کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

‍ #تقویم_فرهنگی امروز، ۲۱ اسفند ۱۳۹۶

امروز، «روز بزرگداشت حکیم نظامی گنجوی» است.
جمال‌الدین ابو محمد الیاس بن یوسف نظامی گنجوی، از داستانسرایان بزرگ و استادان مسلم در سرودن شعر تمثیلی و بزمی به زبان فارسی است. او در سال ۵۲۵ هجری در شهر گنجه متولد شد و همه‌ی عمر را جز سفر کوتاهی که به دعوت قزل ارسلان سرسلسله‌ی اتابکان آذربایجان (۵۸۷ - ۵۸۲ هجری) به یکی از نواحی نزدیک گنجه کرد، در وطن خود باقی ماند. چنانچه از اشعار نظامی معلوم می‌شود؛ فضیلت او منحصر به شعر و شاعری نبوده و از جوانی به فنون ادب و تاریخ و قصص علاقه داشته و درتحصیل علم همت کرده، به‌ویژه درنجوم صاحب اطلاع بوده است. دوران زندگی نظامی با دوره‌ی حکومت اتابکان آذربایجان و موصل و شروانشاهان همزمان بوده است.
به غیر از دیوان شعر، «پنج گنج» یا «خمسه» از آثار نظامی است. «پنج گنج» که تعداد ابیات آن را تا حدود ۲۰ هزار نوشته‌اند، عبارت است از پنج کتاب به نام‌های: «مخزن‌الاسرار»، «لیلی و مجنون»، «خسرو و شیرین»، «هفت پیکر» و «اسکندرنامه»، که تمام این مثنوی‌ها به سبک عراقی سروده شده است.
نظامی از شاعرانی است که باید او را در شمار ارکان شعر فارسی و از استادان مسلم این زبان دانست. وی از آن سخنگویانی است که مانند فردوسی و سعدی توانست به ایجاد و تکمیل سبک و روشی خاص دست یابد. او در انتخاب الفاظ و کلمات مناسب و ایجاد ترکیبات خاص تازه و ابداع معانی و مضامین نو و دلپسند و تصویر جزئیات با نیروی تخیل و دقت در وصف مناظر و توصیف طبیعت و اشخاص و به کار بردن تشبیهات و استعارات مطبوع و نو، در شمار کسانی است که بعد از خود نظیری نیافته است. با وجود آن‌که آثار نظامی از نظر اطناب در سخن و بازی با الفاظ و آوردن اصطلاحات علمی و فلسفی و ترکیبات عربی فراوان و پیچیدگی معانی بعضی از ابیات، قابل خرده‌گیری است، ولی محاسن کلام او به قدری است که باید او را یکی از شاعران بزرگ ایران نامید، به‌ویژه در فن خود بی‌همتا معرفی کرد.
حکیم نظامی گنجوی در سال ۶۱۴ و به قولی ۶۱۹ هجری، در زادگاهش ـ گنجه ـ بدرود زندگی گفت و در همین شهر در خاک آرمید.
امروز، ۲۱ اسفند ماه، در ایران «روز بزرگداشت حکیم نظامی گنجوی» است.

گردآوري و تنظيم: #آرش_امجدي

@UT_Central_Library

attach 📎

3.34K viewsعلیرضا اباذری, 06:14