🔷 ترجمه کتاب

📚 لکچر دوازدهم : کتاب طراحی برای تغییر رفتار 📚

🔹 کتاب: Designing for Behavior Change

🔹 ترجمه حلما بهبود

✍🏻 به طور کلی وظیفه‌ی طراحی یک محصول بر اساس یک رفتار خاص ممکن است دشوار به نظر برسد چرا که صدها مکانیزم شناختی در این پروسه دخیل می‌باشند و تنوع گسترده‌ای از شخصیت‌ها و نیازهای کاربران بالقوه وجود دارد و بی‌شمار انتخاب کوچک باید در مورد ظاهر و عملکرد خود محصول لحاظ شود.

✍🏻 هر تصمیم برای اقدام در یک بستر خاص رخ می‌دهد که از کاربر، محیط و اقدام بالقوه تشکیل شده است. این تصمیم تحت‌تأثیر پیشینه کاربران که شامل تجارب قبلی، شخصیت، دانش و سایر ویژگی‌های آن‌ها می‌باشد شکل می‌گیرد.
علاوه بر این تصمیم تحت تأثیر ویژگی‌های محیط نیز قرار دارد، آن‌چه محصول ارائه می‌دهد، تحت تأثیر محیط فیزیکی فرد که محاط بر محصول، دوستان و همکاران، و پاداش‌ها/تنبیه‌ها است که در صورت انجام اقدام دریافت خواهد کرد. در نهایت، تصمیم تحت تأثیر خود اقدام است.

📌برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅✨ برای مطالعه کلیک کنید ✨

#اندیشکده_رستا
#ترجمه_کتاب
#کارگروه_طراحی_موقعیت_مند

🌐Rasta-tt.ir

🔷 یادداشت و مقالات

📚 پرسوناها؛ ابزار درک کاربر

✨ پرسوناها: قدرت طراحان در درک عمیق کاربران

🔹 یاسمن حاجیان

✍🏻 پرسوناها در طراحی تجربه کاربری (UX) به عنوان ابزاری قدرتمند برای درک عمیق‌تر نیازها و خواسته‌های کاربران شناخته می‌شوند و به طراحان اجازه می‌دهند تا از خود بیرون بیایند و با کاربران همدلی کنند، که این امر به بهبود تصمیم‌گیری‌های طراحی و توسعه محصول منجر می‌شود.

✍🏻 پرسوناها شخصیت‌های خیالی هستند که بر اساس تحقیقات کاربری ایجاد می‌شوند تا نماینده انواع مختلف کاربرانی باشند که ممکن است از یک محصول، خدمات، سایت یا برند به شیوه‌ای مشابه استفاده کنند.

✍🏻 این مقاله به بررسی نقش پرسوناها در بهبود فرآیند طراحی تجربه کاربری محصولات دیجیتال می‌پردازد و نشان می‌دهد چگونه پرسوناها به طراحان کمک می‌کنند تا تجربه‌های کاربری استثنایی خلق کنند.

📌 برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅ ✨ برای مطالعه کلیک کنید ✨

#اندیشکده_رستا
#یادداشت_و_مقالات
#کارگروه_طراحی_موقعیت_مند

🌐Rasta-tt.ir

🔷 یادداشت و مقالات

📚 تحول دیجیتال و اینترنت اشیا

✨ بررسی تاثیر اینترنت اشیا بر تحول دیجیتال

🔹 کارگروه راهکارهای دیجیتال

✍🏻 در عصر دیجیتال، فناوری‌های نوظهور نقش کلیدی در تغییرات بنیادین کسب‌وکارها و زندگی روزمره دارند. یکی از این فناوری‌ها، اینترنت اشیا (IoT) است که با اتصال دستگاه‌ها، سیستم‌ها و افراد به یکدیگر، امکان جمع‌آوری و تحلیل داده‌ها را فراهم می‌کند.

✍🏻 اینترنت اشیا به شبکه‌ای از دستگاه‌های فیزیکی، ماشین‌ها، ساختمان‌ها و اشیاء اشاره دارد که با استفاده از حسگرها، نرم‌افزارها و ارتباطات شبکه‌ای به یکدیگر متصل شده‌اند. این دستگاه‌ها قادرند داده‌ها را جمع‌آوری کرده، پردازش کنند و اطلاعات را به اشتراک بگذارند.

✍🏻 این مقاله به بررسی تاثیر اینترنت اشیا بر تحول دیجیتال می‌پردازد و نشان می‌دهد چگونه این فناوری می‌تواند فرآیندهای کسب‌وکار را بهبود بخشد و فرصت‌های جدیدی ایجاد کند.

📌 برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅✨ برای مطالعه کلیک کنید ✨

#اندیشکده_رستا
#کارگروه_راهکار_های_دیجیتال
#یادداشت_و_مقالات

🌐Rasta-tt.ir

🔷 ترجمه کتاب

📚 لکچر سيزدهم : کتاب طراحی برای تغییر رفتار 📚

🔹 کتاب: Designing for Behavior Change

🔹 ترجمه حلما بهبود

✍🏻 به خاطر داشته باشید که فرآیند طراحی در دو سطح رخ می‌دهد. شما با سطح مفهومی شروع می‌کنید، جایی که یک طرح رفتاری توسعه می‌دهید که گام‌هایی را که کاربر در داخل و خارج از محصول برمی‌دارد توصیف می‌کند. سپس به سطح طراحی رابط کاربری می‌روید، جایی که صفحات مجزای محصول و تعاملات در آن‌ها رخ می‌دهد، توسعه می‌دهید و مرور می‌کنید.

✍🏻 پنج روش اصلی وجود دارد که محصولات می‌توانند محیط کاربران (خود نرم‌افزار محصول و گاهی محیط اطراف) را بسازند تا به آن‌ها کمک کنند اقدامی را انجام دهند: افزایش انگیزه. ایجاد سرنخ برای اقدام. ایجاد یک چرخه بازخورد. حذف رقابت.حذف موانع.

✍🏻 توجه داشته باشید که هر یک از پنج راهبردی که در بخش قبلی مطرح شدند، می‌توانند به طور مستقل و همچنین در کنار هم احتمال انجام رفتار را افزایش دهند؛ بنابراین، مرور کنید.

📌برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅✨ برای مطالعه کلیک کنید ✨

#اندیشکده_رستا
#ترجمه_کتاب
#کارگروه_طراحی_موقعیت_مند

🌐Rasta-tt.ir

🔷 یادداشت و مقالات

📚 پرسوناها در عمل؛ نمونه‌های موفق

🔹 یاسمن حاجیان

✍🏻 امروزه طراحی محصولات دیجیتال موفق، وابسته به درک عمیق و دقیق نیازها، رفتارها و خواسته‌های کاربران است. برای دستیابی به این هدف، ابزارهای مختلفی توسعه یافته‌اند که یکی از قدرتمندترین آن‌ها پرسونا است.

✍🏻 پرسوناها شخصیت‌هایی فرضی هستند که بر اساس داده‌های واقعی کاربران ایجاد می‌شوند و به تیم‌های طراحی کمک می‌کنند تا بتوانند محصولاتی متناسب با نیازهای واقعی کاربران بسازند. مفهوم پرسونا مدت‌هاست در طراحی تجربه کاربری مطرح شده است، بسیاری از تیم‌ها همچنان در استفاده عملی و کاربردی از آن دچار چالش هستند.

✍🏻 هدف این مقاله بررسی دقیق و گام به گام کاربرد عملی پرسوناها در فرآیند طراحی و توسعه محصولات دیجیتال است. برخلاف مقالات متعددی که صرفاً به معرفی مفهومی پرسونا پرداخته‌اند، در این مقاله تمرکز اصلی بر نحوه استفاده عملی از پرسوناها در مراحل مختلف طراحی محصول خواهد بود.

📌برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅✨برای مطالعه کلیک کنید✨

#اندیشکده_رستا
#یادداشت_و_مقالات
#کارگروه_طراحی_موقعیت_مند

🌐Rasta-tt.ir

🔷 ترجمه کتاب

📚 لکچر چهاردهم : کتاب طراحی برای تغییر رفتار 📚

🔹 کتاب: Designing for Behavior Change

🔹 ترجمه حلما بهبود

✍🏻 ما هر روز از زندگی‌مان تجربه‌هایمان را تفسیر و بازتفسیر می‌کنیم و از این طریق، روایت‌های شخصی و رفتار آینده‌ی خود را شکل می‌دهیم. این چرخه‌های تفسیر و رفتار می‌توانند به وضوح پشتیبان تغییرات سودمند باشند، مثل بیشتر درس‌خواندن.

✍🏻 اما این امر می‌تواند در تغییرات منفی هم صادق باشد، مثلاً وقتی خودمان را شکست‌خورده می‌بینیم و تلاشی برای تغییر آن نمی‌کنیم به این بستگی دارد که چگونه از تجربه‌های گذشته‌مان استفاده کرده‌ایم و آیا خودمان را مسئول نتایج زندگی‌مان می‌دانیم یا نه.

✍🏻 این فصل درباره‌ی تکنیک‌هایی است که کاربران را برای اقدام آماده می‌کنند. در هر مورد، مداخله به کاربر کمک می‌کند تا به مسائل به شکلی متفاوت بیندیشد و این امر نحوه‌ی عمل آن‌ها را شکل می‌دهد.

📌 برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅ ✨ برای مطالعه کلیک کنید ✨

#اندیشکده_رستا
#ترجمه_کتاب
#کارگروه_طراحی_موقعیت_مند

🌐Rasta-tt.ir

🔷 یادداشت و مقالات

📚 آینده پرسوناها: هوش مصنوعی و داده‌های بزرگ

✨ پرسوناهای هوشمند: سفری به آینده طراحی کاربرمحور

🔹 یاسمن حاجیان

✍🏻 پرسوناها همواره یکی از ابزارهای کلیدی در طراحی تجربه کاربری (UX) بوده‌اند، اما با پیشرفت فناوری‌های نوین مانند هوش مصنوعی (AI) و تحلیل داده‌های بزرگ (Big Data)، این ابزار به شکلی کاملاً جدید و پیشرفته در حال تکامل است.

✍🏻 پرسوناهای سنتی که بر اساس تحقیقات کیفی و داده‌های محدود ایجاد می‌شدند، اکنون جای خود را به پرسوناهای هوشمند داده‌اند که با استفاده از الگوریتم‌های یادگیری ماشین و تحلیل داده‌های گسترده ساخته می‌شوند. پرسوناهای سنتی، که اغلب بر اساس مصاحبه‌ها، نظرسنجی‌ها و مشاهدات محدود ایجاد می‌شدند، با چالش‌هایی مانند هزینه‌بر بودن، زمان‌بر بودن و عدم انعطاف‌پذیری روبرو بودند.

✍🏻 این مقاله به بررسی روندهای نوظهور در ایجاد پرسوناهای هوشمند و تأثیر آن‌ها بر طراحی کاربرمحور می‌پردازد.

📌 برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅ ✨ برای مطالعه کلیک کنید ✨

#اندیشکده_رستا
#یادداشت_و_مقالات
#کارگروه_طراحی_موقعیت_مند

🌐Rasta-tt.ir

🔷 ترجمه کتاب

📚 لکچر پانزدهم : کتاب طراحی برای تغییر رفتار 📚

🔹 کتاب: Designing for Behavior Change

🔹 ترجمه حلما بهبود

✍🏻 برای حرکت از سطح مفهومی به طراحی رابط کاربری، ما باید طرح رفتاری را به قطعاتی تقسیم کنیم که تیم محصول و طراحان رابط کاربری بتوانند از آن‌ها استفاده کنند.
این قطعات به نوعی مشابه منبع اولیه برای تیم عمل می‌کنند تا دقیقاً مشخص کنند محصول چه ساختاری خواهد داشت و چگونه وظایف خود را انجام خواهد داد.

✍🏻 دنیای محصول چابک+ناب (Agile+Lean): در این روش، توسعه به دوره‌های زمانی کوتاه (معروف به “اسپرینت‌ها”) تقسیم می‌شود.
دنیای توسعه ترتیبی (Sequential Development): که به طور طعنه‌آمیزی به عنوان “روش آبشاری” (Waterfall) نیز شناخته می‌شود.
این دو روش از متداول‌ترین متدولوژی‌های موجود در این حوزه هستند.

✍🏻 در این لکچر فرآیند تقسیم طرح رفتاری و توسعه طراحی‌های رابط کاربری توضیح داده خواهد شد.

📌 برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅ ✨ برای مطالعه کلیک کنید ✨

#اندیشکده_رستا
#ترجمه_کتاب
#کارگروه_طراحی_موقعیت_مند

🌐Rasta-tt.ir

📣 اندیشکده رستا با همکاری انجمن علمی طراحی صنعتی دانشگاه الزهرا برگزار می‌کند

✅ " ورکشاپ از ایده تا واقعیت "

🔷 مدرس: یاسمن حاجیان، مدرس دانشگاه و پژوهشگر اندیشکده رستا

✨ در این ورکشاپ، می‌آموزیم چگونه هوش مصنوعی را به ابزاری مؤثر برای تحقق خلاقیت خود تبدیل کنیم و از آن در ساخت «پرونده‌ی دیزاین هوشمند» و «ایجاد واقعیت افزوده» بهره بگیریم؛ تا بدین‌وسیله مرز میان تخیل و اجرا را کمرنگ‌تر کنیم.

⚡️ اگر می‌خواهید ببینید ایده‌ها چطور می‌توانند جان بگیرند، همراه ما باشید.

⏰ زمان: سه‌شنبه ۱۳ خرداد؛ ساعت: ۱۲ الی ۱۴
📌 مکان: دانشگاه الزهرا؛ سالن دکتر کاتب

• جهت ثبت نام در ورکشاپ به آیدی زیر در تلگرام پیام دهید:
@id_alzahra

[ ورود برای تمامی دانشجویان دانشگاه الزهرا با ثبت نام امکان پذیر است ]

#ورکشاپ
#هوش_مصنوعی
#کارگروه_طراحی_موقعیت_مند
#اندیشکده_رستا
#انجمن_علمی_طراحی_صنعتی_دانشگاه_الزهرا

💢 نقش پر رنگ هوش مصنوعی در جنگ ایران-اسرائیل

⚡️ چگونه مفهوم جنگ در حال تغییر است؟!

🔷 تحلیل‌گر: دکتر ابوطالب صفدری

✍🏻از آن‌جا که تخصص من در حوزه‌ی فلسفه و اخلاق هوش مصنوعی و رباتیکز است، می‌توانم اذعان کنم که جنگ اخیر با اسرائیل به شدت مبتنی بر هوش مصنوعی بوده است، هوش مصنوعی به طور کل مفهوم جنگ را به یک معنا تغییر داده است. عقب ماندن کشور ما از هوش مصنوعی، درست همانند زمانی است که در دوران قاجار ایرانی‌ها با شمشیر به جنگ با توپخانه‌ی روس‌ها می‌رفتند.

✍🏻 هوش مصنوعی به طور مشخص هم فرآیندهای پیش از جنگ و هم فرآیندهای حین جنگ را به شدت تغییر داده است، اساسا تصمیم آغاز این جنگ، مبتنی بر خروجی‌های یک هوش مصنوعی خاص گرفته شده است !!!

✍🏻 پلتفرم گاتام (Gotham) یک نرم‌افزار پیشرفته تحلیلی است که برای کمک به نیروهای نظامی و امنیتی طراحی شده تا بتوانند حجم عظیمی از داده‌های پراکنده را گردآوری، ترکیب و تحلیل کنند. "تصور کنید هزاران تصویر ماهواره‌ای، مکالمه، پیام رمزنگاری‌ شده و گزارش‌های امنیتی را در اختیار دارید"؛ گاتام این داده‌ها را به هم متصل می‌کند تا الگوها و تهدیدات پنهان شناسایی شوند.

✍🏻 در جریان جنگ ایران و اسرائیل، پلتفرم گاتام با ترکیب تصاویر ماهواره‌ای، شنود مکالمات، گزارش‌های منابع انسانی و اطلاعات باز در فضای مجازی، توانست الگوهایی را شناسایی کند که احتمال نزدیک بودن ایران به نقطه‌ی ساخت سلاح هسته‌ای را نشان می‌دادند. به گفته برخی تحلیل‌گران، هشدار کلیدی که اسرائیل را به آغاز عملیات نظامی گسترده علیه ایران در سال ۲۰۲۵ واداشت، نتیجه‌ی تحلیل یک الگوریتم ضدجاسوسی در همین پلتفرم بود. اگرچه مقامات رسمی این موضوع را تأیید نکرده‌اند، اما نقش گاتام در تبدیل حجم عظیمی از اطلاعات به هشدارهای قابل اقدام برای تصمیم‌ گیران استراتژیک، به خوبی روشن است!

✍🏻 یکی از نگرانی‌های حائز اهمیت درباره‌ی پلتفرم گاتام، احتمال سوگیری ساختاری به نفع اسرائیل است، به ویژه به دلیل روابط راهبردی عمیق میان شرکت Palantir و نهادهای امنیتی اسرائیل. شرکت پلانتیر در سال‌های گذشته همکاری نزدیکی با ارتش اسرائیل و سازمان‌های اطلاعاتی آن (از جمله موساد و شاباک) داشته و پلتفرم گاتام نیز در پروژه‌هایی مانند تحلیل داده‌های فلسطینیان، پیش‌بینی درگیری‌ها و نظارت گسترده در کرانه باختری مورد استفاده قرار گرفته است. گزارش‌هایی از سازمان‌های حقوق بشری (مانند Privacy International و B’Tselem) حاکی از آن است که خروجی‌های گاتام اغلب فرض‌های امنیتی اسرائیل را تأیید می‌کنند و به طور ضمنی فعالیت‌های فلسطینی‌ها را در چارچوب «تهدید» تعریف می‌کنند. این موضوع می‌تواند ناشی از سوگیری داده‌ها (data bias) باشد؛ یعنی داده‌هایی که از ابتدا توسط نهادهای اسرائیلی تهیه و تغذیه شده‌اند، دیدگاه خاصی را بر پلتفرم تحمیل کرده‌اند.

✍🏻 پلتفرم گاتام شرکت پلانتیر، اگرچه مستقیماً در ساختار سازمان ملل متحد به کار گرفته نمی‌شود، اما به طور غیرمستقیم تأثیر قابل‌توجهی بر برخی گزارش‌های رسمی و تصمیم‌گیری‌های نهادهای بین‌المللی، از جمله سازمان ملل گذاشته است. این تأثیر عمدتاً از طریق کشورهای عضو – به ویژه ایالات متحده، بریتانیا و اسرائیل – اعمال می‌شود که از داده‌ها و تحلیل‌های پردازش‌شده توسط گاتام برای مستندسازی مواضع خود در شوراها و کمیته‌های وابسته استفاده می‌کنند.
برای نمونه: در گزارش‌های شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی یا کمیته تحریم‌های شورای امنیت درباره فعالیت‌های مشکوک هسته‌ای یا موشکی کشورهایی مانند ایران، بخشی از اطلاعات ارائه‌شده از سوی کشورها ممکن است تحلیل‌های مبتنی بر گاتام باشد، بی‌آن‌که منبع الگوریتمی آن آشکار شود.

✍🏻 و اما نقش هوش مصنوعی در فرایند جنگ!
جنگ موزاییکی (Mosaic Warfare) مفهومی نوین در راهبردهای نظامی است که به جای تکیه بر سامانه‌های عظیم و متمرکز (مانند یک ناو یا یک پایگاه بزرگ)، از تعداد زیادی اجزای کوچک، متنوع و به هم پیوسته بهره می‌برد. این اجزا می‌توانند شامل پهپادهای خودران، تیم‌های عملیات ویژه، تسلیحات هوشمند، سیستم‌های سایبری و سنسورهای پراکنده باشند که با کمک هوش مصنوعی به صورت هماهنگ و شبکه‌ای عمل می‌کنند. در جنگ ایران و اسرائیل این الگو به وضوح دیده شد: اسرائیل ابتدا با دسته‌هایی از پهپادهای انفجاری کوچک که قبلاً به طور مخفیانه وارد خاک ایران شده بودند، رادارها و سامانه‌های پدافندی را مختل کرد. همزمان، جنگنده‌های رادارگریز، حملات سایبری به شبکه‌های ارتباطی ایران و عملیات خرابکاری تیم‌های ویژه، همگی به صورت هماهنگ و برنامه‌ریزی‌شده اجرا شدند. هر جزء مستقل و کوچک بود، اما در کنار هم چون قطعات موزاییکی، تصویری بزرگ از یک عملیات ترکیبی و ضربتی را پدید آوردند.

#اندیشکده_رستا
#هوش_مصنوعی_و_جنگ

🌐Rasta-tt.ir

💡بازطراحی تاب‌آوری اجتماعی با رویکرد تفکر طراحی در بحران‌های امنیتی

🔷 یاسمن حاجیان / عضو کارگروه طراحی موقعیت‌مند اندیشکده رستا

✍🏻 در دنیای امروز که پیوسته با بحران‌های امنیتی، درگیری‌های مسلحانه و تهدیدات سایبری دست‌به‌گریبان‌ هستیم، تاب‌آوری اجتماعی به معنای توانایی جوامع در سازگاری و بازیابی سریع پس از اختلال‌های گسترده، بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. اما روش‌های سنتی مدیریت بحران اغلب قادر به پاسخگویی به پیچیدگی‌ها و تنوع نیازهای مردم نیستند. تفکر طراحی، با تمرکز بر انسان و خلاقیت سیستماتیک، مسیری تازه برای بازطراحی این ظرفیت حیاتی فراهم می‌آورد.

✍🏻 تاب‌آوری اجتماعی در حقیقت ترکیبی از سه مولفه اصلی است: سرمایه اجتماعی به معنای شبکه‌های اعتماد و همدلی میان فردی، تاب‌آوری روانی که شامل مهارت‌های مدیریت استرس و انطباق ذهنی می‌شود، و پویایی منابع یعنی دسترسی به اطلاعات، خدمات و امکانات لازم برای ادامه زندگی. وقتی بحران‌های امنیتی فرو می‌ریزند، این ارکان زیر فشار شدید قرار می‌گیرند و ناگزیر است که از نو شکل بگیرند.

✍🏻 تفکر طراحی، پنج مرحله‌ٔ همدلی، تعریف مسئله، ایده‌پردازی، نمونه‌سازی و آزمون را در دل خود جای می‌دهد و در هر مرحله با تمرکز بر تجربه‌های واقعی کاربران، راهکارهایی خلاق و مناسب متن‌بافت ارائه می‌کند. در ادامه، این مراحل را در قالب بازطراحی تاب‌آوری اجتماعی مرور می‌کنیم:

✍🏻 ابتدا با همدلی (Empathy) به سراغ افراد و گروه‌هایی می‌رویم که بیشترین آسیب را دیده‌اند: خانواده‌های آواره‌شده ، کودکان ساکن پناهگاه‌ها و سالمندان منزوی. مصاحبه‌های عمیق، مشاهده میدانی شرایط زندگی اضطراری و تحلیل علائم روانی و عاطفی این اقشار، پنجره‌ای به دغدغه‌ها و نیازهای واقعی آنان می‌گشاید. به طور مثال ممکن است دریابیم که قطع اینترنت موجب حس انزوا و نگرانی مضاعف شده یا نبود فضایی برای بازی کودکان، اضطراب والدین را تشدید می‌کند.

✍🏻 سپس در گام تعریف مسئله (Define) و با تکیه بر داده‌های به‌دست‌آمده، دغدغه‌ها را به پرسش‌هایی مشخص و انسانی تبدیل می‌کنیم: «چگونه می‌توانیم در غیاب شبکه‌های ارتباطی، حس امنیت و پشتیبانی را برای افراد آواره حفظ کنیم؟» یا «چه راهکاری می‌تواند اضطراب کودکان در پناهگاه‌ها را کاهش دهد؟» این تعریف دقیق، مسیر حرکت به سوی راه‌حل‌های کاربردی را هموار می‌سازد.

✍🏻 در مرحله ایده‌پردازی (Ideate) تمام خلاقیت جمعی را به خدمت می‌گیریم. از جلسات طوفان فکری با حضور مددکاران اجتماعی، روان‌شناسان، طراحان و نمایندگان جامعه مدنی می‌توان بهره برد. ایده‌هایی مانند راه‌اندازی شبکه رادیویی محلی با فرستنده‌های خورشیدی برای پخش پیام‌های اضطراری، طراحی پلتفرمی پیامکی ساده برای تبادل خبرهای ضروری، یا سازمان‌دهی کارگاه‌های هنری و بازی‌درمانی برای کودکان، همگی در این مرحله مطرح و اولویت‌بندی می‌شوند.

✍🏻 با انتخاب چند ایده کلیدی، به مرحله نمونه‌سازی (Prototype) می‌رویم. در این‌جا هر طرح به صورت ساده و ارزان‌قیمت پیاده‌سازی می‌شود: ساخت پروتوتایپ‌های اولیه رادیوی خورشیدی همراه، طراحی نمونه پوسترهای تعاملی برای آموزش بهداشت روان و راه‌اندازی یک ایستگاه اطلاع‌رسانی حضوری در پناهگاه‌ها. سرعت در ساخت و ساده‌سازی این نمونه‌ها امکان تجربهٔ سریع و کم‌هزینه را فراهم می‌کند.

✍🏻 در نهایت وارد فاز آزمون (Test) می‌شویم؛ جایی که این نمونه‌ها در مقیاس محدود میان مخاطبان اصلی آزمایش شده و بازخورد ملموس جمع‌آوری می‌شود. با سنجش میزان مشارکت، ثبت مشکلات فنی یا فرهنگی و گفتگو با کاربران، می‌توانیم طرح‌ها را بارها اصلاح کرده و هم‌زمان اعتبارسنجی کنیم. این چرخه پیوسته‌ی آزمایش و اصلاح، تضمین می‌کند که محصول نهایی نه تنها خلاقانه که واقعاً با نیازهای مردم هماهنگ باشد.

✍🏻 برای این‌که تأثیر ناشی از این فرایند در سطح کلان حفظ شود، باید خروجی‌های تفکر طراحی را در چهار مرحله رسمی مدیریت بحران—پیشگیری، آمادگی، مقابله و بازسازی—ادغام کرد. همکاری نزدیک میان سازمان‌های مردم‌نهاد، نهادهای دولتی و رهبران محلی، امکانات و تخصص‌های گوناگون را گرد هم می‌آورد و به اجرای پایدار طرح‌ها کمک می‌کند.

✍🏻 در پایان، بازطراحی تاب‌آوری اجتماعی با رویکرد تفکر طراحی، بیش از یک متدولوژی است؛ این یک چشم‌انداز است که انسان را در مرکز قرار می‌دهد، خلاقیت را به خدمت می‌گیرد و با آزمایش و یادگیری مستمر، جامعه‌ای مقاوم، همدل و بازسازنده می‌سازد. چنین رویکردی نه تنها بحران را به فرصتی برای نوآوری و همبستگی تبدیل می‌کند، بلکه امید و اعتماد را در دل جوامع مصیبت‌دیده زنده نگه می‌دارد.

#اندیشکده_رستا
#تفکر_طراحی_و_جنگ
#مدیریت_بحران

🌐Rasta-tt.ir

💡بازی‌وارسازی بحران، راهکاری برای تاب‌آوری و همبستگی

🔷 یاسمن حاجیان

✍🏻 در سال‌های اخیر، با شدت گرفتن بحران‌های امنیتی و اجتماعی، جوامع بیش از پیش نیازمند راهکارهایی نوآورانه برای مدیریت بحران شده‌اند. یکی از رویکردهای جذاب و مؤثر که در این زمینه توجه بسیاری را جلب کرده، «بازی‌وارسازی بحران» یا همان Gamification of Crisis است. اما این مفهوم دقیقاً چیست و چگونه می‌تواند به جوامع کمک کند تا در شرایط سخت و ناامن، بهتر عمل کنند؟

✍🏻 بازی‌وارسازی یعنی استفاده از مکانیزم‌ها و عناصربازی (مثل امتیازدهی، رقابت، مأموریت و پاداش) در محیط‌هایی که ذاتاً بازی نیستند. در حوزه مدیریت بحران، این رویکرد به ما کمک می‌کند تا مشارکت مردم را افزایش دهیم، آموزش‌های حیاتی را جذاب‌تر کنیم و حتی اضطراب و استرس ناشی از بحران را کاهش دهیم.

✍🏻 چرا بازی‌وارسازی در بحران‌های امنیتی مؤثر است؟
در شرایطی که امنیت جامعه مختل شده—چه به دلیل جنگ، حملات سایبری یا حتی بلایای طبیعی—افراد معمولاً دچار سردرگمی، اضطراب و بی‌اعتمادی می‌شوند. در این وضعیت، پیام‌های آموزشی خشک و دستوری کمتر اثرگذارند. اما اگر همین آموزش‌ها و اطلاع‌رسانی‌ها با زبان بازی و رقابت ارائه شوند، افراد با اشتیاق بیشتری درگیر می‌شوند و اطلاعات مهم را بهتر به خاطر می‌سپارند.
برای مثال، فرض کنید یک اپلیکیشن طراحی شود که شهروندان را به یافتن پناهگاه‌های امن یا منابع آب سالم تشویق کند. کاربران با انجام مأموریت‌های ساده، امتیاز می‌گیرند و در جدول رتبه‌بندی با دیگران رقابت می‌کنند. این فرایند نه‌تنها به افزایش آگاهی و آمادگی کمک می‌کند، بلکه حس کنترل و امید را نیز در دل بحران تقویت می‌کند.

✍🏻 نمونه‌های عملی بازی‌وارسازی بحران:
در برخی کشورها، پلتفرم‌هایی طراحی شده‌اند که به مردم آموزش می‌دهند چگونه در برابر حملات سایبری یا بلایای طبیعی واکنش نشان دهند. این آموزش‌ها به شکل بازی‌های تعاملی، مسابقه‌های آنلاین یا حتی چالش‌های گروهی ارائه می‌شوند. برای مثال، در یک بازی شبیه‌سازی، کاربران باید تصمیم بگیرند در صورت شنیدن آژیر خطر چه اقداماتی انجام دهند. هر تصمیم درست با امتیاز و پاداش همراه است و اشتباهات نیز پیامدهای آموزشی دارند.

✍🏻 چالش‌ها و فرصت‌ها:
البته بازی‌وارسازی بحران بدون چالش نیست. طراحی بازی‌هایی که هم سرگرم‌کننده باشند و هم پیام‌های حیاتی را منتقل کنند، نیازمند همکاری متخصصان حوزه امنیت، روان‌شناسان و طراحان بازی است. همچنین باید مراقب بود که بازی‌وارسازی به سطحی‌نگری یا بی‌توجهی به واقعیت‌های تلخ بحران منجر نشود.

✍🏻 جمع‌بندی:
در نهایت، بازی‌وارسازی بحران می‌تواند ابزاری قدرتمند برای تقویت تاب‌آوری اجتماعی، ارتقای آموزش‌های حیاتی و افزایش مشارکت مردمی در شرایط ناامن باشد. اگر این رویکرد به‌درستی و با حساسیت اجرا شود، می‌تواند به جوامع کمک کند تا حتی در سخت‌ترین شرایط، با امید و آگاهی بیشتری از بحران عبور کنند.

#اندیشکده_رستا
#بازی_وار_سازی
#مدیریت_بحران

🌐Rasta-tt.ir

💢 سلاح هسته‌ای را فراموش کنید ...

⚡️خطر واقعی، جای دیگری‌ست: هوش مصنوعی!

🔷 تحلیل‌گر: دکتر ابوطالب صفدری

✍🏻 ما پرده‌ای تاریک از هوش مصنوعی را دیده‌ایم، اما هنوز ابتدای راه هستیم. تصورش هم دشوار است که وقتی این فناوری به‌طور کامل با صنایع نظامی ترکیب شود، چه اتفاقی خواهد افتاد. در آن لحظه، جنگ دیگر آن چیزی نخواهد بود که می‌شناسیم؛ چون نتیجه‌اش از پیش معلوم است.

✍🏻 در چنین آینده‌ای، چیزی به نام «جنگ» عملاً بی‌معنا می‌شود. هوش مصنوعی، نه صرفاً ابزار، بلکه خودِ پیروزی است. پیروزی‌ای که قطعی است، کامل است، و از پیش برنامه‌ریزی‌شده … و من تردیدی ندارم که کار روی هوش مصنوعی، به‌زودی همان سرنوشتی را پیدا می‌کند که کار بر روی بمب اتمی پیدا کرد: ممنوع، خطرناک، و تحت شدیدترین تدابیر امنیتی.

❗️در واکنش به این آینده‌ی پرمخاطره، برخی از مهم‌ترین نهادهای بین‌المللی و دولت‌ها در تلاش‌اند تا کنترل توسعه‌ی هوش مصنوعی را به‌عنوان یک مسئله‌ی امنیتی و انسانی در سطح جهانی نهادینه کنند:

🔸 بیانیه بریتانیا (Bletchley Declaration – 2023):
در اجلاس جهانی ایمنی هوش مصنوعی در بریتانیا، نمایندگان بیش از 25 کشور (از جمله چین و آمریکا) متعهد شدند که توسعه‌ی مدل‌های پایه (Foundation Models) باید با درنظر گرفتن خطرات وجودی، قابل‌ارزیابی، قابل‌کنترل و قابل‌پاسخ‌گویی باشد.

🔸 قانون هوش مصنوعی اتحادیه اروپا (EU AI Act – 2024):
اولین چارچوب حقوقی فراگیر برای کنترل استفاده از هوش مصنوعی در زمینه‌هایی مانند نظارت زیستی، امنیت ملی، و استفاده‌ی نظامی. این قانون، بر اساس سطح خطر، محدودیت‌هایی برای برخی کاربردها اعمال می‌کند.

🔸 دعوت سازمان ملل (UN) برای معاهده‌ی جهانی AI:
در سال 2024، آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، خواستار تشکیل یک نهاد جهانی نظارت بر هوش مصنوعی شد؛ مشابه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی (IAEA) برای فناوری هسته‌ای.

🔸 گروه G7 و OECD:
پیشنهادهایی برای ایجاد اصول اخلاقی الزام‌آور و همچنین ایجاد یک چارچوب نظارتی فراملی برای توسعه‌ی شفاف و ایمن AI ارائه کرده‌اند.

✍🏻 هوش مصنوعی اما تفاوت مهمی با بمب اتمی دارد:

بمب اتمی را می‌توان، با وجود تمام پیچیدگی‌های علمی و فنی‌اش، در نهایت به‌صورت صنعتی و با یک پروژه‌ی بسته تولید کرد. یعنی اگر یک کشور تمام منابع و ظرفیت‌هایش را متمرکز کند—اعم از سرمایه مالی، نیروی انسانی، و دانش فنی وارداتی—می‌تواند طی یک روند نسبتاً مشخص به توانایی تولید بمب اتمی دست یابد. نمونه‌های این مسیر را می‌توان در کشورهایی مثل کره شمالی یا پاکستان دید: کشورهایی که با وجود وضعیت اقتصادی ضعیف یا عدم توسعه‌ی فناورانه‌ی گسترده، توانستند برنامه‌ی تسلیحاتی اتمی خود را به سرانجام برسانند. بمب اتم در این معنا، اگرچه نیازمند فناوری پیشرفته است، اما از منظر ساختاری «قابل مهندسی و مهارشدنی» است

✍🏻 هوش مصنوعی، به‌ویژه در شکل پیشرفته و استراتژیک آن—یعنی مدل‌های زبانی عظیم (مانند GPT)، سیستم‌های نظامی هوشمند، یا زیرساخت‌های شناختی خودآموز—چنین نیست.

توسعه‌ی موفق هوش مصنوعی نه‌تنها نیازمند منابع مالی، بلکه مستلزم یک
زیست‌بوم فعال، آزاد، و پیچیده است:

• باید دانشگاه‌هایی وجود داشته باشند که در مرزهای دانش فعالیت کنند،
• باید شرکت‌های خصوصی و استارتاپ‌ها بتوانند بدون محدودیت رشد کنند،
• باید داده‌ها به‌صورت آزاد و گسترده در دسترس باشند،
• باید امکان مشارکت نخبگان، مهاجرت علمی، و جریان آزاد ایده‌ها وجود داشته باشد،
• و مهم‌تر از همه، باید فرهنگ آزمون‌و‌خطا، شفافیت علمی، و نوآوری مستمر نهادینه شده باشد.

✍🏻 هیچ کشوری بدون این زیرساخت‌ها، صرفاً با سرمایه‌گذاری یا واردات سخت‌افزار، نمی‌تواند به سطحی از هوش مصنوعی برسد که در رقابت جهانی تعیین‌کننده باشد. هوش مصنوعی، برخلاف بمب، محصول یک اکوسیستم است، نه یک پروژه‌ی مهندسی بسته. به همین دلیل است که کشوری مانند ایران، حتی با استعدادهای فراوان، در غیاب یک نظام باز پژوهش و داده و مشارکت جهانی، نمی‌تواند در رقابت AI پیشرو باشد.

#اندیشکده_رستا
#هوش_مصنوعی_و_جنگ

🌐Rasta-tt.ir

⚡️ زیرساخت‌های دیجیتال در حوزه بانکداری در زمان بحران

🔷 مدیر کارگروه راهکارهای دیجیتال اندیشکده رستا

✍🏻 در جریان جنگ ایران و اسرائیل، نقش تحول دیجیتال و زیرساخت‌های دیجیتال در حوزه بانکداری بیش از هر زمان دیگری نمایان شد. خدمات بانکداری دیجیتال و کارت به کارت، به عنوان راهکارهایی کاملاً دیجیتال، این امکان را فراهم کردند که مردم حتی در شرایط ناامنی، محدودیت تردد و اختلال در زیرساخت‌های فیزیکی، بتوانند امور مالی خود را مدیریت کنند. این تحول، نتیجه سال‌ها سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های دیجیتال بانکی، توسعه اپلیکیشن‌های پرداخت، و تقویت امنیت شبکه‌های مالی بود که حالا در بزنگاه بحران، به کمک مردم آمد.

✍🏻 هرچند نگرانی درباره پول نقد و دسترسی به آن در میان مردم وجود داشت—به ویژه با توجه به شایعات تعطیلی بانک‌ها و مشکلات احتمالی در برداشت پول فیزیکی—اما تجربه میدانی نشان داد که راهکارهای دیجیتال، حداقل امکان تأمین مایحتاج اولیه، جابجایی پول بین اعضای خانواده و پرداخت‌های ضروری را برای اکثریت فراهم کردند. حتی در شرایطی که حملات سایبری و اختلالات اینترنتی رخ داد، پایداری نسبی زیرساخت‌های بانکداری دیجیتال باعث شد مردم بتوانند بخش عمده‌ای از امور مالی روزمره خود را به صورت آنلاین انجام دهند.

✍🏻 اندیشکده رستا با انجام کار میدانی و نظرسنجی از شهروندان در مناطق مختلف، به این نتیجه رسید که اکثریت مردم، خدمات بانکداری دیجیتال را مهم‌ترین عامل آرامش خاطر در حوزه مالی دانسته‌اند. پاسخ‌دهندگان تأکید کردند که بدون این زیرساخت‌ها، تأمین نیازهای اولیه و انتقال کمک‌های مالی در روزهای جنگ بسیار دشوار می‌شد. این تجربه نشان داد تحول دیجیتال نه‌تنها یک روند فناورانه، بلکه یک ضرورت استراتژیک برای تاب‌آوری جامعه در بحران‌های امنیتی و جنگی است.

✍🏻 این راهکارهای دیجیتال، به ویژه از طریق اپلیکیشن‌های موبایل و پلتفرم‌های آنلاین، به مردم کمک کرد تا از مواجهه با خطرات احتمالی در محیط‌های عمومی کاسته شود. تصور کنید در شرایطی که هشدار حمله هوایی به صدا درآمده، یا تردد در خیابان‌ها به دلیل ناامنی توصیه نمی‌شود، امکان انجام تمام امور بانکی از داخل خانه یا پناهگاه، چه آسایشی را به ارمغان می‌آورد. این قابلیت به حفظ جان و سلامت مردم کمک شایانی کرد و نشان داد که چگونه فناوری می‌تواند در لحظات حساس، نقش حیاتی ایفا کند.

✍🏻 علاوه بر این، در یک بستر جنگی که شایعات و اطلاعات نادرست به سرعت منتشر می‌شوند، اعتماد به سیستم‌های مالی دیجیتال که توسط نهادهای معتبر مدیریت می‌شوند، اهمیت دوچندانی پیدا می‌کند. با وجود تلاش‌هایی برای ایجاد اختلال یا انتشار اخبار کذب درباره وضعیت بانک‌ها، مردم توانستند با انجام تراکنش‌های خود به صورت دیجیتال، از صحت عملکرد سیستم اطمینان حاصل کنند. این اعتماد به زیرساخت‌های دیجیتال، ثبات نسبی را در بازار مالی حفظ کرد و از بروز یک بحران اعتماد گسترده که می‌توانست وضعیت را پیچیده‌تر کند، جلوگیری نمود.

#اندیشکده_رستا
#تحول_دیجیتال
#بانکداری
#مدیریت_بحران

🌐Rasta-tt.ir

⚡️ طراحی جمعی؛ امنیت پایدار

🔷 یاسمن حاجیان

✍🏻 در دنیای امروز که بحران‌های امنیتی (Security Crises) همچون حمله نظامی و تجاوز یک کشور به کشور دیگر می‌توانند هر لحظه جوامع را غافلگیر و ساختارهای اجتماعی را دچار اختلال کنند، دیگر راهکارهای سنتی و دستوری به تنهایی پاسخگوی نیازهای پیچیده و چندلایه نیستند. تجربه نشان داده است که برای عبور موفق از بحران‌های امنیتی، به‌ویژه در شرایط جنگی، نیازمند راهبردهایی نوآورانه و مشارکت‌محور هستیم؛ جایی که «طراحی جمعی» (Co-Design) یا همان طراحی مشارکتی می‌تواند نقشی کلیدی و بی‌بدیل ایفا کند.

✍🏻 طراحی جمعی چیست؟

طراحی جمعی (Co-Design) رویکردی است که در آن همه ذینفعان (Stakeholders) – از مسئولان و متخصصان گرفته تا خود شهروندان – در فرآیند شناسایی مسئله، ایده‌پردازی و ارائه راه‌حل‌ها به صورت فعالانه مشارکت دارند. این روش برخلاف مدل‌های سنتی که تصمیم‌گیری صرفاً در اختیار مدیران یا کارشناسان است، به افراد جامعه فرصت می‌دهد تا صدای خود را در مدیریت بحران‌های امنیتی بلندتر کنند و راهکارهایی متناسب با واقعیت‌های زندگی روزمره خود ارائه دهند.

✍🏻 مزایای طراحی جمعی در بحران‌های امنیتی

یکی از مهم‌ترین دستاوردهای طراحی جمعی، افزایش حس مالکیت (Sense of Ownership) و مسئولیت‌پذیری اجتماعی است. وقتی افراد در فرآیند تصمیم‌گیری و طراحی راه‌حل‌ها مشارکت می‌کنند، نه‌تنها راهکارها را بهتر می‌پذیرند، بلکه برای اجرای آن‌ها نیز انگیزه و تعهد بیشتری خواهند داشت. این موضوع به ویژه در بحران‌های امنیتی که اعتماد عمومی (Public Trust) ممکن است آسیب دیده باشد، اهمیت دوچندان پیدا می‌کند.همچنین طراحی جمعی به شناسایی دقیق‌تر نیازها و نقاط ضعف سیستم‌های امنیتی کمک می‌کند. هر گروه از ذینفعان، تجربه‌ها و نگرانی‌های خاص خود را دارد که ممکن است در رویکردهای سنتی نادیده گرفته شود. با ایجاد فضای گفت‌وگو و همفکری، می‌توان راهکارهایی جامع‌تر و کارآمدتر برای مدیریت بحران‌ها ارائه داد.

✍🏻 فرآیند طراحی جمعی در بحران‌های امنیتی

فرآیند طراحی جمعی معمولاً با تشکیل گروه‌های کاری متشکل از نمایندگان بخش‌های مختلف جامعه آغاز می‌شود. این گروه‌ها با استفاده از روش‌هایی مانند کارگاه‌های هم‌اندیشی (Co-Creation Workshops)، نقشه‌برداری سفر کاربر (User Journey Mapping) و نمونه‌سازی سریع (Rapid Prototyping)، به بررسی ابعاد مختلف بحران و تولید ایده‌های نو می‌پردازند. در این مسیر، نقش تسهیل‌گران (Facilitators) بسیار مهم است؛ افرادی که با ایجاد فضای اعتماد و تشویق به بیان آزادانه نظرات، به همگرایی و هم‌افزایی گروه کمک می‌کنند. پس از جمع‌آوری ایده‌ها، راهکارهای منتخب به صورت آزمایشی اجرا شده و بازخوردهای واقعی جامعه جمع‌آوری می‌شود تا در صورت نیاز اصلاحات لازم صورت گیرد.

✍🏻 نمونه‌های موفق طراحی جمعی در بحران‌های امنیتی

در شرایط جنگی و تجاوز نظامی، طراحی جمعی می‌تواند به ابزار حیاتی برای حفظ انسجام اجتماعی و افزایش تاب‌آوری تبدیل شود. به عنوان مثال، در برخی کشورها که با تهدید نظامی روبرو بوده‌اند، گروه‌های محلی با همکاری سازمان‌های مردم‌نهاد (NGOs) و نهادهای شهری، پروژه‌هایی برای طراحی پناهگاه‌های امن (Safe Shelters)، مسیرهای اضطراری خروج (Emergency Evacuation Routes) و سیستم‌های اطلاع‌رسانی محلی (Local Communication Systems) اجرا کرده‌اند. در این پروژه‌ها، شهروندان با ارائه تجربیات، نیازها و پیشنهادهای خود، نقش فعالی در شکل‌گیری راهکارهای عملی ایفا کرده‌اند. همچنین طراحی جمعی در سازماندهی شبکه‌های داوطلبانه برای توزیع کمک‌های اولیه، حمایت روانی و آموزش اقدامات ایمنی نقش مؤثری داشته است. این رویکرد نه‌تنها به افزایش حس همبستگی (Solidarity) و اعتماد متقابل در جامعه کمک کرده، بلکه سرعت و اثربخشی واکنش جمعی را نیز به طور چشمگیری افزایش داده است.

✍🏻 چالش‌ها و آینده طراحی جمعی

با وجود مزایای فراوان، طراحی جمعی نیز با چالش‌هایی روبه‌روست؛ از جمله دشواری هماهنگی میان گروه‌های مختلف، نیاز به زمان و منابع کافی، و گاهی مقاومت در برابر تغییر. اما با آموزش، فرهنگ‌سازی و استفاده از فناوری‌های نوین ارتباطی (Digital Communication Tools)، می‌توان این موانع را تا حد زیادی برطرف کرد.

✨ در نهایت، می‌توان گفت که طراحی جمعی پلی است میان نیازهای واقعی جامعه و راهکارهای عملی برای مدیریت بحران‌های امنیتی، به‌ویژه در شرایط جنگی و تجاوز نظامی. این رویکرد، نه‌تنها امنیت پایدار (Sustainable Security) را تقویت می‌کند، بلکه سرمایه اجتماعی (Social Capital) را نیز افزایش می‌دهد و جوامع را برای مواجهه با آینده‌ای نامطمئن توانمندتر می‌سازد.

#اندیشکده_رستا
#طراحی_جمعی
#مدیریت_بحران

🌐Rasta-tt.ir

🔷 یادداشت و مقالات

📚 کاربرد اینترنت اشیا در شرایط جنگ

✍🏻 تصور کنید در نیمه‌شب، صدای آژیرها و انفجارها شهر را در بر می‌گیرد. مردم در جستجوی پناهگاه و امنیت، در هراس و بی‌خبری به سر می‌برند. اما اگر فناوری بتواند پیش از وقوع حادثه، هشدار دهد، مسیرهای امن را نشان دهد و حتی جان افراد گرفتار زیر آوار را نجات دهد، چه تفاوتی در سرنوشت انسان‌ها رقم خواهد خورد؟

✍🏻 این‌جا جایی است که اینترنت اشیا (IoT) به عنوان یک پیوند هوشمند میان انسان، ماشین و محیط وارد عمل می‌شود.

✍🏻 در این مقاله، با نگاهی جامع به نقش اینترنت اشیا در شرایط جنگی، بررسی می‌کنیم که چگونه این فناوری می‌تواند خسارات انسانی و مادی را کاهش دهد، چه سیستم‌ها و زیرسیستم‌هایی می‌توان توسعه داد و با چه چالش‌هایی در این مسیر روبرو خواهیم بود. همچنین پیشنهادهایی برای آینده ارائه می‌دهیم تا بتوان با آمادگی بیشتر، تاب‌آوری خود را در برابر بحران‌های جنگی افزایش داد.

📌 برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅ ✨ برای مطالعه کلیک کنید ✨

#اندیشکده_رستا
#کارگروه_راهکار_های_دیجیتال
#یادداشت_و_مقالات

🌐Rasta-tt.ir

💢 سرکنگبینی که صفرا فزود؛
حکمرانی فضای مجازی در تله‌ی خودساخته!

🔷 علی الماسی زند

✍🏻 شاید بگویید در میانه‌ی بحران جای این حرف‌ها نیست اما به نظر می‌رسد تا زخم‌ها تازه‌اند باید جویای علت‌ها شد!

از سال ۱۴۰۱ به این سو، کارشناسان و متخصصان متعددی در حوزه‌ی حکمرانی فضای مجازی، بارها نسبت به پیامدهای ناگوار فیلترینگ سراسری هشدار داده‌اند؛ اندیشکده رستا نیز بارها در قالب گزارش، نشست تخصصی، یا موضع‌گیری‌های رسمی تأکید کرده است که ادامه‌ی این رویکرد، نه تنها سودی برای ساماندهی فضای مجازی ندارد، بلکه مجموعه‌ای از آسیب‌ها را در سطوح مختلف اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی رقم می‌زند.

در کمال تأسف، این هشدارها نادیده گرفته شد!!!

فیلترینگ، آن هم به شکلی سخت‌گیرانه، نه تنها مانع از دسترسی جوانان و فعالان اقتصادی به فرصت‌های جهانی نشد، بلکه سبب شد اکثریت جامعه برای نیازهای روزمره‌ی خود به ابزارهایی روی بیاورند که تحت نظارت و شفافیت نیستند. از سوی دیگر، شکاف میان حکومت و مردم، به‌ویژه در میان نسل جوان، عمیق‌تر شد و حس بی‌اعتمادی به تصمیم‌های کلان در فضای دیجیتال تقویت گشت.

اکنون، شواهدی منتشر شده که نشان می‌دهد بخش عمده‌ای از فیلترشکن‌ها و ابزارهای دور زدن فیلترینگ، در خدمت سرویس‌های اطلاعاتی بیگانه به‌ویژه رژیم صهیونیستی هستند. به زبان ساده‌تر، شهروند ایرانی برای ورود به شبکه‌ای چون اینستاگرام یا واتس‌اپ، مجبور است از ابزاری استفاده کند که عملاً مسیرهای داده‌اش را به دشمنان امنیت ملی کشور واگذار کرده است!

این، همان «سرکنگبینی» است که نه تنها درمانگر نبود، بلکه بیماری را عمیق‌تر کرد. حکمرانی ناکارآمد در فضای مجازی، ما را نه به پاک‌سازی این فضا رساند و نه به استقلال دیجیتال؛ بلکه به مصرف گسترده‌ی محصولات مشکوک امنیتی، بی‌نظمی ارتباطی و افت سرمایه اجتماعی دامن زد.

⚡️ اندیشکده رستا بار دیگر تأکید می‌کند که راه نجات، نه در فیلترینگ کور، بلکه در سیاست‌گذاری دقیق، اقناع عمومی، شفافیت، و استفاده از ظرفیت نخبگان است. حاکمیت دیجیتال زمانی معنا می‌یابد که مردم را نه دشمن، بلکه شریک و هم‌مسیر بدانیم؛ وگرنه ابزارهای دشمن با رضایت ما در گوشی‌های مردم جا خوش خواهند کرد.

تجربه کشورهای پیشرو در حکمرانی دیجیتال نشان می‌دهد که اعتماد عمومی، امنیت بومی، و شفافیت در سیاست‌گذاری سه پایه اصلی در توسعه زیرساخت دیجیتال هستند. فیلترینگ کور، نه تنها هیچ‌کدام از این پایه‌ها را تأمین نمی‌کند، بلکه روزبه‌روز آن‌ها را فرسوده‌تر می‌سازد.

#اندیشکده_رستا
#کارگروه_حکمرانی
#فیلترینگ
#بحران
🌐Rasta-tt.ir

⚡️ حق دسترسی به اینترنت بین‌المللی در زمان جنگ

🔹 امیرحسین صالحی

✍🏻 در جریان حمله اخیر اسرائیل به ایران، دسترسی کاربران ایرانی به اینترنت بین‌المللی در طی دو موج محدود شد و تقریبا در اوج حملات، این قطعی تا سه روز ادامه داشت.
وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات قطعی اینترنت را اقدامی ضروری و موقتی در راستای شرایط خاص کشور توصیف کرد و آن را برای پیشگیری از حملات سایبری به زیرساخت‌های ارتباطی کشور ضروری دانست.

✍🏻 سوالی که در این‌جا مطرح می‌شود این است که اولا آیا کاربران حق دسترسی آزاد به اینترنت را دارند و ثانیا آیا اقدام وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات مربوط به قطع دسترسی به ترافیک بین‌المللی نقض این حق محسوب می‌شود یا خیر؟!

✍🏻 حق دسترسی آزاد به اینترنت برخاسته از حق بنیادین آزادی بیان و دریافت اطلاعات است و هم‌چنین هر محدودیتی بر این حق نیز می‌بایست سه شرط قانونی‌بودن، مشروع‌بودن و ضرورت و تناسب را رعایت کند.

📌 برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅ ✨ برای مطالعه کلیک کنید ✨

#اندیشکده_رستا
#کارگروه_حقوق_و_تنظیم‌گری
#دسترسی_به_اینترنت
#بحران
🌐Rasta-tt.ir

🔷 یادداشت و مقالات

📚 کاربرد بلاکچین در شرایط جنگی
⚡️ وقتی بلاکچین به جنگ نزدیک می‌شود …

🔹 کارگروه راهکارهای دیجیتال

✍🏻 جنگ، از آن دست واژه‌هایی‌ست که به ذات، یادآور ویرانی، بی‌ثباتی و از بین رفتن نظم است. در این فضا، شاید نتوان از فناوری انتظار معجزه داشت، اما می‌توان به آن به چشم ابزاری نگاه کرد که در برخی موقعیت‌ها، گرهی باز می‌کند یا مسیری تازه نشان می‌دهد.
بلاکچین، یکی از این ابزارهاست.

✍🏻 هرچند اغلب با رمزارزها و تراکنش‌های مالی شناخته می‌شود، اما در موقعیت‌های بحرانی، می‌تواند ظرفیت‌هایی فراتر از انتظار داشته باشد. از ثبت هویت گرفته تا توزیع کمک‌های بشردوستانه، از مدیریت اطلاعات گرفته تا ایجاد اعتماد دیجیتال؛ بلاکچین می‌تواند – با فرض شرایط مناسب – نقشی مهم ایفا کند.

✍🏻 در ادامه به بررسی برخی از کاربردهای احتمالی یا حتی واقعی بلاکچین در شرایط خاص جنگی اشاره خواهیم کرد.

📌 برای دسترسی به متن کامل مقاله به سایت اندیشکده رستا مراجعه نمایید.

✅ ✨ برای مطالعه کلیک کنید ✨

#اندیشکده_رستا
#کارگروه_راهکار_های_دیجیتال
#یادداشت_و_مقالات

🌐Rasta-tt.ir

📣 اندیشکده رستا برگزار می‌کند.

✅ سلسله نشست‌های هوش مصنوعی و زیست معاصر

⚡️ " هوش مصنوعی و جنگ "

🔹 با حضور :

🎓 ابوطالب صفدری [پژوهشگر پسادکتری فلسفه دانشگاه برمن آلمان]

🎓 علی الماسی‌زند [مدیر کارگروه حکمرانی فضای مجازی اندیشکده رستا؛ پژوهشگر دکتری فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی]

⏰دوشنبه ۲۳ تیرماه ۱۴۰۴ ، ساعت ۲۰ به وقت تهران

📌 لینک ورود به جلسه متعاقبا در همین کانال اطلاع رسانی خواهد شد.

#اندیشکده_رستا
#هوش_مصنوعی
#بحران
🌐Rasta-tt.ir

📣 اندیشکده رستا برگزار می‌کند.

🔷 باشگاه کتابخوانی

📚 کتابِ درباره اینترنت/ نویسنده: هوبرت دریفوس

➕ با هدایتِ:

🎓 دکتر ابوطالب صفدری [پژوهشگر پسادکتری فلسفه؛ دانشگاه برمن آلمان]

📌 طول دوره : ۴ جلسه
⏰ دوشنبه‌ها؛ ساعت ۲۰:۳۰ الی ۲۱:۳۰ به وقت تهران

🔻 شهریه شرکت در این دوره: ۳۰۰ هزار تومان

💢 برگزاری جلسات از طریق گوگل میت می‌باشد.

⚡️آدرس تلگرامی جهت ثبت نام :
🔗 @panahi_s96

#اندیشکده_رستا
#باشگاه_کتابخوانی

🌐Rasta-tt.ir