⭕️پاسخنامه (پیشاداورین)

بیا امروز یه دوره‌ی کامل بزنیم؛ از اونجایی که آدم‌ها هنوز فکر می‌کردن گونه‌ها یه‌جورایی "دارن به سمت کمال پیش می‌رن"، تا اونجایی که بالاخره فهمیدیم توارث دقیقاً چطوری کار می‌کنه. سعی می‌کنم مثل یه گفت‌وگوی معمولی پیش برم، با مثال‌های ساده، تا همه‌چیز دستت بیاد.

🔻قبل از داروین: دو تا ایده‌ی رقیب

خب اول بگم که داروین اولین نفری نبود که فکر می‌کرد گونه‌ها تغییر می‌کنن. قبل از اون، دو تا دیدگاه معروف وجود داشت.
اولی، لامارک بود. لامارک🔻 فکر می‌کرد گونه‌ها به‌طور طبیعی دارن به سمت شکل‌های "بالاتر" پیشرفت می‌کنن، و مکانیزمی که پیشنهاد داد این بود: توارث ویژگی‌های اکتسابی. یعنی چی؟ یعنی اگه تو یه چیزی رو در طول زندگیت به دست بیاری، می‌تونی اون رو به بچه‌ت منتقل کنی. مثال کلاسیکش هم زرافه‌هاست: لامارک می‌گفت زرافه‌ها گردنشون رو کش می‌دادن که به برگ‌های بالای درخت برسن، و همین کشیدن گردن، باعث می‌شد گردن بلندتری داشته باشن، و این گردن بلندشده رو هم به بچه‌هاشون منتقل می‌کردن. البته الان می‌دونیم این نظریه غلطه — اگه تو باشگاه بری و عضله بسازی، بچه‌ت با عضلات آماده به دنیا نمیاد!
دومی، کوویه🔻 بود. کوویه یه ایده‌ی کاملاً متفاوت داشت به اسم فاجعه‌گرایی. اون می‌گفت گونه‌ها هر از گاهی، به‌خاطر یه فاجعه‌ی بزرگ (مثل سیل یا زلزله‌ی عظیم)، یهو منقرض می‌شن، و بعدش گونه‌های جدید جاشون رو می‌گیرن. یعنی یه‌جور بازنشانی مداوم.

🔻اما چه مدارکی از قبل برای فرگشت وجود داشت؟

قبل از داروین، حتی بدون این‌که کسی مکانیزم دقیق فرگشت رو بدونه، سه تا سرنخ مهم وجود داشت که نشون می‌داد یه اتفاقی داره می‌افته:

اول، ساختارهای همولوگ🔻 یعنی وقتی اسکلت دست انسان، بال خفاش، و باله‌ی نهنگ رو کنار هم می‌ذاری، می‌بینی که ترتیب استخوان‌هاشون خیلی شبیه همه — حتی با این‌که یکی برای گرفتن چیزهاست، یکی برای پرواز، یکی برای شنا. انگار همه از روی یه "الگوی پایه" ساخته شدن و بعد هرکدوم برای کار خودشون تغییر کردن. (عکس)

دوم، فسیل‌ها🔻 وقتی لایه‌های مختلف زمین رو نگاه می‌کنی، می‌بینی گونه‌ها در طول زمان عوض شدن. مثلاً فسیل‌های اسب رو که کنار هم بذاری، از یه جونور کوچیک چندانگشتی شروع می‌شه و آروم‌آروم به اسب تک‌سم امروزی می‌رسه.(عکس)

سوم، رویان‌شناسی🔻 این یکی جالبه: اگه جنین انسان، جنین مرغ، و جنین ماهی رو در مراحل اولیه‌ی رشد کنار هم بذاری، همشون یه ساختارهایی شبیه شکاف آبشش دارن! این یعنی یه‌جایی، یه نیای مشترک داشتن.(عکس )

اطلاعات بیشتر کلیک کنید

🔻فهرست مطالب کامل
–Amirreza.mir

🔻Channel:@SciencePSY1

⭕️پاسخنامه داروین 1

🔻سفر با کشتی بیگل و سهره‌ها

داستان از سال ۱۸۳۱ شروع می‌شه، وقتی داروین جوون سوار یه کشتی به اسم بیگل می‌شه و پنج سال می‌ره دور دنیا می‌گرده. یکی از مهم‌ترین توقف‌هاش جزایر گالاپاگوسه. اونجا داروین یه چیز جالب می‌بینه: پرنده‌های کوچیکی به اسم سهره، که تو هر جزیره منقارشون فرق داره! بعضی‌ها منقار کلفت و کوتاه دارن (برای شکستن دونه‌های سخت)، بعضی‌ها منقار باریک و بلند (برای خوردن حشره)، بعضی‌ها هم مخصوص کاکتوسن. داروین بعداً می‌فهمه همه‌ی این سهره‌ها از یه جد مشترک اومدن، ولی چون هر جزیره غذای متفاوتی داشته، فشار محیط باعث شده منقارشون در طول نسل‌ها فرق کنه. این یعنی انتخاب طبیعی رو داشتی زنده و در حال کار می‌دیدی.

🔻ایده‌ای که از مالتوس گرفت

اما جرقه‌ی اصلی نظریه از کجا اومد؟ از یه اقتصاددان به اسم توماس مالتوس. مالتوس یه مقاله نوشته بود که می‌گفت جمعیت‌ها همیشه سریع‌تر از منابع غذایی رشد می‌کنن. داروین این ایده رو گرفت و یه چیز خیلی مهم فهمید: هر گونه‌ای همیشه بیشتر از اونی که محیط بتونه تأمین کنه، بچه تولید می‌کنه.
مثلاً یه جفت پرنده ممکنه ده‌ها تخم بذاره، ولی محیط فقط جا برای چند تاشون داره که تا بزرگسالی زنده بمونن. اگه همه‌ی بچه‌ها زنده می‌موندن، جمعیت به‌سرعت منفجر می‌شد. پس همیشه یه "رقابت برای بقا" هست — و این رقابت باعث می‌شه فقط اون‌هایی که یه ویژگی مناسب‌تر دارن، دووم بیارن. این دقیقاً همون چیزیه که داروین بهش گفت انتخاب طبیعی.

🔻سه تیکه‌ی پازل انتخاب طبیعی

خب حالا خود مکانیزم انتخاب طبیعی از سه تیکه تشکیل شده:

اول، تنوع باید وجود داشته باشه🕧 — یعنی افراد یه گونه باید با هم فرق داشته باشن، وگرنه چیزی برای انتخاب کردن نیست.
دوم، این تنوع باید ارثی باشه🕧 — یعنی به نسل بعد منتقل بشه. اگه یه ویژگی اکتسابی باشه (مثل عضله‌ای که تو باشگاه ساختی) و ارثی نباشه، هیچ تأثیری روی فرگشت نداره.
سوم، موفقیت تولیدمثلی افتراقی🕧 — یعنی افرادی که ویژگی مفیدتری دارن (مثلاً منقار قوی‌تر)، راحت‌تر غذا پیدا می‌کنن، بهتر زنده می‌مونن، و در نتیجه بچه‌ی بیشتری تولید می‌کنن. مهم اینه که این موفقیت نسبت به بقیه سنجیده می‌شه، نه به‌صورت مطلق(تعداد بچه هایی که به سن بلوغ می‌رسند)

⭕️اگر شما سه رکن اصلی انتخاب طبیعی رو متوجه نشوید، انگار هیچی از فرگشت نفهمیده اید.

آموزش کامل تر پایین میذارم براتون به همراه تحلیل تست
کلیک کنید رو لینک زیر:

سه‌گانه‌انتخاب طبیعی

🔻فهرست مطالب کامل
–Amirreza.mir

🔻Channel:@SciencePSY1

⭕️سه‌گانه فهم انتخاب طبیعی

بذار اول یه نکته‌ی خیلی مهم رو روشن کنیم:
وقتی می‌گیم انتخاب طبیعی (Natural Selection)، منظورمون این نیست که طبیعت آگاهانه می‌شینه و انتخاب می‌کنه که «این حیوان خوبه، پس نگهش دارم؛ اون یکی بده، پس حذفش کنم!»
انتخاب طبیعی یک فرایند غیرآگاهانه است که وقتی چند شرط خاص هم‌زمان وجود داشته باشند، اتفاق می‌افتد.
برای فهمیدن این فرایند، سه رکن اساسی را باید کنار هم ببینیم:
🎈۱. تنوع بین افراد (Variation)

🎈۲. وراثت‌پذیری این تفاوت‌ها (Heritability)

🎈۳. تفاوت در موفقیت تولیدمثلی (Differential Reproductive Success)

اگر این سه مورد را درست بفهمی، بخش بزرگی از منطق انتخاب طبیعی را فهمیده‌ای.

🔻۱. تنوع بین افراد (Variation)
اولین چیزی که لازم داریم اینه که افراد یک جمعیت دقیقاً شبیه هم نباشن.
فرض کن یک جمعیت از خرگوش‌ها داریم.
همه‌ی خرگوش‌ها از یک گونه‌اند، ولی وقتی دقیق نگاه می‌کنی، می‌بینی با هم فرق دارند:
یکی کمی سریع‌تر می‌دود، یکی کندتر.
یکی کمی بزرگ‌تره، یکی کوچک‌تر.
یکی موهای ضخیم‌تری داره، یکی موهای نازک‌تر.
یکی رنگ روشن‌تری داره، یکی تیره‌تر.
این تفاوت‌های بین افراد را می‌گوییم Variation یا تنوع.
حالا تصور کن همه‌ی خرگوش‌ها دقیقاً یکسان بودند.
همه دقیقاً یک سرعت داشتند، یک رنگ داشتند، یک اندازه داشتند و از نظر هر ویژگی دیگری هم یکسان بودند.
در چنین شرایطی انتخاب طبیعی نمی‌تواند مثلاً «خرگوش سریع‌تر» را نسبت به «خرگوش کندتر» افزایش بدهد، چون اصلاً خرگوش سریع‌تر و کندتری وجود ندارد!
پس اولین سؤال این است:

آیا در جمعیت، تفاوتی بین افراد وجود دارد؟

اگر جواب «نه» باشد، انتخاب طبیعی برای آن ویژگی چیزی برای انتخاب ندارد.

🔻۲. وراثت‌پذیری (Heritability)
اما اینجا یک نکته‌ی بسیار مهم وجود دارد.
صرف اینکه افراد با هم فرق داشته باشند، کافی نیست.
فرض کن در جمعیت خرگوش‌ها، بعضی خرگوش‌ها خیلی عضلانی‌ترند و سریع‌تر می‌دوند.
حالا یک شکارچی وارد محیط می‌شود.
خرگوش‌های سریع‌تر راحت‌تر فرار می‌کنند و بیشتر زنده می‌مانند.
ممکنه فکر کنیم:
«خب، پس انتخاب طبیعی باعث می‌شه نسل‌های بعدی سریع‌تر بشن.»
اما هنوز یک سؤال مهم داریم:
آیا تفاوت سرعت دویدن این خرگوش‌ها ارثی است؟
فرض کن مشخص بشه این تفاوت اصلاً ژنتیکی نیست.
مثلاً بعضی خرگوش‌ها به‌طور اتفاقی در دوران رشد غذای بهتری دریافت کرده‌اند و به همین دلیل عضلانی‌تر و سریع‌تر شده‌اند.
پس ما Variation داریم.
ما حتی تفاوت در بقا هم داریم.
اما اگر این تفاوت به نسل بعد منتقل نشود، انتخاب طبیعی نمی‌تواند آن تفاوت را به شکل پایدار در جمعیت افزایش دهد.
بنابراین رکن دوم:

تفاوتی که انتخاب طبیعی روی آن اثر می‌گذارد باید دست‌کم تا حدی‌ وراثت‌پذیر باشد.

اینجا یک سوءتفاهم رایج وجود دارد.
وراثت‌پذیری یعنی آن ویژگی دقیقاً و صددرصد از والد به فرزند منتقل شود؟

نه.
لازم نیست ۱۰۰٪ وراثتی باشد.
مثلاً اگر یک ویژگی تا حدی تحت تأثیر ژنتیک باشد و تا حدی هم تحت تأثیر محیط، باز هم می‌تواند تحت انتخاب طبیعی قرار بگیرد.
پس بهتره به جای اینکه بگیم:
«این ویژگی کاملاً ژنتیکی است»
بگوییم:

بخشی از تفاوت بین افراد در این ویژگی، وراثت‌پذیر است.

🔻۳. تفاوت در موفقیت تولیدمثلی (Differential Reproductive Success)
حالا فرض کنیم دو شرط اول را داریم:
خرگوش‌ها با هم متفاوت‌اند.
این تفاوت‌ها هم تا حدی وراثت‌پذیرند.
اما هنوز یک قطعه‌ی مهم پازل باقی مانده:
آیا این تفاوت واقعاً روی تولیدمثل اثر می‌گذارد؟
مثلاً فرض کن خرگوش‌های سریع‌تر، وقتی شکارچی می‌آید، راحت‌تر فرار می‌کنند.
در نتیجه تعداد بیشتری از آن‌ها زنده می‌مانند و به سن تولیدمثل می‌رسند.
از طرف دیگر، خرگوش‌های کندتر بیشتر شکار می‌شوند.
حالا خرگوش‌های سریع‌تر نه‌تنها بیشتر زنده می‌مانند، بلکه به‌طور متوسط فرزندان بیشتری را به نسل بعد منتقل می‌کنند.
اینجاست که می‌گوییم:
Differential Reproductive Success
یعنی افراد یک جمعیت، از نظر میزان مشارکتشان در نسل‌های آینده یکسان نیستند.
یکی ممکن است فرزندان بیشتری داشته باشد.
یکی کمتر.
یکی اصلاً به سن تولیدمثل نرسد.
بنابراین ژن‌ها و صفاتی که با موفقیت تولیدمثلی بیشتر همراه‌اند، می‌توانند در نسل‌های بعد فراوان‌تر شوند.

خودتان را تست کنید(کلیک کنید)

🔻فهرست مطالب کامل
–Amirreza.mir

🔻Channel:@SciencePSY1

درود
همراهان گرامی از شما دعوت می شودکه در زیر این پیام، پرسش های خود را در ارتباط با رواندرمانی بپرسید.

قرار است در لیستی با عنوان #سی_پرسش_درباره_رواندرمانی
به پاسخ به پرسش های رایج در ارتباط با رواندرمانی بپردازیم.

از همراهی شما سپاسگزارم.

#سی_پرسش_درباره_رواندرمانی
پرسش۲

چه تفاوت هایی بین رویکرد شناخت درمانی بک با روان درمانی البرت الیس دارد؟


در صوت بالا به شکل خیلی کلی نگری تفاوت این دو رویکرد گفته شده است.

اما برای اگاهی بیشتر پیشنهاد می شود به کتاب های زیر مراجعه کنید.



Theory and Practice of Counseling and Psychotherapy Gerald Corey

Theories of Psychotherapy and Counseling: Concepts and Cases Richard S Sharf

#نظریه_های_روانددمانی
🖌Hurmand


🌀Channel: @SciencePSY1

⭕️توضیح مقدمات ژنتیک(از استاد فراهانی)

-کشف مندل چه بود؟
-ژن چیست؟
-آلل چیست؟

برگشت به پست آموزشی

🔻فهرست مطالب کامل
–Amirreza.mir

🔻Channel:@SciencePSY1