افتتاح سری جدید نشریات «Nature Progress» توسط Springer Nature برای گسترده‌تر کردن نشر علمی

ناشر علمی Springer Nature اعلام کرده است که یک سری جدید از نشریات علمی با نام Nature Progress را راه‌اندازی می‌کند تا دسترسی و فرصت‌های نشر در عناوین معتبر تحت برند Nature را برای پژوهشگران در سراسر جهان افزایش دهد.
این ابتکار بر اساس بازخورد جامعه پژوهشی تدوین شده، چرا که در نظرسنجی‌ها حدود ۸۴٪ از نویسندگان خواستار فرصت‌های بیشتر برای انتشار در نشریات برند Nature بوده‌اند.
تمام نشریات این سری به‌صورت دسترسی آزاد (Open Access) منتشر می‌شوند، به‌طوری که مقالات پس از انتشار بدون محدودیت برای خوانندگان در دسترس خواهند بود.
هدف از این مجموعه جدید، ترکیب کیفیت بالا و معیارهای داوری سخت‌گیرانه با مزایای دسترسی آزاد است تا پژوهشگران، به‌ویژه در حوزه‌های پرسرعت علمی، بتوانند نتایج خود را سریع‌تر و در گستره وسیع‌تر منتشر کنند.
در مدیریت انتشار این نشریات، تیم‌های ویراستاری مجرب Nature Portfolio با اعضای هیئت تحریریه انتخابی از جامعه پژوهشی همکاری می‌کنند تا استانداردهای علمی حفظ شود و نمایه‌ها متنوع باشند.

سری Nature Progress در ابتدا با دو عنوان تخصصی در حوزه علوم زیستی و سلامت آغاز خواهد شد: Nature Progress Oncology و Nature Progress Brain Health که از ۱۹ مارس ۲۰۲۶ برای ارسال مقاله‌ها فعال می‌شوند.
این گسترش نشان می‌دهد که Springer Nature همچنان در مسیر ترویج انتشار علمی باز، پاسخ به نیازهای جامعه پژوهشی و فراهم کردن جایگاه‌های شناخته‌شده‌تر برای پژوهشگران حرکت می‌کند.
برای نویسندگان، این بدان معناست که می‌توانند از فرصت‌های بیشتر برای نشر در نشریات معتبر با قابلیت دسترسی جهانی بهره‌مند شوند و اثرگذاری بیشتری از پژوهش‌های خود بگیرند.
از دید آموزشی، این اقدام نمونه‌ای از نحوه به‌کارگیری بازخورد علمی برای توسعه خدمات نشر و ترویج پژوهش‌های تأثیرگذار است که می‌تواند به کتابداران، مدیران پژوهش و دانشجویان در درک بهتر روندهای نشر علمی کمک کند.
همچنین این استراتژی نشان می‌دهد که مفهوم دسترسی آزاد فراتر از مدل‌های سنتی رفته و در حال شکل‌گیری در قالب سری‌های معتبر و ساختارمند است تا نشر علمی به‌صورت جهانی، عادلانه و کارآمد تحقق یابد.
منبع: Springer Nature، منتشر شده ۱۲ فوریه ۲۰۲۶

https://group.springernature.com/gp/group/media/press-releases/new-journal-series-expands-access-to-high-impact-publishing/27843174?utm_medium=organic_social&utm_source=LinkedIn&utm_campaign=SMT_%266869959705

گزارشگر: فرزانه قنادي‌نژاد
كارمند كتابخانه مركزي دانشگاه تهران

@UT_Central_Library

هفت فناوری نوظهور که در سال ۲۰۲۶ باید مراقبشان باشیم

مجله Nature در گزارشی آموزشی– خبری به معرفی هفت فناوری نوظهور و تأثیرگذار برای سال ۲۰۲۶ پرداخته است که می‌توانند مسیر علم، صنعت و جامعه را به‌طور چشمگیری تغییر دهند. این تحلیل به‌عنوان راهنمایی برای دانشجویان، پژوهشگران و مدیران فناوری تهیه شده است.
اولین فناوری برجسته محاسبات کوانتومی (Quantum Computing) است که با استفاده از اصول فیزیک کوانتوم می‌تواند قدرت محاسباتی بسیار بالاتری نسبت به کامپیوترهای کلاسیک ارائه دهد و در حل مسئله‌های پیچیده علمی و بهینه‌سازی‌ها تحول ایجاد کند.
دوم، درمان‌های mRNA که پس از موفقیت واکسن‌های mRNA علیه کووید-۱۹، در حال توسعه برای درمان بیماری‌های دیگر مانند سرطان و اختلالات ژنتیکی هستند و می‌توانند امید تازه‌ای به پزشکی شخصی ببخشند.
سومین فناوری، مدلسازی اقلیمی با هوش مصنوعی (AI-Powered Climate Modelling) است که می‌تواند با تحلیل داده‌های عظیم جوی، پیش‌بینی‌های دقیق‌تر و راهکارهای عملی برای مقابله با تغییرات اقلیمی فراهم آورد.
فناوری چهارم به رصد و تصویرسازی آسمان با رصدخانه‌های پیشرفته اختصاص دارد که با جمع‌آوری داده‌های گسترده می‌تواند درک ما از کیهان را به سطوح جدیدی ببرد.
پنجم، پیشرفت در علوم مواد و نورپردازی (Photonics) است که به توسعه قطعات سریع‌تر، کم‌مصرف‌تر و دقیق‌تر در ارتباطات و حسگرهای نسل بعدی منتهی می‌شود.
ششم، ابزارهای خودآموز و آزمایشگاه‌های اتوماتیک هستند که با ترکیب رباتیک و هوش مصنوعی می‌توانند آزمایش‌های علمی را سریع‌تر، امن‌تر و با خطای کمتر انجام دهند.
در نهایت، تغییرات فناورانه در حوزه سلامت و داروها مانند درمان‌های ژنتیکی و فناوری‌های تشخیصی جدید می‌توانند سلامت عمومی و کیفیت زندگی را به‌طور قابل‌توجهی بهبود بخشند.
این گزارش آموزشی به خوانندگان کمک می‌کند تا نه‌تنها با پیشرفت‌های کلیدی فناوری در سال جاری آشنا شوند، بلکه برای اتخاذ تصمیمات پژوهشی، آموزشی و سرمایه‌گذاری آگاهانه‌تر آماده شوند.

منبع: Nature، منتشر شده ۲۱ ژانویه ۲۰۲۶

https://www.nature.com/articles/d41586-026-00188-6?utm_medium=organic_social&utm_source=LinkedIn&utm_campaign=SMT_%266834654122

گزارشگر: فرزانه قنادي‌نژاد
كارمند كتابخانه مركزي دانشگاه تهران

@UT_Central_Library

📣 #ترجمه_مقاله #یادداشت #اختصاصی

🔺تشیع در اندلس 🔺

🔺 Shiʿism in al-Andalus 🔺

✍🏻 Abdullah al-Sarhan | Leiden Arabic Humanities and Islamic Thought Blog

مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی: تاریخ اندلس و تمدن اسلامی در شبه‌جزیره ایبری، همواره پیوندی ناگسستنی با خلافت اموی و سنت‌های غالب آن داشته است. فضای سیاسی این سرزمین به دلیل رقابت‌های شدید با خلافت شیعی فاطمیان در شمال آفریقا و کینه‌ی دیرینه‌ی امویان نسبت به علویان، بستری دشوار و گاه کاملاً خصمانه برای رشد اندیشه‌های شیعی بود. با این‌ حال، تاریخ مذهبی اندلس لایه‌هایی پیچیده دارد؛ از نمادهای آشکار ضد شیعی در نام‌گذاری‌ها و فرهنگ عمومی گرفته تا حضور جریانات پنهان و قیام‌هایی که رنگ‌و‌بوی علوی داشتند. این پرسش که آیا آنچه در اندلس تحت عنوان تشیع شناخته می‌شود، یک باور جزمی بوده یا صرفاً ابزاری سیاسی برای کسب مشروعیت در دوران ملوک‌الطوایف، نیازمند بازخوانی دقیق متون تاریخی و ادبی است.

عبدالله السرحان (دانشگاه کویت) در یادداشتی برای بخش علوم انسانی عربی دانشگاه لایدن مروری گذرا بر موضوع «تشیع در اندلس» ارائه داده است. نویسنده با بررسی شواهد تاریخی تلاش می‌کند تمایزی میان «تشیع اعتقادی» و «تشیع سیاسی» قائل شود. این متن با تحلیل اشعار شاعرانی چون ابن هانی، ابن دراج و عباده بن ماء السماء، نشان می‌دهد که چگونه مفاهیمی همچون سیادت و ولایت، بیش از آنکه نشانگر تغییر مذهب باشند، گاه به‌عنوان راهبردی برای تثبیت قدرت در دوران پس از فروپاشی خلافت قرطبه به کار می‌رفته‌اند.

برای مطالعه ترجمه‌ی این یادداشت اینجا کلیک کنید.

📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@islamicstudies

‍ 🍃 به مناسبت زادروز چارلز داروین (۱۲ فوریهٔ ۱۸۰۹ – ۱۹ آوریل ۱۸۸۲)
🏢 چند واژۀ مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی

🧠 هَمایه: synapse
محل اتصال دو یا چند یاختۀ عصبی

🌱 هم‌پوش: imbricate
ویژگی برگ‌ها یا ساختارهای دیگری که با یکدیگر هم‌پوشانی دارند

🧬 همتابی: annealing , DNA annealing
جفت‌ شدن دو تک‌زنجیرۀ دِنا (DNA) و رِنا (RNA) در دمای مناسب

🔬همتایه: replicon
عنصر ژنی که در خلال همتاسازی دِنا به‌عنوان واحدی خودمختار عمل می‏کند

🎋آوندسا: tracheid
نوع نیایی عناصر آوندی‌ای که منفذدار هستند و از منافذ خود آب و مواد معدنی را در بین یاخته‌های مجاور پخش می‌کنند
👈🏻 این واژه پیش از این با معادل «نایدیس» به تصویب رسیده بود که با توجه به نظرات رسیده مورد تجدیدنظر گرفت.

🕳 انبانک: follicle
حفرۀ کوچک و گرد در میان بافت یا اندام

🌳 اَنگُم (مترادف: رزین): resin
دسته‌‏ای از ترکیبات اسیدی و چسبناک که بسیاری از درختان و درختچه‌‏ها به‌ویژه مخروطیان از خود ترشح می‌‏کنند

📝 بخشه: section
یکی از واحدهای رسمی رده‌‏بندی که پایین‌‏تر از سرده و بالاتر از گونه است

☘️ بُن‌‏بهاری: vernal
ویژگی آن دسته از پدیده‌‏های مربوط به نمو که در اواخر فصل بهار اتفاق می‌‏افتد

🔤 بن‌نام: basionym
نام اصلی ولی منسوخی که بخشی از آن در ترکیب جدید به کار می‌رود

🗣 بیانایی: expressivity
میزان و شدت بیان یک ژن (بیان ژن: gene expression، به‌معنی رونویسی و ترجمه و تظاهر رُخ‌‏نمودی ژن)

🪶 پَرسان: plumose
ویژگی نوعی کرک‌پوش پوشیده از زوائد مژه‌ای ریز و طویل با ظاهری شبیه به پَر

🫀سرخرگ کاروتید (مترادف: خواب‌رگ): carotid artery
هریک از دو سرخرگ عمدۀ گردن که خون را به سر می‏رساند و در صورت وارد آمدن فشار بر آن، حالت گیجی و خواب‌‏آلودگی به شخص دست می‌‏دهد

گروه‌ واژه‌گزینی #زیست‌شناسی در شاخه‌های: عمومی، #علوم_گیاهی، #ژن_‌شناسی و #زیست_‌فناوری
#واژه
#گروه_واژه_گزینی_فرهنگستان_زبان_و_ادب_فارسی
@cheshmocheragh

عباس اقبال آشتیانی (۱۲۷۵- ۲۱ بهمن ۱۳۳۴) نویسنده، مترجم، روزنامه و مجله‌نگار و مصحح 

اع‍طای‌ ت‍ص‍دی‍ق‌ درج‍ه‌ دک‍ت‍ری‌ ادب‍ی‍ات‌ ب‍ه‌ ع‍ب‍اس‌ اق‍ب‍ال‌ آش‍ت‍ی‍ان‍ی‌ ت‍وس‍ط دان‍ش‍گ‍اه‌ ت‍ه‍ران‌

شناسه سند: ۲۹۷/۳۵۲۹۳
شماره مدرک: ۲۹۷۰۳۵۲۹۳


#سازمان_اسناد_و_کتابخانه_ملی_ایران

@etelaresaniiran

چاپ ۱۳۳۱ ق
https://t.me/UT_Central_Library

🔰نگاهی به کتاب «بوستان به مثابت سیاست‌نامه»؛
نقد جویا جهانبخش به سعدی‌شناسی سید جواد طباطبایی

🔸به نظر جهانبخش، «تکلیف طباطبایی، نه با مفاهیم تاریخی روشن است، نه با اعلام، نه با مواد تاریخ و تراث، نه با خودش». او تاکید می‌کند: «اضطراب حیرت‌انگیز نگاه ماسوف‌علیه طباطبایی تا بدان‌جاست که حتی در نوشتاری واحد و دانشنامگی، هم گلستان را سیاست‌نامه می‌خواند، و هم سیاست‌نامه‌بودن آن را نفی می‌نماید.»

🔸البته جهانبخش نیز قبول دارد که «سعدی هرگز سیاست‌اندیشی مثلاً از طراز ابن خلدون نبوده است و چنان توغل نظری دامن‌گستری در ژرفای سیاسیات نداشته است… ولی مشکل آن است که تصورات ماسوف‌علیه طباطبایی از این مقولات پریشان‌تر از این حرف‌هاست» (ص ۱۴۵). به نظر جهانبخش، «تکلیف سید ماسوف‌علیه طباطبایی، نه با مفاهیم تاریخی روشن است، نه با اعلام، نه با مواد تاریخ و تراث، نه با خودش» (همان). او تاکید می‌کند: «اضطراب حیرت‌انگیز نگاه ماسوف‌علیه طباطبایی تا بدان‌جاست که حتی در نوشتاری واحد و دانشنامگی، هم گلستان را سیاست‌نامه می‌خواند، و هم سیاست‌نامه‌بودن آن را نفی می‌نماید.» (ص ۱۴۶).

🔸جهانبخش معتقد است تکیه و تاکید طباطبایی بر گلستان سعدی باعث شده تصوری «کژ و کوژ از جهان‌بینی سعدی حاصل کند و از جمله تصویری سخت دنیاگریز از سعدی به دست دهد که با کلیت کلیات شیخ چندان درنمی‌سازد.» (ص ۱۵۰). او گواه این نگاه «مستعجلانه طباطبایی فقید» را لغزش آشکار طباطبایی در گزارش یکی از حکایت‌های گلستان می‌داند و نشان می‌دهد که طباطبایی منظور سعدی در این حکایت از باب هشتم گلستان را به درستی درک نکرده است (ص ۱۵۰ و ۱۵۱).


ibna.ir/x6FRn

@ibna_official

پایان نامه ای از سال ۱۳۴۰ خورشیدی

@UT_Central_Library

سابیت، کتابخانه‌ای بدون مرز

شرکت دانش‌بنیان پارس آذرخش در ادامه همکاری‌های پیشین خود با کتابخانه‌‌ها و مرکز فناوری اطلاعات دانشگاه تهران و در راستای ارائه خدمات نوین، سوپراپلیکیشن سابیت را تولید و در دسترس اعضای این دانشگاه قرار داده است.
از طریق سابیت، تمام محتواهای کتابخانه‌های دانشگاهی بزرگ تهران در یک بستر (سوپراپلیکیشن سابیت) قابل جستجو و بازیابی هستند.
این اپلیکیشن با امکانات جدید و متنوع، ابزار هوشمندی برای امور پژوهشی و علمی تمام اعضای دانشگاه است.
برای استفاده از سابیت، از طریق لینک زیر وارد شده و عضو شوید.
app.sabitapp.com

دارایی کتابخانه را از پایان نامه، تصویر نسخ خطی، متن های چاپی، و ... را می توانید از طریق درگاه سابیت که بالا شرح آن آمده است، بدست آوردید.
@UT_Central_Library

📚 #معرفی_کتاب

🔺جدل‌نامه‌های دینی مسلمانان در ایبریای مسیحیِ اواخر قرون وسطی: هویت و اقتدار دینی در اسلام مُدَجَّن

🔺The Religious Polemics of the Muslims of Late Medieval Christian Iberia: Identity and Religious Authority in Mudejar Islam

👈🏻 نویسنده: Mònica Colominas Aparicio
👈🏻 ناشر:  BRILL
👈🏻 سال انتشار : (2018)
👈🏻شابک: 9789004346352

معرفی ناشر

این اثر به واکاوی مجموعه ادبیات جدلی و ردیه‌نوشت‌هایی می‌پردازد که مسلمانانِ تحت‌الحمایه (مُدَجَّن‌ها) بر ضد مسیحیان و یهودیان نگاشته‌اند. برخلاف تصویر رایج که این جوامع را دستخوش انحطاط فرهنگی و دینی می‌پندارد، نویسنده با استدلالی متقن نشان می‌دهد که گفتمان‌های ضدمسیحی و ضدیهودی در رسالات مُدَجَّن‌ها، در واقع چارچوب‌های مقتدرانه‌ای از هنجار‌های اسلامی پدید آورد که به تداوم حضور این مسلمانان در قلمرو مسیحیان مشروعیت می‌بخشید. مولف بر این باور است که هدف نخستین این جدل‌نامه‌ها ابطال آرای مخالفان دینی بود، ولی این رساله‌ها در عین حال ابزاری کارآمد برای بسط دانش اسلامی و تحکیم اقتدار داخلی و انسجام اجتماعیِ این جماعت‌ها به شمار می‌رفت.

فهرست مطالب
پیش‌گفتار
۱) پیوند میان جدل‌های دینی با مقوله‌ی هویت و اقتدار مذهبی نزد مُدَجَّن‌ها
۲) مفاهیم و روش‌شناسی مطالعه‌ی اقتدار و هویت دینی در آثار جدلی مُدَجَّن‌ها
۳) پیشینه‌ی پژوهش و بازشناسی منابع جدلی بررسی‌شده در این مطالعه
۴) ادبیات جدلی و مناظرات کلامی مسلمانان
۵) مناظرات مُدَجَّن‌ها با یهودیان
۶) مناظرات مُدَجَّن‌ها با مسیحیان
۷) ردیه‌نویسی مُدَجَّن‌ها به مثابه یک سنت گفتمانی
۸) جمع‌بندی
توصیف نسخه‌شناسی «کتاب‌ المجادله» (نسخه‌ی خطی» (ÖNB AF 58)

📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@Islamicstudies

قابل توجه دانشجویان و پژوهشگران گرامی


🌱دریافت فایل منابع موجود در کتابخانه مرکزی از طریق ایتا🌱
جهت  تسهیل در امر مطالعه و پژوهش دانشجویان و پژوهشگران گرامی، کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد به اطلاع می‌رساند:

🔹پژوهشگران گرامی می‌توانند برای دریافت فایل اسکن کتاب‌ها و منابع موجود در کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران درخواست خود را به
پیام رسان ایتا به شماره ۵۴۰۸۰۷۳ ۰۹۰۲  ارسال فرمایند.
نحوه درخواست و دریافت:
1) ارسال مشخصات کتاب درخواستی در سامانه آذرسا (عنوان، نویسنده، سال نشر، شماره راهنما)
2) بررسی درخواست از نظر رعایت حق مولف و اعلام هزینه درخواست
3) پرداخت هزینه به شماره حساب، شماره شبا IR830100004001070103006825 نزد بانک مرکزی به نام «تمرکز وجوه اختصاصی دانشگاه تهران» با شناسه واریز 313070174140120000000003700800
4)  ارسال تصویر فیش درخواستی به پیام رسان ایتا همان شماره
5) دریافت فایل

🔸نکته: کلیه اقدامات فوق با رعایت قانون حمايت از حقوق مولفان و مصنفان و هنرمندان انجام می‌پذیرد.
https://t.me/UT_Central_Library

قرار دادن کتابخانه در مرکز موفقیت دانشگاه: راهکارهای عملی برای افزایش نقش کتابخانه‌ها

در مقاله‌ای آموزشی منتشر شده توسط Ex Libris Group تأکید شده است که کتابخانه‌های دانشگاهی می‌توانند نقش محوری در موفقیت آموزشی و پژوهشی دانشجویان و اعضای هیئت‌علمی ایفا کنند، به شرط آنکه خدمات و منابع خود را به‌گونه‌ای طراحی و ارائه کنند که با مسیر یادگیری و پژوهش هماهنگ باشد.
نخستین گام برای این هدف، بازتعریف کتابخانه از یک فضای صرف برای ذخیره منابع، به سمت نقش یک شریک استراتژیک در فرآیند یادگیری است؛ بدین معنا که کتابخانه باید خدمات خود را حول نیازهای پژوهشی و آموزشی کاربران تنظیم کند.
نویسندگان مقاله آموزش می‌دهند که کتابداران باید فعالانه در طراحی دوره‌ها، برنامه‌های درسی و مسیرهای یادگیری مشارکت کنند تا خدمات اطلاعاتی به‌صورت هدفمند در دسترس قرار گیرد و دانشجویان از ابتدا با ابزارهای پژوهشی آشنا شوند.
یکی از پیشنهادها، تقویت خدمات آموزش سواد اطلاعاتی (Information Literacy) است که می‌تواند به دانشجویان کمک کند تا مهارت‌های جست‌وجو، ارزیابی منابع و مدیریت داده‌ها را در مراحل مختلف پژوهش بیاموزند و در پروژه‌های خود به‌کار ببرند.
علاوه بر این، این تحلیل آموزشی نشان می‌دهد که یکپارچه‌سازی خدمات دیجیتال و فیزیکی کتابخانه —مانند منابع الکترونیک، خدمات مشاوره پژوهشی و فضاهای مطالعه حمایتی— می‌تواند تجربه کاربری را برای کاربران بهبود بخشد و آن‌ها را به استفاده مؤثرتر از مجموعه‌ها ترغیب کند.
در مقاله راهکارهایی مانند تهیه راهنماهای گام‌به‌گام، ویدئوهای آموزشی و خدمات پشتیبانی آنلاین برای کمک به کاربران در هر مرحله از چرخه پژوهش و نگارش پیشنهاد شده است.
همچنین تأکید شده که کتابخانه‌ها باید از داده‌های رفتاری کاربران و تحلیل استفاده از منابع بهره ببرند تا خدمات و مجموعه‌های خود را به‌صورت پویا و مبتنی بر الگوهای واقعی نیاز به‌روزرسانی کنند.
این متن آموزشی به کتابداران پیشنهاد می‌کند تا برای توسعه مهارت‌های دیجیتال و پژوهشی کاربران همکاری‌های میان‌دپارتمانی برقرار کنند، برای نمونه با مرکزهای IT، گروه‌های آموزشی و دفاتر پژوهش.
در نهایت، پیام این مقاله آن است که وقتی کتابخانه به‌عنوان یک شریک فعال در تجربه پژوهشی و آموزشی دیده شود به‌جای یک انبار منابع، می‌تواند تاثیر مثبت و قابل‌سنجشی بر موفقیت آکادمیک دانشجویان و اساتید داشته باشد.
انتشار این تحلیل در قالب یک راهنمای استراتژیک آموزشی و خبری می‌تواند به کتابداران کمک کند تا برنامه‌ریزی خدمات کتابخانه‌ای را با محوریت نیازهای پژوهشی معاصر طراحی و اجرا کنند.

منبع: Ex Libris Group، منتشر شده ۶ ژانویه ۲۰۲۶

https://exlibrisgroup.com/blog/put_your_library_at_the_center_og_academic_success/?utm_source=linkedin&utm_medium=social&utm_campaign=portfolio_whitepaper_thenewschool_leadgen_ag_als_global_2025&campaignname=Portfolio_Whitepaper_TheNewSchool_LeadGen_AG_ALS_Global_2025&campaignid=701QO00000e8R0qYAE

گزارشگر: فرزانه قنادی‌نژاد
كارمند كتابخانه مركزی دانشگاه تهران

@UT_Central_Library