دفاع از علم
363 subscribers
78 photos
38 videos
27 files
208 links
Download Telegram
یادداشت روز چهارشنبه دکتر امیر شعبانی
در روزنامه شرق

معیارهای دوگانه‌ ارائه توصیه‌های پزشکی در ایران
امیر شعبانی*
چندی است بحث جایگاه و کارایی طب سنتی در رسانه‌های کشور مطرح شده است. این موضوع به‌ویژه از این منظر برای برخی از پزشکان برجسته بود که در دوران همه‌گیری کووید 19 در میان توصیه‌های علمی، موجی از توصیه‌های غیرعلمی نیز به‌سوی مردم سرازیر و حتی گاه از رسانه‌های رسمی کشور منتشر شد. این امر علاوه بر سردرگم‌کردن مردم، می‌توانست اعتماد آنها را به آموزش‌های علمی رسانه‌های رسمی مخدوش کند؛ اعتمادی که در جریان بحران‌ها برای مهار شرایط حاد بسیار مورد نیاز است و بدون آن امکان موفقیت به‌شدت کاهش می‌یابد. می‌دانیم که اعتماد عمومی به متولیان سلامت مردم از عوامل تعیین‌کننده در تشویق مردم به پیروی از روش‌های پیشگیرانه از بیماری‌هاست و سلب اعتماد عمومی تبعات ناگواری در پی خواهد داشت. این بحث عمدتا به‌دنبال نامه جمعی از مسئولان انجمن‌های پزشکی به وزیر بهداشت (ایرنا، چهارم مهر 1399) پیش آمد. در آن نامه، واحد درسی و رشته تخصصی طب سنتی فاقد زمینه علمی کافی برای ارائه به شکل کنونی در دانشگاه‌ها دانسته شد و دفاع از طب سنتی موکول به فراهم‌آوری داده‌های کافی علمی شد. در این یادداشت به جنبه‌هایی از این موضوع می‌پردازم.
در دهه‌های اخیر، رویکردی برای ارائه روش‌های درمانی در پزشکی جهان و ایران پذیرفته شده و اجماع جوامع علمی حول آن شکل گرفته است. این رویکرد که به نام «پزشکی مبتنی بر شواهد» (EBM) شناخته شده، هرچند پیشینه‌ای در تاریخ طب ایران دارد، یک تغییر الگوواره (پارادایم) در پزشکی امروز محسوب می‌شود. این تغییر باعث شد «نتایج پژوهش‌های معتبر» اساس «تصمیم‌گیری» در پزشکی قرار گیرد؛ به‌جای آنکه تکیه بر شهود، استدلال بر مبنای سازوکار (مکانیسم) یا پاتوفیزیولوژی مفروض بیماری، تجربه شخصی غیرنظام‌مند بالینی یا نظر «افراد» مقتدر علمی باشد. در این رویکرد، به کمک رتبه‌بندی شواهد علمی، راهکارهای موجود برای مداخله‌ پیشگیرانه یا درمانی در هر موضوع پزشکی اولویت‌بندی می‌شوند و با درنظرداشتن همه مستندات مربوط به فواید، مضرات، محدودیت‌ها و قابلیت به‌کارگیری، «بهترین راهکارها» معرفی می‌شوند. بر این مبنا، از پزشکان انتظار می‌رود با بهره‌گیری از تجربه بالینی خود و درنظرداشتن ویژگی‌های هر بیمار، «بهترین راهکار را بر مبنای قوی‌ترین شواهد موجود» به ‌کار بگیرند. در مطالعات مختلف، مفیدبودن پایبندی به رویکرد EBM نشان داده شده و بخش قابل‌ملاحظه‌ای از خطاهای پزشکی به سبب آگاهی‌نداشتن از شواهد روز و بهترین شیوه درمان دانسته شده است؛ بنابراین روشن است که یک پزشک متعهد به رویکرد مبتنی بر شواهد، برای ارائه راهکار درمانی، ضروری است 1- به راهکارهای در دسترس و مؤثر بر اساس قوی‌ترین شواهد علمی آگاهی داشته باشد و 2- بهترین آنها را برای ارائه به بیمار انتخاب کند. او ممکن است خود قادر به ارائه‌ آنچه بر اساس ارزیابی‌ها «بهترین راهکار» می‌داند نباشد، بلکه تنها آن راهکار را به‌عنوان «بهترین» به بیمار پیشنهاد دهد و او را به فرد یا مکان ارائه آن راهنمایی کند. او نمی‌تواند و نباید تنها به این دلیل که شخصا با راهکارهای ویژه‌ای آشنا و به آنها مسلط است، فرد مراجعه‌کننده را از «بهترین» راهکار محروم کند. بر این اساس، پزشکی که مایل است فرد دچار اختلال روان‌پزشکی را مداوا کند، نمی‌تواند و نباید با این استدلال که روش اصلی کار او طبابت سنتی است، راهکارهایی سنتی را به بیمار ارائه کند در‌حالی‌که نمی‌داند آن راهکارها «بهترین» هستند. او اگر خود را پایبند به «پزشکی مبتنی بر شواهد» می‌داند، ضروری است که از آخرین دستاوردها مطلع باشد و بیمار را ابتدا به آنها رهنمون شود. بر اساس بررسی دکتر «شعله بیگدلی» و همکاران (1392)، صاحب‌نظران طب سنتی به‌کارگیری طب مبتنی بر شواهد (EBM) در طب سنتی ایران و دانشکده‌های طب سنتی را ضروری می‌دانند. در همین مطالعه، اشاره شده که منابع این رشته به تصحیح و به‌روزشدن نیاز دارد و افزودن EBM به محتوای همه دروس این رشته ضروری است. برای آنکه طبی که اکنون نام ایرانی/ سنتی بر خود دارد بتواند در پزشکی روزمره ادغام شود و مورد پذیرش جوامع علمی کشور قرار بگیرد، باید تکلیف خود را با پزشکی مبتنی بر شواهد روشن کند. این بخش از پزشکی نمی‌تواند خود را بی‌نیاز از تأیید جوامع علمی پزشکی کشور بداند. بخشی از طب ایرانی/ سنتی به توصیه‌هایی برای پیشگیری و درمان بیماری‌های مغزی می‌پردازد. در این صورت، آیا بر اساس «رویکرد پزشکی مبتنی بر شواهد»، نظر جامعه علمی نورولوژی درباره این بخش از طب ایرانی/ سنتی اهمیتی ندارد؟ بی‌تردید باید داشته باشد.
پس آیا جایگاه و اولویت توصیه‌های این طب در مقایسه با توصیه‌ها و روش‌های مرسوم مبتنی بر شواهد در رشته نورولوژی مشخص شده است؟ پاسخ منفی است؛ برای نمونه، آیا مثلا تجویز یک درمان سنتی برای فرد دچار بیماری اپیلپسی (صرع)، هنگامی که جایگاه آن در سلسله‌مراتب درمان‌های مورد تأیید جوامع علمی نورولوژی مشخص نیست یا اصولا جایگاهی ندارد، اقدامی حرفه‌ای یا درست است؟ همین پرسش درباره تجویز یک درمان سنتی برای رفع مشکلات مرتبط با روان در فرد دچار اختلال روان‌پزشکی نیز صادق است. هنگامی که سطح شواهد برای درمان «اختلال افسردگی ماژور» با داروهای ضدافسردگی یا با روان‌درمانی‌های خاص مشخص شده و بر اساس قوی‌ترین شواهد علمی، این روش‌ها بهترین درمان‌ها برای این اختلال تلقی می‌شوند، آیا به‌کارگیری درمان سنتی، بدون مشخص‌بودن سطح شواهد آن در قیاس با روش‌های مذکور اقدامی حرفه‌ای یا درست است؟ در شرایطی که جایگاه هریک از درمان‌های سنتی در قیاس با بهترین درمان‌های موجود روشن نیست، فردی که آنها را به مردم توصیه می‌کند چگونه باید درمان مورد نظرش را ارائه کند؟ او واقعا نمی‌داند درمان سنتی او در اولویت چندم است. نمی‌داند درصورتی‌که این شیوه درمان به‌جای روش اصلی به کار رود، به نفع بیمار خواهد بود یا به ضرر او. او نمی‌داند میزان هزینه-اثربخشی روش او نسبت به شیوه‌ رایج که دقیق‌ترین مطالعات فعلی آن را بهترین دانسته‌اند، بالاتر است یا پایین‌تر. این قیاس از اهمیت منطقی و حرفه‌ای برخوردار است. جوامع علمی از پسِ تاریخی طولانی بر سر معیارهایی اجماع کرده‌اند که بهترین راه‌حل درمان را تا آنجا که دانش بشری تحصیل کرده، نشان می‌دهد. بر این اساس ما نمی‌دانیم روش‌هایی که تن به چنین ارزیابی و مقایسه‌ای نداده‌اند سودمندترند یا زیان‌بارتر؟ آیا نتایج آنها دارای پایایی مورد قبول است؟ آیا از روایی مورد پذیرش برخوردار است؟ بدیهی است که هریک از درمان‌های سنتی که تن به تعریفی با دقت علمی دهند و در بررسی‌های داوری‌شده به تأیید جوامع علمی برسند، در رویکرد جدید قابل استفاده خواهند بود. همان‌طور‌که برخی از داروهای گیاهی این فرایند را طی کرده و در راهنماهای بالینی جایگاهی برای خود یافته‌اند. بااین‌حال منظور از بررسی علمی تنها انجام چند کارآزمایی بالینی نیست. گذشته از محدودیت‌های این نوع از مطالعات، نتایج کارآزمایی‌ها اغلب تنها اثربخشی
(efficacy) را نشان می‌دهند و ارزیابی کارایی عملی (effectiveness) موضوع دیگری است. در نهایت نتایج این کارآزمایی‌ها پس از جمع‌بندی توسط محققان و صاحب‌نظران، در صورت تأیید وارد راهنماهای بالینی می‌شوند و در سلسله‌مراتب راهکارهای علمی مورد قبول قرار می‌گیرند. در این مرحله است که پزشک متعهد به رویکرد مبتنی بر شواهد، سطوح بالاتر این مراتب را در اولویت خود قرار می‌دهد و سطوح پایین را با وجود علمی و مورد قبول بودن، مگر در شرایطی خاص، از اولویت خارج می‌کند. با توجه به رواج رو به افزایش ارائه توصیه‌های طب سنتی به مردم در رسانه‌های کشور، چگونگی پاسخ به پرسش‌های یادشده می‌تواند برای مشخص‌کردن اهالی علم کمک‌کننده باشد. با نگاهی به این عرصه، اکنون معیارهای ارائه‌ توصیه‌های پزشکی در ایران دوگانه است و جوامع علمی باید مسیر متمایز خود را آشکار کنند.
برای عضویت در کانال در کانال دفاع از علم از لینک زیر وارد شوید ‌

https://t.me/Scienceadvocation
archeology PP 2.pdf
3.7 MB
تبارشناسی تصورات پزشکی
دکتر بابک زمانی
وبینار شبه علم ۱۳۹۹

برای عضویت در کانال دفاع از علم از لینک زیر وارد شوید
جدال علم و شبه علم را از کانال دفاع از علم پی گیری کنید
کانال دفاع از علم را در گروه هایی که حضور دارید منتشر کنید

https://t.me/Scienceadvocation
Malekzadeh Traditional medicine Webinar.pdf
4.3 MB
شبه علم و طب سنتی
دکتر رضا ملک زاده
وبینار شبه علم ۱۳۹۹

برای عضویت در کانال شبه علم از لینک زیر وارد شوید
جدال علم و شبه علم را از کانال دفاع از علم پیگیری کنید
کانال دفاع از علم را در گروه هایی که حضور دارید نشر دهید

https://t.me/Scienceadvocation
بازی با سلامت مردم وسرگرم کردن مردم با طب علفی و اسپری اویشن و البته کاسبی خوبی در این اوضاع کرونایی است
تاثیرات همه در حد پلاسبو است وشاید هم مردم از مصرف ان خشنود شوند
اما وظیفه عالم پاسداری از حقیقت است نه عوامفریبی
واقعا این مسیولین در دوران تحصیل پزشکی دروس خودرا فهمیده اند
ایا در عرصه عمل وتیوری طب به صورتی فعال و متعهد کار کرده اند که با این ولنگاری علمی چهار دارو برای درمان کرونا در طی مدتی کوتاه مجوز مصرف میدهند
و مجامع علمی هم اعتراضی نمیکنند
دکتر علیرضا ابراهیمی

https://t.me/Scienceadvocation
سخنرانی_امیر_شعبانی_طب_مبتنی_بر_شواهد_در_پزشکی_امروز.pdf
1.2 MB
طب برمبنای شاهد در پزشکی امروز
دکتر امیر شعبانی
وبینار شبه علم ۱۳۹۹
برای عضویت در کانال دفاع از علم از لینک زیر وارد شوید
جدال علم و شبه علم را از کانال دفاع از علم پیگیری کنید
کانال دفاع از علم را در گروه هایی که حضور دارید نشر دهید

https://t.me/Scienceadvocation
170915_002
My Recording
تبارشناسی تصورات پزشکی
وبینار شبه علم ۱۵ آبان ۹۹
دکتر بابک زمانی
فایل صوتی

https://t.me/bzyad

https://t.me/Scienceadvocation
170915_002
My Recording
شبه علم و طب سنتی
دکتر رضا ملک زاده
وبینار شبه علم ۱۵ آبان
فایل صوتی

https://t.me/Scienceadvocation
روابط عمومی وزارت بهداشت اعلام کرده که به چهار داروی گیاهی برای درمان کرونا مجوز داده است.
البته اسم داروها رو نگفته، چون اعتقاد داره تبلیغ دارو محسوب میشه و تبلیغ دارو طبق قانون ممنوع است.

طبق گفته مسوول روابط عمومی، حداقل یکی از این داروها باعث کاهش میزان مدت بستری بیماران شده است.

https://bit.ly/32l8Gbo

اعلام کرده‌اند که این دارو را به پزشکان و همکاران داروساز معرفی میکنند که مطابق استعلام من از دوستانم، این معرفی تاکنون صورت نگرفته و من در جستجوی مقالات هم ردپایی از مطالعات انجام شده در مورد این داروها ندیدم‌.

البته لازم به ذکر است که ساخت و کشف داروهای گیاهی درمان کننده بیماری ‌های صعب‌العلاج در ایران مسبوق به سابقه است و‌سال ۱۳۸۵ ، خانم دکتر محرز و همکاران یک داروی گیاهی درمان ایدز ساختند که حداقل من هیچگاه اثری از آن در کلینیک ندیدم.

| روزنامه کیهان (1385/06/15): خبر خوش وزیر بهداشت مشخص شد، کشف داروی بیماری ایدز توسط دانشمندان ایرانی

https://www.magiran.com/article/1197102

@IrSarsCoV2


بر اساس مطالعات انجام شده، این چهار دارو در درمان کمکی مبتلایان به بیماری کرونا اثرگذار بوده‌‌اند و مجوز تولید خود را اخذ کرده‌‌اند و در زمان حاضر نیز در کشور تولید و بعضاً توزیع می‌‌شوند.
وی افزود: برخی از این داروها، باعث کاهش مدت بستری شده‌‌اند، برخی دیگر باعث بهبود اکسیژن‌‌رسانی، کاهش سرفه و بهبود علامت بیماران کرونایی و کاهش ناراحتی مریض در حین بیماری یا بستری شده‌‌اند اما هیچ‌‌کدام از داروها به عنوان درمان مستقیم کرونا حساب نمی‌‌شوند و این داروهای گیاهی نیز درمان‌‌های کمک‌‌کننده هستند.

https://t.me/Scienceadvocation
dr gholshani1
وبینار طب سنتی دکتر مهدی گلشنی استاد فیزیک و مدیر سابق گروه فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف تهران
گندم نمای جو فروش
بازهم طب سنتی !
مدتی است مجددا مقابله با طرفداران روش شبه علمی طب سنتی به عنوان باری مظاعف بر دوش شاغلین طب افزوده شده است . آن هم در اوج بخبوحه کرونا ! اولین جرقه، درخواست این گروه برای مداخله در کارهای تخصصی طب بود که به عنوان یک درخواست رسمی از طرف بخشی از وزارت بهداشت مطرح شد و پاسخ منطقی معاونت فن آوری همان وزارت را به دنبال داشت . این درحالی بود که زمزمه ادغام طب سنتی در شبکه های بهداشتی پر افتخار شهر و روستا به گوش رسید و همه در جریان بودند که بخش دیگری از همین وزارت هم دستورالعملی رسمی برای مزارع زالو و کلینیک های زالو درمانی صادر کرده است .جوامع پزشکی با تحیر و اضطراب میپرسند تلفیق طب سنتی در شبکه هایی که در گذشته هایی نه چندان دور موفقیت هایی مثال زدنی در مراقبت های بهداشتی داشته اند دقیقا به چه معناست ؟
متولیان طب سنتی و حامیان متنفذ ایشان و خیل عظیم لاادریانی که با هیچ چیز نه موافقند و نه مخالفت جدی می‌کنند در حرف و در شعار صحبت از ارزش های والای سنت های ما می‌کنند .از ابن سینا و رازی که به روشن ترین بیان نه تنها فرزندان زمان خود که فی الواقع پیشروان راستین زمان خود بوده اند .بزرگانی که تنها وابسته به سنت ها نبودند و ارزش والایشان مقابله با سنت های دورانشان بود .
جایگاه سنت های والای ایرانی ما در جای جای کار پزشکی روزمره واقعا خالیست
-آنجا که پزشکان معالج نمیدانند از کدام بیان و کدام اصول در قطع دستگاه از بیماری که صد در صد امیدی به او نمیرود استفاده کنند تا از رنج یک بیمار و خانواده اش بکاهند و تخت ای سی یو را به بیمار نیازمندی پشت در اختصاص دهند .
-به شدت نیازمند اصولی هستیم برای برخورد با بیمار رو به مرگ مطابق با فرهنگ و و سنت های ما ، آیا بیمار در ای سی یو بماند با برای مرگی انسانی در کنار خانواده باشد .
-درد و بیماری در گویش های مختلف ایرانی کلمات گوناگونی را برای بیان خود استفاده می‌کند
-کجاست فرهنگ بیان درد در گویش های گوناگون ایرانی “زرچه “ در گویش گیلکی چه معنایی دارد .”بیژ بیژ “ چه معنایی دارد .وقتی بیمار می‌گوید “حلامت “ یا “ استور بو “ یا “دیشی “ دقیقا منطورش چیست ؟ چه کسی مسیول تدوین فرهنگ “درد “ در “طب ایرانی” بوده است؟ از کجا این فرهنگ را تهیه کنم کدام وب سایت ؟ کدام کتابخانه ؟ راستی چه کسی جز دفتر فرهنگ ایرانی یا سنتی (نامش فرقی نمیکند چون هر دو یکی هستند ) مسیول تالیف و تدارک آن بوده است ؟
-راستی کجاست آن تحلیل عمیق باستان شناسی تصورات پزشکی ایرانیان در مورد اسطوره زیبای ” سردی” و “گرمی “ “؟ غذاهای سرد “و “گرم “ که آشکارا ریشه در دوالیسم فرهنگ باستانی ایرانی دارد و در جایگاه آتش در تصورات باستانی ساکنان و مهاجران از فلات ایران از هزاران سال قبل از میلاد مسیح و هجرت رسول اکرم (ص) ؟
هیچ ! در عمل هیچ خبری از این امور نیست طب ایرانی و طب سنتی تنها در حرف و در شعار مطرح است تنها برای تصویب مقررات و قوانینی که اجازه دهد گروهی برای تجویز زنجبیل و باد رنجوبه و توجیهاتی از قبیل اخلاط چهارگانه (که معنای امروزیش نه روشن است و نه تلاشی برای تبیین آن صورت گرفته ) وتوصیه به رعایت سردی و گرمی غذاها (که آن هم معنای امروزیش روشن نیست ) بیماران را ویزیت کنند ! و متاسفانه مبالغی پول هم با تایید یا بیطرفی وزارت علیه رد و بدل شود .آری مثال طب سنتی در کشور ما همان مثال گندم نمای جو فروش است که در حرف سخنان فریبنده می‌گوید و‌چون به خلوت می‌رود آن کار دیگر می‌کند ! آری در حرف صحبت از ارزش های اخلاقی متعالی است ، از افتخارات ملی ، از حکمت طبیب و سو استفاده از وجود معاونتی در سازمان بهداشت جهانی که طبیعتا باید متولی این گونه امور و احیاناً استفاده از توصیه های بهداشتی مثبت آن در کشورهای محروم باشد اما در عمل چیزی نیست جز تجویز مستقیم رنجنیل و آب نمک و انواع درمان های اثبات نشده برای درمان بسیاری از بیماری هایی که در تمام دنیا درمان های شناخته شده ای دارند و امکان درمان آنها در کشور ما هم با خون و دل فراهم شده یا درمان شناخته شده ای ندارند و اگر ندارند هر درمان اثبات نشده ای تنها و تنها باید بر اساس یک پروتوکل تحقیقاتی بدون دریافت وجه و با اطلاع بیمار از نتیجه نامعلوم صورت بگیرد .
اما نگرانی اصلی جامعه پزشکی تتنها از عدم برخورد با طب سنتی و عواقب اجتناب ناپذیر آن نیست نگرانی اصلی از آن است که اگر اولویت اصلی مسیولان و تصمیم سازان تنها بر یافته های عینی و علمی نباشد و تحت تاثیر عوامل ذهنی اثبات نشده مثل طب سنتی و‌نظایر آن باشند تکلیف کشور در مقابله با بحران های دورانسازی مثل کرونا که تنها و تنها دانش و علم آنها را حریف است چیست ؟
دکتر بابک زمانی

https://t.me/Scienceadvocation
170915_002
My Recording
طب بر مبنای شاهد در پزشکی امروز
دکتر امیر شعبانی
وبینار شبه علم آبان ۹۹
فایل صوتی
https://t.me/Scienceadvocation
آیا با وجود مرز های روشن بین علم و شبه علم و عدم وجود تحلیل هایی که اصرار بر بی مبالاتی در روش تحقیق دارند چنین تولیدات و چنین تبلیغاتی امکان پذیر می‌شد ؟

https://t.me/Scienceadvocation
🌐 رییس گروه حکمت، طب سنتی و طب دوران تمدن اسلام و ایران فرهنگستان علوم پزشکی:

🔸ایران دارای قدیمی‌ترین، قوی‌ترین و غنی‌ترین مجموعه‌های پزشکی سنتی و مکمل دنیا است

🔸بهره‌گیری از طب سنتی، مولفه مهم اقتصاد مقاومتی در کاهش وابستگی کشور است

http://behdasht.gov.ir/XTk
.
پویش #ره_سلامت
#من_ماسک_میزنم 😷
#هرخانه_یک_پایگاه_سلامت
🌐 www.behdasht.gov.ir
🆔 @webda

https://t.me/Scienceadvocation