امامی و زهرا محققیان.


🗂 فهرست عناوین ارائه‌های پنلی در نشست ۲۰۲۶ IQSA (ترجمه از انعکاس)

⭐️سنت و روایات یهودی در قرآن (رئیس: هولگر زلنتین)
- شری لوین: «آیا نمی‌دانی خداوند از ربی‌های چاق بیزار است؟» دربارۀ انعام:۹۱ و چاقی ربنی در تفسیر و میدراش
- سلیمان دوست: گسترۀ دانش بایبلی در قرآن: گسترده، فشرده یا هیچ‌کدام؟
- طغرل کورت: از اسرائیلیات به اسماعیلیات؟ بازاندیشی ترجمۀ سعدیا گائون از پیدایش ۳: ۵ در پرتو اعراف:۲۰
- نیکیتا آرتیوموف: پاداش این‌جهانی و آن‌جهانیِ ابراهیم: بینامتنیت میان عنکبوت:۲۷ و پیدایش ۱۵: ۱

⭐️بافتار سریانی و مسیحی قرآن (رئیس: عمران البدوی)
- مهدی شاددل: بازخوانی مسیحیت و رسالت عیسی در قرآن
- فرانک فان‌درفلدن: «جدل» چنین است: قطعه‌ای دیگر از معمایی به‌نام بینامتنیت سریانی
- آدریان پیرتیا: کهن‌ترین اشاره به تدوین قرآن؟ وقایع‌نامۀ مارونی سال ۷۱۳ و...
- فاطمه توفیقی: جنگ و پناهگاه به‌مثابۀ مسئله‌ای در عهد باستان متأخر

⭐️چهره‌ها و روایت‌های کتاب‌مقدسی در قرآن (رئیس: اندرو اوکانر)
- هیثم صدقی: نه مسیحا، نه مسیح: محمد به‌مثابۀ تحقق جانشینانه در قرآن
- عمران البدوی: موسلی سیاه‌پوست و حجر: ۲۸-۲۲
- آنا داویتاشویلی: «افسانۀ سرگردان» در تفسیر طبری از کهف ۱۰ و ۱۹: بازخوانی روایت اسلامی متقدم
- دنیل واتلینگ: «ذُرّیّه» و مفهوم وجود پیشینی در قرآن

⭐️قرآن، طبیعت و محیط‌زیست‌گرایی (رئیس: دوین استوارت)
- یوهانه لوئیز کریستینسن: نظم‌دهی به آفرینش: دربارۀ آنالوژی و قرآن
- سارا تلیلی: عاملیت الهی و منطق «تسخیر» در قرآن
- مگنوس براندت نیلسن: طبیعت، طبایع و طبیعی: سیر تحول معنایی ریشۀ «ط‌ب‌ع» از قرآن تا علوم اسلامی متقدم
- زنیا هنریکسن: روایتِ متنِ سبز: اخلاق زیست‌محیطی قرآنی و عمل نبوی در باغ گیاه‌شناسی قرآنی

⭐️قرآن و ادبیات بایبلی (رئیس: ونسا دی‌جیفیس)
- هولگر زلنتین: حکمت و جادوی سلیمان: بایبل عبری، عهد سلیمان و جادوی یهودی میان مکه و مدینه
- دوین استوارت: «ادونای/ادونی» و «ربّی» کتاب‌مقدسی در قرآن
- نورا اشمید: سراسربین الهی: مراقبت الهی و مراقبت درونی‌شده در قرآن و سنت‌های بایبلی
- سارا عمر: وقف‌کردن مریم [برای معبد]: نذر مادرانه و آیین‌های معبد در تفسیر قرآن

⭐️عربستان پیش از اسلام: کتیبه‌ها، دین و زبان (رئیس: ماراین فان‌پوتن)
- سلمی البزره: الله و شرکای او: تحلیل آماری نمایه‌های استغاثه‌ای در شواهد کتیبه‌شناختی عربیِ شمالیِ باستان
- احمد شاکر: قرآن فراتر از مصحف: کارکرد آیات قرآنی در کتیبه‌های سنگی تاریخ‌گذاری‌شده
- احمد الجلاد: سخن‌گفتن از شیطان: نام‌گذاری عربی و پیشینۀ «شیطان» قرآنی

⭐️قرائات و سنت‌های آن (رئیس: هیثم صدقی)
- جرمی فارل: شبکۀ نقل قرائات در حدود 30 تا 400ق.: معرفی اطلس تاریخی پایگاه داده‌های مهاجرت، تراث و نقل قرائات قرآنی (HAMaLaT-Quran)
- ایوب ایوب: بافتارمندسازی وحی: کنش متقابل قرائات و اسباب‌نزول در تفسیر متقدم
- ماراین فان‌پوتن: پیدایش نظام ورش + همزه در مصر
- رضوان البکری و همکار: مصحف سبز: رمزگشایی از کدگذاری رنگی و نمادهای حرفیِ هفت قرائت

⭐️رؤیت، حواس و غیب (رئیس: کارن باوئر)
- هانلیس کولوسکا: آنچه دیدنی است: آفرینش حواس در قرآن و معرفت‌شناسی فقه اسلامی متقدم
- یونس والرین هنچل: آفریده‌شده در نیکوترین صورت، فرمان‌یافته به فروهشتن نگاه: بصری‌بودن و بدن نبوی در اسلام متقدم
- یهوناتان یهاو: نظر و غیب: ابن‌قتیبه (د. ۲۷۶ق.) و تنش میان نظر و غیب در قرآن

⭐️شعر، ترکیب‌بندی و بینامتن‌ها (رئیس: نورا ک. اشمید)
- نادیا ابوحسین: «آن‌که از دهر پند نگیرد، از آدمیان هم پند نگیرد»: زمان، پند و عاملیت الهی در شعر پیشااسلامی تا قرآن
- آن-سیلوی بوالیوو: قرآن مکیِ متقدم و امکان «جابه‌جایی معنا»
- اریک دویلیرز: «برایتان از خودتان جفت آفرید»: بینامتن برای شوری:۱۱

⭐️تفسیر: حاشیه‌ها، شبکه‌ها و انتقال (رئیس: یوهانا پینک)
- کانر دوب: تفسیری تازه‌منتشرشده در بافتار فرامدیترانه‌ای‌ آن: یبوع الحیاة ابن‌ظفر
- مچ. رفلی تری رمضانی: فراتر از خلاصۀ تفسیری: مداخلۀ ابن‌بنت‌العراقی در نقدهای ابن‌منیّر بر کشاف
- مصطفی طلحه آق‌قیرآز: فراتر از متون: انتقال کشاف از طریق شبکه‌های اجازه و نقش زینب الشعریه
- نجم‌الدین صالح اکیز: روایتی از سانسور؟ ایدئولوژی، ژانر و بازنمایی مفسران متقدم در طبقات‌نگاری‌ها

⭐️زبان قرآن: معنا، ترجمه و اعجاز (رئیس: ایرم کورت)
- ریکاردو آمریگو ویلیرمو: آزمودن گردش‌کارهای هوش مصنوعی در دوازده ترجمۀ ایتالیایی قرآن از ریشۀ «ش‌ه‌د»
- سید حسین مرکبی: جهان‌های متعدد قرآن در یک زبان: واسازی اصطلاحی مکرر و بازجهان‌سازی در ترجمه‌های متقدم فارسی
- آزاد قزاز: فراتر از اعجاز: چالش قرآنی (تحدی) و هستی‌شناسی متون
- رضا باقی: مفهومی از ایمان در قرآن مکیِ متقدم

⭐️ فقه، شهریاری و تداول قرآن (رئیس: یوهانا کریستینسن)
- ایرم کورت: فراتر از چهارگانه: انعام:۱۴۵-۱۴۶ و بسط فقهی احکام خوراک در قرآن
- ملکی الشرمانی: اسباب نزول و طلاق در قرآن: بسط فقه از طریق روایت‌ها
- آلیاژ کرینتس: عبارت «خلیفه» و ساختار معنایی سلطنت الهی و بشری در قرآن
- ونسا دی‌جیفیس: تداول از طریق روایت‌مندی: پیرنگ قرآنی به‌سان منبع هرمنوتیکی در یک مراسم انتصاب مملوکیان

⭐️نسخه‌ها، رسم‌الخط و قرائت (رئیس: طغرل کورت)
- الیور سالم: شکل‌گیری مصاحف باستانی قرآن و عنوان‌های سوره‌ها: رویکردی داده‌بنیاد
- عبدالرحمن حسین: نقش روایات نافع در انتساب مصاحف به سنت رسم‌الخطیِ مدنی
- طلیب ظفیر: شیءواره‌سازیِ آموزشی و فراتصحیح در سنت تجوید

⭐️روش تفسیری و مرجع آن (رئیس: شوکت طوراوا)
- احمد خاطر: جایگاه قرآن در احیای اصول [فقه] توسط ابن‌تیمیه
- پائولا پیتزی: «واقعیت (الواقع)» به‌مثابۀ اپیستمۀ قرآنی: بازاندیشی در «نسخ» در اندیشۀ یحیی محمد (روشنفکر عراقی)
- امیره ابوطالب: صناعت مفسر: کشمکش‌های الاهیاتی قرآن در گذر زمان

✅ در اینجا می‌توانید چکیدهٔ ارائه‌ها را مطالعه کنید.

#انعکاس_رویداد
#IQSA

@inekas

عنوان: نمایشگاه «ایران؛ روایت ویرانی و مقاومت» در کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران گشایش یافت

نگاهی به مستندات تاریخی، راهگشای مسیر آینده است. نمایشگاه «ایران؛ روایت ویرانی و مقاومت» که با همکاری خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا) و کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران برپا شده، مجموعه‌ای غنی از اسناد تصویری و منابع مکتوب را گرد هم آورده است.

این رویداد فرهنگی-پژوهشی، به کوشش اداره فراهم‌آوری و سازماندهی کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران هماهنگی و اجرا شده است. این نمایشگاه با هدف ایجاد پل ارتباطی میان اسناد آرشیوی و نیازهای پژوهشی اساتید، دانشجویان و پژوهشگران حوزه‌ی تاریخ معاصر و دیپلماسی، بخشی از منابع ارزشمند کتابخانه را در معرض دید عمومی قرار می‌دهد.

در این نمایشگاه می‌توانید از بخش‌های زیر دیدن کنید:

📸 بخش تصویری: عکس‌های جنگ ایران، آمریکا و اسرائیل (برگرفته از آرشیو اختصاصی خبرگزاری ایرنا) که گزینش و آماده‌سازی آن با دقت و توجه به جنبه‌های تاریخی و مستندسازی دقیق انجام شده است.

📚 بخش منابع کتابخانه: مجموعه‌ای از کتب با موضوعات خلیج فارس، تنگه هرمز، جزایر، جنگ‌های آمریکا و اسرائیل، صلح و گفت‌وگوی تمدن‌ها، دیپلماسی، رمان‌ها و خاطرات جنگ که با انتخاب علمی و موضوع‌محور توسط اداره فراهم‌آوری و سازماندهی گردآوری شده‌اند.

این نمایشگاه فرصتی ارزشمند برای پژوهشگران، دانشجویان و علاقه‌مندان به مباحث تاریخی و سیاسی است تا از نزدیک به بررسی مستندات دوران معاصر بپردازند و با ابعاد کمترشناخته‌شده‌ی تاریخ معاصر ایران آشنا شوند.

🗓️ زمان بازدید: ۶ تیر الی ۱۰ مرداد ۱۴۰۵
📍 مکان: طبقه همکف کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران
⏰ ساعات بازدید: ۸ صبح لغایت ۱۳ بعدازظهر

#نمایشگاه
#ایران_روایت_ویرانی_و_مقاومت
#ایرنا
#دانشگاه_تهران
#کتابخانه_مرکزی
#تاریخ_معاصر
#دیپلماسی
#جنگ

https://t.me/UT_Central_Library

✳️ دانشمندان هوش مصنوعی؛ آغاز عصر فرضیه‌سازی خودکار و شتاب‌بخشی به اکتشافات علمی

گزارش تازه‌ای در مجله Nature از ظهور نسل جدیدی از سامانه‌های چندعاملی هوش مصنوعی خبر می‌دهد که می‌توانند فراتر از تحلیل داده‌ها عمل کرده و در تولید فرضیه‌های علمی، طراحی آزمایش‌ها و هدایت فرایند کشف دانش مشارکت کنند. این تحول، چشم‌انداز تازه‌ای برای آینده پژوهش‌های علمی ترسیم کرده است.
این گزارش دو مطالعه منتشرشده در Nature را بررسی می‌کند که در آن‌ها سامانه‌های هوش مصنوعی چندعاملی توانسته‌اند با همکاری چندین عامل هوشمند، مسیرهای پژوهشی جدید را پیشنهاد داده و برای آزمون آن‌ها برنامه‌ریزی کنند.
بر اساس این مطالعات، هوش مصنوعی دیگر صرفاً ابزاری برای پردازش اطلاعات نیست، بلکه می‌تواند با مرور حجم عظیمی از ادبیات علمی، شناسایی شکاف‌های دانشی و ترکیب شواهد موجود، فرضیه‌هایی نوآورانه و قابل‌آزمون ارائه دهد.
در یکی از پروژه‌ها، سامانه Co-Scientist با استفاده از مجموعه‌ای از عامل‌های هوشمند، فرضیه‌های جدیدی در حوزه زیست‌پزشکی تولید کرد که برخی از آن‌ها پس از آزمایش‌های آزمایشگاهی، اعتبار تجربی نیز پیدا کردند.
در مطالعه‌ای دیگر، سامانه Robin موفق شد چرخه‌ای نسبتاً خودکار شامل تولید فرضیه، پیشنهاد آزمایش، تحلیل نتایج و اصلاح فرضیه‌ها را اجرا کند و حتی به شناسایی گزینه‌های درمانی جدید برای بیماری تحلیل ماکولای وابسته به سن کمک کند.
نویسنده تأکید می‌کند که نقطه قوت این سامانه‌ها در همکاری میان عامل‌های تخصصی مختلف است؛ به‌گونه‌ای که هر عامل وظیفه‌ای مانند جست‌وجوی منابع، استدلال، طراحی آزمایش یا تحلیل داده‌ها را بر عهده می‌گیرد و در نهایت به یک نتیجه منسجم می‌رسند.
با وجود این پیشرفت‌ها، گزارش یادآور می‌شود که اعتبار نهایی هر فرضیه همچنان وابسته به آزمایش‌های تجربی است و هوش مصنوعی نمی‌تواند جایگزین شواهد حاصل از پژوهش‌های آزمایشگاهی و قضاوت علمی پژوهشگران شود.
از منظر روش‌شناسی علم، این فناوری می‌تواند زمان موردنیاز برای مرور منابع، تولید ایده‌های پژوهشی و طراحی مطالعات را به‌طور قابل‌توجهی کاهش دهد و پژوهشگران را بر مسائل خلاقانه‌تر و تفسیر نتایج متمرکز سازد.
گزارش همچنین به چالش‌هایی مانند شفافیت فرایند استدلال، قابلیت بازتولید نتایج، مسئولیت‌پذیری علمی و ضرورت نظارت انسانی اشاره می‌کند و تأکید دارد که استفاده از این سامانه‌ها باید در چارچوب اصول اخلاق پژوهش انجام شود.
کارشناسان معتقدند ورود عامل‌های پژوهشگر هوش مصنوعی می‌تواند الگوی سنتی انجام پژوهش را دگرگون کرده و همکاری میان انسان و ماشین را به یکی از ارکان اصلی علم آینده تبدیل کند.
این تحول به‌ویژه در حوزه‌هایی مانند کشف دارو، زیست‌پزشکی، علوم داده و پژوهش‌های میان‌رشته‌ای ظرفیت بالایی برای تسریع نوآوری و کاهش هزینه‌های تحقیقاتی دارد.
در مجموع، Nature نتیجه می‌گیرد که هوش مصنوعی در حال ورود به مرحله‌ای جدید از تکامل است؛ مرحله‌ای که در آن ماشین‌ها نه‌تنها به پرسش‌های علمی پاسخ می‌دهند، بلکه در شکل‌گیری پرسش‌های تازه و طراحی مسیرهای کشف علمی نیز به شریک فعال پژوهشگران تبدیل می‌شوند.

Elemento, O. (2026). AI systems devise hypotheses and ways to test them. Nature, 655, 313–314. https://doi.org/10.1038/d41586-026-01873-2

https://t.me/UT_Central_Library

📚 گنجینه‌ای از تاریخ در کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

📖تصویر بالا، برشی از تاریخِ کتابخانه مرکزی است؛ صفحه‌عنوانِ جلد ششم کتاب «مَجانی‌الأدب» (تألیف لوئیس شیخو، چاپ ۱۹۱۳ بیروت).

✍️این کتاب اما بیش از متن، با دستخطی تاریخی برای ما ارزشمند است. مرحوم علی‌اکبر دهخدا با خط خود بر صفحه آن مرقوم کرده‌اند:

«از محل جریمه فراش‌ها خریداری شده و متعلق به کتابخانه مدرسه علوم سیاسی است. علی‌اکبر دهخدا»

این سند نه تنها حکایت‌گرِ شیوه تأمین منابع کتابخانه‌ای در آن دوران است، بلکه ردی از پشتکارِ مردی را دارد که بعدها «لغت‌نامه» را برای ایران به یادگار گذاشت.

🔍وجود سه مهر تاریخی بر روی آن، نشان‌دهنده مسیر پرفرازونشیب این کتاب در بستر تاریخ آموزش و فرهنگ ایران است:

· 🏛 کتابخانه مرکزی
· 🏷 اموال دولتی وزارت معارف (۱۳۰۶)
· 📚 کتابخانه دانشکده حقوق و علوم سیاسی و اقتصادی (همراه با شماره ثبت و ضبط)
📌 این اثر ارزشمند اکنون در گنجینه «کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران» نگهداری می‌شود.

#معرفی_منابع
#سند_تاریخی #کتابخانه_مرکزی_دانشگاه_تهران #علی_اکبر_دهخدا


https://t.me/UT_Central_Library

کتاب دیدگاه‌های انتقادی در مورد فناوری آموزشی در آموزش عالی: گونه‌های پلتفرم‌سازی (Critical Perspectives on EdTech in Higher Education: Varieties of Platformisation) ویراسته دانکن ای. توماس و ویتو لاترزا در سال ۲۰۲۶ منتشر شده است. این اثر با رویکردی بین‌رشته‌ای، به تحلیل نفوذ زیرساخت‌های دیجیتال و منطق پلتفرمی در آموزش عالی و تأثیر آن بر قدرت، استقلال مدرسان و نابرابری‌های آموزشی می‌پردازد. نویسندگان موضوعات متنوعی از جمله نظارت تصویری در آزمون‌ها، مدیریت منابع انسانی از طریق پلتفرم‌ها و پیامدهای زیست‌محیطی (ردپای کربن) فناوری‌های آموزشی را بررسی می‌کنند. کتاب با تأکید بر اینکه پلتفرم‌سازی در بافت‌های ملی مختلف (مانند آمریکا و کشورهای نوردیک) گونه‌های متفاوتی دارد، به نقد تجاری‌سازی زیرساخت‌های دانشگاهی می‌پردازد. در نهایت، با نگاهی به آینده، نقش هوش مصنوعی مولد و ضرورت طراحی پلتفرم‌هایی بر پایه اصول پداگوژیک به جای اهداف سودآور مورد بحث قرار گرفته است.

@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC

عنوان: Environmental_Energy_Sustainability_at_Universities
مولف: Montoya, Francisco G. ;Perea Moreno, Alberto Jesús
ناشر: MDPI
سال انتشار: 2021

این منابع مجموعه‌ای از پژوهش‌های علمی در قالب یک ویژه‌نامه تخصصی هستند که به بررسی نقش محوری دانشگاه‌ها در پیشبرد پایداری انرژی محیطی می‌پردازند. این نوشتارها تأکید می‌کنند که مراکز آموزش عالی باید با بهره‌گیری از انرژی‌های تجدیدپذیر و افزایش بهره‌وری، به عنوان الگویی برای تغییرات اجتماعی و مبارزه با تغییرات اقلیمی عمل کنند. در این میان، موضوعاتی نظیر استفاده از بلاک‌چین و قراردادهای هوشمند در مدیریت شبکه‌های برق و بهینه‌سازی مصرف انرژی در محیط‌های دانشگاهی مورد تحلیل قرار گرفته‌اند. همچنین، این مقالات با ارائه مدل‌های کاربردی مانند استفاده از انرژی خورشیدی و سوخت‌های زیستی، بر جنبه‌های اقتصادی و زیست‌محیطی کاهش هزینه‌ها تمرکز دارند. در نهایت، هدف اصلی این مجموعه ارتقای جایگاه دانشگاه‌ها به عنوان پیشروان فناوری‌های سبز در مسیر دستیابی به توسعه پایدار است.

@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC

📜 لوح یادبود دانشگاه قاهره به ریاست دانشگاه تهران
🏛 اهدا شده در سال ۱۹۷۶ میلادی (۱۳۵۵ شمسی) به دکتر هوشنگ نهاوندی، رئیس وقت دانشگاه تهران

کشور مبدا: مصر
جنس: پلاک نقره‌ای با پتینه‌ی کهنه‌نشان + بستر چوبی و تزئینات طلایی‌رنگ (شاخه زیتون در دو طرف)

کتیبه‌ها و جزئیات ظاهری:
بالای لوح: نشان ملی مصر (عقاب صلاح‌الدین)
روی طومار بالا: «جامعة القاهرة» و «دانشگاه تهران»
بالای سپر مرکزی: عبارت «الإهداء» (تقدیمی)
روی سپر: «رئیس جامعة طهران، الأستاذ الدکتور نهاوندی»
حاشیه راست: «مناسبة زیارة طهران» (به مناسبت دیدار از تهران)
حاشیه چپ: «جامعة القاهرة إلى إیران» (دانشگاه قاهره به ایران)
پایین سپر: سال ۱۹۷۶ میلادی به صورت برجسته

🤝 اهمیت تاریخی:
این لوح، نمادی از روابط دیپلماتیک و علمی میان ایران و مصر در دههٔ ۱۳۵۰ شمسی است که توسط هیئت دانشگاه قاهره در سفر به تهران به رئیس دانشگاه تهران اهدا شد. نشان‌دهندهٔ تبادلات آکادمیک سطح بالا بین دو دانشگاه بزرگ خاورمیانه‌است.

🏛 محل نگهداری کنونی:
موزهٔ کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران

#روابط_ایران_و_مصر
#دانشگاه_قاهره
#موزه_کتابخانه_مرکزی
#دانشگاه_تهران

https://t.me/UT_Central_Library

✳️ پژوهش‌های پراستناد، پیشران تحقق اهداف توسعه پایدار جهان؛ گزارش تحلیلی کلاریویت

گزارش تازه مؤسسه اطلاعات علمی (ISI) کلاریویت نشان می‌دهد که بخش قابل‌توجهی از پژوهش‌های پراستناد جهان، به‌طور مستقیم با اهداف هفده‌گانه توسعه پایدار سازمان ملل متحد (SDGs) هم‌راستا هستند و نقش مهمی در پاسخ‌گویی به چالش‌های جهانی ایفا می‌کنند.
این گزارش با تحلیل آثار ۶٬۸۶۸ پژوهشگر پراستناد (Highly Cited Researchers) سال ۲۰۲۵ نشان می‌دهد که بیش از ۷۵ درصد مقالات پراستناد این پژوهشگران با دست‌کم یکی از اهداف توسعه پایدار ارتباط دارند؛ موضوعی که بیانگر پیوند میان اثرگذاری علمی و ارزش اجتماعی پژوهش است.
بررسی‌ها نشان می‌دهد که میزان هم‌راستایی پژوهش‌ها با اهداف توسعه پایدار در حوزه‌های مختلف یکسان نیست و برخی اهداف، مانند سلامت، تغییرات اقلیمی و انرژی، سهم بیشتری از پژوهش‌های پراستناد را به خود اختصاص داده‌اند.
کلاریویت در این پروژه، یک داشبورد تعاملی طراحی کرده است که امکان تحلیل ارتباط میان پژوهش‌های پراستناد، اهداف توسعه پایدار، کشورها، مؤسسات و حوزه‌های علمی را برای پژوهشگران، مدیران دانشگاهی و سیاست‌گذاران فراهم می‌کند.
نویسندگان تأکید می‌کنند که استنادهای علمی، اگرچه شاخص مهمی برای سنجش نفوذ علمی هستند، اما به‌تنهایی نمی‌توانند میزان اثرگذاری واقعی پژوهش بر جامعه را نشان دهند و باید در کنار شاخص‌های مرتبط با پیامدهای اجتماعی مورد ارزیابی قرار گیرند.
این گزارش نشان می‌دهد که استفاده از چارچوب اهداف توسعه پایدار، رویکردی نظام‌مند برای سنجش ارتباط پژوهش‌های دانشگاهی با مسائل واقعی جهان مانند فقر، سلامت، آموزش، امنیت غذایی، انرژی و تغییرات اقلیمی فراهم می‌کند.
از منظر سیاست‌گذاری علم، این داشبورد می‌تواند به دانشگاه‌ها و مؤسسات پژوهشی کمک کند تا ظرفیت‌های علمی خود را در حوزه‌های دارای بیشترین تأثیر اجتماعی شناسایی کرده و راهبردهای پژوهشی خود را هدفمندتر تدوین کنند.
گزارش همچنین بر اهمیت تحلیل‌های داده‌محور در ارزیابی عملکرد نظام‌های پژوهشی تأکید دارد و معتقد است ترکیب شاخص‌های علم‌سنجی با شاخص‌های توسعه پایدار، تصویری جامع‌تر از ارزش واقعی پژوهش ارائه می‌دهد.
به باور کارشناسان ISI، این رویکرد می‌تواند همکاری‌های بین‌المللی و میان‌رشته‌ای را نیز تقویت کند؛ زیرا بسیاری از اهداف توسعه پایدار تنها از طریق مشارکت حوزه‌های مختلف علمی قابل تحقق هستند.
کلاریویت همچنین یادآور می‌شود که پژوهش‌های باکیفیت و پراستناد، زمانی بیشترین ارزش را خواهند داشت که علاوه بر تولید دانش، به حل مسائل اجتماعی و بهبود کیفیت زندگی انسان‌ها نیز کمک کنند.
این گزارش، داشبورد جدید را ابزاری کاربردی برای مدیران پژوهشی، نهادهای تأمین مالی، دانشگاه‌ها و سیاست‌گذاران معرفی می‌کند تا بتوانند تأثیر اجتماعی سرمایه‌گذاری‌های پژوهشی را با دقت بیشتری ارزیابی کنند.
در مجموع، کلاریویت نتیجه می‌گیرد که آینده ارزیابی پژوهش، تنها بر پایه تعداد استنادها نخواهد بود، بلکه به سنجش هم‌زمان اثرگذاری علمی و تأثیر اجتماعی وابسته است؛ رویکردی که می‌تواند پژوهش را بیش از پیش در خدمت توسعه پایدار جهانی قرار دهد.

Pendlebury, D. (2026, June 9). Scholarly impact and societal relevance: How Highly Cited Researchers contribute to United Nations Sustainable Development Goals. Institute for Scientific Information (ISI), Clarivate. https://clarivate.com/academia-government/the-institute-for-scientific-information/highly-cited-researchers-and-sustainable-development-goals/

https://t.me/UT_Central_Library

گسترش دسترسی آزاد به دانش؛ علم از انحصار اقتصادی فاصله می‌گیرد
در دو دهه گذشته، جنبش «دسترسی آزاد» (Open Access) به یکی از مهم‌ترین تحولات نظام نشر علمی جهان تبدیل شده است. آمارهای بین‌المللی نشان می‌دهد که سهم مقالات علمی منتشرشده به‌صورت دسترسی آزاد به‌طور مستمر افزایش یافته و از سطوحی بسیار محدود در آغاز دهه ۲۰۰۰ به حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد تولیدات علمی جهان در سال‌های اخیر رسیده است.
بر اساس داده‌های انجمن بین‌المللی ناشران علمی (STM)، تنها در فاصله سال‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۴ سهم مقالاتی که به‌صورت آزاد و بدون پرداخت هزینه برای خوانندگان منتشر شده‌اند، از ۱۴ درصد به ۴۰ درصد افزایش یافته است. در همین مدت، سهم مقالاتی که صرفاً از طریق اشتراک‌های پولی در دسترس بودند، به‌طور قابل توجهی کاهش یافته است.
کارشناسان این روند را بخشی از حرکت گسترده‌تر «علم باز» (Open Science) می‌دانند؛ رویکردی که بر این اصل تأکید دارد که دانش حاصل از پژوهش، به‌ویژه پژوهش‌هایی که با بودجه عمومی انجام می‌شوند، باید در اختیار همگان قرار گیرد.
در سال‌های اخیر بسیاری از دانشگاه‌ها، مؤسسات پژوهشی و نهادهای تأمین‌کننده بودجه علمی در اروپا و آمریکای شمالی نیز سیاست‌هایی را برای الزام یا تشویق انتشار آزاد نتایج تحقیقات اتخاذ کرده‌اند. حتی ناشران بزرگ علمی که دهه‌ها بر مدل اشتراک‌های گران‌قیمت تکیه داشتند، اکنون بخش قابل توجهی از فعالیت خود را به انتشار دسترسی آزاد اختصاص داده‌اند.
هرچند منافع اقتصادی هنوز از عرصه نشر علمی حذف نشده است و مدل‌های جدیدی مانند دریافت هزینه انتشار از نویسندگان (APC) شکل گرفته‌اند، اما جهت کلی تحولات نشان می‌دهد که اصل «دسترسی عمومی به دانش» بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است.
بسیاری از صاحب‌نظران معتقدند تجربه دو دهه اخیر نشان داده است که نظام علمی جهان به‌تدریج از نگاه صرفاً تجاری به دانش فاصله می‌گیرد و به سمت الگویی حرکت می‌کند که در آن انتشار و گردش آزاد اطلاعات علمی به‌عنوان یک منفعت عمومی تلقی می‌شود. اگر این روند ادامه یابد، دسترسی آزاد نه یک استثنا، بلکه به تدریج به الگوی غالب ارتباطات علمی در جهان تبدیل خواهد شد
chatgpt گزارش از

https://t.me/UT_Central_Library

📚 #معرفی_کتاب #تازه‌های_نشر

🔺روش‌ها در فلسفه لاتین و عربی در قرون میانه (سده‌های ششم تا سیزدهم میلادی)

🔺Methods in Medieval Latin and Arabic Philosophy (6th–13th cent.)

👈🏻 ویراستار: Matthias Perkams
👈🏻 ناشر:  De Gruyter
👈🏻 سال انتشار : (2026)
👈🏻شابک: 9783112234464

معرفی ناشر

موضوع محوری این مجلد، بحث و بررسی درباره‌ی روش‌های به‌کاررفته در حوزه‌های گوناگون فلسفه در جهان لاتینی و جهان اسلام در قرون میانه است. مقالات این مجموعه، روش‌های رایج در منطق، اخلاق، روان‌شناسی فلسفی، فیزیک، علوم ریاضی و متافیزیک را از اواخر دوران باستان تا سده‌های سیزدهم و چهاردهم میلادی واکاوی می‌کنند. این نوشتارها به تبیین جایگاه منطق، تجربیات علمی و همچنین نقش ریاضیات به مثابه الگویی از یک تکاپوی کاملاً عقلانی در عرصه‌های مختلف پژوهش فلسفی می‌پردازند. بدین ترتیب، این مجموعه نشان می‌دهد که متفکران لاتینی و عربی چگونه ایده‌ی ارسطویی مبنی بر «عدم امکان کاربست یکسان روش‌های خاص یک رشته فلسفی در سایر حوزه‌ها» را درک کرده و بسط داده‌اند. در نتیجه، چشم‌اندازهای متنوعی از چیستی یک «عملکرد فلسفی مطلوب» از دل هر دو حوزه فرهنگی پدیدار می‌گردد. این مجلد، هم به مطالعات تطبیقی در تاریخ فلسفه و هم به بحث‌های جاری بر سر روش‌های فلسفی یاری غنا می‌بخشد.

فهرست مطالب
مقدمه (ماتیاس پرکامس)
فلسفه از منظر بوئتیوس و خوانندگانِ قرون وسطاییِ رساله «تسلای فلسفه» (جان مارنبون)
جزء و ابزار، علم و روش: دیدگاه ابن‌سینا پیرامون جایگاه منطق در کتاب «الشفا»، بخش قیاس (۱، ۲) در پرتو سنت یونانی-سریانی و عربی (سیلویا دی وینچنزو)
هنرِ هنرها، علمِ علوم: درباره روش و روش‌شناسی منطق مدرسی (کریستوف کان)
اخلاق در دوران پساکلاسیک تاریخ اندیشه عربی (حدود ۶۰۰ تا ۱۳۰۰ هـ.ق / ۱۲۰۰ تا ۱۹۰۰ م) (صمد بالجی)
به شیوه ارسطویی: آلبرتوس مگنوس و روش‌های اخلاق (یورن مولر)
آموزه نفس در قرون وسطای لاتینی: رابرت ملون، آلبرتوس مگنوس و یوهانس دونس اسکوتوس (ماتیاس پرکامس)
جنون یا روش؟ پیرافلسفه، واقع‌گرایی و ناواقع‌گرایی در جهان اسلام (جان مک‌گینیس)
روش فلسفه طبیعت در قرون وسطای لاتینی: در میان قیاس، تجربه و تخیل (تیزیانا سوارز-نانی)
آغاز گرایش و رفتار کودکانه: آلبرتوس مگنوس و ابن‌سینا درباره کهولت و زوال عقل در پیری (میکله مرونی)
روش‌های حیوانی (ینس اوله اشمیت)
«عددی بی‌شماره وجود دارد که همه‌چیز از آن شکل می‌پذیرد»: جایگاه عدد در اندیشه فلسفی آگوستینوس و تأثیر افلاطون (میشل بوشبک)
تصویر ما از کیهان تا چه حد قطعی است؟ تأثیر روش‌شناختی بطلمیوس بر سنت عربی قرون وسطی و سنت کوپرنیکی (پل هولماین)
«کمالاتِ مطلق»: پیرامون روشِ تعیین محمولات الهی نزد آنسلم کانتربری، هاینریش گنت و دونس اسکوتوس (چونگ-می هوانگ‌بو)
نسبتِ میان متافیزیک ارسطو و «کتاب العِلَل» در تفسیر توماس آکوئینی (کیوهی پارک)
«نفس به یک معنا همه‌چیز است» (هانس-گرگور نیسینگ)
 
📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@Islamicstudies

مقاله ارتقای رویکردهای فراگیر با فناوری‌های نوظهور در آموزش عالی: توسعه حرفه‌ای اعضای هیئت علمی از طریق یادگیری ترکیبی (Promoting inclusive practices with emerging technologies in higher education: Faculty professional development through blended-learning) نوشته Anabel Moriña و Víctor H. Perera در سال 2025 منتشر شده است. این مطالعه به طراحی و ارزیابی یک برنامه آموزشی یادگیری ترکیبی (b-learning) می‌پردازد که هدف آن توانمندسازی استادان دانشگاه برای استفاده از فناوری‌های نوظهور جهت حمایت از آموزش فراگیر است. پژوهش حاضر با استفاده از روش مطالعه موردی کیفی، نیازهای آموزشی اساتید را شناسایی کرده و تأثیر اجرای برنامه را بر شیوه‌های تدریس آن‌ها بررسی می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهند که ادغام فناوری‌هایی مانند بازی‌وارسازی و واقعیت افزوده باعث افزایش انگیزه دانشجویان و بهبود دسترسی آموزشی، به‌ویژه برای دانشجویان دارای معلولیت، شده است. در نهایت، این مقاله تأکید می‌کند که توسعه حرفه‌ای مداوم اساتید کلید تبدیل آموزش فراگیر از یک آرمان به واقعیت در کلاس‌های درس امروزی است.

@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC

بخشی از یک فرش گلدانی صفوی

ایران، ۱۵۳۰ - ۱۶۳۰ میلادی
تار: پنبه؛ پود: پشم، ابریشم؛ گره: پشم
۲۵۱ × ۱۴۵ سانتی‌متر
وزن: ۳۰ کیلوگرم (مونتاژ شده، شامل قاب)
موزۀ ایالتی برلین

تنها یک چهارم فرش اصلی باقی مانده است که متعلق به گروهی از فرش‌ها (ر.ک. I.2656) است که محل تولید آنها در نزدیکی کرمان، شاید در کارگاه‌های دربار شاه عباس اول، تصور می‌شود. این فرش نمایانگر اوج فرش‌بافی ایرانی است.
@artresearchh
@rezamahdavi51.