پرتقال فروش

🔹دیکتاتور حانیه:

‏این مقاله اتلانتیک جالبه.

https://www.theatlantic.com/magazine/2026/05/billionaire-consequence-free-reality/686588/

نویسنده تعریف می‌کنه که چند سال پیش دعوت شده بوده به یک مهمونی گردهمایی فوق‌خصوصی که متعلق به Jeff Bezos بوده.

جایی پر از میلیاردرها، مدیرهای غولهای تکنولوژی، سرمایه‌گذارها، آدم‌های رسانه‌ای و سلبریتی‌ها. ولی چیزی که بیش از همه ذهنش رو درگیر کرده، تجمل یا ثروت عجیب اونجا نبوده، بلکه این حس بوده که این آدمها واقعا فکر می‌کنن از عواقب کارهاشون مصونن.

یعنی انگار توی دنیایی زندگی می‌کنن که قانون، شکست، یا حتی واقعیت عادی زندگی مردم دیگه بهشون نمی‌رسه.

نویسنده میگه وقتی با این آدم‌ها حرف می‌زدی، حس می‌کردی دیگه مثل بقیه انسان‌ها به جامعه نگاه نمی‌کنن.

مردم عادی براشون بیشتر شبیه «داده»، «کاربر»، «جمعیت» یا «بازار» هستن تا انسان واقعی با احساسات و زندگی پیچیده.

مقاله بعد میره سراغ دنیای سیلیکون‌ولی و توضیح میده که چطور بخشی از فرهنگ تکنولوژی کم‌کم به این باور رسیده که:
اگر خیلی باهوش و خیلی پولدار باشی، پس حتما حق داری دنیا رو شکل بدی.

و اینجاست که نویسنده از آدم‌هایی مثل Elon Musk و Peter Thiel اسم میاره.

نه فقط به خاطر ثروتشون، بلکه به خاطر نوع نگاهشون به جامعه، سیاست و انسان‌ها.

مثلا میگه در بخشی از این فرهنگ، «همدلی» تبدیل شده به یک نقطه ضعف.

یعنی اگر زیادی نگران آسیب دیدن مردم باشی، از نظر اون‌ها «احساسی» یا «غیرعملی» حساب میشی. در عوض، چیزی که تحسین میشه، قدرت، سرعت، تسلط و شکستن محدودیت‌هاست؛ حتی اگر وسطش کلی آدم له بشن.

نویسنده میگه مشکل اصلی این نیست که این آدمها پول زیادی دارن. مشکل اینه که اون‌قدر ثروت و نفوذ دارن که دیگه تقریبا هیچ مکانیسمی برای متوقف کردنشون وجود نداره.

اگر یک مدیر عادی اشتباه بزرگی کنه، ممکنه اخراج بشه، ورشکست بشه یا اعتبارش نابود بشه. ولی برای بعضی از این میلیاردرها، شکست هم تبدیل شده به یک بازی. پروژه شکست می‌خوره؟ مهم نیست. هزاران نفر آسیب می‌بینن؟ باز هم مهم نیست. چون هنوز میلیاردها دلار دارن، رسانه دارن، نفوذ سیاسی دارن و می‌تونن دوباره از اول شروع کنن.

مقاله این وضعیت رو «زندگی بدون پیامد» توصیف می‌کنه؛ یعنی زندگی‌ای که توش آدم دیگه واقعا هزینه‌ی اشتباهاتش رو نمی‌ده.

یه بخش خیلی مهم مقاله اینه که نویسنده میگه این آدم‌ها کم‌کم نه فقط از مردم، بلکه حتی از خودِ واقعیت هم فاصله گرفتن.

چون وقتی همیشه خصوصی‌جت داری، جزیره خصوصی داری، حلقه‌ی اطرافیانت فقط آدم‌های فوق‌ثروتمندن، و هیچ‌کس هم جرئت نمی‌کنه بهت “نه” بگه، کم‌کم فکر می‌کنی هر چیزی ممکنه و هر مانعی فقط برای آدم‌های معمولیه.

به همین خاطر بعضی از میلیاردرهای تکنولوژی الان درباره‌ی استعمار مریخ، جاودانگی، کنترل ژنتیک، هوش مصنوعیِ فراتر از انسان یا ساختن شهرهای خصوصی حرف می‌زنن؛ در حالی که همزمان بخش بزرگی از مردم دنیا زیر فشار اجاره‌خانه، درمان و هزینه‌ی زندگی دارن له میشن.

نویسنده میگه ترسناک‌ترین بخش ماجرا اینه که این آدم‌ها فقط پول ندارن؛ اهرم‌های واقعی قدرت رو هم دارن:
شبکه‌های اجتماعی، رسانه، زیرساخت ارتباطی، داده‌های میلیاردها انسان و حتی نفوذ مستقیم روی سیاستمدارها.

و وقتی چنین قدرتی دست آدم‌هایی بیفته که خودشون رو فراتر از جامعه می‌بینن، نتیجه می‌تونه خطرناک باشه.

آخر مقاله حس کلی اینه که نویسنده داره هشدار میده:

ما وارد دوره‌ای شدیم که بعضی میلیاردرها دیگه فقط «ثروتمند» نیستن؛ عملا تبدیل شدن به ساختارهای قدرت مستقل.

آدم‌هایی که می‌تونن روی سیاست، فرهنگ، اقتصاد و حتی درک ما از واقعیت اثر بذارن، بدون اینکه تقریبا هیچ پاسخگویی واقعی‌ای وجود داشته باشه

https://x.com/i/status/2053901421695647982

👇

پیدا کنید پرتقال فروش رو 🍊

Please open Telegram to view this post