“EHTIMOLIY QO‘LLANMA”dan #tushgan

G‘aznaviylar sulolasining so‘nggi hukmdorini aniqlang.
Javob: Xusrav Malik

Yuqoridagi savol 3-smenada tushibdi.

👉 @TESTLIDER

6-salib yurishi davrida imperator Fridrix II va Misr sultoni Al-Komil o‘rtasida Quddusni qaytarib berish haqidagi shartnoma imzolangan. Papa Grigoriy IX o‘sha shartnomani tan olmagan va qirolni cherkovdan ajratilgan deb e’lon qilgan.

Javob aniq Grigoriy IX bo‘ladi. To‘g‘ri, Fridrix II uchta papa – Innokentiy III, Grigoriy IX, Innokentiy IV bilan “chiqishmagan”. Biroq savol konteksiga ko‘ra, javob Grigoriy IX bo‘ladi.

👉 @TESTLIDER

❗️ Fizika va kvant nazariyasi
➖Kvant nazariyasi – Maks Plank (1900, Germaniya)
➖Nisbiylik nazariyasi – Albert Eynshteyn (1905, Shveytsariya)
➖Elektron va radioaktivlik (XIX asr oxiri, Yevropa):
➖Mari Kyuri va boshqalar radioaktivlikni kashf etdi.

❗️Transport kashfiyotlari
➖Parovoz – Richard Trevitik (1804, Angliya). 5 tonnalik parovozni yaratdi, temiryo‘l transportini boshladi.
➖Paroxodlar (XIX asr boshlari, Yevropa/AQSH)
➖Dengiz savdosi va transportini rivojlantirib, yelkanli kemalarni almashtirdi.
➖Avtomobillar (1880-yillar, Germaniya)
➖Samolyotlar (XX asr boshlari, AQSH)

❗️Aloqa ixtirolari
➖Telefon – Aleksandr Bell (1870-yillar, AQSH)
➖Radiotelegramma – Aleksandr Popov (1896, Rossiya)
➖Radio – Guglielmo Markoni (1897, Italiya)
➖Uyali telefon – “Televerket” kompaniyasi mobil telefon tizimini ishlab chiqdi (1940-yillar oxiri, Shvetsiya)
 
❗️ Elektr va sanoat ixtirolari
➖Elektrdvigatel (1870-yillar, Yevropa)
➖Elektrlampa – Tomas Edison (1870-yillar, AQSH)
➖Lazer – N.G. Basov, A.M. Proxorov va Ch. Tauns (1960, SSSR/AQSH)
➖Elektr energiyasi uzatish (1880–1890-yillar, Yevropa/AQSH)

❗️Metallurgiya kashfiyotlari
➖Po‘lat eritish usullari – Pyer Marten va Henri Bessemer (1870-yillar, Fransiya/Angliya)
➖Cho‘yan tozalash – Sidney Tomas (1870-yillar, Angliya)

❗️ Raqamli texnologiyalar
➖Kompyuter (1946, AQSH) – ENIAC birinchi elektron hisoblash mashinasi sifatida yaratildi – Jon Mokli va Presper Ekert
➖Integral mikrosxemalar (1959, AQSH) – D. Kilbi va R. Noys kompyuterlarning hajmini kichraytirdi.
➖Internet (1969, AQSH) – ARPANET internetning dastlabki shakli sifatida ishga tushdi.

❗️ Kosmik texnologiyalar
➖Sun’iy yo‘ldosh (1957, SSSR) – S.P. Korolyov rahbarligida koinot tadqiqotlari boshlandi.
➖Koinotga parvoz (1961, SSSR) – Yuriy Gagarin dunyoda birinchi bo‘lib koinotga parvoz qildi.
➖Oyga qadam (1969, AQSH) – Nil Armstrong ilk bor Oyga qadam qo‘ydi.

❗️Genetika va tibbiy kashfiyotlar
➖Gen muhandisligi (1973, AQSH) – Stenli Kohen va Herbert Boyer
➖Xromosoma nazariyasi (XX asr boshlari, Yevropa/AQSH) – Tomas Xant Morgan

(c) Jalol BOLTAYEV

👉 @TESTLIDER

#tushgan 3-smena

Savol: Arab Muhammadxon o‘zining isyonkor o‘g‘illari Habash sulton va Elbars sulton qo‘shinlari tomonidan asir olingach, qaysi qal’aga keltirib qamoqqa tashlanadi va keyinchalik qatl etiladi?
Javob: Qum

👉 @TESTLIDER

Buyog‘iga ustuvor darslik sifatida faqatgina “yangi darsliklar”ni o‘qiymiz, “eski darsliklar”ning ayrim (ya’ni yangi darslikda bo‘lmagan) qismlarini qo‘shimcha o‘rganamiz.

Bu men uchun yaxshi. Chunki 2022–25-yilgi darsliklarning testlarini ancha sifatli tuzganman.

👉 @TESTLIDER

Mana shu savolni shaxsan o‘zim tuzganman. Bunday savolni o‘ylab topish oson emas. Ayniqsa, umrida mustaqil ravishda test tuzib ko‘rmagan, odamlardan ko‘chirib yurishga o‘rgangan “odam” uchun bunday savol tuzish fikri ham tug‘ilmaydi.

Bu faqat bitta misol, aslida bundan boshqa testlarimni ham bemalol ko‘chiradi tap tortmay, kanallardan oladi, o‘z nomidan e’lon qiladi (atay boshqalarning xayoliga kelishi o‘ta darajada qiyin bo‘lgan testni misol qildim, aslida bunday ko‘chirilgan juda ko‘p). Keyin esa ularni bitta faylga yig‘ib, bugun tushgan savollarni ham qo‘shib, go‘yoki o‘zida “nimadir” bordek ko‘rsatmoqchi bo‘ladi, vaholanki... hamma narsadan xabarim bor. 😁

Sog‘lom fikrlang!

Biz buyoqda tizimli o‘qishni targ‘ib qilib turgan bo‘lsak, bularni dardi boshqa! 😁

O‘zi nima uchun bunday qilgan? Bu savol ham tushib qolsa, Jalolda bor baza mendayam bor deydi, vaholanki bular mening shaxsiy testim. 😁

👉 @TESTLIDER

#EHTIMOLIY

X asr oxiriga kelib Somoniylar davlati ichki nizolar va iqtisodiy inqiroz tufayli zaiflashib qoldi. Bundan unumli foydalangan Qoraxoniylar davlati sulola hukmronligiga chek qo‘ydi.

a) 999-yilda Buxoroni jangsiz ishg‘ol etib, somoniylar davlatining siyosiy mustaqilligiga barham bergan Qoraxoniylar hukmdorini aniqlang.
Javob: Nasr Eloqxon

b) 999-yilda Qoraxoniylar hujumi natijasida taxtdan tushirilgan va somoniylar sulolasining Buxorodagi so‘nggi rasmiy amiri hisoblangan hukmdorni aniqlang.
Javob: Abdulmalik II

(c) Jalol BOLTAYEV

👉 @TESTLIDER

#EHTIMOLIY

999-yilda Qoraxoniylar tomonidan Movarounnahrning markaziy shahri jangsiz ishg‘ol etilishi bilan Somoniylar davlati amalda inqirozga yuz tutdi. Shunga qaramay, sulolaning so‘nggi vakili besh yil davomida davlat mustaqilligini qayta tiklash yo‘lida qattiq qarshilik ko‘rsatdi.

a) Somoniylar davlatining siyosiy va ma’muriy markazi bo‘lgan hamda Nasr Eloqxon qo‘shinlari tomonidan jangsiz ishg‘ol etilgan shaharni aniqlang.
Javob: Buxoro

b) somoniylar sulolasining so‘nggi vakili bo‘lib, 1005-yilgacha qoraxoniylarga qarshi mardonavor kurash olib borgan shaxsni aniqlang.
Javob: Ismoil al-Muntasir

(c) Jalol BOLTAYEV

👉 @TESTLIDER

#tushgan

5-aprel 1-smena

1. Buxoro amirligida sug‘orish tizimi va suv inshootlari holatini nazorat qilish hamda ta’mirlash ishlariga mas’ul bo‘lgan mansab qanday nomlangan?
Javob: Mirob


2. Amir Temurning Eron hududiga qilgan harbiy yurishlari natijasida qaysi sulola hukmronligiga barham berilgan?
Javob: Muzaffariylar sulolasi

3. a) 1989-yilda Xitoyda yuz bergan talabalar norozilik namoyishlari qaysi maydonda bo‘lib o‘tgan?
Javob: Tyananmen maydoni

b) Ushbu voqealar qaysi shaharda hukumat tomonidan kuch bilan bostirilgan?
Javob: Pekin

4. Rim imperiyasi tarixida II asr "Oltin asr" sifatida e’tirof etiladi. Mazkur davrda qaysi sulola hukmronlik qilgan?
Javob: Antoninlar sulolasi

5. Birinchi jahon urushidan keyingi mandat tizimi natijasida Suriya va Livan hududlari qaysi davlat nazoratiga o‘tgan?
Javob: Fransiya

6. Sharq va G‘arb savdo yo‘llarini tutashtirib turuvchi hamda "Oltin ko‘prik" nomi bilan mashhur bo‘lgan shahar qaysi davlat tarkibida joylashgan edi?
Javob: Vizantiya

7. a) Normandlar sulolasi hukmronligi davrida Londonda bunyod etilgan mashhur qal’a nomini yozing.
Javob: Tauer qal’asi

b) ushbu qal’ada qatl etilgan mashhur ingliz gumanisti kim edi?
Javob: Tomas Mor

8. AQSH tarixida "Yangi marralar" dasturi qaysi prezident tomonidan ilgari surilgan?
Javob: Jon Kennedi

9. Aleksandr Makedonskiy vafotidan keyin uning davlati bir necha mustaqil qismlarga ajralib ketdi. Ushbu davlatlarni aniqlang.
Javob: Makedoniya, Suriya, Misr

10. 1926-yilda Buyuk Britaniya hukumatiga rahbarlik qilgan davlat arbobini aniqlang.
Javob: Stenli Bolduin

b) Ushbu siyosatchi qaysi partiya vakili edi?
Javob: Konservatorlar

11. Ashtarxoniylar sulolasi davri tarixiga oid muhim yozma manbalardan birini aniqlang.
Javob: "Muqimxon tarixi" (Muhammad Yusuf Munshiy)

12. Yerning shar shaklida ekanligini ilmiy asoslab bergan, ko‘plab astronomik kuzatishlar olib borgan va yuzlab ilmiy asarlar yozgan allomani aniqlang.
Javob: Abu Rayhon Beruniy

13. Buyuk Britaniya imperiyasi tarkibida "Oq koloniyalar" deb atalgan hududlarni aniqlang.
Javob: Kanada, Avstraliya, Yangi Zelandiya

👉 @TESTLIDER – davomi kanalda...