🔹 مشکل ابتدایی دفن بهداشتی زباله

🖋 به قلم دکتر علی فاخر

دفن زباله متداولترین روش دفع زباله شهری است و به صورت غیربهداشتی در کشور انجام می شود. برای بهداشتی کردن دفن زباله باید لایه های نفوذناپذیر و زهکش در پایین و روی توده زباله اجرا شود تا مانع نفوذ شیرابه به محیط اطراف گردد. جزئیات دفن بهداشتی در کتب مختلف با عنوان طراحی
landfill
موجود است.


باید به سمت سایر روش های مختلف دفع زباله همچون بازیافت، کمپوست و سوزاندن زباله پیش برویم ولی توسعه این روش ها زمان بر و پرهزینه است. بنابراین دفن زباله تا آینده قابل پیش بینی متداول ترین روش در کشور خواهد بود. حالا که مجبور به دفن زباله هستیم، باید آن را به صورت بهداشتی انجام دهیم.

اگر بخواهیم موانع دفن بهداشتی زباله را در ایران ریشه بابی کنیم،  یکی از مشکلات اصلی به طراحی مدفن برمیگردد. با دفن زباله برخورد مهندسی نمی شود.  مهندسی دفن بهداشتی زباله در ایران خیلی عقب است.  این مقایسه را با کشورهای پیشرفته انجام نمی دهم بلکه در مقایسه با سایر کارهای مهندسی در ایران عرض میکنم.

کارفرما در ایران نیاز به "طراحی" برای مدفن زباله را درک نمی‌کنند. اگر ما در ایران بخواهیم یک سد خاکی کوچک بسیازیم، کاملا توجیه هستیم که ابتدا باید نقشه ها و مدارک مهندسی را تهیه کنیم ولی برای مدفن زباله این کار را نمیکنیم. در حالی که اهمیت مدفن زباله با توجه به عوارضی که دارد،  کمتر یک سد خاکی نیست.

اگر شهرداری ها بخواهند ساختمان یا خیابانی بسازند، نقشه های پروژه را قبل از اجرا تهیه می‌کنند ولی نسبت به طراحی و تهیه نقشه ها و مدارک مهندسی مدفن بهداشتی زباله بی توجه هستند.

گاهی دیده ام که برخی از شهرداری ها آگاهتر هستند و طرح های ساده ای برای مدفن زباله تهیه می‌کنند که بهتر از هیچ است.  اما هرگز ندیده ام که مدارک کامل مهندسی تهیه شود. گاهی نقشه ها فاقد مقیاس مناسب و جزییات و مشخصات فنی هستند و در حد کروکی محسوب می‌شوند.

مجموعه مدارک مهندسی در هر پروژه شامل موارد زیر است:
الف. گزارش های طراحی
ب. نقشه ها
ج. دفترچه محاسبات
د. مشخصات فنی
ه. متره و برآورد

تمام مدارک بالا باید براي مدفن زباله بطور کامل تهیه شود.  وقتی طرح مدفن انجام نمی‌شود، چگونه انتظار اجرای مناسب داریم؟

هم اکنون در اغلب شهرها مهندسان و شرکت های مهندسی خوبی داریم که بالقوه توان طراحی و نظارت این پروژه ها را دارند. البته خوب است یک استاندار یا دستورالعمل ملی هم برای دفن بهداشتی زباله تهیه شود. خیلی چیزهای کم اهمیت در ایران دارای استاندارد و دستورالعمل است ولی دفن بهداشتی زباله فاقد آن است.

🔁⬇
@TopDownConstruction

👷🏻‍♀️👷🏻 تغییرشکل‌های ناشی از یک گودبرداری مهارشده

در گودبرداری به‌روش مهار متقابل و اجرای سازه به‌روش تاپ-داون، تغییرشکل حداکثر دیواره گود در پایین آن اتفاق می‌افتد. بنابراین اغلب گسیختگی‌ها در این نوع گودبرداری‌ها از قسمت تحتانی گود رخ می‌دهد.

از اینرو، تصور اینکه در یک گودبرداری مهار متقابل و یا سازه اجرا شده به‌روش تاپ-داون اگر رینگ اول پایدارسازی شد و مهار و سقف در یک یا دو ردیف اول اجرا شد، تغییرشکل و ناپایداری در ادامه عملیات رخ نخواهد داد، کاملا اشتباه است.

نحوه پنل‌برداری از خاک، طراحی و اجرای سازه نگهبان یا سازه اصلی در کنترل تغییرشکل‌های خاک و همجواری‌های گود بسیار مهم است.

🔁⬇
@TopDownConstruction

👷🏻‍♀️👷🏻 مدهای گسیختگی یک گودبرداری با دیوارهای مهارشده

رفتار یک گودبرداری از نظر تغییرشکل و مدهای گسیختگی در هر دو روش #مهار_متقابل و #تاپ_داون مشابه است‌.

در مهار متقابل دیوار از نوع رویه شاتکریتی که یک دیوار انعطاف‌پذیر محسوب می‌شود به‌وسیله استرا‌ت‌ها یا همان مهارهای افقی مهار می‌شود.

در اجرای سازه به‌روش تاپ-داون، دیوار حائل اصلی و دائمی سازه به‌وسیله سقف سازه مهار می‌شود.

از این رو #تحلیل و #طراحی سازه برای ساخت به‌روش تاپ-داون و سازه مهار متقابل از دو منظر #ژئوتکنیک و #سازه اهمیت دارد.

🔁⬇
@TopDownConstruction

👷🏻👷🏻‍♀️ تاثیر نحوه پنل‌برداری از خاک در پروژه‌های گودبرداری بر تغییرشکل دیواره گود و همجواری‌ها

🔹️نتایج پایش گود با قرائت دو نقطه روی دیواره در این پست نشان داده شده است.

🔹️نمودار شماره ۲، مربوط به نقطه‌ای است که پنل‌برداری دیواره خاکی با ابعاد کنترل شده و به‌صورت یک در میان و سپس اجرای پایدارسازی گود در آن پنل پیش رفته است. روند تغییرشکل‌ها و شیب نمودار نشان از افزایش تغییرشکل با شیب یکنواخت دارد.

🔹️اما در نمودار ۱، که مربوط به نقطه‌ای از دیوار است که به‌دلیل تسریع در عملیات اجرایی، طول زیادی از دیواره به یکباره خاکبرداری و سپس پایدارسازی انجام شده است، پرشی ناگهانی در نمودار تغییر شکل رخ داده است. همانگونه که در پست‌های متعددی به اهمیت موضوع پنل‌برداری اشاره شد، برداشتن پاشنه‌های خاکی و ایجاد یک دیواره قائم خاکی در طول زیاد، مخاطرات زیادی برای گود و همجواری‌ها می‌تواند در پی داشته باشد. توصیه می‌شود ابعاد پنل‌برداری دیواره خاکی طبق توصیه مشاور ژئوتکنیک مشخص گردد.

🔹️با سپاس از آقای مهندس جباری برای ارسال تصویر 🙏🏻🌱🌸

🔁⬇
@TopDownConstruction

👷🏻‍♀️👷🏻 بیرون کشیدن و تخلیه خاک‌های کنده شده در یک گودبرداری به‌وسیله بیل مکانیکی دکل تلسکوپی

🔹️اغلب این نوع ماشین‌ها تا عمق ۲۵ متری دسترسی دارند اما نمونه‌هایی نیز تا عمق ۴۰ متر امکان دسترسی دارند.

🔸️در سر بازوی تلسکوپی این بیل‌ها clamshell دارد که خاک‌های کنده شده با باز شدن داخل کلمشل پر می‌شود و هنگام بیرون کشیدن خاک کلمشل بسته می‌شود.

🔹️نکته قابل توجه ایجاد یک سکو برای استقرار بیل است که تداخل کاری با ترافیک خیابان همجوار نداشته باشد.

🔸️سکو روی شمع‌های بتنی درجاریز قرار گرفته است و عمق شمع‌ها از عمق گود بیشتر است و مرحله به مرحله با انجام خاکبرداری شمع‌ها تبدیل پایه سکو می‌شوند.

پ.ن.: کلمشل به هر محفظه‌ای که دو نیمه داشته باشد و دو نیمه آن به‌وسیله مفصل به‌یکدیگر متصل شده باشند، گفته می‌شود.

🔁⬇
@TopDownConstruction

👷🏻👷🏻‍♀️انجمن علمي مهندسي عمران دانشگاه تهران برگزار ميكند:

🔹وبینار ساخت به‌روش تاپ-داون🔹

👩‍🏫 مدرس: دکتر مهتاب علی‌طالش

✅ گارانتی کیفیت دوره
✅ سرفصل مطالب داخل پوستر

📆 پنج شنبه ۲۶ خرداد ماه ۱۴۰۱
🕞 ساعت۱۶:۳۰

📜 دریافت گواهی معتبر شرکت در وبینار

💵 شرکت در وبینار رایگان است.

🔵 ثبت نام و کسب اطلاعات بیشتر ⬇:
@Mehrab_Darvishi_23
@arjmand_mahdyar

📱09129544767

@SACESFanni

🔁⬇
@TopDownConstruction

👷🏻👷🏻‍♀️ برپایی جرثقیل برجی روی سازه دیده بودیم ... اما بالا رفتن جرثقیل موبایل از سازه نه!

🔁⬇
@TopDownConstruction

👷🏻‍♀️👷🏻 ریزش گودبرداری انجام شده به‌روش نیلینگ یا انکراژ

▶️ لطفا با دقت تا انتها تماشا کنید.

به نحوه توسعه ترک در رویه شاتکریتی، صدای شکستن رویه، صدای گسیخته شدن هد نیل‌ها و در رفتن مهره‌ها و شکل گوه گسیختگی می‌تواند بسیار آموزنده باشد.

نکته‌ای که مهم است، کنج‌های محدب در گودبرداری‌هاست که پایدارسازی آنها چالش برانگیز است و باید در طرح و اجرا نگاه ویژ‌ه‌ای به آنها داشت.

حجم گوه گسیختگی واقعا قابل پیش‌بینی نیست.

🔁⬇
@TopDownConstruction

👷🏻‍♀️👷🏻ذکر چند نکته در مورد اجرای سازه به‌روش تاپ-داون

🔁⬇
@TopDownConstruction

🔹 متن زیر را دنبال کنید ⬇

👷🏻‍♀️👷🏻 ذکر چند نکته در مورد اجرای سازه به‌روش تاپ-داون

متاسفانه در بسیاری از پروژه‌های تاپ-داون مشاهده می‌شود که به‌دلیل افزایش سرعت اجرا و سهولت خاکبرداری روش اجرا با روش طراحی و ایمنی گود سازگاری ندارد.

به‌عنوان مثال یک تصور اشتباه وجود دارد که اگر سقف اولین زیرزمین اجرا شود و در زیر آن سقف ۳ طبقه زیرزمین خاکبرداری شود و یا دیوار حائل بدون سقف اجرا شود، مشکلی ایجاد نمی‌گردد.

اگر این شرایط اجرا مدلسازی و تحلیل شود و بنا باشد ستون‌های سازه همراه با دیوار حائل، فشار خاک در یک گود به عمق مثلا ۱۲ متر را تنها به کمک یک تراز سقف در بالای گود تحمل کنند، قطعا با مقاطع بسیار قوی و بزرگی مواجه خواهیم بود و از منظر ملاحظات ژئوتکنیکی و تغییرشکل و پایداری گود قطعا شرایط مناسبی حاصل نخواهد شد.

در تصویر این پست که مطابق با چنین روش اجرایی می‌باشد، گسیختگی از بخش تحتانی گود رخ می‌دهد، چیزی که بارها در پست‌های مختلف به آن اشاره شد.

بنابراین اگر در ساخت به‌روش تاپ-داون بدون لحاظ طراحی سازه‌ای و ژئوتکنیکی گام‌های ساخت و با اجرای دیوار حائل با اجرای یک مهار در اعماق بالایی اقدام به گودبرداری شود، احتمال گسیخته شدن گود در پایین وجود دارد.

در این حالت فشار قابل توجه خاک، سبب لغزش و جاجایی شمع، کمانش ستون در پایین گود و همچنین گسیخته شدن برشگیرهایی که دیوار حائل را به ستون فولادی متصل کرده است و در نتیجه فروریزش گود و سازه می‌شود.

متاسفانه این روش اشتباه در اجرای سازه به‌روش تاپ-داون مرسوم شده است و اگر ریزش گود رخ نمی‌دهد شانس است نه علم و دانش مهندسی! هر چند شخصا شاهد چندین ریزش گود و فروریزش سازه در ساخت به‌روش تاپ-داون به دلیل اشتباهات اجرایی و عدم در نظر گرفتن ملاحظات طراحی تاپ-داون در حین اجرا بودم.

ساخت به‌روش تاپ-داون باید کاملا مطابق با گام‌ها و ملاحظات طراحی باشد و این موضوع مهم است.
🔁 ⬇
@TopDownConstruction

👷🏻‍♀️👷🏻 ذکر چند نکته در مورد اجرای سازه به‌روش تاپ-داون

در اجرای سازه به‌روش تاپ-داون، سقف به‌عنوان یک مهار وظیفه کنترل تغییرشکل‌های گود و همچنین پایداری آن را دارد. بنابراین اگر بناست سازه به‌روش تاپ-داون اجرا شود، اجرای سقف‌های طبقات زیرزمین‌ پس از خاکبرداری اهمیت ویژه‌ای در پایداری گود دارد.

در تصویر این پست به‌طور شماتیک تغییرشکل یک دیوار حائل با عملکرد طره‌ای نشان داده شده است.

عدم اجرای سقف در روش تاپ-داون تنها برای حالتی مجاز است که این موضوع در طراحی دیده شود و عملا در نهایت تا دو طبقه زیرزمین می‌توان از ستون‌ها و دیوار حائل سازه انتظار داشت که با عملکرد طره‌ای، تغییرشکل مجاز و پایداری گود را تامین کنند.

ساخت به‌روش تاپ-داون باید کاملا مطابق با گام‌ها و ملاحظات طراحی باشد و این موضوع مهم است.

🔁⬇
@TopDownConstruction