قسمت سوم: ترجمه در چهارچوب دانشکده های اقتصاد: راه حل یا جزئی از معضل؛ محمد مالجو
@TPortal | پورتال ترجمه

بازصورتبندی رابطه‌ی مترجم/منتقد؛ قسمت سوم: موضعِ نقد در مقام مچ‌گیری و تصفیه حساب
@TPortal | پورتال ترجمه

▶️ T.Me/TPortal

یگانه‌راه مواجهه با حقیقتِ هر امری مواجهه‌ای نقادانه است. در این که باید از نقد به طور کلی دفاع کرد، تردید نیست و این دفاع در امر ترجمه به مراتب جدی‌تر و حیاتی‌تر است. چند سالی است که به واسطه‌ی درگیری بیشتر ما با افق‌های جهانی – به رغم انزوای سیاسی، تحریم‌های اقتصادی و «بومی‌سازی» فرهنگی – ترجمه‌کردن کارکردی به مراتب جدی‌تر و فعال‌تر از قبل یافته است. این امر تا جایی پیش رفته است که می‌توان از جریانی تحت عنوان «ترجمه‌گرایان» نام برد که ترجمه را یگانه راه دست‌یافتن به حقیقت و تفکر راستین می‌پندارند. از سوی دیگر، در این سال‌ها، تجربه‌ی مواجه‌شدن با ترجمه‌هایی پرغلط، مشکوک، گمراه‌کننده و غیرقابل‌فهم نیز به شدت افزایش یافته است. ترجمه‌هایی که مترجمانشان یا «زبان مبداء را نمی‌شناسند»، یا «نگارش به زبان مقصد را نمی‌دانند»، یا «معنای متن را درنمی‌یابند»؛ و یا متأسفانه همزمان به هر سه معضل دچارند.

در چنین حال‌وهوایی «رسالت» منتقد، دست‌گذاشتن بر مقوله‌ای به نام «صحت» است. منتقد باید بیش و پیش از هر چیز نشان دهد که مترجم نتوانسته است «معنا»ی یک پاراگراف، جمله، اصطلاح یا بعضاً کلیت متن را به درستی بفهمد، منتقل نماید یا بازصورت‌بندی کند. و طبیعتاً بهترین کار هم، دست‌گذاشتن بر فاحش‌ترین اغلاط زبانی است. جملات ساده‌ یا اصطلاحاتی که مترجم به دلیل دوری از حال‌وهوای زبان مبداء یا «در باغ نبودن»، به لحاظ مفهومی از انتقال یا، به تعبیر بهتر، بازسازی آنها در زبان مقصد عاجز مانده است. منتقد وظیفه‌ی خود را رسواسازی و افشای دروغ‌ها و گمراهی‌ها می‌پندارد و از این حیث، در اینجا خود را در کنار «حقیقت» و در مقام مدافع آن برمی‌شمرد. حضور چنین منتقدی در فضای فکری (به ویژه در جامعه‌ی ما) قویاً لازم است. در جامعه‌ای که منتقد در مقام «مچ‌گیر» بر فراز آن ایستاده و تمام اعمال و رفتارها را رصد می‌کند، دیگر یک مترجم ناشی یا ناآگاه نمی‌تواند با خیال راحت هر پرت‌وپلایی را به نام فلان متفکر و نویسنده جا بزند و به خورد خلقِ مشتاق بدهد.

اما پرسش اینجاست که آیا این تنها وظیفه‌ی منتقد است؟ آیا تنها رسالت منتقد دفاع از «صحت» است؟ آیا ترجمه‌های شاملو از لورکا و هدایت از کافکا و … را می‌توان به جرم وفادارنبودن به متن اصلی یا اغلاط فاحش راه‌یافته در آنها، نادرست و ناخواندنی دانست؟ و مهمتر از آن، آیا شرط لازمِ دفاع از یک ترجمه «صحت» و «وفاداری» آن است؟ و حتی مهمتر اینکه آیا هدف منتقد باید تاراندن «جوانانِ جویای نام» از پیرامون معبدِ ترجمه و بستن دکان آنها و کورکردن شور و سرورِ احتمالاً متوهمانه‌ی آنها باشد، حتی اگر این شور کاذب و آن دکان فریبنده به نظر برسد؟ آیا باید یک مترجم ناشی و خطاکار را با تیغ تند و تیز نقد همراه با چاشنیِ طنز و کنایه، چنان زد که دیگر نتواند برخیزد؟ و از همه مهتر، آیا چنین نقدی  عموماً اثری که منتقد در ذهن دارد بر جا می‌گذارد؟ آیا در عمل، خود منتقد، نقد را بهانه‌ای نه برای دفاع از ساحت مقدس حقیقت، بلکه برای حفظ و حراست از جایگاه و موضع خود قرار نمی‌دهد؟ آیا منتقد حاضر است این انتقادات را «با همین شدت و حدت» علیه همپالکی‌های خود نیز مطرح کند؟ و در نهایت اگر منتقد پلیس است، گیرم «پلیسی خوب»، آیا اساساً در این عرصه به یک پلیس خوب نیاز است؟ و آیا اصلا «پلیس»، «خوب» می‌شود؟

📝 @TPortal | پورتال ترجمه

☑️ قسمت‌های قبلی:

1⃣ t.me/tportal/1756

2⃣ t.me/tportal/1809
.

فوق دکتری در مطالعات ترجمه، دانشگاه ویسکانسین-مادیسون، آمریکا

🔗 bit.ly/2f7e6Al

📝 @TPortal | پورتال ترجمه

دانشگاه ویسکانسین مادیسون از متقاضیان واجد شرایط دعوت کرد تا درخواست های خود را برای موقعیت فوق دکتری در علوم انسانی ارسال کنند. زمینه موضوعی که برای درخواست های سال آینده مد نظر قرار گرفته است مطالعات ترجمه و تئوری های ترجمه در فضای فرافرهنگی و بینا فرهنگی و همچنین تماس های فراملیتی است. متقاضیان تا ابتدای نوامبر سال جاری میلادی برای ارائه درخواست های خود فرصت دارند.

🌐 طومار اندیشه

🔗 bit.ly/2oK5iUq

📝 @TPortal | پورتال ترجمه
.

ترجمه‌ناپذیری: چالش‌ها و راهکارها؛ ۲۷ فروردین ۹۶، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه مازندران، سخنران: دکتر مریم رضایی‌آذین

@TPortal | پورتال ترجمه

Aref Lorestani (1972 - 2017) - RIP

گفتگوی روزنامه فرهیختگان با مریم مفتاحی، مترجم آثار «جوجو مویز»
@TPortal | پورتال ترجمه

▪️اولین هدفون با امکان ترجمه همزمان (۳)

▫️ویدئوهای قبلی را هم ببینید:

🎬 t.me/tportal/1643

🎬 t.me/tportal/1822

@TPortal | پورتال ترجمه

دوره «مهارتهای کاربردی ترجمه با محوریت متون علوم انسانی (متون فلسفی)»؛ ۱۴ اردیبهشت ۹۶، مدرس: بهنام خداپناه، دپارتمان زبانهای خارجه، جهاد دانشگاهی دانشگاه علامه طباطبائی
@TPortal | پورتال ترجمه

سخنرانی «فرصت‌های شغلی برای دانشجویان زبان انگلیسی»؛ ۲۹ فروردین ۹۶، سعید پور‌رضا، گوینده خبر شبکه پرس تی وی، دانشکده زبانهای خارجی، دانشگاه تهران
@TPortal | پورتال ترجمه

▪️دستگاهی ساخته شده تا اسم آدمای معروفی که مامانا اشتباه میگن رو ترجمه کنه #خنده

▫️Mom Celebrity Translator

@TPortal | پورتال ترجمه

از بیت الحکمه سیاسی تا نهضت ترجمه فرهنگی؛ حمیدرضا عبدلی مهرجردی
@TPortal | پورتال ترجمه

مورخان تاریخ اسلام معمولاً دو اصطلاح «بیت الحکمه» و «نهضت ترجمه» را در کنار هم به کار می‌برند. ذهنیت رایج نسبت به این مسئله آنست که یکی از مهم‌ترین و اثرگذارترین محصولات «بیت الحکمه» یا «خزانه الحکمه»، راه اندازی و سپس پشتیبانی از «نهضت ترجمه» بوده است. بنابراین نوع نگرش، دو عنوان «بیت الحکمه» و «نهضت ترجمه» با هم پیوند محکمی پیدا می‌کنند و بیت الحکمه دارای بخش‌هایی است که یکی از آن بخش‌ها بخش ترجمه است؛ یعنی دارالترجمه که هدف ترجمه کتب را دنبال می‌کند.

برخی آغاز بیت الحکمه را زمان خلفای عباسی می دانند، و معتقدند تاسیس آن به هدف دین زدایی، و دور کردن مردم از ائمه بوده است، برخی دیگر معتقدند اینها همه مدیون تلاش های دانش دوستانه مامون بوده است. البته هم درباره بیت الحکمه و هم درباره نهضت ترجمه دیدگاه های اغراق آمیز زیادی مطرح شده که لازم است، همه آنها را به محک عقل و به محک کتب کهن تاریخی آزمود؛ چه اینکه بسیاری از این اغراق­ها زمانی رخ داده اند، که به منابع دست چندم اکتفا شده است.

برخی ملاحظات تاریخی ما را بدان فرا می­خواند که نسبت به این پدیده تاریخی، با تأمل بیشتری بیاندیشیم. به نظر می رسد، نه بیت الحکمه با نهضت ترجمه ارتباط می یابد، و نه نهضت ترجمه یک نهضت گسترده سیاسی بوده باشد؛ بلکه یک حرکت فرهنگی بود که پیش از زمان مامون آغاز شده بود.

در این کتاب ضمن بررسی کتب ترجمه شده، و برررسی شخصیت هایی که ترجمه می کرده اند و نیز تحلیل آماری مربوط به امر ترجمه، به نتایجی می رسیم که نه مطابق ستایشگران تلاش های مامون عباسی در امر ترجمه است و نه مطابق با کسانی که نگاهی منفی به خرده فعالیت های فرهنگی مامون و سایر خلفای عباسی داشته اند. نگاه به سیره ائمه معصومین نیز به ما کمک می کند. همچنین لازم است ساختار اجتماعی و فکری مسلمانان سده های نخستین اسلام را جویا شد.

🌐 کتابراه

📝 @TPortal | پورتال ترجمه

اختتامیه اولین جشنواره «نهضت ترجمه رضوی»؛ ۲۹ فروردین ۹۶، دانشگاه الزهرا (س)
@TPortal | پورتال ترجمه

▫️آیین اختتامیه نخستین همایش «نهضت ترجمه رضوی» از برنامه های بخش دانشگاهیان جشنواره بین المللی امام رضا(ع) روز سه‌شنبه در دانشگاه الزهرا(س) برگزار می‌شود.

▫️به گزارش واحد خبر و اطلاع رسانی بنیاد بین الملل یامام رضا(ع)، نخستین همایش «نهضت ترجمه رضوی» با همکاری دانشگاه الزهرا(س) روز سه شنبه 29 فروردین ماه در سالن تورانی  این دانشگاه برگزار می شود.

▫️در زمان مهلت ارسال آثار، 40 اثر در حوزه ترجمه و با چهار زبان انگلیسی، عربی، فرانسه و روسی به دبیرخانه این همایش ارسال شده است. آثار برگزیده در سه بخش کتاب، حدیث و مقاله همزمان با برگزاری همایش معرفی خواهد شد.

🌐 شمس توس

🔗 bit.ly/2p9gqem

📝 @TPortal | پورتال ترجمه
.

▪️گزارش رونمایی از کتاب «سنجش ترجمه در محیط آموزشی»

▫️با سخنرانی دکتر بهزاد قنسولی، دکتر فرزانه فرحزاد و دکتر حسین ملانظر

@TPortal | پورتال ترجمه