یکی از مقالات اصلی (Open-Label, phase III extension study) مربوط به واکسن آنفولانزای ایرانی با نام فلوگارد از شرکت Nivad Pharmed Salamat، که در سال 2024 منتشر شده بود (لینک)، حالا سلب اعتبار (Retract) شده است (لینک).

نویسنده مسئول مقاله، دکتر مصطفی قانعی، دبیر فعلی ستاد توسعه علوم و فناوری‌های زیست و سلول‌های بنیادی معاونت علمی ریاست جمهوری‌ است.

بر اساس اعلامیه سلب اعتبار (به صورت خلاصه): بررسی ناشر، ناسازگاری‌هایی میان مقاله و داده‌ها و فایل‌های تحلیل ارائه‌شده توسط نویسندگان وجود داشته است. در داده‌های مربوط به شرکت‌کنندگان، مقادیر غیرمنطقی یا ناممکنی برای سن، وزن و دمای بدن وجود داشته است، اما مستنداتی درباره نحوه اصلاح یا حذف این مقادیر ارائه نشده است. برای آمارهای مربوط به سن و شاخص توده بدنی از داده‌های ارائه‌شده، به‌طور کامل، امکان تکرار نتایج (reproducability ) وجود نداشته است. امکان تکرار پذیری برخی از فاصله‌های اطمینان مربوط به نتایج ایمنی‌زایی (seroconversion and seroprotection) نیز با روش آماری اعلام‌شده وجود نداشته است. تعداد عوارض جانبی و زمان‌بندی پیگیری‌ها در برخی قسمتها با داده‌های موجود تطابق نداشته است.
نویسندگان در پاسخ به نگرانی‌ها، توضیحات کتبی و یک فایل اکسل را ارائه کرده‌اند، اما مجموعه‌داده نهایی مورد استفاده در آنالیز، فایل‌ها و خروجی‌های آنالیز و مستندات مربوط به تصمیم‌های مرتبط با پاک‌سازی داده‌ها را ارائه نکرده‌اند. در نتیجه، امکان بررسی مستقل نتایج و رفع ناسازگاری‌ها فراهم نشده است.
سردبیر مجله اعلام کرده است که این مشکلات بر داده‌های زیربنایی مطالعه تأثیر می‌گذارند و نمی‌توان آن‌ها را با اصلاح چند مقدار یا جدول برطرف کرد. بنابراین، اعتماد خود را به قابلیت اطمینان نتایج و نتیجه‌گیری‌های مقاله از دست داده و تصمیم به پس‌گرفتن آن گرفته است.


توضیحات مفصل در این مورد را از اینجا بخوانید: لینک

@Scientometric

یک مطالعه جدید، منتشرشده در مجله Nature Medicine در ۲ اکتبر ۲۰۲۶ (لینک)، روش جدیدی برای تشخیص سرطان مثانه و پیش‌بینی پاسخ به درمان با استفاده از RNA آزاد در ادرار (urine cell-free RNA) معرفی کرده است.

پژوهشگران با بررسی ۶۸۳ نمونه ادرار از افراد با و بدون سرطان مثانه، روشی به نام uRARE-seq را توسعه داده‌اند که با تحلیل RNA آزادشده از سلول‌ها، می‌تواند سرطان مثانه را با حساسیت ۹۵٪ و ویژگی ۹۰٪ شناسایی کند. این روش در تشخیص localized bladder cance عملکرد بهتری از بررسی DNA توموری در ادرار داشته است.

این روش‌همچنین توانسته تا بیماری باقیمانده حداقلی (Minimal Residual Disease) را با حساسیت بالا شناسایی کند و بین پاسخ مولکولی کامل پس از جراحی و پاسخ مولکولی کامل پس از تزریق داخل مثانه‌ای واکسن ب‌ث‌ژ (BCG) تمایز قائل شود.

پژوهشگران همچنین با بررسی نمونه‌های پیش از درمان در ۱۱۴ بیمار، نشانگر زیستی‌ای توسعه داده‌اند که احتمال پاسخ به BCG در مقایسه با شیمی‌درمانی را با دقت تشخیصی بالایی تفکیک می‌کند: سطح زیر منحنی ROC برای این نشانگر ۰/۹۳ بوده و نتایج آن با خطر عود بیماری نیز به شدت مرتبط بوده است.

با وجود این نتایج امیدوارکننده، برای مشخص شدن کاربرد بالینی این روش، انجام مطالعات آینده‌نگر بیشتری ضروری است.

مطالعه در دانشگاه استنفورد انجام شده و تا جایی که من دیدم نام چند محقق ایرانی هم در آن دیده می‌شود.

@Scientometric

اعلامیه روتردام؛ حفاظت از بی‌طرفی پزشکی
📅 تاریخ انتشار: ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶

انجمن جهانی پزشکی در مجمع عمومی خود «اعلامیه روتردام درباره حفاظت از بی‌طرفی پزشکی» را تصویب کرد. این اعلامیه تأکید می‌کند که اصول اخلاق پزشکی در جنگ و صلح یکسان‌اند و بی‌طرفی پزشکی مستلزم دو تعهد متقابل است: کارکنان سلامت باید بدون تبعیض و صرف‌نظر از نقش بیماران در درگیری، مراقبت ارائه دهند و در عملیات نظامی مشارکت نکنند؛ در مقابل، دولت‌ها و طرف‌های درگیر موظف‌اند از کارکنان، مراکز و خدمات سلامت حفاظت کنند.

این اعلامیه حمله به خدمات سلامت را فراتر از حملات فیزیکی می‌داند و حملات سایبری، استفاده از هوش مصنوعی برای حمله، بازداشت خودسرانه، شکنجه و بدرفتاری با کارکنان سلامت را نیز دربرمی‌گیرد.

در این سند تصریح شده است:

«پزشکان همچنان از حق مستندسازی و گزارش موارد مشکوک به نقض حقوق بین‌الملل بشردوستانه برخوردارند و در مواردی که از نظر اخلاقی یا قانونی موظف باشند، مسئولیت انجام این کار را نیز بر عهده دارند.»

نکته مهم دیگر این اعلامیه، تأکید بر مسئولیت انجمن‌های ملی پزشکی است: این انجمن‌ها باید در برابر نقض بی‌طرفی پزشکی، حتی زمانی که عامل آن دولت کشور خودشان است، علناً موضع‌گیری کنند و از همکارانی که به دلیل ارائه مراقبت بی‌طرفانه با اقدامات تلافی‌جویانه مواجه می‌شوند، حمایت کنند.
همچنین:

«این انجمن از دولت‌ها می‌خواهد نیروهای نظامی خود را درباره حمایت‌های قانونی از خدمات و کارکنان سلامت آموزش دهند و اطمینان حاصل کنند که موارد نقض این حمایت‌ها به‌صورت مستقل بررسی می‌شوند یا برای رسیدگی به مراجع بین‌المللی صلاحیت‌دار، از جمله دیوان کیفری بین‌المللی، ارجاع داده می‌شوند.»

انجمن جهانی پزشکی همچنین خواستار آزادی فوری کارکنانی شده است که صرفاً به دلیل ارائه خدمات درمانی بازداشت شده‌اند. این انجمن از سازمان ملل می‌خواهد نام دولت‌ها و گروه‌های مسلحی را که خدمات سلامت را هدف حمله یا تهدید قرار می‌دهند، در گزارش‌های مرتبط اعلام کند و گزارشگر ویژه‌ای برای حفاظت از سلامت در درگیری‌های مسلحانه منصوب کند.



🔗 متن اعلامیه روتردام، انجمن جهانی پزشکی
#اخلاق_پزشکی #بی‌طرفی_پزشکی #حقوق_بشردوستانه #پروفشنالیسم_پزشکی #انجمن_جهانی_پزشکی #اعلامیه_روتردام

روند ابتلا به کرونا در کشور همچنان افزایشی است.

درصد نمونه‌ها‌ی مثبت کووید-۱۹ در ۳ هفته گذشته به ترتیب از ۱۷ به ۱۷/۴ و سپس به ۱۳/۷ رسیده بود. اما این هفته مجددا افزایشی شده و به ۲۲/۴٪ رسیده است.

درصدها برای موارد مثبت آنفولانزا در این چهار هفته به این شکل بوده است:
۲، ۱/۷، ۲/۹ و حالا ۱/۴ درصد

در گزارش جدید مرکز مدیریت بیماری های واگیر وزارت بهداشت (لینک) حالا بر ﺿﺮورت ﺗﺸﺪﯾﺪ ﻓﻮری اﻗﺪاﻣﺎت ﭘﯿﺸﮕﯿﺮاﻧﻪ و ﻣﺮاﻗﺒﺘﯽ تاکید شده است. «ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﻘﻮﯾﺖ ﻣﺮاﻗﺒﺖ و اﻃﻼع رﺳﺎﻧﯽ ﻋﻤﻮﻣﯽ، اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺎﺳﮏ، ﺣﺪاﻗﻞ در ﺑﺨﺶ ﻫﺎی ﭘﺮﺧﻄﺮ و ﺑﺎ اﺣﺘﻤﺎل ﺑﺎﻻی اﻧﺘﻘﺎل در ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻫﺎ و ﻣﺮاﮐﺰ درﻣﺎﻧﯽ، ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﺮاﮐﺰ ﺗﺠﻤﻌﯽ ﭘﺮﺧﻄﺮ (ﻧﻈﯿﺮ آﺳﺎﯾﺸﮕﺎه ﻫﺎی ﺳﺎﻟﻤﻨﺪان و ..) و وﺳﺎﯾﻞ ﻧﻘﻠﯿﻪ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ در دﺳﺘﻮر ﮐﺎر ﻗﺮار ﮔﯿﺮد.»

@Scientometric

گزارش «شرق» از خروج پزشکان عمومی از چرخه درمان به دلیل درآمدهای پایین‌

از طبابت تا مسافرکشی

درآمد پایین و افزایش هزینه‌های مطب‌داری باعث شده بسیاری از پزشکان عمومی به مشاغلی همچون مسافرکشی و پرستاری از سالمند روی آوردند؛ افرادی که در تصور عمومی، دستمزد‌های بالایی دارند درحالی‌که حقوق ماهانه بیشتر آنها هم‌اکنون، بین ۲۵ تا ۳۵ میلیون تومان است. آن‌طورکه بررسی‌ها نشان می‌دهد، در سال‌های اخیر بسیاری از آنها به دلیل ناتوانی در پرداخت هزینه‌های مطب، مجبور به تعطیلی و حتی کنارگذاشتن طبابت شده‌اند.

حدود ۳۵ درصد پزشکان عمومی دیگر طبابت نمی‌کنند و فعالیت‌های دیگری انجام می‌دهند. همچنین سخنگوی سازمان نظام پزشکی با اشاره به موج بیکاری پزشکان، تأکید می‌کند پزشکان عمومی برای امرار معاش به سمت مسافرکشی در پلتفرم‌های تاکسی‌های اینترنتی رفته‌اند، درحالی‌که ویزیت پزشکان عمومی در سال ۱۴۰۵ برای بیمارستان دولتی، غیردولتی و خصوصی، به ترتیب ۱۴۰ هزار، ۲۴۵ هزار و ۳۶۸ هزار تومان است که با کسر درصد مراکز درمانی از ویزیت‌ها، درآمد پزشک تمام‌وقت کمتر از ۴۰ میلیون تومان می‌شود.


متن کامل گزارش جدید شرق را از اینجا بخوانید: لینک

‏من یاد این گزراش دو سال قبل روزنامه اعتماد (لینک) افتادم که می‌گفت:

واقعیت این است که عقل سلیم نمی‌پذیرد که سیاست‌های سال اخیر درباره پزشکی و پزشکان و پرستاران بدون هدف تخریب نظام بهداشت و درمان کشور و آگاهانه نباشد. چنین خودویرانگری ناشی از خطاهای سیاستی نیست، بلکه نشان‌دهنده نوعی برنامه‌ریزی برای ویران کردن نظام بهداشت و درمان کشور است.


رفتاری که با پزشکی و پزشکان می‌شود نمونه‌ای از شیوه مدیریتی است که جز استفاده از اجبار و قوه قهریه راه دیگری بلد نیست. در اقتصاد با قوه قهریه و دستور، قیمت‌گذاری می‌کند، در مسائل فرهنگی و اجتماعی که بی‌نیاز از بیان است و اخیرا حتی در بیمارستان‌ها تشدید شده است و بعضا به پلمب آن منجر گردیده است!

@Scientometric

خلاصه از گزارش جدید نیچر:

چین در مسیری قرار دارد که می‌تواند به پیشتازی این کشور در علم در سطح جهان منجر شود. (پست قبلی کانال ر این مورد را از اینجا ببینید.) تحولی که می‌تواند مسیر پیشرفت فناوری و همچنین توازن قدرت در جهان را تغییر دهد.

چین در کمتر از ۵۰ سال، از کشوری با حضور علمی تقریبا ناچیز (کمتر از ۱۲۰ مقاله و تنها ۰/۰۲ درصد از کل مقالات جهان)، به یکی از قدرت‌های بزرگ علمی جهان تبدیل شده و اکنون در مسیر پیشی گرفتن از سایر کشورها در حوزه پژوهش و علم قرار دارد. این کشور اکنون یکی از بزرگ‌ترین سرمایه‌گذاران در حوزه R&D است، از نظر تعداد درخواست‌های ثبت اختراع پیشتاز است و در پژوهش درباره ده‌ها فناوری کلیدی، از انرژی هسته‌ای و … جایگاه برجسته‌ای دارد. دانشگاه‌ها و موسسات پژوهشی چین نیز اکنون با مراکز علمی مطرح غرب رقابت می‌کنند و این کشور برای نخستین بار در صدر رتبه‌بندی Nature Index قرار گرفته. از توسعه مدل‌های پیشرفته هوش مصنوعی تا بازگرداندن موفقیت‌آمیز نمونه‌های سنگ از سمت پنهان ماه، دستاوردهای چین توجه جهانی را به خود جلب کرده‌اند.

این کشور هدف‌گذاری کرده است که هزینه‌های تحقیق و توسعه در بخش دولتی و خصوصی را تا سال ۲۰۳۰، سالانه دست‌کم ۷ درصد افزایش دهد، هدفی که می‌تواند هر سال میلیاردها دلار سرمایه‌گذاری اضافی به همراه داشته باشد. این روند در حالی دنبال می‌شود که دولت دونالد ترامپ در آمریکا به دنبال کاهش بودجه علمی است، اقدامی که به گفته منتقدان، توان پژوهشی این کشور را تضعیف کرده است. گفته می‌شود، اگر رقابت غرب با ژاپن در دهه ۱۹۸۰ مانند عبور از یک طوفان بود، رقابت با چین در سال‌های آینده مانند مواجهه با یک سونامی خواهد بود.
شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، در راستای برنامه بلندمدت این کشور برای پیشتازی علمی، خواستار تقویت پژوهش‌های بنیادی شده. برنامه پنج‌ساله جدید چین نیز بر سرمایه‌گذاری در پژوهش و نوآوری و تسریع توسعه فناوری‌هایی مانند هوش مصنوعی، کاربردهای کوانتومی و.... تا پایان این دهه تاکید دارد.
در طه سه دهه گذشته، مجموع هزینه‌های تحقیق و توسعه (R&D spending) در این کشور تقریبا ۱۰۰ برابر شده. بر اساس آمارهای منتشرشده از سوی دولت چین، طی ده سال گذشته، هزینه‌کرد این کشور در این حوزه به‌طور متوسط سالانه بیش از ۱۰٪ افزایش یافته.
در سال ۲۰۲۴، چین از آمریکا پیشی گرفت و به بزرگ‌ترین کشور جهان از نظر هزینه‌کرد ناخالص داخلی در تحقیق و توسعه (gross domestic expenditure on R&D یا GERD) تبدیل شد. آمریکا از پایان جنگ جهانی دوم تاکنون، پیشتاز جهان در علم و فناوری بوده.
شاخص GERD شامل تمام هزینه‌های بخش‌های دولتی و خصوصی می‌شود. اینجا مقادیر GERD دو کشور با استفاده از شاخص برابری قدرت خرید (purchasing power parity یا PPP) بررسی شده، روشی که این واقعیت را در نظر می‌گیرد که کالاها و خدمات در چین ارزان‌تر از آمریکا است. اما اگر محاسبات با استفاده از نرخ ارز (exchange rates) تعدیل شوند، که روش دیگری برای انجام این محاسبات است، هزینه‌های تحقیق و توسعه چین در سال ۲۰۲۴ حدود نیمی از هزینه‌های آمریکا می‌شود درحالی‌که این رقم در سال ۲۰۰۴ تنها ۸٪ بوده. (نمودارها در پست قبل)

یکی از مهم‌ترین مزیت‌های چین در توسعه علمی، توانایی این کشور در تدوین و اجرای مستمر برنامه‌های بلندمدت و متمرکز کردن منابع بر اهداف راهبردی است، درحالی‌که تغییرات سیاسی در آمریکا می‌تواند اولویت‌های پژوهشی را تغییر دهد.

چین برای کاهش وابستگی فناورانه به کشورهای خارجی، سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه را به‌طور فزاینده‌ای بخشی از راهبرد امنیت ملی خود می‌داند. همه‌گیری کووید-۱۹ و محدودیت‌های آمریکا بر صادرات نیمه‌رساناها نشان دادند که اتکا به فناوری و تجهیزات خارجی می‌تواند آسیب‌پذیری راهبردی ایجاد کند.
بااین‌حال، مسیر آسان نخواهد بود. در سال ۲۰۲۴ تنها اندکی کمتر از ۷ درصد از کل بودجه تحقیق و توسعه چین به پژوهش‌های بنیادی (fundamental research) اختصاص داشته درحالی‌که این سهم در آمریکا ۱۴/۴ درصد بود. چین همچنین از دو کشور همسایه خود، ژاپن با ۱۱/۶٪ و کره جنوبی با ۱۴/۷٪، عقب‌تر بود

این پیشرفت‌ها در چین با این حال با چالش‌های مهمی هم همراه است: از جمله تخلفات گسترده در پژوهش‌های علمی و مقالات سلب اعتبار شده، نگرانی‌هایی درباره مقررات و ملاحظات اخلاقی در پژوهش‌های زیست‌پزشکی پیشرفته، و فرهنگ دانشگاهی‌ای که به گفته پژوهشگران، فرصت انجام برخی پروژه‌های بلندمدت و مبتنی بر کنجکاوی علمی را برای محققان محدود می‌کند.

منبع: لینک

@Scientometric