سوال(35): آیا در مدلسازی تیرهای همبند دیوارهای برشی بتن آرمه در نرم افزار، میتوان از المان Frame استفاده کرد؟
پاسخ: منظور از تیر همبند (Coupling Beam)، قطعهای افقی است که دو دیوار برشی بتنآرمه را به یکدیگر متصل نموده و موجب عملکرد همبستۀ آن دو دیوار میگردد. درصورتیکه جهت مدلسازی تیر همبند از المان Frame استفاده شود، انتقال لنگر بین تیر همبند و دیوارهای طرفین، بطور صحیح انجام نشده و این موضوع میتواند بر روی پاسخهای سیستم، ازجمله مقادیر لنگر ایجاد شده در تیر همبند و نیز لنگرهای دیوار، تأثیر نادرست داشته باشد؛ لذا دقت نتایج، کاهش مییابد. دلیل اصلی این موضوع آن است که اگر تیر همبند، از طریق المان Frame مدل شود، صرفاً بهواسطۀ یک گره، به دیوار متصل شده و گیرداری کامل بین تیر همبند و دیوار، آنگونه که باید و انتظار میرود، ایجاد نخواد شد؛ درصورتی که اگر اگر تیر همبند، از طریق المان Shell مدل شود، بسته به ارتفاع تیر همبند، اتصال و انتقال لنگر به دیوارهای طرفین از طریق چند گره برقرار خواهد بود. بر این اساس لازم است مدلسازی تیر همبند از طریق المان Shell انجام شود.
تذکر: در مواردیکه بهدلیل برخی ملاحظات، نیاز به مدلسازی تیر همبند از طریق المان Frame باشد (از جمله بررسی رفتار غیرارتجاعی تیر همبند در تحلیلهای غیرخطی و معرفی Hinge های آن) و یا بعضاً استفاده از المان Frame، اجتناب ناپذیر باشد، بهکارگیری المان Frame، بلامانع است. در این حالت توصیه میشود، بهمنظور کاهش خطای مدلسازی ناشی از اتصال تیر همبند از طریق صرفاً یگ گره به المان دیوار، درصورتیکه در محل اتصال، ستونهای مرزی (نواحی پهن شده در انتهای دیوار که بطور معمول، از طریق المان ستون مدل میشوند) وجود ندارند، المان Frame نظیر با تیر همبند، بهاندازه یک مش، وارد دیوار شود.
پاسخ: منظور از تیر همبند (Coupling Beam)، قطعهای افقی است که دو دیوار برشی بتنآرمه را به یکدیگر متصل نموده و موجب عملکرد همبستۀ آن دو دیوار میگردد. درصورتیکه جهت مدلسازی تیر همبند از المان Frame استفاده شود، انتقال لنگر بین تیر همبند و دیوارهای طرفین، بطور صحیح انجام نشده و این موضوع میتواند بر روی پاسخهای سیستم، ازجمله مقادیر لنگر ایجاد شده در تیر همبند و نیز لنگرهای دیوار، تأثیر نادرست داشته باشد؛ لذا دقت نتایج، کاهش مییابد. دلیل اصلی این موضوع آن است که اگر تیر همبند، از طریق المان Frame مدل شود، صرفاً بهواسطۀ یک گره، به دیوار متصل شده و گیرداری کامل بین تیر همبند و دیوار، آنگونه که باید و انتظار میرود، ایجاد نخواد شد؛ درصورتی که اگر اگر تیر همبند، از طریق المان Shell مدل شود، بسته به ارتفاع تیر همبند، اتصال و انتقال لنگر به دیوارهای طرفین از طریق چند گره برقرار خواهد بود. بر این اساس لازم است مدلسازی تیر همبند از طریق المان Shell انجام شود.
تذکر: در مواردیکه بهدلیل برخی ملاحظات، نیاز به مدلسازی تیر همبند از طریق المان Frame باشد (از جمله بررسی رفتار غیرارتجاعی تیر همبند در تحلیلهای غیرخطی و معرفی Hinge های آن) و یا بعضاً استفاده از المان Frame، اجتناب ناپذیر باشد، بهکارگیری المان Frame، بلامانع است. در این حالت توصیه میشود، بهمنظور کاهش خطای مدلسازی ناشی از اتصال تیر همبند از طریق صرفاً یگ گره به المان دیوار، درصورتیکه در محل اتصال، ستونهای مرزی (نواحی پهن شده در انتهای دیوار که بطور معمول، از طریق المان ستون مدل میشوند) وجود ندارند، المان Frame نظیر با تیر همبند، بهاندازه یک مش، وارد دیوار شود.
سوال(36): مقدار ضریب اصلاح سختی تیرهای همبند دیوارهای برشی بتن آرمه در نرم افزار، چه میزان در نظر گرفته میشود؟
پاسخ: مبحث نهم مقررات ملی ساختمان، برای تیرهای همبند دیوارهای برشی بتنآرمه، ضریب اصلاح سختی یا ترکخوردگی معرفی نکرده است؛ لیکن همانند اجزای قائم دیوارهای برشی، معرفی ضریب اصلاح سختی برای اجزای افقی دیوار یا همان تیرهای همبند نیز ضرورت دارد. بر این اساس میتوان این ضریب را همانند سایر تیرهای بتنی، برابر با 0.35 در نظر گرفت و یا برمبنای مقادیر ارائه شده یا پیشنهادی در سایر مراجع عمل نمود.
ATC72-1(2010) در خصوص سختی مؤثر تیرهای همبند دیوارهای برشی عنوان میکند، در تیرهای همبند با Ln/h ≥ 2، تغییرشکلهای غیر ارتجاعی، ناشی از خمش بوده و در این حالت، استفاده از Ieff ≈ 0.15Ig و G ≈ 0.4E مناسب است. در تیرهای همبند با Ln/h≤1.4، تغییرشکلهای ناشی از خمش و برش حدوداً یکسان بوده و رفتار غیر ارتجاعی تیر، عمدتاً ناشی از برش است. در این حالت، استفاده از Ieff ≈ 0.15Ig و G ≈ 0.1E مناسب است (مدول برشی در این حالت، معادل 0.25 مدول برشی در حالت معمول است). در روابط مذکور، Ln، طول دهانه خالص تیر همبند و h، ارتفاع آن میباشد.
بهمنظور اصلاح سختی خمشی داخل صفحۀ تیرهای پیوند، لازم است از محل دستور زیر، ضریبf11 آنها برابر با مقدار موردنظر معرفی شود؛ همچنین، نظر به آنکه در مدلسازی، مقدار مدول برشی بتن برای تمامی اعضا، یکسان درنظر گرفته میشود، اصلاح سختی برشی نیز از طریق ضریب f12، لحاظ میگردد.
Assign > Shell > Stiffness Modifiers …
برای تیرهای همبند با نسبت طول دهانه آزاد به ارتفاع، بین 1.4 تا 2، از درونیابی خطی استفاده شود. در این حالت، ضرایب f11=0.15 و f22=1 ثابت بوده، لیکن ضریب f12، بین مقادیر 0.25 و 1، درونیابی خطی میشود. متذکر میگردد، در تیرهای همبند، ضریب اصلاح نظیر با f22 در کلیه حالات، برابر یک است.
بر این اساس لازم است برای تیرهای همبند دیوارهای برشی، ضریب f11، برابر با مقدار حاصل از و ضرایب f12 و f22، برابر با یک معرفی شوند.
تذکر1: معرفی ضرایب اصلاح سختی تیر همبند در نرمافزار، به شرح فوق، مبتنی بر آن است که کاربر، محورهای محلی تیر همبند را دوران ندهد و امتداد آنها مطابق پیشفرض برنامه باشد.
تذکر2: ضرایب اصلاح سختی عمود بر صفحه تیرهای همبند دیوارهای برشی (m11، m22 و m12)، مشابه ضرایب اصلاح سختی عمود بر صفحه اجزای قائم دیوار، در طرفین تیر همبند، معرفی شود.
پاسخ: مبحث نهم مقررات ملی ساختمان، برای تیرهای همبند دیوارهای برشی بتنآرمه، ضریب اصلاح سختی یا ترکخوردگی معرفی نکرده است؛ لیکن همانند اجزای قائم دیوارهای برشی، معرفی ضریب اصلاح سختی برای اجزای افقی دیوار یا همان تیرهای همبند نیز ضرورت دارد. بر این اساس میتوان این ضریب را همانند سایر تیرهای بتنی، برابر با 0.35 در نظر گرفت و یا برمبنای مقادیر ارائه شده یا پیشنهادی در سایر مراجع عمل نمود.
ATC72-1(2010) در خصوص سختی مؤثر تیرهای همبند دیوارهای برشی عنوان میکند، در تیرهای همبند با Ln/h ≥ 2، تغییرشکلهای غیر ارتجاعی، ناشی از خمش بوده و در این حالت، استفاده از Ieff ≈ 0.15Ig و G ≈ 0.4E مناسب است. در تیرهای همبند با Ln/h≤1.4، تغییرشکلهای ناشی از خمش و برش حدوداً یکسان بوده و رفتار غیر ارتجاعی تیر، عمدتاً ناشی از برش است. در این حالت، استفاده از Ieff ≈ 0.15Ig و G ≈ 0.1E مناسب است (مدول برشی در این حالت، معادل 0.25 مدول برشی در حالت معمول است). در روابط مذکور، Ln، طول دهانه خالص تیر همبند و h، ارتفاع آن میباشد.
بهمنظور اصلاح سختی خمشی داخل صفحۀ تیرهای پیوند، لازم است از محل دستور زیر، ضریبf11 آنها برابر با مقدار موردنظر معرفی شود؛ همچنین، نظر به آنکه در مدلسازی، مقدار مدول برشی بتن برای تمامی اعضا، یکسان درنظر گرفته میشود، اصلاح سختی برشی نیز از طریق ضریب f12، لحاظ میگردد.
Assign > Shell > Stiffness Modifiers …
برای تیرهای همبند با نسبت طول دهانه آزاد به ارتفاع، بین 1.4 تا 2، از درونیابی خطی استفاده شود. در این حالت، ضرایب f11=0.15 و f22=1 ثابت بوده، لیکن ضریب f12، بین مقادیر 0.25 و 1، درونیابی خطی میشود. متذکر میگردد، در تیرهای همبند، ضریب اصلاح نظیر با f22 در کلیه حالات، برابر یک است.
بر این اساس لازم است برای تیرهای همبند دیوارهای برشی، ضریب f11، برابر با مقدار حاصل از و ضرایب f12 و f22، برابر با یک معرفی شوند.
تذکر1: معرفی ضرایب اصلاح سختی تیر همبند در نرمافزار، به شرح فوق، مبتنی بر آن است که کاربر، محورهای محلی تیر همبند را دوران ندهد و امتداد آنها مطابق پیشفرض برنامه باشد.
تذکر2: ضرایب اصلاح سختی عمود بر صفحه تیرهای همبند دیوارهای برشی (m11، m22 و m12)، مشابه ضرایب اصلاح سختی عمود بر صفحه اجزای قائم دیوار، در طرفین تیر همبند، معرفی شود.
سوال(37): آیا طراحی آرماتورهای برشی تیرهای همبند دیوارهای برشی بتن آرمه در نرم افزار، صحیح می باشد؟
پاسخ: مطابق با بند 9-20-7-5 مبحث نهم مقررات ملی ساختمان، جهت تأمین مقاومت تیرهای همبند دیوارهای برشی بتنآرمه در برابر برش، بسته به شرایط تیر همبند، ممکن است از دو گروه از آرماتورهای قطری متقاطع استفاده شود و یا در برخی شرایط، از آرماتورهای برشی قائم، مشابه آرماتور برشی تیرها استفاده شود.
نرمافزار ETABS، بدون اطلاع از اینکه طراح، برمبنای کدام یک از این دو روش، قصد دارد تیر همبند را در برابر برش، مسلح نماید، هر دو نوع آرماتورهای قطری متقاطع و آرماتورهای برشی قائم را بطور جداگانه، تحت برش ضریبدار تیر همبند، طراحی میکند؛ درحالیکه براساس یکی از این دو روش، و نه هر دو بهصورت توأم، ظرفیت برشی مقطع، تأمین میگردد.
براین اساس، لازم است طراح، موارد زیر را مدنظر داشته باشد:
الف- درصورتیکه طراح قصد داشته باشد جهت تأمین ظرفیت برشی تیر همبند، از آرماتورهای برشی قطری استفاده نماید، برنامه در خروجی دستور Spandrel Diagonal Shear Renforcing، مقدار این آرماتورها را گزارش میکند. در این حالت، خروجی دستور Spandrel Shear Reinforcing که مربوط به آرماتورهای برشی قائم و افقی تیر همبند است، کاربرد نداشته و لازم است آرماتورهای برشی افقی و قائم تیر همبند، صرفنظر از نتایج نرم افزار، مطابق ضوابط بندهای 9-20-7-5-4 (پ) یا (ت) مبحث نهم، توسط طراح تعیین شوند.
ب- درصورتیکه طراح قصد داشته باشد جهت تأمین ظرفیت برشی تیر همبند، از آرماتورهای برشی قائم استفاده نماید (عدم استفاده از آرماتورهای قطری متقاطع)، بدیهی است خروجی مربوط به دستور Spandrel Diagonal Shear Reinforcing که مربوط به آرماتورهای برشی قطری میباشد، کاربرد ندارد؛ لیکن در این حالت نیز خروجی دستور Spandrel Shear Reinforcing که مربوط به آرماتورهای برشی قائم و افقی است، نادرست بوده و نمیتوان از آن استفاده کرد. علت آن است که برنامه، آرماتورهای برشی قائم را تحت برش ضریبدار تیر همبند، که از تحلیل مدل حاصل شده است طراحی میکند، درحالیکه مطابق بند 9-20-7-5-1 مبحث نهم، طراحی آرماتورهای برشی قائم تیرهای همبند باید مطابق الزامات بند 9-20-6-2 آن مبحث انجام شود که نرمافزار، اینگونه عمل نمیکند. بنابراین، در این حالت باید طراح، آرماتور برشی قائم تیر همبند را، خود طراحی نماید. همچنین در این حالت، نیاز به آرماتور برشی افقی نیست.
بدین ترتیب، خروجی دستور Spandrel Shear Reinforcing، در هیچیک از دو روش مشروح فوق، کاربرد نداشته و قابل قبول نخواهد بود.
پاسخ: مطابق با بند 9-20-7-5 مبحث نهم مقررات ملی ساختمان، جهت تأمین مقاومت تیرهای همبند دیوارهای برشی بتنآرمه در برابر برش، بسته به شرایط تیر همبند، ممکن است از دو گروه از آرماتورهای قطری متقاطع استفاده شود و یا در برخی شرایط، از آرماتورهای برشی قائم، مشابه آرماتور برشی تیرها استفاده شود.
نرمافزار ETABS، بدون اطلاع از اینکه طراح، برمبنای کدام یک از این دو روش، قصد دارد تیر همبند را در برابر برش، مسلح نماید، هر دو نوع آرماتورهای قطری متقاطع و آرماتورهای برشی قائم را بطور جداگانه، تحت برش ضریبدار تیر همبند، طراحی میکند؛ درحالیکه براساس یکی از این دو روش، و نه هر دو بهصورت توأم، ظرفیت برشی مقطع، تأمین میگردد.
براین اساس، لازم است طراح، موارد زیر را مدنظر داشته باشد:
الف- درصورتیکه طراح قصد داشته باشد جهت تأمین ظرفیت برشی تیر همبند، از آرماتورهای برشی قطری استفاده نماید، برنامه در خروجی دستور Spandrel Diagonal Shear Renforcing، مقدار این آرماتورها را گزارش میکند. در این حالت، خروجی دستور Spandrel Shear Reinforcing که مربوط به آرماتورهای برشی قائم و افقی تیر همبند است، کاربرد نداشته و لازم است آرماتورهای برشی افقی و قائم تیر همبند، صرفنظر از نتایج نرم افزار، مطابق ضوابط بندهای 9-20-7-5-4 (پ) یا (ت) مبحث نهم، توسط طراح تعیین شوند.
ب- درصورتیکه طراح قصد داشته باشد جهت تأمین ظرفیت برشی تیر همبند، از آرماتورهای برشی قائم استفاده نماید (عدم استفاده از آرماتورهای قطری متقاطع)، بدیهی است خروجی مربوط به دستور Spandrel Diagonal Shear Reinforcing که مربوط به آرماتورهای برشی قطری میباشد، کاربرد ندارد؛ لیکن در این حالت نیز خروجی دستور Spandrel Shear Reinforcing که مربوط به آرماتورهای برشی قائم و افقی است، نادرست بوده و نمیتوان از آن استفاده کرد. علت آن است که برنامه، آرماتورهای برشی قائم را تحت برش ضریبدار تیر همبند، که از تحلیل مدل حاصل شده است طراحی میکند، درحالیکه مطابق بند 9-20-7-5-1 مبحث نهم، طراحی آرماتورهای برشی قائم تیرهای همبند باید مطابق الزامات بند 9-20-6-2 آن مبحث انجام شود که نرمافزار، اینگونه عمل نمیکند. بنابراین، در این حالت باید طراح، آرماتور برشی قائم تیر همبند را، خود طراحی نماید. همچنین در این حالت، نیاز به آرماتور برشی افقی نیست.
بدین ترتیب، خروجی دستور Spandrel Shear Reinforcing، در هیچیک از دو روش مشروح فوق، کاربرد نداشته و قابل قبول نخواهد بود.
سوال(38): با توجه به عدم وجود پردازنده خاص طراحی دیوارهای حایل در نرم افزار Etabs، آیا معرفی Pier به دیوارهای حائل و طراحی آن ها به صورت دیوار برشی، صحیح است؟
نرمافزار ETABS جهت طراحی دیوارهای بتنآرمه، صرفاً نیروهای داخلی دیوار در مقطع فوقانی و تحتانی هر Pier در هر طبقه را مبنای طراحی قرار میدهد. نظر به آنکه حداکثر لنگر در دیوارهای حائل، اغلب در وسط ارتفاع دیوار ایجاد میگردد، توصیه میشود برای دیوارهای حائل در هر طبقه، حداقل از دو نام Pier متفاوت برای نیمه فوقانی و تحتانی دیوار استفاده شود؛ بهعبارتی نام Pier، از وسط ارتفاع طبقه، تغییر یابد.
نرمافزار ETABS جهت طراحی دیوارهای بتنآرمه، صرفاً نیروهای داخلی دیوار در مقطع فوقانی و تحتانی هر Pier در هر طبقه را مبنای طراحی قرار میدهد. نظر به آنکه حداکثر لنگر در دیوارهای حائل، اغلب در وسط ارتفاع دیوار ایجاد میگردد، توصیه میشود برای دیوارهای حائل در هر طبقه، حداقل از دو نام Pier متفاوت برای نیمه فوقانی و تحتانی دیوار استفاده شود؛ بهعبارتی نام Pier، از وسط ارتفاع طبقه، تغییر یابد.
STRUCTURE FAQs
سوال(38): با توجه به عدم وجود پردازنده خاص طراحی دیوارهای حایل در نرم افزار Etabs، آیا معرفی Pier به دیوارهای حائل و طراحی آن ها به صورت دیوار برشی، صحیح است؟ نرمافزار ETABS جهت طراحی دیوارهای بتنآرمه، صرفاً نیروهای داخلی دیوار در مقطع فوقانی و تحتانی هر…
درخصوص چگونگی تعیین نام Pier ها برای دیوارهای حائلی که در یک طبقه، در دهانههای مجاور یکدیگر قرار دارند، بهصورت معمول میتوان برای هر دهانه، از نام Pier مستقل استفاده نمود؛ بهعبارتی نام Pier ها را برای هر دهانه تغییر داد و لذا دیوارها در دهانههای متوالی و مجاور، دارای نام Pier های متفاوت و مختص به خود باشند؛ لیکن با توجه به آنکه نرمافزار، برای کلیه اجزای با نام Pier مشترک، جمع جبری کل نیروها در امتداد طول دیوار را مبنای طراحی قرار میدهد، در شرایطی که مقادیر نیروها در طول دیوار، تغییرات قابلتوجه داشته باشد، انتخاب نام Pier مشابه، برای کل طول دیوار در یک دهانه، مناسب نبوده و لازم است بسته به شرایط، در طول یک دهانه نیز از دو یا چند نام Pier جداگانه استفاده شود.
https://iesc.bhrc.ac.ir/faq
https://iesc.bhrc.ac.ir/faq
1-s2.0-S0143974X22001365-main.pdf
18.5 MB
Numerical and experimental study of the BUEEP connection using an inner box
سوال(39): با توجه به عدم وجود پردازنده خاص طراحی دیوارهای حائل در نرم افزار ETABS، آیا معرفی Pier به دیوارهای حائل و طراحی آن ها به صورت دیوار برشی، صحیح است؟
نرمافزار ETABS جهت طراحی دیوارهای بتنآرمه، صرفاً نیروهای داخلی دیوار در مقطع فوقانی و تحتانی هر Pier در هر طبقه را مبنای طراحی قرار میدهد. نظر به آنکه حداکثر لنگر در دیوارهای حائل، اغلب در وسط ارتفاع دیوار ایجاد میگردد، توصیه میشود برای دیوارهای حائل در هر طبقه، حداقل از دو نام Pier متفاوت برای نیمه فوقانی و تحتانی دیوار استفاده شود؛ بهعبارتی نام Pier، از وسط ارتفاع طبقه، تغییر یابد.
درخصوص چگونگی تعیین نام Pier ها برای دیوارهای حائلی که در یک طبقه، در دهانههای مجاور یکدیگر قرار دارند، بهصورت معمول میتوان برای هر دهانه، از نام Pier مستقل استفاده نمود؛ بهعبارتی نام Pier ها را برای هر دهانه تغییر داد و لذا دیوارها در دهانههای متوالی و مجاور، دارای نام Pier های متفاوت و مختص به خود باشند؛ لیکن با توجه به آنکه نرمافزار، برای کلیه اجزای با نام Pier مشترک، جمع جبری کل نیروها در امتداد طول دیوار را مبنای طراحی قرار میدهد، در شرایطی که مقادیر نیروها در طول دیوار، تغییرات قابلتوجه داشته باشد، انتخاب نام Pier مشابه، برای کل طول دیوار در یک دهانه، مناسب نبوده و لازم است بسته به شرایط، در طول یک دهانه نیز از دو یا چند نام Pier جداگانه استفاده شود.
https://iesc.bhrc.ac.ir/faq
نرمافزار ETABS جهت طراحی دیوارهای بتنآرمه، صرفاً نیروهای داخلی دیوار در مقطع فوقانی و تحتانی هر Pier در هر طبقه را مبنای طراحی قرار میدهد. نظر به آنکه حداکثر لنگر در دیوارهای حائل، اغلب در وسط ارتفاع دیوار ایجاد میگردد، توصیه میشود برای دیوارهای حائل در هر طبقه، حداقل از دو نام Pier متفاوت برای نیمه فوقانی و تحتانی دیوار استفاده شود؛ بهعبارتی نام Pier، از وسط ارتفاع طبقه، تغییر یابد.
درخصوص چگونگی تعیین نام Pier ها برای دیوارهای حائلی که در یک طبقه، در دهانههای مجاور یکدیگر قرار دارند، بهصورت معمول میتوان برای هر دهانه، از نام Pier مستقل استفاده نمود؛ بهعبارتی نام Pier ها را برای هر دهانه تغییر داد و لذا دیوارها در دهانههای متوالی و مجاور، دارای نام Pier های متفاوت و مختص به خود باشند؛ لیکن با توجه به آنکه نرمافزار، برای کلیه اجزای با نام Pier مشترک، جمع جبری کل نیروها در امتداد طول دیوار را مبنای طراحی قرار میدهد، در شرایطی که مقادیر نیروها در طول دیوار، تغییرات قابلتوجه داشته باشد، انتخاب نام Pier مشابه، برای کل طول دیوار در یک دهانه، مناسب نبوده و لازم است بسته به شرایط، در طول یک دهانه نیز از دو یا چند نام Pier جداگانه استفاده شود.
https://iesc.bhrc.ac.ir/faq
سوال(40): آیا در مدل سازی دیوارهای حائل لازم است ستون های بتن آرمه، بین پنل های دیوارهای حائل مدل شوند؟
پاسخ: درصورتیکه ستون، همضخامت با دیوار حائل باشد و بهعبارتی بصورت کامل در دیوار مدفون باشد، عملاً بخشی از دیوار محسوب گشته و لذا در این حالت، المان ستون، مدل نخواهد شد؛ لیکن درصورتیکه بُعد ستون، عمود بر سطح دیوار، بیش از ضخامت دیوار باشد لازم است المان ستون، مدل شود. در این حالت با توجه به ابعاد ناحیه مشترک ستون و دیوار، لازم است وزن المان ستون و نیز در برخی حالات، سختی ستون اصلاح گردد.
ضریب اصلاح سختی خمشی نظیر با خمش خارج صفحه دیوار: این ضریب را میتوان مشابه با ضریب اصلاح سختی خارج صفحه دیوار، برابر 0.25، و یا مشابه با ضریب اصلاح سختی ستونها، برابر 0.7 در نظر گرفت. درصورتیکه ضریب اصلاح سختی خمشی ستونهای بین پنلهای دیوار، برابر 0.25 در نظر گرفته میشود، نیاز به اعمال ضریب کاهش مضاعف ناشی از همپوشانی بخشی از دیوار و ستون نمیباشد؛ لیکن درصورتیکه ضریب اصلاح سختی خمشی ستونهای مذکور، برابر 0.7 منظور میگردد، باید ضریب کاهش ناشی از همپوشانی بخشی از دیوار و ستون نیز اعمال گردد. در این حالت، ضریب اصلاح سختی نهایی، از حاصلضرب ضریب 0.7 در ضریب کاهش ناشی از همپوشانی بخشی از دیوار و ستون، تعیین میگردد.
ضریب اصلاح سختی خمشی نظیر با خمش داخل صفحه دیوار: نظر به آنکه ضریب اصلاح سختی درون صفحه دیوار، از طریق گزینه f22 به دیوار معرفی میشود، و این ضریب، بصورت توأم، هر دو سختی خمشی و محوری را کاهش میدهد، بهطور ناخواسته و غیرضروری، سختی محوری دیوار نیز بعضاً به میزان قابل توجهی کاهش مییابد؛ درحالیکه مبحث نهم و دیگر آییننامههای معتبر، صرفاً اصلاح سختی خمشی دیوار را مقرر نمودهاند. بر این اساس، اعمال یک ضریب کاهش مضاعف که ناشی از همپوشانی بخشی از دیوار و ستون است، ضرورت ندارد.
تذکر1: با توجه به نوع عملکرد دیوارهای حائل و شباهت رفتار آنها تحت فشار جانبی خاک، به رفتار دالها تحت بارهای ثقلی، توصیه میشود دیوارهای حائل، همانند دالها مشبندی شوند. همچنین توصیه میشود از مشبندی با ابعاد کوچکتر استفاده شود.
تذکر2: در مواردیکه بین پنلهای دیوار، المان ستون مدل میشود، نیازی به معرفی Pier Label برای این ستونها نمیباشد.
پاسخ: درصورتیکه ستون، همضخامت با دیوار حائل باشد و بهعبارتی بصورت کامل در دیوار مدفون باشد، عملاً بخشی از دیوار محسوب گشته و لذا در این حالت، المان ستون، مدل نخواهد شد؛ لیکن درصورتیکه بُعد ستون، عمود بر سطح دیوار، بیش از ضخامت دیوار باشد لازم است المان ستون، مدل شود. در این حالت با توجه به ابعاد ناحیه مشترک ستون و دیوار، لازم است وزن المان ستون و نیز در برخی حالات، سختی ستون اصلاح گردد.
ضریب اصلاح سختی خمشی نظیر با خمش خارج صفحه دیوار: این ضریب را میتوان مشابه با ضریب اصلاح سختی خارج صفحه دیوار، برابر 0.25، و یا مشابه با ضریب اصلاح سختی ستونها، برابر 0.7 در نظر گرفت. درصورتیکه ضریب اصلاح سختی خمشی ستونهای بین پنلهای دیوار، برابر 0.25 در نظر گرفته میشود، نیاز به اعمال ضریب کاهش مضاعف ناشی از همپوشانی بخشی از دیوار و ستون نمیباشد؛ لیکن درصورتیکه ضریب اصلاح سختی خمشی ستونهای مذکور، برابر 0.7 منظور میگردد، باید ضریب کاهش ناشی از همپوشانی بخشی از دیوار و ستون نیز اعمال گردد. در این حالت، ضریب اصلاح سختی نهایی، از حاصلضرب ضریب 0.7 در ضریب کاهش ناشی از همپوشانی بخشی از دیوار و ستون، تعیین میگردد.
ضریب اصلاح سختی خمشی نظیر با خمش داخل صفحه دیوار: نظر به آنکه ضریب اصلاح سختی درون صفحه دیوار، از طریق گزینه f22 به دیوار معرفی میشود، و این ضریب، بصورت توأم، هر دو سختی خمشی و محوری را کاهش میدهد، بهطور ناخواسته و غیرضروری، سختی محوری دیوار نیز بعضاً به میزان قابل توجهی کاهش مییابد؛ درحالیکه مبحث نهم و دیگر آییننامههای معتبر، صرفاً اصلاح سختی خمشی دیوار را مقرر نمودهاند. بر این اساس، اعمال یک ضریب کاهش مضاعف که ناشی از همپوشانی بخشی از دیوار و ستون است، ضرورت ندارد.
تذکر1: با توجه به نوع عملکرد دیوارهای حائل و شباهت رفتار آنها تحت فشار جانبی خاک، به رفتار دالها تحت بارهای ثقلی، توصیه میشود دیوارهای حائل، همانند دالها مشبندی شوند. همچنین توصیه میشود از مشبندی با ابعاد کوچکتر استفاده شود.
تذکر2: در مواردیکه بین پنلهای دیوار، المان ستون مدل میشود، نیازی به معرفی Pier Label برای این ستونها نمیباشد.
سوال(41): آرماتورهای افقی دیوارهای حائل، چگونه باید طراحی شوند و آیا ETABS، این آرماتورها را طراحی میکند؟
پاسخ: نظر به آنکه نرمافزار ETABS، فاقد پردازنده طراحی دیوارهای حائل است، و با توجه به آنکه آرماتورهای برشی افقی Pier ها، صرفاً برمبنای برش ایجاد شده در امتداد طولی دیوار طراحی میشوند، اثرات ناشی از فشار جانبی خاک، عمود بر سطح دیوار و نیز برخی دیگر از تلاشهایی که لازم است در طراحی آرماتورهای افقی دیوارهای حائل مدنظر قرار گیرد، در نظر گرفته نمیشود.
نرم افزار ETABS جهت محاسبه برش دیوار، از مجموع مقادیر F12 درطول Pier استفاده میکند؛ لذا اثرات ناشی از لنگرهای طولی (M11)، پیچشی (M12) و نیز نیروهای محوری در راستای طولی دیوار (F11) نادیده گرفته میشود. عوامل مختلفی میتوانند موجب ایجاد نیروهای محوری افقی در دیوار شوند. بهعنوان مثال، در دیوارهای متقاطع، عکسالعملهای تکیهگاهی ناشی از اندرکنش دیوارها بر روی یکدیگر، موجب تشکیل نیروهای محوری افقی در آنها میشود. همچنین درصورت تفاوت در مقادیر بارهای خارج صفحه دیوار در ارتفاع یا طول آن (اعم از فشار جانبی خاک یا اثر اندرکنش دیوارهای متقاطع بر روی یکدیگر)، لنگرهای پیچشی M12 ایجاد میگردد.
پاسخ: نظر به آنکه نرمافزار ETABS، فاقد پردازنده طراحی دیوارهای حائل است، و با توجه به آنکه آرماتورهای برشی افقی Pier ها، صرفاً برمبنای برش ایجاد شده در امتداد طولی دیوار طراحی میشوند، اثرات ناشی از فشار جانبی خاک، عمود بر سطح دیوار و نیز برخی دیگر از تلاشهایی که لازم است در طراحی آرماتورهای افقی دیوارهای حائل مدنظر قرار گیرد، در نظر گرفته نمیشود.
نرم افزار ETABS جهت محاسبه برش دیوار، از مجموع مقادیر F12 درطول Pier استفاده میکند؛ لذا اثرات ناشی از لنگرهای طولی (M11)، پیچشی (M12) و نیز نیروهای محوری در راستای طولی دیوار (F11) نادیده گرفته میشود. عوامل مختلفی میتوانند موجب ایجاد نیروهای محوری افقی در دیوار شوند. بهعنوان مثال، در دیوارهای متقاطع، عکسالعملهای تکیهگاهی ناشی از اندرکنش دیوارها بر روی یکدیگر، موجب تشکیل نیروهای محوری افقی در آنها میشود. همچنین درصورت تفاوت در مقادیر بارهای خارج صفحه دیوار در ارتفاع یا طول آن (اعم از فشار جانبی خاک یا اثر اندرکنش دیوارهای متقاطع بر روی یکدیگر)، لنگرهای پیچشی M12 ایجاد میگردد.
STRUCTURE FAQs
سوال(41): آرماتورهای افقی دیوارهای حائل، چگونه باید طراحی شوند و آیا ETABS، این آرماتورها را طراحی میکند؟ پاسخ: نظر به آنکه نرمافزار ETABS، فاقد پردازنده طراحی دیوارهای حائل است، و با توجه به آنکه آرماتورهای برشی افقی Pier ها، صرفاً برمبنای برش ایجاد شده…
درصورتیکه طراحی آرماتورهای افقی و قائم دیوارهای حائل، صرفاً تحت لنگرهای M11 و M22 انجام شود، اثرات نیروهای محوری قائم و اندرکنش آن با لنگر دیوار، در طراحی آرماتورهای قائم، و اثرات ناشی از F11، F12 و M12، در طراحی آرماتورهای افقی دیوارهای حائل، نادیده گرفته خواهد شد. با استفاده از قابلیت طراحی Pier ها میتوان آرماتورهای قائم دیوار حائل را با احتساب کلیه تلاشهای ایجاد شده در دیوار، طراحی نمود؛ لیکن طراحی آرماتورهای افقی دیوارهای حائل، توسط برنامه انجام نمیشود و لازم است طراح، تحت کلیه تلاشهای ایجاد شده، آرماتورهای افقی دیوار را طراحی نماید. بدین منظور میتوان از روش مشروح در راهنمای نرمافزار SAP نیز استفاده نمود (فایل راهنمای مذکور، پیوست میباشد).
تذکر: با توجه به آنکه رفتار دیوارهای حائل تحت فشار جانبی خاک به نوعی مشابه با رفتار دالهای بتنآرمه تحت بارهای قائم است، مؤکداً توصیه میشود، حداقل آرماتورهای افقی و قائم دیوار، مشابه با دالها منظور گردد.
تذکر: با توجه به آنکه رفتار دیوارهای حائل تحت فشار جانبی خاک به نوعی مشابه با رفتار دالهای بتنآرمه تحت بارهای قائم است، مؤکداً توصیه میشود، حداقل آرماتورهای افقی و قائم دیوار، مشابه با دالها منظور گردد.
STRUCTURE FAQs
درصورتیکه طراحی آرماتورهای افقی و قائم دیوارهای حائل، صرفاً تحت لنگرهای M11 و M22 انجام شود، اثرات نیروهای محوری قائم و اندرکنش آن با لنگر دیوار، در طراحی آرماتورهای قائم، و اثرات ناشی از F11، F12 و M12، در طراحی آرماتورهای افقی دیوارهای حائل، نادیده گرفته…
سوال(42): آیا Divide کردن ستون های طرفین تیر نیم طبقه پله، در محل تیرهای مذکور ضرورت دارد؟
پاسخ: بله؛ بهمنظور برآورد صحیح پاسخهای سیستم و نیروهای داخلی اعضا، مقتضی است ستونهای طرفین تیر نیمطبقه پله، از محل تیرهای مذکور، دو قطعه شود.
پاسخ: بله؛ بهمنظور برآورد صحیح پاسخهای سیستم و نیروهای داخلی اعضا، مقتضی است ستونهای طرفین تیر نیمطبقه پله، از محل تیرهای مذکور، دو قطعه شود.
سوال(43): در مواردی که مطابق شکل 1، کنسول بتنی در سقف وجود داشته باشد، چه نکاتی باید مد نظر قرار گیرد؟
پاسخ: بهمنظور اجرای سازه ناحیه کنسول، توصیه میشود بهجای تیرهای طره، از یک دال بتنآرمه طرهای استفاده شود تا از طریق دال مذکور، انتقال بارهای ناحیه کنسول به تیرهای تکیهگاهی، بصورت یکنواخت انجام شود و حتیالامکان از ایجاد بارهای متمرکز در تیرهای اصلی تکیهگاهی ممانعت شود.
درصورتی که به هر دلیل، جهت تأمین پایداری ناحیه کنسول و انتقال بار آن به تیرهای تکیهگاهی، بهجای دال طرهای از تیرهای طرهای، مشابه تیرهای A و B استفاده میشود (شکل 2)، باید تیرهای اصلی C و D برای لنگر پیچشی متمرکزی که بهواسطه تیرهای طرهای مذکور ایجاد میشود، طراحی شوند. در این حالت، با هدف کاهش اثرات لنگر پیچشی ناشی از عملکرد تیرهای طرهای، میتوان در امتداد تیرهای طره، تیرهای فرعی E و F را در داخل سقف دهانه مجاور ادامه داد.
پاسخ: بهمنظور اجرای سازه ناحیه کنسول، توصیه میشود بهجای تیرهای طره، از یک دال بتنآرمه طرهای استفاده شود تا از طریق دال مذکور، انتقال بارهای ناحیه کنسول به تیرهای تکیهگاهی، بصورت یکنواخت انجام شود و حتیالامکان از ایجاد بارهای متمرکز در تیرهای اصلی تکیهگاهی ممانعت شود.
درصورتی که به هر دلیل، جهت تأمین پایداری ناحیه کنسول و انتقال بار آن به تیرهای تکیهگاهی، بهجای دال طرهای از تیرهای طرهای، مشابه تیرهای A و B استفاده میشود (شکل 2)، باید تیرهای اصلی C و D برای لنگر پیچشی متمرکزی که بهواسطه تیرهای طرهای مذکور ایجاد میشود، طراحی شوند. در این حالت، با هدف کاهش اثرات لنگر پیچشی ناشی از عملکرد تیرهای طرهای، میتوان در امتداد تیرهای طره، تیرهای فرعی E و F را در داخل سقف دهانه مجاور ادامه داد.
STRUCTURE FAQs
سوال(43): در مواردی که مطابق شکل 1، کنسول بتنی در سقف وجود داشته باشد، چه نکاتی باید مد نظر قرار گیرد؟ پاسخ: بهمنظور اجرای سازه ناحیه کنسول، توصیه میشود بهجای تیرهای طره، از یک دال بتنآرمه طرهای استفاده شود تا از طریق دال مذکور، انتقال بارهای ناحیه کنسول…
اگرچه تیرهای فرعی مذکور میتوانند موجب کاهش بخشی از لنگرهای پیچشی متمرکز ایجاد شده در تیرهای اصلی C و D شوند، لیکن لزوماً موجب حذف کامل لنگرهای پیچشی مذکور نمیشوند. مقدار نهایی این لنگرهای پیچشی متمرکز، به عوامل مختلفی از جمله طول طره، میزان بارهای ناحیه کنسول، سختی پیچشی تیرهای اصلی C و D، سختی خمشی تیرهای فرعی E و F و باربر بودن یا نبودن آنها بستگی دارد. با توجه به مقادیر نهایی پیچش در تیرهای اصلی C و D، آرماتورهای پیچشی لازم برای این تیرها، توسط نرمافزار قابل محاسبه است. بهمنظور محاسبه صحیح آرماتورهای پیچشی مذکور، ضریب ترکخوردگی پیچشی تیرها، حائز اهمیت بوده و لذا باید این ضریب برای هریک از تیرها به درستی محاسبه شود. جزئیات محاسبه ضریب ترکخوردگی پیچشی تیرها در سوال شماره 4 ارائه شده است.
تذکر1 : درصورتی که از روش تیرهای طرهای استفاده میشود و خصوصاً زمانیکه تیرهای فرعی E و F، باربر نیز باشند، لازم است تدابیر مقتضی جهت کنترل برش ایجاد شده در تیرهای اصلی C و D و همچنین تیرهای اصلی G و H، اتخاذ گردد. در این حالت و البته در مواردی که اتصال تیر فرعی به تیر اصلی، بصورت یکپارچه اجرا میشود، به تفسیر بند 11-6-5-2 آبا (آییننامه بتن ایران؛ تجدیدنظر دوم؛ جلد اول؛ نشریه شماره 1-120 سازمان برنامه و بودجه کشور؛ ویرایش 1400) مراجعه شود.
تذکر2 : در مواردیکه همانند شکلهای 1 و 2، تیر بهعنوان تکیهگاه دال طرهای یا تیرهای طرهای، عمل میکند، لازم است به کنترل خیز و لرزش ناحیه کنسول، توجه ویژه شود. در این موارد، صلبیت پیچشی تیر تکیهگاهی، نقش قابلتوجهی در میزان خیز و وضعیت لرزش ناحیه کنسول دارد. هرچه صلبیت پیچشی این تیر، کمتر و دوران پیچشی آن بیشتر باشد، خیز و لرزش ناحیه کنسول نیز افزایش مییابد. صلبیت پیچشی تیر تکیهگاهی، تابع ابعاد این تیر و نیز ضریب اصلاح سختی پیچشی آن است که مؤکداً متذکر میشود باید این ضریب به درستی محاسبه شود.
تذکر2 : در مواردیکه همانند شکلهای 1 و 2، تیر بهعنوان تکیهگاه دال طرهای یا تیرهای طرهای، عمل میکند، لازم است به کنترل خیز و لرزش ناحیه کنسول، توجه ویژه شود. در این موارد، صلبیت پیچشی تیر تکیهگاهی، نقش قابلتوجهی در میزان خیز و وضعیت لرزش ناحیه کنسول دارد. هرچه صلبیت پیچشی این تیر، کمتر و دوران پیچشی آن بیشتر باشد، خیز و لرزش ناحیه کنسول نیز افزایش مییابد. صلبیت پیچشی تیر تکیهگاهی، تابع ابعاد این تیر و نیز ضریب اصلاح سختی پیچشی آن است که مؤکداً متذکر میشود باید این ضریب به درستی محاسبه شود.
رشته توییتی از @Mehras\_
May 27, 2022 by @TwitterVid_bot
1.
یک چیزی که اخیرا توجهمو جلب کرده اینه که بر خلاف تصور غالب، هم سن و سالهای من زیاد تو "وب" نمیچرخن.
یه مشکلی که با تعریف عامیانه "اینترنت" در ایران دارم اینه که کل اینترنت رو به چهار تا اپ (تلگرام، اینستاگرام و نهایتش یوتوب و توییتر) خلاصه کردن و کاری با web ندارن.
2.
نکته دیگه اینه که این دوری از وب و گرفتن تمام اطلاعات و اخبار روزمره از درون اپها مانع دسترسی مردم به اطلاعات با ارزشتر و درستتر شده. خیلی کم پیش میاد برای کاری غیر از درس و دانشگاه از گوگل استفاده کنن و در نتیجه توان fact checking اخبار مختلف رو ندارن.
3.
مثلا بارها شده که ببینم یه خبر دست به دست میشه با این عنوان که ناسا گفته یک ستاره دنباله دار تا هفته دیگه میخوره به ایران و همهمون میمیریم! خیلیها اینو باور میکنن.
شاید بگید نه بابا! ولی باید گفت که این قضیه سطوح مختلفی داره.
4.
وایستین یه مثال دم دستی که این روزها میبینم رو بزنم. همونطور که اطلاع دارید (یا ندارید!) از 1 ماه May تمام آزمونهای ETS اعم از TOEFL و GRE در ایران لغو شده و سنترهای ایران دیگه آزمون برگزار نمیکنن.
5.
وقتی تو گروههای تلگرامی تمرین و آمادگی تافل میگردم میبینم هزاران نفری که احتمالا اکثرشون دانشجوئن و دارن برای اپلای و مخاجرت تحصیلی آماده میشن از یه سرچ ساده تو سایت ETS و خبرگزاریهای خارجی ناتوانن یا ارادهاش رو ندارن.
6.
این افراد که اغلب دانشجو و تحصیلکرده در بهترین دانشگاههای ایرانن و دارن برای موقعیتهای "ریسرچ" اپلای میکنن و دانش زبان انگلیسی در سطح بالا دارن دستشون به یه سرچ ساده گوگل برای دستیابی به اخبار authentic نمیره و چشمشون به اخبار "فارسی" و غیر رسمی منتشر شده رو وبسایت سنترهاست
7.
و هر چی این سنترها بگن باور میکنن. مثلا سنترها میگن مشکل "به زودی" برطرف میشه و لطفا به دادن آزمون در کشورهای همسایه فکر نکنید. خب ما میدونیم برای حفظ مشتری خودشون اینارو میگن و متاسفانه خیلیا هم طوری منتظر برطرف شدن موضوع نشستن که انگار منتظر اعلام نتایج کنکورن!
8.
ما تا ندونیم مشکل از چیه و هیچ statement رسمی از ETS نبینیم نمیتونیم بگیم اصلا آیا برطرف میشه یا نه، به زودی یا نه.
خلاصه... از بحث اصلیمون دور نشیم. نبود این روحیه کنجکاوی و میل به سرچ کردن در وب حتی در بین هم سن و سالان خودم حقیقتا آزاردهنده است.
9.
البته شاید این خاصیت Web 2 باشه که مردم رو از وب گردی که خاصیت Web 1 بود دور کرد و به سمت تولید محتوا که بزرگترین قابلیت وب 2 بود سوق داد.
May 27, 2022 by @TwitterVid_bot
1.
یک چیزی که اخیرا توجهمو جلب کرده اینه که بر خلاف تصور غالب، هم سن و سالهای من زیاد تو "وب" نمیچرخن.
یه مشکلی که با تعریف عامیانه "اینترنت" در ایران دارم اینه که کل اینترنت رو به چهار تا اپ (تلگرام، اینستاگرام و نهایتش یوتوب و توییتر) خلاصه کردن و کاری با web ندارن.
2.
نکته دیگه اینه که این دوری از وب و گرفتن تمام اطلاعات و اخبار روزمره از درون اپها مانع دسترسی مردم به اطلاعات با ارزشتر و درستتر شده. خیلی کم پیش میاد برای کاری غیر از درس و دانشگاه از گوگل استفاده کنن و در نتیجه توان fact checking اخبار مختلف رو ندارن.
3.
مثلا بارها شده که ببینم یه خبر دست به دست میشه با این عنوان که ناسا گفته یک ستاره دنباله دار تا هفته دیگه میخوره به ایران و همهمون میمیریم! خیلیها اینو باور میکنن.
شاید بگید نه بابا! ولی باید گفت که این قضیه سطوح مختلفی داره.
4.
وایستین یه مثال دم دستی که این روزها میبینم رو بزنم. همونطور که اطلاع دارید (یا ندارید!) از 1 ماه May تمام آزمونهای ETS اعم از TOEFL و GRE در ایران لغو شده و سنترهای ایران دیگه آزمون برگزار نمیکنن.
5.
وقتی تو گروههای تلگرامی تمرین و آمادگی تافل میگردم میبینم هزاران نفری که احتمالا اکثرشون دانشجوئن و دارن برای اپلای و مخاجرت تحصیلی آماده میشن از یه سرچ ساده تو سایت ETS و خبرگزاریهای خارجی ناتوانن یا ارادهاش رو ندارن.
6.
این افراد که اغلب دانشجو و تحصیلکرده در بهترین دانشگاههای ایرانن و دارن برای موقعیتهای "ریسرچ" اپلای میکنن و دانش زبان انگلیسی در سطح بالا دارن دستشون به یه سرچ ساده گوگل برای دستیابی به اخبار authentic نمیره و چشمشون به اخبار "فارسی" و غیر رسمی منتشر شده رو وبسایت سنترهاست
7.
و هر چی این سنترها بگن باور میکنن. مثلا سنترها میگن مشکل "به زودی" برطرف میشه و لطفا به دادن آزمون در کشورهای همسایه فکر نکنید. خب ما میدونیم برای حفظ مشتری خودشون اینارو میگن و متاسفانه خیلیا هم طوری منتظر برطرف شدن موضوع نشستن که انگار منتظر اعلام نتایج کنکورن!
8.
ما تا ندونیم مشکل از چیه و هیچ statement رسمی از ETS نبینیم نمیتونیم بگیم اصلا آیا برطرف میشه یا نه، به زودی یا نه.
خلاصه... از بحث اصلیمون دور نشیم. نبود این روحیه کنجکاوی و میل به سرچ کردن در وب حتی در بین هم سن و سالان خودم حقیقتا آزاردهنده است.
9.
البته شاید این خاصیت Web 2 باشه که مردم رو از وب گردی که خاصیت Web 1 بود دور کرد و به سمت تولید محتوا که بزرگترین قابلیت وب 2 بود سوق داد.
سوال(44): در صورتیکه سیستم مقاوم لرزه ای در ساختمان در راستای مورد نظر، دارای دیوار برشی باشد و راستای مذکور، مطابق ضوابط استاندارد 2800، مشمول اعمال ضریب نامعینی شده باشد، آیا لازم است هنگام طراحی دیوارها در نرم افزار، اثر ضریب نامعینی و ضرایب تشدید برش طراحی دیوارها به طور هم زمان اعمال گردند؟
پاسخ: خیر. ماهیت استفاده از ضریب نامعینی و ضرایب تشدید Ωv و ωv بگونهای است که هیچگاه این ضرایب بهطور همزمان اعمال نخواهند شد.
ضریب نامعینی: در صورتیکه امتدادی از سازه، برمبنای ضوابط استاندارد 2800، دارای نامعینی کافی نباشد، ضریب رفتار ارائه شده در استاندارد مذکور برای سیستم مقاوم لرزهای آن امتداد، متناظر با قابلیت اتلاف انرژی سیستم مذکور نبوده و لذا لازم است ضریب رفتار، کاهش داده شود؛ بهعبارتی، هدف از اعمال ضریب نامعینی، کاهش ضریب رفتار و افزایش سطح نیروهای وارد بر سیستم، نظیر با میزان شکلپذیری و قابلیت اتلاف انرژی سیستم موردنظر است.
ضرایب تشدید Ωv و ωv : در دیوارهایی که ارتفاع کامل دیوار (از مقطع بحرانی تا بالاترین تراز دیوار) نسبت به طول آن (hw/lw)، از حدی فراتر رود، آییننامههای بتن از جمله مبحث 9 قصد دارند با اعمال ضوابطی، از تسلیم خمشی دیوار در مقطع بحرانی آن که رفتاری شکلپذیر (رفتار کنترل شونده توسط تغییرشکل) محسوب میگردد، اطمینان حاصل نمایند. بدین منظور لازم است از خرابی برشی دیوار جلوگیری شود. خرابی برشی دیوار که میتواند با خرد شدن جان دیوار همراه باشد، رفتاری غیر شکلپذیر (رفتار کنترل شونده توسط نیرو) محسوب میگردد که در صورت وقوع، موجب میشود با افزایش تغییرمکانهای جانبی سازه تحت نیروهای زلزله، باربری جانبی دیوار، به سرعت دچار افت قابل توجه شود و همچنین توان باربری قائم دیوار نیز دچار مخاطره گردد. با توجه به اضافه مقاومتهای موجود در ظرفیت خمشی دیوار و تأخیر احتمالی در تسلیم خمشی مقطع بحرانی آن، لازم است ظرفیت برشی دیوار بگونهای تأمین شود که دیوار در مقابل برش واقعی محتمل ایجاد شده در آن، با احتساب اثرات اضافه مقاومت مذکور و نیز افزایش مقادیر برش دینامیکی بهدلیل اثر مودهای بالاتر، دارای مقاومت کافی باشد تا بدین ترتیب، شرایط تسلیم خمشی مقطع بحرانی دیوار و تأمین قابلیت تحمل تغییرشکلهای فرا ارتجاعی برای دیوار، فراهم گردد.
بر این اساس و بهطور خلاصه، ضریب نامعینی با هدف تأمین شکلپذیری و ضرایب تشدید Ωv و ωv در طراحی برشی دیوارها، با هدف افزایش مقاومت برشی دیوار، جلوگیری از شکست برشی دیوار و وقوع رفتارهای غیر شکلپذیر مورد استفاده قرار میگیرند؛ به بیان سادهتر، ضریب نامعینی، مربوط به موضوع تسلیم اعضا و تأمین شکلپذیری نظیر با شرایط نامعینی سیستم، و در مقابل، ضرایب تشدید Ωv و ωv با هدف جلوگیری از تسلیم و اینکه عضو، تحت تلاش موردنظر (که رفتاری غیر شکلپذیر محسوب میگردد)، ارتجاعی و بدون آسیب باقی بماند، مورد استفاده قرار میگیرند؛ لذا این ضرایب هیچگاه بهطور همزمان اعمال نخواهند شد.
تذکر: ممکن است طراح جهت سهولت کار، حاصلضرب ضرایب تشدید Ωv و ωv را برابر با مقدار حداکثری آن که برابر 3 است منظور نماید؛ لیکن درصورتیکه طراح، قصد تعیین مقدار دقیق ضریب تشدید Ωv را داشته باشد، بهمنظور محاسبه ضریب تشدید مذکور برای دیوارهای امتدادی از سازه که مشمول اعمال ضریب نامعینی شدهاند، باید در محاسبه Mu و نیز مقادیر Pu که مبنای تعیین Mpr دیوار است از ترکیببارهایی استفاده شود که در آنها اثر ضریب نامعینی، لحاظ گردیده باشد.
پاسخ: خیر. ماهیت استفاده از ضریب نامعینی و ضرایب تشدید Ωv و ωv بگونهای است که هیچگاه این ضرایب بهطور همزمان اعمال نخواهند شد.
ضریب نامعینی: در صورتیکه امتدادی از سازه، برمبنای ضوابط استاندارد 2800، دارای نامعینی کافی نباشد، ضریب رفتار ارائه شده در استاندارد مذکور برای سیستم مقاوم لرزهای آن امتداد، متناظر با قابلیت اتلاف انرژی سیستم مذکور نبوده و لذا لازم است ضریب رفتار، کاهش داده شود؛ بهعبارتی، هدف از اعمال ضریب نامعینی، کاهش ضریب رفتار و افزایش سطح نیروهای وارد بر سیستم، نظیر با میزان شکلپذیری و قابلیت اتلاف انرژی سیستم موردنظر است.
ضرایب تشدید Ωv و ωv : در دیوارهایی که ارتفاع کامل دیوار (از مقطع بحرانی تا بالاترین تراز دیوار) نسبت به طول آن (hw/lw)، از حدی فراتر رود، آییننامههای بتن از جمله مبحث 9 قصد دارند با اعمال ضوابطی، از تسلیم خمشی دیوار در مقطع بحرانی آن که رفتاری شکلپذیر (رفتار کنترل شونده توسط تغییرشکل) محسوب میگردد، اطمینان حاصل نمایند. بدین منظور لازم است از خرابی برشی دیوار جلوگیری شود. خرابی برشی دیوار که میتواند با خرد شدن جان دیوار همراه باشد، رفتاری غیر شکلپذیر (رفتار کنترل شونده توسط نیرو) محسوب میگردد که در صورت وقوع، موجب میشود با افزایش تغییرمکانهای جانبی سازه تحت نیروهای زلزله، باربری جانبی دیوار، به سرعت دچار افت قابل توجه شود و همچنین توان باربری قائم دیوار نیز دچار مخاطره گردد. با توجه به اضافه مقاومتهای موجود در ظرفیت خمشی دیوار و تأخیر احتمالی در تسلیم خمشی مقطع بحرانی آن، لازم است ظرفیت برشی دیوار بگونهای تأمین شود که دیوار در مقابل برش واقعی محتمل ایجاد شده در آن، با احتساب اثرات اضافه مقاومت مذکور و نیز افزایش مقادیر برش دینامیکی بهدلیل اثر مودهای بالاتر، دارای مقاومت کافی باشد تا بدین ترتیب، شرایط تسلیم خمشی مقطع بحرانی دیوار و تأمین قابلیت تحمل تغییرشکلهای فرا ارتجاعی برای دیوار، فراهم گردد.
بر این اساس و بهطور خلاصه، ضریب نامعینی با هدف تأمین شکلپذیری و ضرایب تشدید Ωv و ωv در طراحی برشی دیوارها، با هدف افزایش مقاومت برشی دیوار، جلوگیری از شکست برشی دیوار و وقوع رفتارهای غیر شکلپذیر مورد استفاده قرار میگیرند؛ به بیان سادهتر، ضریب نامعینی، مربوط به موضوع تسلیم اعضا و تأمین شکلپذیری نظیر با شرایط نامعینی سیستم، و در مقابل، ضرایب تشدید Ωv و ωv با هدف جلوگیری از تسلیم و اینکه عضو، تحت تلاش موردنظر (که رفتاری غیر شکلپذیر محسوب میگردد)، ارتجاعی و بدون آسیب باقی بماند، مورد استفاده قرار میگیرند؛ لذا این ضرایب هیچگاه بهطور همزمان اعمال نخواهند شد.
تذکر: ممکن است طراح جهت سهولت کار، حاصلضرب ضرایب تشدید Ωv و ωv را برابر با مقدار حداکثری آن که برابر 3 است منظور نماید؛ لیکن درصورتیکه طراح، قصد تعیین مقدار دقیق ضریب تشدید Ωv را داشته باشد، بهمنظور محاسبه ضریب تشدید مذکور برای دیوارهای امتدادی از سازه که مشمول اعمال ضریب نامعینی شدهاند، باید در محاسبه Mu و نیز مقادیر Pu که مبنای تعیین Mpr دیوار است از ترکیببارهایی استفاده شود که در آنها اثر ضریب نامعینی، لحاظ گردیده باشد.
سوال (45): آیا نرم افزار Etabs، قادر است طراحی دیوار برشی دیوارهای برشی را مطابق با ضوابط بند 9-20-7-9 مبحث نهم، انجام دهد؟
پاسخ: به منظور طراحی برشی دیوارهای برشی در نسخههای مختلف نرمافزار ETABS، میتوان بر اساس روشهایی که در ادامه ارائه شدهاند عمل نمود.
مطابق با ضابطه بند 9-20-7-9-1-1 مبحث نهم، نیروی برشی طرح دیوارهای سازهای باید از رابطه 9-20-18 به شرح زیر تعیین گردد:
پاسخ: به منظور طراحی برشی دیوارهای برشی در نسخههای مختلف نرمافزار ETABS، میتوان بر اساس روشهایی که در ادامه ارائه شدهاند عمل نمود.
مطابق با ضابطه بند 9-20-7-9-1-1 مبحث نهم، نیروی برشی طرح دیوارهای سازهای باید از رابطه 9-20-18 به شرح زیر تعیین گردد:
در رابطه فوق، αc ضریبی است که مقدار آن تابع مقدار hw/lw است. hw، ارتفاع دیوار از مقطع بحرانی (مقطع محتمل به تشکیل مفصل پلاستیک در دیوار) تا بالاترین تراز دیوار است. نرمافزار ETABS، قادر به محاسبه صحیح hw نیست و این ارتفاع را برابر با ارتفاع طبقه از طبقه زیرین درنظر میگیرد؛ لذا مقدار αc را نیز به اشتباه، برابر 0.25 لحاظ میکند. این در حالی است که بهطور معمول، مقدار hw/lw بیشتر از 2 بوده که در این حالت، مقدار αc ، برابر 0.17 خواهد بود. بدین ترتیب، مقاومت برشی دیوار، بیش از مقدار صحیح آن، تعیین میشود (مشکل عدم تشخیص صحیح hw و محاسبه نادرست αc ، در نسخه ETABS 20.1 برطرف گردیده و لذا مقدار αc در این نسخه از نرمافزار، به درستی محاسبه میشود).
برمبنای توضیحات فوق، ETABS بهصورت خودکار قادر به محاسبه برش طراحی، Ve و مقاومت برشی، Vn نیست و باید این موارد به نحوی توسط طراح در محاسبات، مدنظر قرارگیرد. در ادامه، دو روش جهت اصلاح خطاهای مشروح و تعیین مقدار صحیح آرماتورهای برشی مورد نیاز، ارائه شده است.
برمبنای توضیحات فوق، ETABS بهصورت خودکار قادر به محاسبه برش طراحی، Ve و مقاومت برشی، Vn نیست و باید این موارد به نحوی توسط طراح در محاسبات، مدنظر قرارگیرد. در ادامه، دو روش جهت اصلاح خطاهای مشروح و تعیین مقدار صحیح آرماتورهای برشی مورد نیاز، ارائه شده است.