🔥 *కరెంట్ అఫైర్స్ 2026* 🔥

👉 *జనవరి నెల*

👉 *ముఖ్యమైన ప్రశ్నలు వివరణ*

👉 *టాప్ 50*

👉 *Part -2

💥👇👇👇👇👇💥

https://youtu.be/CzXkGHrqYWs?si=NpJb62ZhINQeTwxR

🔥DL , PD లైబ్రేరియన్ TGPSC ద్వారానే భర్తీ| కొత్త రూల్స్ ఇవే| TGPSC JOBS UPDATE
https://youtu.be/VHd6AJKk08c

నీతి ఆయోగ్ CEO నియామకం - ముఖ్యాంశాలు
1. నూతన CEO (అదనపు బాధ్యత):
పేరు: నిధి చిబ్బర్, IAS.

బ్యాక్ గ్రౌండ్: ఈమె 1994 బ్యాచ్‌కు చెందిన ఛత్తీస్‌గఢ్ క్యాడర్ ఐఏఎస్ అధికారి.

ప్రస్తుత హోదా: ప్రస్తుతం ఈమె నీతి ఆయోగ్ పరిధిలోని DMEO (డెవలప్‌మెంట్ మానిటరింగ్ అండ్ ఇవాల్యుయేషన్ ఆఫీస్) కి డైరెక్టర్ జనరల్‌గా పనిచేస్తున్నారు.

2. నియామక నేపథ్యం:
ఎవరి స్థానంలో: మాజీ CEO బి.వి.ఆర్. సుబ్రహ్మణ్యం పదవీకాలం ముగియడంతో ఈ నియామకం జరిగింది.

పదవీకాలం ముగిసిన తేదీ: 24 ఫిబ్రవరి 2026.

నియామక కమిటీ: కేంద్ర కేబినెట్ నియామకాల కమిటీ (ACC) ఈ బాధ్యతలను ఆమోదించింది.
1. ప్రాథమిక ప్రశ్నలు (Basic GK Questions)
ప్రశ్న: NITI Aayog పూర్తి పేరు ఏమిటి?

జవాబు: National Institution for Transforming India.

ప్రశ్న: నీతి ఆయోగ్ ఎప్పుడు ఏర్పడింది?

జవాబు: 1 జనవరి 2015. (ఇది 65 ఏళ్ల నాటి 'ప్రణాళికా సంఘం' స్థానంలో వచ్చింది).

ప్రశ్న: నీతి ఆయోగ్ అధ్యక్షులు (Chairperson) ఎవరు?

జవాబు: భారత ప్రధాన మంత్రి (ప్రస్తుతం నరేంద్ర మోదీ).

2. నిర్మాణం మరియు నియామకాలు (Structure & Appointments)
ప్రశ్న: నీతి ఆయోగ్ వైస్ చైర్మన్‌ను ఎవరు నియమిస్తారు?

జవాబు: భారత ప్రధాన మంత్రి. (ప్రస్తుత వైస్ చైర్మన్: సుమన్ బెరీ).

ప్రశ్న: ప్రస్తుత తాత్కాలిక CEO ఎవరు?

జవాబు: నిధి చిబ్బర్, IAS (ఫిబ్రవరి 2026లో బాధ్యతలు చేపట్టారు).

ప్రశ్న: నీతి ఆయోగ్ గవర్నింగ్ కౌన్సిల్‌లో సభ్యులు ఎవరు?

జవాబు: అన్ని రాష్ట్రాల ముఖ్యమంత్రులు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల లెఫ్టినెంట్ గవర్నర్లు.

3. విధులు మరియు సిద్ధాంతాలు (Functions & Concepts)
ప్రశ్న: నీతి ఆయోగ్ ఏ సిద్ధాంతంపై పనిచేస్తుంది?

జవాబు: Cooperative Federalism (సహకార సమాఖ్యవాదం) మరియు Bottom-up Approach (క్రింది స్థాయి నుండి ప్రణాళికలు రూపొందించడం).

ప్రశ్న: నీతి ఆయోగ్ ఒక రాజ్యాంగబద్ధమైన సంస్థా?

జవాబు: కాదు. ఇది ఒక 'కార్యనిర్వాహక తీర్మానం' ద్వారా ఏర్పడిన Think Tank (మేధోమథన సంస్థ). దీనికి నిధులు కేటాయించే అధికారం లేదు.

ప్రశ్న: 'అటల్ ఇన్నోవేషన్ మిషన్' (AIM) ఏ సంస్థ ఆధ్వర్యంలో నడుస్తుంది?

జవాబు: నీతి ఆయోగ్.
3. నియామక స్వభావం:
తదుపరి శాశ్వత (Regular) CEO నియమించబడే వరకు లేదా తదుపరి ఉత్తర్వులు వచ్చే వరకు నిధి చిబ్బర్ అదనపు బాధ్యతలు (Additional Charge) నిర్వహిస్తారు.

*💥OTR - అప్ డేట్ పై TSPSC క్లారిటి..*

*➡️ఎస్సీ కేటగిరి అభ్యర్థులు తప్పనిసరిగా తమ వివరాలు అబ్ డేట్ చేసుకోవాలి ..ఎందుకంటే లో ఎస్సీ వర్గీకరణ లేదు వర్గీకరణ తర్వాత అప్డేట్ తప్పనిసరి.*

*➡️గతం లో వన్ టైమ్ రిజిస్ట్రేషన్ (OTR) చేసుకున్న అభ్యర్థులు ఇప్పుడు అందరూ మళ్లీ అప్డేట్ చేసుకోవాలా?*

*➡️గతంలో వన్ టైం రిజిస్ట్రేషన్ చేసుకున్న అభ్యర్థులు ఇప్పుడు అదనపు అర్హతలు ఉంటే వాటితోపాటు ఫోటో అప్డేట్ చేసుకోవాలి అదనపు అర్హతలు లేకుంటే కేవలం తమ వివరాలు సరిచూసుకొని కొత్త పాస్ ఫోటో అప్డేట్ చేస్తే సరిపోతుందని టిఎస్పిఎస్సి వివరణ.*

*➡️గతంలో క్యాస్ట్ మరియు ఇన్ కం సర్టిఫికెట్ మరియు ఈ డబ్ల్యూ ఎస్ సర్టిఫికెట్ అప్లోడ్ చేయని వారు ఇప్పుడు అప్లోడ్ చేయాలని వాటిని అప్డేట్ చేసుకోవాలి.*

*➡️గతంలోనే అన్ని సర్టిఫికెట్లు అప్లోడ్ చేసి ఉంటే ఇప్పుడు కేవలం తమ వివరాలు చెక్ చేసుకుని కొత్త పాస్ ఫోటో అప్డేట్ చేసుకుంటే సరిపోతుందని టిఎస్పిఎస్సి వివరణ*

*➡️OTR అనేది ఎల్లప్పుడూ ఉంటుందని అప్డేట్ కు మాత్రం తుది గడువు పెంచామని మార్చ్ 25 వరకు అప్డేట్ చేసుకోవచ్చని వెల్లడి*

*➡️ఒకవేళ గతంలో నిరుద్యోగులుగా ఉన్నవారు ఇప్పుడు ఉద్యోగులుగా ఉంటే వారు కూడా తమ వివరాలు చెక్ చేసుకుని ఉద్యోగి గా మార్పు చేసుకొని అప్డేట్ చేసుకోవాలని వివరణ*

*➡️ఇవి అన్ని టీఎస్పీఎస్సీ భవిష్యత్తులో జారీ చేసే నోటిఫికేషన్ కు అప్లై చేసుకునే వారికి మాత్రమేనని వెల్లడి.*

*➡️భవిష్యత్తులో కొత్త విద్య అర్హతలు పూర్తిచేసుకునే అభ్యర్థులు ఆ వివరాలు రాబోయే కాలంలో వచ్చే నోటిఫికేషన్ సమయంలోనే వివరాలు ఇస్తే సరిపోతుందని వెల్లడి.*

GPO FULL COURSE HOLI SPECIAL OFFER : https://play.google.com/store/apps/details?id=co.robin.cysna

FBO Vaccines 👆

📊 జిడిపి కొత్త సిరీస్ (బేస్ ఇయర్: 2022-23)
నేపథ్యం:
ఇటీవల MoSPI (గణాంక మరియు కార్యక్రమ అమలు మంత్రిత్వ శాఖ) భారతదేశ జాతీయ ఖాతాలను సవరించింది. జిడిపి బేస్ ఇయర్‌ను 2011-12 నుండి 2022-23 (FY23) కు మార్చింది.

1. బేస్ ఇయర్ అంటే ఏమిటి?
నిర్వచనం: ధరల పెరుగుదల (ద్రవ్యోల్బణం) ప్రభావాన్ని తొలగించి, రియల్ జిడిపి (Real GDP) ని లెక్కించడానికి ఉపయోగించే ప్రామాణిక సంవత్సరం.

లక్ష్యం: కేవలం ధరల పెరుగుదల వల్ల కాకుండా, వస్తువుల ఉత్పత్తిలో వచ్చిన వాస్తవ వృద్ధిని కొలవడం.

SNA అనుసరణ: అంతర్జాతీయ 'సిస్టమ్ ఆఫ్ నేషనల్ అకౌంట్స్' (SNA) ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా దీనిని క్రమానుగతంగా మారుస్తారు.

2. ఈ మార్పు వెనుక ప్రధాన ఉద్దేశ్యాలు
ఆధునిక ఆర్థిక వ్యవస్థ: డిజిటల్ ఎకానమీ మరియు కొత్త పరిశ్రమల వృద్ధిని లెక్కలోకి తీసుకోవడం.

సమగ్రత: అసంఘటిత రంగం (Informal sector) మరియు గిగ్ ఎకానమీ (Gig & Platform workers) డేటాను ఖచ్చితంగా నమోదు చేయడం.

గ్లోబల్ స్టాండర్డ్స్: అంతర్జాతీయ గణాంక పద్ధతులతో అనుసంధానం కావడం.

3. కీలక పద్ధతులు & మార్పులు (Methodological Changes)
ద్రవ్యోల్బణ సర్దుబాటు (Deflation):

ధరల సూచికల సంఖ్యను 180 నుండి 600కి పెంచారు.

డబుల్ డిఫ్లేషన్ (Double Deflation): తయారీ మరియు వ్యవసాయ రంగాలలో ఇన్‌పుట్స్ (ముడి పదార్థాలు) మరియు అవుట్‌పుట్స్ (ఉత్పత్తి) రెండింటినీ విడివిడిగా లెక్కిస్తారు. దీనివల్ల ముడి పదార్థాల ధరల మార్పు ఉత్పత్తి వృద్ధిగా కనిపించదు.

అసంఘటిత రంగం (Informal Sector):

పాత ప్రాక్సీలకు బదులుగా ASUSE (Annual Survey of Unincorporated Sector Enterprise) మరియు PLFS (Labour Force Survey) వంటి తాజా సర్వేలను ఉపయోగిస్తారు.

బిగ్ డేటా వినియోగం:

కార్పొరేట్ కార్యకలాపాల కోసం GST డేటా.

రవాణా రంగం కోసం e-Vahan డేటా.

ప్రభుత్వ వ్యయం కోసం PFMS (Public Finance Management System) రియల్ టైమ్ డేటా.

నిర్మాణాత్మక స్థిరత్వం:

ఉత్పత్తి మరియు వ్యయ అంచనాలను సరిపోల్చడానికి Supply and Use Tables (SUT) ఉపయోగిస్తారు. ఇది గణాంక వ్యత్యాసాలను (Statistical discrepancies) తగ్గిస్తుంది.

4. వినియోగ అంచనాలు (Consumption Estimation)
ప్రైవేట్ వినియోగాన్ని (PFCE) లెక్కించడానికి COICOP 2018 (అంతర్జాతీయ వర్గీకరణ)ను అనుసరిస్తారు.

త్రైమాసిక (Quarterly) డేటాలో కృత్రిమ హెచ్చుతగ్గులను తొలగించడానికి Denton Method ఉపయోగిస్తారు. ప్రశ్న 1: భారతదేశ జిడిపి (GDP) గణనలో 'డబుల్ డిఫ్లేషన్' (Double Deflation) పద్ధతికి సంబంధించి సరైన ప్రకటనను గుర్తించండి:

ఇది కేవలం సేవా రంగంలో మాత్రమే ద్రవ్యోల్బణాన్ని లెక్కించడానికి ఉపయోగిస్తారు.

తయారీ మరియు వ్యవసాయ రంగాలలో ఇన్‌పుట్స్ (ముడి పదార్థాలు) మరియు అవుట్‌పుట్స్ (తుది ఉత్పత్తి) రెండింటినీ విడివిడిగా డిఫ్లేట్ చేయడం ద్వారా వాస్తవ వృద్ధిని లెక్కిస్తారు.

ఇది ముడి పదార్థాల ధరల పెరుగుదల వల్ల ఉత్పత్తి పెరిగినట్లు కనిపించే తప్పుడు అంచనాలను నివారిస్తుంది.

ఎంపికలు:
A) 1 మరియు 2 మాత్రమే
B) 2 మరియు 3 మాత్రమే
C) 1 మరియు 3 మాత్రమే
D) పైవన్నీ

ప్రశ్న 2: కొత్త జిడిపి సిరీస్ (Base Year 2022-23) లో డేటా సేకరణ కోసం ఉపయోగిస్తున్న ఆధునిక వనరులను పరిగణించండి:

కార్పొరేట్ కార్యకలాపాలను ధృవీకరించడానికి GST డేటా.

రవాణా రంగ అంచనాల కోసం e-Vahan డేటా.

రియల్ టైమ్ ప్రభుత్వ వ్యయాన్ని పర్యవేక్షించడానికి PFMS (Public Finance Management System).

గిగ్ మరియు ప్లాట్‌ఫారమ్ కార్మికుల ట్రాకింగ్ కోసం PLFS డేటా.

పై వాటిలో ఏవి సరైనవి?
A) 1, 2 మరియు 3 మాత్రమే
B) 2, 3 మరియు 4 మాత్రమే
C) 1, 3 మరియు 4 మాత్రమే
D) పైవన్నీ (1, 2, 3 మరియు 4)

✅ సమాధానాలు మరియు వివరణ (Answers & Explanations):
1. సరైన సమాధానం: B (2 మరియు 3 మాత్రమే)

వివరణ: డబుల్ డిఫ్లేషన్ అనేది తయారీ (Manufacturing) మరియు వ్యవసాయ రంగాలలో ఖచ్చితమైన వృద్ధిని కొలవడానికి వాడతారు. ఇది ఇన్‌పుట్ ధరలు పెరిగినప్పుడు జిడిపి అంకెలు తప్పుగా పెరగకుండా అడ్డుకుంటుంది. ఇది సేవా రంగానికి మాత్రమే పరిమితం కాదు.

2. సరైన సమాధానం: D (పైవన్నీ)

వివరణ: MoSPI ఇప్పుడు సాంప్రదాయ సర్వేలతో పాటు 'బిగ్ డేటా' (GST, e-Vahan, PFMS) ను అనుసంధానిస్తోంది. దీనివల్ల ఆర్థిక వ్యవస్థలోని ఫార్మల్ మరియు ఇన్ఫార్మల్ రంగాల మధ్య ఉన్న వ్యత్యాసాలు తగ్గి, ఖచ్చితమైన గణాంకాలు వస్తాయి.

💡 గుర్తుంచుకోవలసిన కీలక పదాలు (Key Terms for Prelims):
SNA (System of National Accounts): ఐక్యరాజ్యసమితి రూపొందించిన అంతర్జాతీయ గణాంక ప్రమాణాలు.

ASUSE: అసంఘటిత రంగ సంస్థల వార్షిక సర్వే.

Denton Method: త్రైమాసిక డేటాలో అకస్మాత్తుగా వచ్చే హెచ్చుతగ్గులను (Spikes) సర్దుబాటు చేసే పద్ధతి.