အောက်ဖော်ပြပါ မူကြမ်းပုံဟာ ၁၉၆၀ ခုနှစ်များတွင် ဆိုဗီယက်ရဲတပ်ဖွဲ့မှ လူမျိုးစုများရဲ့ ရုပ်ရည်အသွင်အပြင်ကို အခြေခံ၍ သံသယရှိသူများကို ဖော်ထုတ်ရန်အတွက် အသုံးပြုသည့် ပုံကြမ်းများပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

၎င်းကတ်ကို မျက်နှာပုံစံများဖြင့် ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန်အတွက် ဆိုဗီယက်ယူနီယံရှိ ရဲများက အသုံးပြုခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ မူလက ၎င်းကို အမျိုးမျိုးသော mugshot(ရဲတပ်ဖွဲ့ရဲ့ မှုခင်းဓာတ်ပုံ)များအပေါ် အခြေခံ၍ ဆိုဗီယက် ရာဇ၀တ်မှုခင်း ပညာရှင်အဖွဲ့မှ တီထွင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။

စတင်တီထွင် အသုံးပြုသည့် ရက်အတိအကျကို မသိရသော်လည်း ဆိုဗီယက်သတင်းရင်းမြစ် အနည်းငယ်ပေါ်တွင် အခြေခံ၍ ၎င်းမျက်နှာပုံကြမ်းများကို ၁၉၆၀-၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်း မှတ်ယူထားကြပါတယ်။

USSR ၏ နိုင်ငံသား မှတ်ပုံတင်ခြင်းဆိုင်ရာ စာရွက်စာတမ်း ဖြည့်သွင်းမှုများတွင် ဖြည့်စွက်မှု နှစ်ခုပါဝင်ပါတယ်။ အဲ့ဒါကတော့
гражданство (နိုင်ငံသား)(ဆိုဗီယက်) နှင့် национальность (နိုင်ငံသား/လူမျိုးစု/လူမျိုး) (အာမေးနီးယန်း၊ ရုရှား၊ ဂျူး၊ ကာဇက်) စသည်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားခဲ့ကြပါတယ်။ ၎င်း национальность (နိုင်ငံသား/လူမျိုးစု/လူမျိုး) သည် SSR ၏ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေများအနက်မှ နိုင်ငံသားဖြစ်ခွင့် သို့မဟုတ် နေထိုင်မှုနှင့် တန်းတူ မဟုတ်သော်လည်း သီးခြားလွတ်လပ်ကြောင်း သိရှိရပါတယ်။ ဥပမာ သင်သည် ယူကရိန်း SSR တွင် မွေးဖွားကြီးပြင်းလာသော "နိုင်ငံသား- ကာဇက်" ဟူ၍ ဆိုဗီယက် နိုင်ငံသားဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

ဆိုဗီယက်ယူနီယံသည် လူမျိုးပေါင်းစုံ ကွဲပြားမှုများရှိသော နိုင်ငံဖြစ်ပြီး ကွဲပြားသောလူမျိုးစုပေါင်း ၁၀၀ ကျော်ရှိကြောင်း သိရပါတယ်။ ၁၉၉၀ ခုနှစ် ခန့်မှန်းချက်အရ အများစုမှာ ရုရှားလူမျိုးများ (50.78%)၊ ယူကရိန်းလူမျိုးများ (15.45%) နှင့် ဥဇဘက္ကစ္စတန်လူမျိုးများ (5.84%) တို့ဖြစ်ကြောင်း သိရပါတယ်။

ဆိုဗီယက် ယူနီယံတွင် ရုရှား၊ ဘီလာရုစ်နှင့် ယူကရိန်းနိုင်ငံသားများသည် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးများ တူညီကြပြီး အခြားလူမျိုးစုများကမူ နီးကပ်စွာဆက်ဆံရေး ရှိခဲ့ကြပါတယ်။

ရုရှားလွှတ်တော်ဖွဲ့စည်းပုံအကြောင်း
တစ်စေ့တစောင်း
===================

Spotify မှာဖြစ်စေ၊ Podcasts မှာဖြစ်စေ
Russian with Max ဆိုတဲ့ account ကနေ
comprehensible Russian Podcast ဆိုတဲ့
channel ထောင်ထားပြီး podcast တွေကို
အခမဲ့နားထောင်လို့ရပါတယ်။
၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ ၂၁ ရက်နေ့တုန်းက
အဲ channelမှာ တင်ထားတဲ့
russian podcast တစ်ခုကို
နားထောင်နေတာ အတော်ကြာပါပြီ။
Podcast နာမည်က How the elections
to the State Duma are arranged ပါ။
ရုရှားလိုကတော့ Как построены выборы
в госдуму ဖြစ်ပါတယ်။
Podcast ထဲမှာတော့ госдума လို့ခေါ်တဲ့
the State of Duma ထဲမှာ
တာဝန်ထမ်းဆောင်ရမယ့်အမတ်တွေအတွက်
ရွေးချယ်တဲ့ပုံစံကို ပြောပြာပေးထားပါတယ်။

ရုရှားပါလီမန်ကို
Федеральное собрание Российской Федерации လို့ခေါ်ပါတယ်။
မြန်မာလိုဆိုရင်တော့
ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်း၏ဖက်ဒရယ်လွှတ်တော်(သို့)
ဖက်ဒရယ်အဖွဲ့အစည်းလို့ ခေါ်ဆိုနိုင်ပါတယ်။
ဖက်ဒရယ်လွှတ်တော်ကို
အပိုင်း ၂ ပိုင်းနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားပါတယ်။
Upper house of parliament(верхняя палата) နဲ့
Lower house of parliament(нижняя палата) ဖြစ်ပါတယ်။
ဥပမာအားဖြင့် UK မှာဆိုရင်လည်း
two house system ရှိပါတယ်။
The House of Lords နဲ့
The House of Commons ဖြစ်ပါတယ်။
Upper house(верхняя палата) ကိုတော့
Federation Council(Совет Федерации) လို့ခေါ်ပြီး နာမည်အပြည့်အစုံကတော့
Совет Федерации Федерального Собрания Российской Федерации(СФФС РФ)
ဖြစ်ပါတယ်။ UK လိုဆိုရင်တော့
The House of Lords နဲ့ပုံစံတူပါတယ်။
Lower house of parliament(нижняя палата) ကိုတော့
The State Duma(Государственная Дума)
လို့ခေါ်ပြီး နာမည်အပြည့်အစုံကတော့
Государственная дума Федерального собрания Российской Федерации (ГДФС РФ)ဖြစ်ပါတယ်။ Госдума လို့လည်း
အတိုကောက်ခေါ်ပါသေးတယ်။
UK မှာဆိုရင်တော့
The House of Commons ဖြစ်ပါတယ်။
Federation Council(Совет Федерации)
လို့ခေါ်တဲ့ upper house မှာ
နေရာ ၁၇၀ ရှိပြီးတော့ The State Duma(Государственная Дума)
လို့ခေါ်တဲ့lower house မှာတော့
နေရာပေါင်း ၄၅၀ ရှိပါတယ်။

The State Duma(Государственная Дума)
ရဲ့နေရာတွေကို ဘယ်လိုရွေးချယ်ကြသလဲ။
==============================
နေရာပေါင်း ၄၅၀ ရှိပြီး
ထိုနေရာမှာ ထိုင်ခွင့်ရတဲ့သူတွေကို
Deputy(Депутат) လို့ခေါ်ဆိုပါတယ်။
မြန်မာမှာဆိုရင်တော့ အမတ်ပေါ့။
ထို депутат တွေကို
ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံသားတွေက
၅ နှစ်ကို တစ်ကြိမ် ပြန်လည်ရွေးကောက်ပါတယ်။
Госдума က ဘာအလုပ်တွေလုပ်ရသလဲဆိုရင်
ဥပဒေတွေကို အကြမ်းဖျင်းရေးဆွဲရတာမျိုး၊
website တွေကို ပိတ်သင့်၊
မပိတ်သင့် ဆုံးဖြတ်ရတာမျိုး၊
apple store တို့ google playstore တို့မှာရှိတဲ့
application တွေထဲက ဘယ်ဟာတွေကတော့
နိုင်ငံရဲ့ ပြဌာန်းထားတဲ့ဥပဒေတွေနဲ့
မကိုက်ညီတဲ့အတွက်ပိတ်သင့်တယ်ဆိုတာမျိုး
စသည်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ရပါတယ်။
госдума ရဲ့နေရာပေါင်း ၄၅၀ ကိုရွေးချယ်တဲ့အခါ
အပိုင်း ၂ ပိုင်းရှိပြီးတော့
အပိုင်း ၂ ပိုင်းနဲ့ ရွေးချယ်တဲ့ စနစ်ကို
mixed system(смешанная система)
လို့ခေါ်ဆိုပါတယ်။
ပထမတစ်ပိုင်းကတော့
လူကို ရွေးကောက်တင်မြှောက်တာဖြစ်ပြီး
နေရာပေါင်း ၄၅၀ ရဲ့ တစ်ဝက်ဖြစ်တဲ့
၂၂၅ နေရာအတွက် ဖြစ်ပါတယ်။
ဒုတိယတစ်ပိုင်းကတော့ ရွေးကောက်ပွဲမှာ
ဝင်ပြိုင်ကြတဲ့ ပါတီတွေအကုန်လုံးကမှ
ရွေးကောက်ခံရတဲ့ ပါတီတွေအတွက်က
၂၂၅ နေရာဖြစ်ပါတယ်။

ပထမ ၂၂၅ နေရာအတွက် နယ်မြေသတ်မှတ်ပုံ
========================
ရွေးကောက်ခံနယ်မြေသတ်မှတ်ပုံကတော့
single - member electoral district လို့ခေါ်တဲ့
одномандатный избирательный округ
ပုံစံဖြစ်ပါတယ်။
округ ဆိုတာကတော့
နယ်မြေအပိုင်းအခြားတစ်ခုဖြစ်ပြီး
ထိုနယ်မြေထဲမှာ
район တစ်ခု၊ နှစ်ခု သို့မဟုတ် သုံးခုအထိအောင်
ပါဝင်နေနိုင်ပါတယ်။ ဥပမာအားဖြင့်
Moscow province ဆိုတဲ့နာမည်အောက်မှာ
округ ပေါင်း ၁၁ ခုရှိတဲ့အတွက်
အမတ်ပေါင်း ၁၁ ယောက် ရှိပါမယ်။
Moscow province (Московская область) တစ်ခုဖြစ်တဲ့ балашийский округ မှာဆိုရင်
Балашиха, Мытищи, Реутов ဆိုတဲ့
နယ်မြေ ၃ ခုကိုပေါင်းပြီး
округ တစ်ခုပြုလုပ်ထားပါတယ်။
မော်စကိုမြို့ဆိုတဲ့ နာမည်အောက်မှာ
округ ပေါင်း ၁၅ ခုရှိတဲ့အတွက်
အမတ်ပေါင်း ၁၅ ယောက်ဖြစ်ရပါတယ်။
ရွေးကောက်ပွဲစည်းမျဉ်းအရ
ရုရှားနိုင်ငံမှာ district(округ) ပေါင်း
၂၂၅ ခုရှိပြီး district(округ) တစ်ခုချင်းစီကနေ
ရွေးချယ်ခံရတဲ့ အမတ်(депутат) ဟာ
The State Duma(Государственная Дума)
ကို ရောက်ရှိလာတာဖြစ်တဲ့အတွက်
အမတ်ပေါင်း ၂၂၅ ယောက်ဖြစ်သွားပါတယ်။
single - member electoral district

ပုံစံဖြစ်တဲ့အတွက် ထို district မှာ
ရွေးကောက်ခံအမတ်လောင်း(кандидат)
မည်မျှပင် ရှိစေကာမူ နောက်ဆုံးမှာ
တစ်ယောက်ပဲ အရွေးချယ်ခံရပြီး
госдума လို့ခေါ်တဲ့ lower house ကို
ရောက်ရှိလာမှာပါ။
ထို ရွေးကောက်ခံအမတ်လောင်းတွေဟာ
ပါတီတစ်ခုခုကနေ ဖြစ်နိုင်သလို
တစ်သီးပုဂ္ဂလလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ တချို့နေရာတွေမှာတော့
ပါတီတစ်ခုခုကလူက
တစ်သီးပုဂ္ဂလအဖြစ်ဟန်ဆောင်ကာ
ဝင်ပြိုင်ပြီး ရွေးကောက်ခံရတော့မှ
ပါတီရဲ့လူပြန်ဖြစ်သွားတတ်တာ
မျိုးတွေလည်း ရှိပါတယ်။ တစ်သီးပုဂ္ဂလကို
самовыдвиженец လို့ခေါ်ဆိုပါတယ်။

ဒုတိယ ၂၂၅ နေရာအတွက် နယ်မြေသတ်မှတ်ပုံ
=========================
ဒုတိယ ၂၂၅ နေရာအတွက်ကလည်း
နယ်မြေသတ်မှတ်ပုံက အပေါ်ကအတိုင်းပါပဲ။
မတူတာတစ်ခုကတော့ ထိုနယ်မြေမှာ
ဝင်ပြိုင်တဲ့ပါတီတွေအတွက်ကိုပဲ
ဆန္ဒမဲပေးရတာဖြစ်ပါတယ်။
district ပေါင်း ၂၂၅ ခုကနေ ပါတီတွေအတွက်
ပေးတဲ့မဲအရေအတွက်ရာခိုင်နှုန်းအပေါ်မူတည်ပြီး
အမတ်နေရာရှိတာဖြစ်တဲ့အတွက်
ရာခိုင်နှုန်းများများရလေလေ
lower house လို့ခေါ်တဲ့ госдума ထဲမှာ
ပါတီဝင်အမတ်အရေအတွက်များလေ ဖြစ်ပါတယ်။
ဥပမာအားဖြင့် (က)ပါတီက
၅၀ ရာခိုင်နှုန်းရတယ်ဆိုရင်
lower house ထဲမှာ အမတ်နေရာပေါင်း
၁၁၂ နေရာ ရရှိနိုင်မှာဖြစ်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ percentage barrier သို့မဟုတ်
electoral barrier လို့ခေါ်တဲ့
процентный барьер ဆိုတာ ရှိပါတယ်။
ဘာကိုဆိုလိုချင်တဲ့လဲဆိုရင်တော့
တကယ်လို့ပါတီတစ်ခုခုရဲ့မဲရရှိမှုဟာ
၅ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့ ထိုအောက်ကို ရောက်ခဲ့မယ်ဆိုရင်
ထိုပါတီဟာ lower house(госудума) ထဲမှာ
နေရာတစ်ခုမှ ရမှာမဟုတ်ပါဘူး။

မဲပေးပုံ
====
ဆန္ဒမဲပေးမည့်သူဟာ бюллетень လို့ခေါ်တဲ့
မဲလက်မှတ်နှစ်ခုကို ရပါတယ်။
တစ်ခုကတော့ ရွေးကောက်ခံအမတ်တွေအတွက်
မဲပေးဖို့ရာဖြစ်ပြီး နောက်တစ်ခုကတော့
ရွေးကောက်ခံပါတီတွေအတွက် ဖြစ်ပါတယ်။

ပါတီများ
====
၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဂျူလိုင် ၂၆ ရက်နေ့အထိအရဆိုရင်
ပါတီပေါင်း ၃၀ ကျော်ရှိပါတယ်။
၂၀၂၁ ခုနှစ်госдума ရွေးကောက်ပွဲမှာတော့
ပါတီပေါင်း ၁၄ ခုပဲဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပါတယ်။
ထိုပါတီတွေထဲမှာမှပါတီ ၆ ခုကပဲ
госдума ထဲမှာ နေရာရခဲ့ပါတယ်။
Единая Россия (ညီညွတ်သောရုရှားပါတီ)
ပါတီရဲ့ခေါင်းဆောင်တွေက
de facto အရ
လက်ရှိရုရှားသမ္မတဗလာဒီမာပူတင်ဖြစ်ပြီး
de jure အရကတော့
ဒီမထရီ မက်ဗီဒေ့ဗ်ဖြစ်ပါတယ်။
ထိုပါတီက госдума ထဲမှာ ၃၂၆ နေရာရရှိထားပြီး
သူ့နောက်မှာတော့ Коммунистическая партия
Российской Федерации (КПРФ) လို့ခေါ်တဲ့
ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းကွန်မြူနစ်ပါတီက ၅၇ နေရာ
ရရှိပါတယ်။
အမှန်တရားအတွက်တရားမျှတသောပါတီလို့
အဓိပ္ပါယ်ရတဲ့Справедливая Россия — За правду (СРЗП) က ၂၈ နေရာရရှိထားပါတယ်။
သူ့နောက်မှာလိုက်တာက
လစ်ဘရယ်-ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီလို့ အဓိပ္ပါယ်ရတဲ့
Либерально-демократическая партия России (ЛДПР) က၂၃ နေရာရရှိပါတယ်။
လူသစ်များပါတီလို့ အဓိပ္ပါယ်ရတဲ့
Новые люди(партия) ကတော့ ၁၅ နေရာရှိထားပြီးParty of Growth လို့ခေါ်တဲ့ Партия Роста ကတော့ တစ်နေရာ ရရှိထားပါတယ်။
ညီညွတ်သောပါတီက ၃၂၆ နေရာကို
ရထားတာဖြစ်တဲ့အတွက် госдума မှာ
အကြောင်းကိစ္စတစ်ခုကို မဲခွဲဆုံးဖြတ်မယ်ဆိုရင်
အလိုလိုထောက်ခံ/ကန့်ကွက်တာကို
ပြုလုပ်နိုင်တဲ့ပုံစံဖြစ်နေပါတယ်။

C Thu Htet

၁၉၁၄ ခုနှစ်တွင် ဂျာမန်တို့ သိမ်းပိုက်ရရှိခဲ့တဲ့ ဆိုဗီယက်ရုရှားတို့ရဲ့ ရွှေ့ပြောင်း၍ အကာအကွယ်ယူ ချိန်ရွယ်ပစ်ခတ်နိုင်တဲ့ ဒိုင်းကာတစ်ခုရဲ့ ပုံပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါပေမယ့် သူ့ရဲ့အားနည်းချက်ကတော့ သံမဏိပြားတွေရဲ့ လေးလံတဲ့အလေးချိန်ကြောင့် လူနဲ့နေရာရွှေ့ပြောင်းရန်အတွက် အလွန်ခက်ခဲမှုရှိပါတယ်။ အဲ့ဒီအတွက် ၎င်းဒိုင်းကာများကို အများအားဖြင့် မြင်းများနဲ့ ချိတ်ဆွဲနေရာရွှေ့ပြောင်း ခဲ့ကြတယ်လို့ သိရှိရပါတယ်။

ထို့အပြင် မဟာစစ်ပွဲရဲ့ စစ်မြေပြင်တွေမှာ အဓိကလူသတ်သမားဟာ အမြောက်များ၊ ရိုင်ဖယ်များနှင့် စက်သေနတ်များ မဟုတ်ပဲ ရိုင်ဖယ်နှင့် စက်သေနတ်ပစ်ခတ်မှုမှ ကာကွယ်ရန် ပြုလုပ်ထားတဲ့ ထိုဒိုင်းများကြောင့် သေကျေရမှုတွေ ရှိတယ်လို့ သိရပါတယ်။ လက်နက်ကြီး ထိမှန်မှုကြောင့် ဒိုင်းကာမှ သံမဏိပြားတွေဟာ လွင့်စင်ပြီး အသုံးပြုသူ စစ်သည်တွေရဲ့ ဦးခေါင်းတွေကို ထိမှန်သေဆုံးစေခဲ့တာကြောင့်ဟု သိရှိရပါတယ်။

ရုရှား အက္ခရာစကားလုံး(၅)လုံး အစဉ်လိုက်ဖြင့် မေးနိုင်သော အမေးဝါကျသည် တစ်ခုတည်းသာ ရှိပါတယ်။

အဲ့ဒါကတော့ “ ဖြူကောင် ဘယ်မှာလဲ?” ဆိုတဲ့
“ Где ёж? ” ပဲဖြစ်ပါတယ်။

ယနေ့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့သည် လွန်ခဲ့သော ၁၉၄၃ ခုနှစ် ဖေဆဖာ်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့တွင် ဆိုဗီယက်တပ်များ စတာလင်ဂရက် တိုက်ပွဲတွင် နာဇီတပ်များအား အနိုင်ရခဲ့သည့်နေ့ဖြစ်ပါတယ်။ အဲ့အတွက် ယနေ့ဟာ ရုရှားနိုင်ငံ၏ ဂုဏ်ကျက်သရေနေ့(အောင်ပွဲနေ့)အဖြစ် ရုရှားနိုင်ငံ၌ ကျင်းပကြပါတယ်။ ယနေ့အား အားလပ်ရက်/ရုံးပိတ်ရက် အဖြစ် ၁၉၉၅ ခုနှစ် မတ်လ ၁၃ ရက်နေ့မှာ ဖက်ဒရယ်ဥပဒေအမှတ် № 32-ФЗ အရ "ရုရှား စစ်တပ်၏ ဂုဏ်ကျက်သရေ (အောင်ပွဲနေ့များ)” မှာ ထည့်သွင်းခဲ့ပါတယ်။

စတာလင်ဂရက် တိုက်ပွဲသည် ဆိုဗီယက် ယူနီယံ၏ မဟာမျိုးချစ်စစ်ပွဲအတွင်း အကြီးဆုံးတိုက်ပွဲများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီးတော့ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ရဲ့ အချိုးအကွေ့တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ ဧရိယာစတုရန်းကီလိုမီတာ တစ်သိန်းခန့်၊ ရှေ့ဘက် ကီလိုမီတာ ၄၀၀ မှ ၈၅၀ အတွင်း တိုက်ပွဲတွင် ပါဝင်သူ စစ်သည် ၂.၁ သန်းကျော် ပါဝင်ပါတယ်။ တိုက်ပွဲရဲ့ ပထမအဆင့်ဖြစ်တယ့် Stalingrad မဟာဗျူဟာခံစစ် စစ်ဆင်ရေးဟာ ၁၉၄၂ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၇ ရက်မှ နိုဝင်ဘာလ ၁၈ ရက်အထိ ကြာမြင့်ခဲ့ပါတယ်။

၁၉၄၂ ခုနှစ် နွေရာသီအတွက် ချမှတ်ထားသည့် ဖက်ဆစ်ဂျာမန်များရဲ့ ကွပ်ကဲမှု အစီအစဉ်များတွင် ဆိုဗီယက်နိုင်ငံ တောင်ဘက်ရှိ ဆိုဗီယက်တပ်များကို ချေမှုန်းခြင်း၊ ကော့ကေးဆပ်၏ ရေနံဒေသများ၊ ဒွန်နှင့် ကူဘန်တို့၏ ကြွယ်ဝသော စိုက်ပျိုးရေးဒေသများကို သိမ်းပိုက်ခြင်း၊ ဗဟိုနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော ဆက်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းများကို တိုက်ခိုက်ပြီး အဆက်အသွယ် ဖြတ်တောက်ရေးတို့ ဖြစ်ပါတယ်။ ကော့ကေးဆပ် နှင့် တိုင်းပြည်၏ အခြေအနေများ ဖန်တီး၍ မိမိတို့နိုင်ငံ၌ စစ်ပွဲများ ချုပ်ငြိမ်းရေး အတွက် အကျိုးရှိသည်။

၁၉၄၂ ခုနှစ် နွေရာသီနှင့် ဆောင်းဦးရာသီအတွက် စစ်ဆင်ရေးများ စီစဉ်သည့် ဂျာမန် အဆင့်မြင့် ကွပ်ကဲမှုအဖွဲ့အား ဟစ်တလာမှ ၁၉၄၂ ခုနှစ် ဧပြီလ ၅ ရက်နေ့တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သော ညွှန်ကြားချက် အမှတ် ၄၁ ဖြင့် လမ်းညွှန်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။

၁၉၄၂ ခုနှစ် ဇွန်လကုန်တွင် ရန်သူသည် အရာရှိ/စစ်သည် ၉ သိန်းခန့်၊ တင့်ကား ၁၂၆၀ စီး၊ အမြောက် ၁၇၀၀၀ နှင့် တိုက်ခိုက်ရေး လေယာဉ် ၁၆၄၀ စီးတို့ကို Kursk မှ Taganrog အထိ ကီလိုမီတာ 600-650 အကွာတွင် စုစည်းထားခဲ့ကြောင်း သိရပါတယ်။

သို့သော် ဆိုဗီယက်တပ်များသည် ရန်သူအား ပြတ်ပြတ်သားသား တိုက်ထုတ်ခဲ့ပြီး လေးလအကြာတွင် စတာလင်ဂရက် အနီးတွင် တန်ပြန်ထိုးစစ်ကို စတင်ခဲ့ပါတယ်။ တိုက်ပွဲ၏ ဒုတိယအဆင့်အနေဖြင့် စတာလင်ဂရက် ထိုးစစ်စစ်ဆင်ရေးအဖြစ် ၁၉၄၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် စတင်ခဲ့ပါတယ်။

စတာလင်ဂရက်ကို ခုခံကာကွယ်မှုအဖြစ် သူရဲကောင်းဆန်သော ရက်ပေါင်း ၂၀၀ သည် ဆိုဗီယက် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် သွေးထွက်သံယိုနှင့် အရက်စက်ဆုံး သမိုင်းနေ့ရက်များပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ထိုအချိန်က မြို့ကို လက်နက်ချခြင်းသည် စစ်တပ်နှင့်သာမက အယူဝါဒဆိုင်ရာ ရှုံးနိမ့်မှုနှင့်လည်း ညီမျှပါတယ်။ အဲ့အတွက် ရပ်ကွက်တိုင်း၊ အိမ်တိုင်းအတွက် တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားနေပြီး စတာလင်ဂရက်၏ ဗဟိုဘူတာရုံသည် အပြန်အလှန် တိုက်ခိုက်သိမ်းယူခြင်း ၁၃ ကြိမ်တိုင်အောင် ဖြစ်ပွားခဲ့ပါတယ်။ စတာလင်ဂရက်မြို့ကို ကာကွယ်နေစဉ်အတွင်း ဆိုဗီယက် အရာရှိ/စစ်သည် ခုနစ်သိန်းကျော် သေဆုံး/ဒဏ်ရာ ရရှိခဲ့ကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဒီစစ်ဆင်ရေးအတွင်းမှာ ဆိုဗီယက်တပ်တွေဟာ ဂျာမန်တပ်တွေရဲ့ အဓိကတပ်တွေကို ဝန်းရံဖျက်ဆီးနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ စတာလင်ဂရက် တိုက်ပွဲအတွင်း ရန်သူသည် ဆိုဗီယက်-ဂျာမနီ ရှေ့တန်းတွင် လှုပ်ရှားနေသော သူ၏တပ်ဖွဲ့များ၏ စုစုပေါင်း လေးပုံတစ်ပုံခန့်ဖြစ်တယ့် လူတစ်သန်းခွဲခန့် ဆုံးရှုံးခဲ့ရကြောင်း သိရပါတယ်။ ၁၉၄၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် စတာလင်ဂရက် တိုက်ပွဲတွင် ပါဝင်တယ့် ဂျာမန်တပ်များ၏ တပ်မှူး F. Paulus ဟာ လက်နက်ချခဲ့ပါတယ်။

၁၉၄၃ ခုနှစ် ဖေဖေါ်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့ဟာ စတာလင်ဂရက် တိုက်ပွဲရဲ့ အဆုံးသတ်နေ့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

၁၉၄၅ ခုနှစ် မေလ ၁ ရက်နေ့တွင် စစ်ဦးစီးချုပ်၏ အမိန့်ဖြင့် စတာလင်ဂရက်အား သူရဲကောင်းမြို့တော် ဂုဏ်ထူးဆောင်ဘွဲ့ ချီးမြှင့်ခဲ့ပါတယ်။ ၁၉၆၅ ခုနှစ် မေလ ၈ ရက်နေ့မှာ စတာလင်ဂရက်ဟာ орден Ленина (Order of Lenin) နဲ့ Золотая Звезда (Gold Star) တံဆိပ်ကို ချီးမြှင့်ခြင်း ခံခဲ့ရပါတယ်။

စတာလင်ဂရက်တွင် နှစ်စဉ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့ရောက်တိုင်း ကျင်းပြပြုလုပ်တယ့် အောင်ပွဲနေ့အထိမ်းအမှတ်ထဲမှ Мамаев курган ပေါ်ရှိ “Родина-мать зовет” ရုပ်တုမှာ ကျင်းပပြုလုပ်တယ့် ပွဲတော်ကတော့ အစည်ကားဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။

“Родина-мать зовет” လို့ နာမည်ပေးထားတယ့် ရုပ်တုကို ၁၉၆၇ ခုနှစ် စတင်ထုဆစ်ချိန်၌ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး အလွတ်တန်း ပန်းပုရုပ်တုဖြစ်ခဲ့ပြီးတော့ ယနေ့ခေတ်မှာတော့ အဲ့ဒီရုပ်တုဟာ ကမ္ဘာပေါ်တွင် အမြင့်ဆုံးသော အမျိုးသမီးတစ်ဦး၏ ရုပ်တုဖြစ်ပါတယ်။