TESTOLOGIYA bo‘yicha qimmatli manbalardan birini e’tiboringizga havola etaman

“Baholash nazariyasi asoslari: testologiya, pedagogik o‘lchovlar”. Komil JALILOV

O‘zbek tilida testologiya bo‘yicha adabiyotlar juda kam. Shunday kam sonli, ilmiy asoslangan, sifatli asarlardan biri – Komil Jalilovning “Baholash nazariyasi asoslari: testologiya, pedagogik o‘lchovlar” kitobidir.

Aksariyat test tuzishni faqat “savol tuzib, variantlar qo‘yish” deb o‘ylashi mumkin. Ammo aslida bu jarayon ortida did, saviya, mantiqiy muvozanat, statistikalar, tahlillar, distraktorlarning sifati, ishonchlilik va baholash nazariyasining tamoyillari – bir so‘z bilan aytganda, KATTA ILM yotadi.

(c) Jalol BOLTAYEV

👉 @TESTLIDER

70 % LIK USTAMA (ATTESTATSIYA) UCHUN TAYYORLAYSIZMI?

⁉️ Savol: “Kuzgi 1”, “Kuzgi 2” guruhlaringizda ATTESTATSIYAga, 70 % lik ustamaga ham tayyorgarlik ko‘riladimi?
❗️ Javob: ha, umuman olganda, mening guruhimlarda tarix fanidan bo‘lib o‘tadigan HAR QANDAY imtihonga tayyorlansangiz bo‘ladi. “Milliy sertifikat”mi, “Vazir jamg‘armasi”mi, attestatsiya imtihonlarimi, 70 % lik ustama uchunmi – farqi yo‘q. Chunki metodikam TARIX FANINI PUXTA O‘RGANISH/O‘RGATISHga asoslangan. Materiallar va tizim sifatli bo‘lsa, siz uchun hech qanday imtihon qiyinchilik tug‘dirmaydi.

⁉️ Savol: pedagogik mahorat va kasb standarti nima bo‘ladi?
❗️ Javob: hozircha haftada 2 kunni “PEDAGOGIKA KUNI” (“PEDAGOGIK MAHORAT KUNI”) sifatida belgilab o‘tib turamiz. Ya’ni haftaning har PAYSHANBA va JUMA kunida pedagogika va kasb standarti bo‘yicha dars bo‘lib o‘tadi. Bu bo‘yicha 1-dars 3–4-iyul kunlarida bo‘lib o‘tadi. Payshanba videoma’ruza, juma test.

⁉️ Savol: haftada 2 kun kamlik qilmaydimi?
❗️ Javob: Yo‘q, ayni damda ortiqcha yuklama tushmasligi lozim. Chunki birinchi navbatda tarix tayyorgarlik ko‘rish kerak. Kurslarimda o‘qisangiz “nima uchun shuncha o‘rganyapman-u, o‘zlashtirolmayapman” degan savolga javobni topasiz. Gap tizimli va sifatli materialda, ketma-ketlikda, puxta metodikada. Attestatsiya imtihonlari sanalari e’lon qilingach esa pedagogik darslar ko‘paytiriladi.

⁉️ Savol: pedagogika bo‘yicha darslarni kim o‘tadi?
❗️ Javob: hozircha o‘zim. Blum taksonomiyasidan boshlayveramiz. Keyinchalik o‘zim bilgan, mahoratli va tajribali ustozlarni aynan pedagogika bo‘yicha darslarga jalb etishim mumkin. Masalan, qaysidir mavzuni qaysidir ustoz, albatta, mendan va boshqalardan yaxshiroq anglashi, tushuntira olishi yoki uning aynan o‘rganayotgan mavzusi shu boʻlishi mumkin. Kelishuvga erisha olsam, aynan ba’zi mavzular uchun o‘ylab qo‘ygan ustozlarim bor.

(c) Jalol BOLTAYEV

Kurslarga yozilish uchun @JalolBOLTAYEV'ga yozing.

👉 @TESTLIDER

Bu bo‘yicha allaqachon “muzokaralar” olib boryapman. Men bilan hamkorlikda ishlashga rozilar ustoz. Lekin 3-iyulga vaqti bormi-yo‘qmi, ertaga aytar ekan. Agar o‘sha kuni o‘ta olsa (vaqti bo‘lsa), o‘sha ustozning, olimning, kimligini e’lon qilaman. O‘zim ham, albatta, o‘sha darsga kiraman tinglovchi bo‘lib.

Jalol Boltayev kursi nafaqat rekordchi, natijador, sifatli materiallarga ega, balki haqiqiy ilmni ulashuvchi kurs ekanligiga amin bo‘lavering.

👉 @TESTLIDER

Do‘stlar, ikkita e’lonim bor.

1-e’lon: ertaga attestatsiya va “Milliy sertifikat” uchun ochilgan “Kuzgi 2” guruhim 7-sinf “O‘zbekiston tarixi” darsligiga tushishadi. BIRINCHI DARS.

O‘ylab o‘tiraverguncha, tezroq qo‘shilishni maslahat beraman. Bu haqiqiy kurs, xullas. Kirgan odam mas’uliyatli bo‘lsa, bizdagi tizim va materiallar bilan konkret rivojlanadi.

👉 @TESTLIDER

2-e’lon: 70 % lik ustama uchun “Pedagogik mahorat” bo‘yicha darslar boshlanmoqda!

4-iyul kuni 70 % lik ustama va toifaga tayyorlanayotganlar uchun “Pedagogik mahorat” bo‘yicha 1-dars bo‘lib o‘tadi. Darsni PhD (falsafa doktori) Shokir Tursun olib boradi.

Mavzu: “Kreativlik”.

Ustoz Shokir Tursun noyob iste’dodli pedagoglardan biri, olim. Ilmini juda hurmat qilaman.

Kursim a’zolari ham shunday ilmlardan bahramand bo‘lishini istayman. Ilm yuqadi.

***
Yopiq kursimga a’zo bo‘lish uchun @JalolBOLTAYEV'ga yozing.

👉 @TESTLIDER

Onlayn kursimga a'zo boʻlishni istasangiz, @JalolBOLTAYEV'ga yozib qoʻying. Hozir bir tadbirdaman. Tonggacha javob qaytaraman barchaga.

Kim individual natija xohlaydi, kim soxta raqamlarga ishonadi – oʻzi tanlaydi )

Natijalarni ham, tizimni ham, materiallarni ham bemalol taqqoslab koʻrsangiz boʻladi.

👉 @TESTLIDER

Xullas, “savol-javobim kushli” deb o‘ylaydigan odam mana bu kitobni o‘qib chiqishi kerak. Shunda, balki, to‘g‘ri savol berishni o‘rganishi mumkin.

Bu yerda testologiyadagi qoidalar yozilgan va bu qoidalarning aksariyati BMBAda ham ishlaydi. Shundan kelib chiqadigan bo‘lsak, darsning “savol-javob” qismida ham to‘g‘ri savol bera olish muhimdir. «“Alohida” so‘zi nechta joyda qatnashgan?», «qaysi hukmdor g‘ayrioddiy qobiliyatga ega bo‘lgan?» degan savollar noto‘g‘ri. Buning yomon oqibatlari bor. Masalan, shunday “savol-javob” qilingan o‘quvchi kitobni noto‘g‘ri o‘qiydigan bo‘ladi, “shuncha o‘qidim, yodladim, lekin ball yetmay qoldi, omadsizman” deyishdan oldin shular haqda o‘ylab ko‘ring.

👉 @TESTLIDER

⚡️Onlayn kursimga hozir ham qo‘shilsangiz bo‘ladi. Demak, quyidagi guruhlar mavjud.

🔴KUZGI 1-GURUH – 8-sinf “Jahon tarixi” darsligiga kelishdi. Ertaga BIRINCHI DARS. Dars jadvali bu yerda.

🔴KUZGI 2-GURUH – 7-sinf “O‘zbekiston tarixi” darsligida Dars jadvali bu yerda.

➕ Kuzgi-1 va Kuzgi 2-guruhlarda ertaga tongda (6:00) QO‘SHIMCHA dars jadvali asosida 11-sinf “O‘zbekiston tarixi” boshlanadi. Ertaga 11-sinf “O‘zbekiston tarixi”, 1–4-mavzular. Tonggi darslarda kam mavzulardan har kuni o‘qiladi va “tonggi darslar”da qatnashish ixtiyoriy hisoblanadi va buning uchun alohida to‘lov QILINMAYDI.

Yopiq guruhga qo‘shilish uchun @JalolBOLTAYEV'ga yozing.

BUGUN BIRINCHI DARS! “QULAY START NUQTASI”

“Boshlash”ning erta-kechi bo‘lmaydi, ammo “eng qulay start nuqtasi” – yangi kitobning boshlanishidir. Aynan bugun o‘sha nuqta.

“Kuzgi 1-guruh”da BUGUN 8-sinf “Jahon tarixi” (2019) darsligini o‘rganish boshlanadi.

Bu guruh – oddiy guruh emas. Guruhda:
🔴 3 ta darslikni tizimli o‘zlashtirgan;
🔴 Kuzda rekord o‘rnatishga qat’iy harakat qilayotgan;
🔴 Jalol Boltayev strategiyasi to‘g‘riligini anglab yetgan intellektual qatlam jamlangan.

Ushbu guruh bilan aynan kitob boshidan yo‘lga chiqmoqchi bo‘lsangiz – ayni payti.

• To‘lov: 180 ming so‘m (oyiga); 500 ming so‘m (kuzgi imtihongacha)
• Xohlasangiz, oyma-oy to‘lang, xohlasangiz, bir to‘lab qo‘ying.
• Karta: 9860010133910371
• To‘lov chekini @JalolBOLTAYEV'ga yuboring – men sizni yopiq guruhga qo‘shaman.

Guruhga qo‘shilishni xohlasangiz, 9860010133910371 kartasiga 180 ming so‘m to‘lovni amalga oshirib, @JalolBOLTAYEV'ga yuboring. So‘ng men sizni yopiq guruhga qo‘shib qo‘yaman.

👉 @TESTLIDER

“Qaysi kitobda Aleksandrning O‘rta Osiyoga yurishlari haqida ma’lumot bor?”

Aksariyat, ayniqsa 2017-yilgi darslikni o‘qiganlar, to‘g‘ri javob sifatida darrov aytishadi: Kvint Kursiy Ruf – “Makedoniyalik Aleksandr tarixi”. Ha, bu to‘g‘ri.

Ammo unutmang:
Arrian ham “Aleksandrning harbiy yurishlari” asarida bu yurishlarni yozgan. Demak, Arrianni inkor etish – noto‘g‘ri.

Umrimda birinchi marta kursga borganimda, birinchi darsda domlamning shogirdi shu savolni bergandi. Men ikkita asarni ham aytganimda u:
“Yo‘q, faqat bittasida yozilgan”, – deb turib olgandi.
Ichimdan esa bir savol o‘tdi: “Qanday qilib, bu tarixchilar Aleksandr haqida butun boshli asar yozadi-yu, unda O‘rta Osiyoga yurishlar haqida yozmaydi? Bu mantiqan to‘g‘ri kelmayapti-ku...”
So‘ngra “isbotlab beraman” deb har ikkala kitobdan iqtiboslar topib borganim ham esimda.

Lekin uyam o‘sha “KuSHli”lardan edi. Otdan tushsayam egardan tushmasdi. 😁

Umuman olganda, bu biron yangilik ham emas, boz ustiga 2022-yilgi nashrda “Arrian Makedoniyalik Aleksandrning O‘rta Osiyoga qilgan harbiy yurishlari haqida “Aleksandrning harbiy yurishlari” nomli asar yozgan” deb ham yozilgan (ammo-lekin shu kitob chiqquncha “ba’zi” odamlarga juda tushuntirib bo‘lmasdi-da. Undaylar 2014-yilgini o‘qisa, “faqat Arrianda” deydi, 2017-yilgini o‘qisa “faqat Rufda” deb turib oladi. To‘xta-chi, deb sira o‘ylab ko‘rmaydiyam...)

Lekin shunday bo‘lsa-da, aytib qo‘ygim keldi – chunki hozir ham ayrim abituriyentlar orasida bu savol “bahsli” bo‘lib yuribdi. Javob: “Ikkalasida ham yozilgan”.

👉 @TESTLIDER