1876-yilning yozida polkovnik M. Skobelev boshchiligidagi "Oloy ekspeditsiyasi" natijasida mintaqaning tog‘li hududlari ham Rossiya imperiyasi tasarrufiga o‘tkazildi. Ozodlik uchun kurashgan Qurbonjon Dodxoh farzandlari va yaqinlari bilan Qashqadaryo hamda Afg‘oniston chegaralariga chekinishga majbur bo‘ldi, biroq xiyonat natijasida qo‘lga olindi.

a) 1876-yilda Qurbonjon Dodxohni asir olish operatsiyasiga bevosita boshchilik qilgan rus qo‘mondonini (knyazni) aniqlang.
Javob: Vitgenshteyn

b) Qurbonjon Dodxoh asirga olingach, u bilan siyosiy muzokara o‘tkazgan va Dodxohlik unvonini tasdiqlagan Farg‘ona viloyatining harbiy gubernatorini ko‘rsating.
Javob: M. Skobelev

***
“A”dagi savolni tushgan deyishyapti.

👉 @TESTLIDER

#ehtimoliy

DARSLIKDA BOR DAVLATLAR yoki SULOLALARning BIRINCHI va OXIRGI hukmdorlari
1. Paleologlar – Mixail VIII / Konstantin XI
2. Usmoniylar – Usmon I / Mehmed VI
3. Dehli sultonligi – Qutbiddin Oyboy (g‘ulomlar sulolasidan) / Ibrohim Lo‘diy
4. Hulokuiylar davlati – Huloku / Abu Said
5. Min sulolasi – Chju Yuan Chjan / ...
6. Karolinglar – Pipin Pakana / Lyudovik V
7. Kapetinglar – Gugo Kapet / Karl IV
8. Valualar – Filipp VI / Genrix III
9. Burbonlar – Genrix IV / Karl X (1830)
10. Plantagenetlar – Genrix II / Richard III
11. Lankasterlar – Genrix IV / Genrix VI

12. Yorklar – Eduard IV / Richard III
13. Tyudorlar – Genrix VII / Yelizaveta I
14. Shtaufenlar – Fridrix I / Konrad IV
15. Lyuksemburglar – Genrix VII / Sigizmund I
16. Gabsburglar (Muqaddas Rim imperiyasi) – Albert II / Karl I
17. Navarra – Sancho Garsiya / ...
18. Ryuriklar – Ryurik / Fyodor Ivanovich
19. Romanovlar – Mixail Fyodorovich / Nikolay II
20. Oltin O‘rda – Botuxon / Shayx Ahmadxon
21. Piastlar – Meshko I / Kazimir III
22. Arpad – Ishvan Buyuk / Andrey III
23. Arab xalifaligi – Abu Bakr / al-Musta’sim
24. Tohiriylar – Tohir ibn Husayn / Muhammad ibn Tohir
25. Safforiylar – Yaqub / Amr
26. Saljuqiylar – To‘g‘rulbek / Sulton Sanjar
(Eslatma! Sharqiy Saljuqiylar (Buyuk Saljuqiylar) davlatining oxirgi hukmdori Sulton Sanjar, G‘arbiy saljuqiylarida esa To‘g‘rul III hisoblanadi).
27. Muzaffariylar – Muboriziddin Muhammad / Shoh Mansur
28. Jaloyiriylar – Shayx Hasan Buzurg / Husayn II
29. Qoraqo‘yunlilar – Qora Yusuf / Hasan Ali
30. Oqqo‘yunlilar – Uzun Hasan / Sulton Murod
31. Safaviylar – Ismoil Safaviy / Taxmasp II
32. Afshariylar – Nodirshoh (birinchisi ham, oxirgisi ham o‘zi)
33. Husayniylar sulolasi (Tunis) asoschisi – Husayn ibn Ali
34. Senussiya musulmon birodarlar jamiyati (Liviya) asoschisi – Muhammad ben Ali as-Senusiy
35. Erondagi Sarbadorlar davlati – Abdurazzoq / Xoja Najmiddin Ali Muayyad
36. Erondagi muzaffariylar sulolasi – Muboriziddin Muhammad / Shoh Mansur
37. Hindistondagi Tug‘luqiylar sulolasi – G‘iyosiddin tug‘luq / Mahmud tug‘luq
38. Xorazmdagi so‘filar sulolasi – Oq so‘fi / Sulaymon so‘fi
39. Barakzaylar – Do‘st Muhammad / Zohirshoh
40. Somoniylar – Nasr / Abdumalik II
41. G‘aznaviylar – Alptegin / Xusrav Malik
42. Qoraxoniylar – Bilgakul / Ulug‘ Sulton Usmon
43. Shayboniylar – Muhammad Shayboniyxon / Pirmuhammad II
44. Ashtarxoniylar – Boqi Muhammad / Abulg‘oziyxon III (Abulg‘oziyxon nomiga xon bo‘lgan, xolos. Mamlakatni OTALIQ unvoni bilan o‘zlarimiz biladigan Doniyolbiy boshqargan, shuning uchun ham otaliq deyilgan.
45. Mang‘itlar (Buxoro amirligi) – Muhammad Rahim / Amir Olimxon
46. Umaviylar – Muoviya I / Marvon II
47. Ayyubiylar – Salohiddin Ayyubiy / Muazzam Turonshoh
48. Boburiylar – Bobur / Bahodirshoh II
49. Sosoniylar – Ardasher I / Yazdigard III
50. Ahamoniylar (Fors) – Kir II / Doro III
51. Styuartlar – Yakov I / Anna Styuart
52. Gogensollernlar – Fridrix I / Vilgelm III

(c) Jalol BOLTAYEV

👉 @TESTLIDER

Imtihongacha o‘qib chiqishingiz kerak bo‘lgan narsalar:

• Ehtimoliy qo‘llanma: https://t.me/TESTLIDER/6430
• O‘zSSR rahbarlari: https://t.me/TESTLIDER/6429
• Turkiston general-gubernatorlari: https://t.me/TESTLIDER/6466
• “Qaysi davlatda?” (shartnomalar) qo‘llanmasi: https://t.me/TESTLIDER/6428
• “Kashfiyotlar” qo‘llanmasi: https://t.me/TESTLIDER/4295
• Angliya (sulolalar):
https://t.me/TESTLIDER/7361

• “Milliy sertifikat” testlarining javobli shakli: https://t.me/TESTLIDER/6460
• “Noyob qo‘llanma”: https://t.me/TESTLIDER/6431

• “Optimal xronologiya”larni ham bir sidra ko‘rib chiqish zarar qilmaydi (ayniqsa, 8 va 9 lar): https://t.me/TESTLIDER/4591

👉 @TESTLIDER

“EHTIMOLIY QO‘LLANMA”dan #tushgan

G‘aznaviylar sulolasining so‘nggi hukmdorini aniqlang.
Javob: Xusrav Malik

Yuqoridagi savol 3-smenada tushibdi.

👉 @TESTLIDER

6-salib yurishi davrida imperator Fridrix II va Misr sultoni Al-Komil o‘rtasida Quddusni qaytarib berish haqidagi shartnoma imzolangan. Papa Grigoriy IX o‘sha shartnomani tan olmagan va qirolni cherkovdan ajratilgan deb e’lon qilgan.

Javob aniq Grigoriy IX bo‘ladi. To‘g‘ri, Fridrix II uchta papa – Innokentiy III, Grigoriy IX, Innokentiy IV bilan “chiqishmagan”. Biroq savol konteksiga ko‘ra, javob Grigoriy IX bo‘ladi.

👉 @TESTLIDER

❗️ Fizika va kvant nazariyasi
➖Kvant nazariyasi – Maks Plank (1900, Germaniya)
➖Nisbiylik nazariyasi – Albert Eynshteyn (1905, Shveytsariya)
➖Elektron va radioaktivlik (XIX asr oxiri, Yevropa):
➖Mari Kyuri va boshqalar radioaktivlikni kashf etdi.

❗️Transport kashfiyotlari
➖Parovoz – Richard Trevitik (1804, Angliya). 5 tonnalik parovozni yaratdi, temiryo‘l transportini boshladi.
➖Paroxodlar (XIX asr boshlari, Yevropa/AQSH)
➖Dengiz savdosi va transportini rivojlantirib, yelkanli kemalarni almashtirdi.
➖Avtomobillar (1880-yillar, Germaniya)
➖Samolyotlar (XX asr boshlari, AQSH)

❗️Aloqa ixtirolari
➖Telefon – Aleksandr Bell (1870-yillar, AQSH)
➖Radiotelegramma – Aleksandr Popov (1896, Rossiya)
➖Radio – Guglielmo Markoni (1897, Italiya)
➖Uyali telefon – “Televerket” kompaniyasi mobil telefon tizimini ishlab chiqdi (1940-yillar oxiri, Shvetsiya)
 
❗️ Elektr va sanoat ixtirolari
➖Elektrdvigatel (1870-yillar, Yevropa)
➖Elektrlampa – Tomas Edison (1870-yillar, AQSH)
➖Lazer – N.G. Basov, A.M. Proxorov va Ch. Tauns (1960, SSSR/AQSH)
➖Elektr energiyasi uzatish (1880–1890-yillar, Yevropa/AQSH)

❗️Metallurgiya kashfiyotlari
➖Po‘lat eritish usullari – Pyer Marten va Henri Bessemer (1870-yillar, Fransiya/Angliya)
➖Cho‘yan tozalash – Sidney Tomas (1870-yillar, Angliya)

❗️ Raqamli texnologiyalar
➖Kompyuter (1946, AQSH) – ENIAC birinchi elektron hisoblash mashinasi sifatida yaratildi – Jon Mokli va Presper Ekert
➖Integral mikrosxemalar (1959, AQSH) – D. Kilbi va R. Noys kompyuterlarning hajmini kichraytirdi.
➖Internet (1969, AQSH) – ARPANET internetning dastlabki shakli sifatida ishga tushdi.

❗️ Kosmik texnologiyalar
➖Sun’iy yo‘ldosh (1957, SSSR) – S.P. Korolyov rahbarligida koinot tadqiqotlari boshlandi.
➖Koinotga parvoz (1961, SSSR) – Yuriy Gagarin dunyoda birinchi bo‘lib koinotga parvoz qildi.
➖Oyga qadam (1969, AQSH) – Nil Armstrong ilk bor Oyga qadam qo‘ydi.

❗️Genetika va tibbiy kashfiyotlar
➖Gen muhandisligi (1973, AQSH) – Stenli Kohen va Herbert Boyer
➖Xromosoma nazariyasi (XX asr boshlari, Yevropa/AQSH) – Tomas Xant Morgan

(c) Jalol BOLTAYEV

👉 @TESTLIDER

#tushgan 3-smena

Savol: Arab Muhammadxon o‘zining isyonkor o‘g‘illari Habash sulton va Elbars sulton qo‘shinlari tomonidan asir olingach, qaysi qal’aga keltirib qamoqqa tashlanadi va keyinchalik qatl etiladi?
Javob: Qum

👉 @TESTLIDER

Buyog‘iga ustuvor darslik sifatida faqatgina “yangi darsliklar”ni o‘qiymiz, “eski darsliklar”ning ayrim (ya’ni yangi darslikda bo‘lmagan) qismlarini qo‘shimcha o‘rganamiz.

Bu men uchun yaxshi. Chunki 2022–25-yilgi darsliklarning testlarini ancha sifatli tuzganman.

👉 @TESTLIDER