#هماتولوژی
#صفر
داستان من و آزمایشگاه:قسمت دوم
اولین روزی که آزمایشگاه هماتو دانشگاه رفتیم رو خوب یادمه
کلی نکته پربار یاد گرفتم
که اولیش با این شروع میشه👇🏻
استادم دوتا دستشو به حالت کف زدن زد👏🏻 بهمون گف بچه ها همیشه یادتون باشه
هماتولوژیست ها و هر کارشناسی که بخش هماتو کار میکنه نیاز به یه خطکش📏داره
خطکش ما در هماتولوژی دوتاست:
1⃣گلبول قرمز حدودا ۷_۸میکرون
2⃣هسته لنفوسیت کوچیک که اونم۷_۸میکرون
پس جالب شد ما میتونیم سایز گلبول قرمز رو با کمک هستهsmall lymphocyte حدس بزنیم
☑️اگه هسته لنفوسیته>اریتروسیت👈🏻گلبول قرمز میکروسیت
☑️اگه هسته لنفوسیت=اریتروسیت👈🏻گلبول قرمز نرموسیت
☑️اگه هسته لنفوسیت<اریتروسیت👈🏻گلبول قرمز ماکروسیت
هر موقع خواستی نوع آنمی رو از روی لام تشخیص بدی این کار رو انجام بده
یه کاربرد دیگه این خطکش داره و من بشدت ازش استفاده میکنم شما میتونین سایز گلبول های سفید،رده های نابالغ و...رو هم با کمک این خطکش حدس بزنین مثلا میگم یه پرومیلوسیت رو در نظر بگیرین رفرنس ها اعداد مختلفی دادن مثلا یکیشو میگم گفته ۲۵میکرون
خب حساب میکنم گلبول قرمز۸ میکرون
۸×۳=۲۴
۸×۴=۳۲
میشه گف انگار پرومیلوسیت میتونه حدود۳_۴گلبول قرمز تو دلش جا بده و همین میشه حدودی حدس زد سایز سلول چنده!
متاسفانه ما درکی از این نداریم وقتی میگن فلان سلول۱۵میکرون نمیدونیم چقدر میشه ولی این خطکش کمک میکنه قدرشو بدونیم
خیلی خب این تا اینجا...
حالا همین گلبول قرمز وسط خودش یه هاله بی رنگ داره که تو شکل میبینین
در حالت عادی کمتر از۱/۳ از کل گلبول قرمز رو میگیره
اگه گلبول قرمزی دیدین ناحیه بی رنگ مرکزی نداشت یا خیلی ناچیز بود👈🏻گلبول قرمز هایپرکروم
اگه گلبول قرمزی دیدین ناحیه بی رنگ بخش اعظمش رو گرفته👈🏻گلبول قرمز هایپوکروم
اگه گلبول قرمزی دیدین ناحیه بی رنگ کمتر از۱/۳رو گرف👈🏻گلبول قرمز نرموکروم
خب حالا این شان رو نیگا کنین اصن این شان نبود میرفتیم شانی رو پیدا میکردیم که یه لنفوسیت کوچیک داشته باشه تا نظر بدیم!
چون هسته لنف>اریتروسیت👈🏻گلبول قرمز میکروسیت
چون هاله بی رنگ گلبول قرمز زیاده👈🏻گلبول قرمز هایپوکروم
آنمی این بیمار:
میکروسیتیک هایپوکروم
از طرفی وقتی با دقت لام رو نگا میکنی دو نکته مهم داره:
۱_فضاهای خالی رو ببینید اسراف به معنایه واقعی کلمه چرا که میتونست با گلبول قرمز پر بشه پس همین الان شما میتونی ادعا کنی در برگهCBC بیمارRBC count کاهش داره
۲_یه سری گلبول های قرمز بزرگ،یه سری کوچیک میبینید پس از نظر سایز میزون نیستن اصطلاحامیگنAnisocytosis
An:پیشوند منفی ساز
iso:ثابت
cyte:سلول
osis:اتفاق افتادن
پس معنیش میشه عدم ثبات سلول ها از نظر سایز و واقعا شما دارید با چشم این رو حسش میکنین
به اختلاف سایز گلبول های قرمز میگن آنیزوسیتوز به همین سادگی🔬
Microcytic hypochromic anemia
Anisocytosis ✍🏻
این چیزای مهم لام بود که بعدها گزارش اصولیش رو هم یاد میگیریم
شبتون بخیر🌱

#سوال_هماتولوژی
#PBS
نظرتون راجع به این فیلد از لام بیمار چیه؟🔬🩸

#هماتولوژی
#صفر
داستان من و آزمایشگاه:قسمت سوم
تو اون روز شروع میکردم به دیف زدن و کارم تموم شد
+استادم اومد گف همه چی خوبه؟
_گفتم بله استاد عالی فقط یه چیزی...
+چی؟
_مگه این لام یه فرد بالغ نیس؟
+آره همه لام های امروز افراد نرمالن چون میخوام ایراداتون برطرف بشه
_صحیح...پس چرا من دیف لنفوسیت رو۷۲% زدم مگه فرد بالغNeu>Lym نیست این چرا اینجور شده؟!
+برو کنار ببینم
+عی پسر چکار کردی؟؟؟!! اینجا کهmonolayerنیس
(چی چی لایر؟خیلی آروم گفت نفهمیدم.بعدش بلند شد از تابوره و رو به همه کرد و دوباره کف زد با دستاش👏🏻و گفت)
عزیزان شما وقتی خون رو لام پخش میکنی
سه قسمت داره:
1⃣منطقه ضخیم یا شلوغ:
☑️اینجا گلبول های قرمز بشدت روی هم رفتن و بالای۵%تراکم دارن
☑️اینجا پر رولو و آگلوت کاذبه همش آرتیفکته
☑️چون سلولهایی که ریز هستن از زیر لام رد میشن تو همون اوایل خیلیاشون جا میمون مخصوصا لنفوسیت!
2⃣منطقه  نازک یا خلوت:
☑️اصن تراکم نداره
☑️اسراف زیادی پر مناطق کچل
بعضیاتون واقعا اینجا علاقه خاصی دارید چون ذهنتون شرطی به اینکه خب سلولها و چیزای سنگین لام متحرک حین کشیدن هل میده میان اینجا! خب بازم دیفتون دچار مشکل میشه
☑️پر اسفروسیت و پوئی کیلوسیت و آرتیفکت کاذبه
☑️تنها زمانی ارزش داره که بخوای دنبال
تجمعات پلاکتی،بازوفیلیک استیپلینگ چیزای سنگین بگردی خوبه ولی دیف اصن حساب نکن
3⃣منطقه مناسبmonolayer:
☑️گلبولهای قرمز هاله بی رنگ دارن(در حالی که منطقه شلوغ پر اسفرو و اصن هاله بی رنگ مرکزی نداره)
☑️گلبول های قرمز تراکم زیر۵% دارن یعنی خیلی رولو و آگلوت نداریم!
_استاد اگه بیماری داشتیم رولو/آگلوت داشت از کجا بفهمم این واقعی یا آرتیفکت؟!
+واضحه اونی که واقعیه تو یک فیلدت در موقعیت ساعتی چند تاست ولی آرتیفکت باشه تو اعظم فیلد رو میگیره و نکته دیگه ما به کمک شرح حال و... (همون مثلثی که گفتم دوستان میفهمیم)مثلا رولو واقعی قطعاESR بیمار بالا میره
آگلوت داره بیمار قطعا اندکسRBCتغییر میده
☑️اسراف نداریم
نکته:البته چیزای سنگین هم میتونه اینجا باشه ها مثلا تجمعات پلاکتی پس به منطقه ضخیم شرطی نشین بهترین منطقه همین مونولایر است ولاغیر
پس بگو چرا دیف من درست در نیومد
بارها دیدم لام میفرستید همش منطقه شلوغه یکم برید جلو اون منطقه ایده آل پیدا کنین
من کیسی داشتم از عمد از منطقه ضخیم فرستادم همه جواب دادنCLL قشنگ اسمال لنف ولی وقتی منطقه مناسب عکسشو اشتراک گذاشتم همش لنف ری اکتیو بود!
پس حواستون باشه خیلی کار کنین تا این منطقه مناسب رو پیدا کنین
جواب:این منطقه ارزش کار کردن نداره باید بریم جلو

عجب حدس میزدم😄
از عمد اون ایموجی رو گذاشتم گول بخورن یه سریا
چون واقعا هم اینطوره پیش اونایی که سالخورده بخش هماتو هستن میری میگه بیا برات یه لام شعله شمعی میکشم کیف کنی بری برا بچه محلات تعریف کنی
خیلی ذوق هم میکنن گسترششون شعله شمعی میشه اما غافل از اینکه این نوع گسترش پر ایراده و خطا

پروفسور وینتروب یه پزشک بود و کتاب های واقعا بی نظری در حیطه هماتولوژی تالیف کردن حتی به عنوان یکی از ویراستارهای کتاب هاریسون پزشکی هم نقش داشتن
ایشون در۹دسامبر۱۹۸۶ دار فانی رو وداع گف
یکی از کارهای خارق العاده ای که ایشون انجام دادن
ابداع اندکس هایRBC
خب ما میدونیم
☑️شمارشRBC با لام نئوبار بدست میاد
☑️هموگلوبین هم که به روش سیانومتهموگلوبین هست که مثه اسپکتروفومتر بدست میاد
☑️هماتوکریت هم که به روش میکرو هماتوکریت و همه انجامش دادیم چیزی نداره
پروفسور وینتروب اومد یه سری محاسبات کرد
1⃣به کمکRBC count وHct اومدMCV رو حساب کرد
MCV(Mean Corpuscular vulme)
متوسط سایز گلبول قرمز میشه همون سایز هست
بخاطر دارید تو لام چطوری میفهمیدیم؟؟!
تو برگهCBC با کمکMCV
☑️زیر80👈🏻میکروسیت
☑️بین80_100👈🏻نرموسیت
☑️بالا100👈🏻ماکروسیت
2⃣به کمکRBC count وHb اومدMCH رو حساب کرد
MCH(Mean Corpuscular Hb)
هموگلوبین گلبول قرمز میشه
تو لام بازم یادتون هست چطور میفهمیدیم؟؟!
☑️زیر28👈🏻هایپوکروم
☑️بین28_32👈🏻نرموکروم
☑️بالا32👈🏻هایپرکروم
3⃣از تقسیمMCH بهMCV همMCHC بدست اومد
MCHC
(Mean Corpuscular Hb concentration)
غلظت متوسط هموگلوبین گلبول قرمز
رنجش بین32_36
برای این اندکس یکم حرف دارم که سر فرصت با ویس یه نکته کاربردی میگم و خیلی از سوتفاهم ها با این اندکس برطرف بشه...
به احترام پروفسور ماکسول به این سه تا اندکس های وینتروب میگن
‼️چند نکته طلایی که اصن حد نداره:
✅از زمانی که به دنیا میایم تا زمانی که حضرت عزرائیل جونمونو بگیرهMCHCثابته اگه بالا رفت۹۹%خطاست مثلا:
نمونه همولیز،لیپمیک،ایکتریک،آگلوت سرد،دستگاه کالیبر نیس و... هر چی که فکر کنین
اون۱% فقط در اسفروسیتوز و زمانی که میزان سلولICC بالا باشه(با اون ویسی که قرار توضیح بدم مطمعنم متوجه میشید چرا)
پس این اندکس اصالتش کنترل کیفی سل کانتر و نمونه هست
✅قانون مهم:
آنمی ماکرو غالبا هایپرکروم
آنمی میکرو غالبا هیپوکروم
مثه زوج هستن از هم جدا معمولا نمیشن
✅سل کانترRBC,Hb,MCV مستقیم حساب میکنه و بعدش بقیه اندکس ها رو با فرمول های وینتروب بدست میاره مثلا
Hct=(RBC×MCV)÷10
مثلاRBC count:5000000 وMCV:60
Hct=(60×5)÷10=30%
به همین سادگی

MCHC
یکبار برای همیشه یادش بگیر!