On Liberty | درباره‌ی آزادی
7.89K subscribers
434 photos
38 videos
16 files
233 links
مهم‌ترین پی‌آمد حکومت قانون آزادی همه‌ی شهروندانِ برابر و تأمین آزادی‌های آنان است. تا زمانی‌که شالوده‌ی این نظامِ آزادی، و نهادهایی که آزادی شهروندان برابر را تضمین می‌کنند، استوار نشده باشد، هیچ پیشرفت مادّی صورت نخواهد گرفت.
Download Telegram
📄 چرا سوسیالیسم محکوم به شکست است؟ (۱) | ✍ استیون هورویتز

➣ @Notes_On_Liberty

❃ سوسیالیسم نه در تئوری و نه در عمل، کارآ نیست. سوسیالیسم شکست می‌خورد؛ چراکه انسانِ جایزالخطا، باید از حد و مرز دانش و توانایی خود آگاه باشد. اقتصاد‌ها به قدری پیچیده‌اند که هیچ کنترل مرکزی قادر به مهار و در بر گرفتن آن‌ها نیست، بلکه تنها در سایه‌‌یِ هماهنگیِ نامتمرکزِ ایجاد شده توسط بازار‌هاست که اقتصاد می‌تواند به‌خوبی عمل کند.

❃ سوسیالیسم به‌معنای مالکیت عمومی ابزارهای تولید است یعنی «مردم» مالک سرمایه شده و «بازارها و تولید برای مبادله» با «برنامه‌ریزی اقتصادی و تولید برای مصرف» جایگزین شوند. به‌جای اینکه مالکان خصوصیِ سرمایه به استثمار کار و هدر دادن منابع بپردازند، مالکیت عمومی این امکان را به «مردم» خواهد داد که چه چیز، چگونه تولید شود و بدین ترتیب بهره‌وری و ثروت بیشتری عاید ایشان گردد!

❃ هنگامی که دولت‌ها بازارها را با در اختیار گرفتن صنایع از بین بردند این مشکل که چه چیزی باید تولید شود بزرگ‌ترین مشکل بود. فرض کنید دولت بازار کفش را از بین ببرد و آن‌ها را مجانی در اختیار شهروندان قرار دهد. در این صورت دولت چگونه باید بفهمد که مردم چه نوع کفشی می‌خواهند؟ چه مدلی؟ چه رنگی؟ چه‌ اندازه‌ای؟ با استناد به دیگر صنایعی که دولت در اختیار گرفته(مانند آموزش) به این نتیجه می‌رسیم که دولت به تولید انواع محدودی کفش خواهد پرداخت که همگی شکل و شمایلی یکسان خواهند داشت، بدون اینکه توجهی به خواسته‌های مصرف‌کنندگان شود؛ چراکه دولت بیشتر به انگیزه‌های سیاسی توجه خواهد کرد تا خواسته‌های مصرف‌کنندگان. در بازار واقعی کفش که امروزه وجود دارد، رقابت، قیمت‌ها، سودها و زیان‌ها اطلاعات لازم را برای تولید نوع، رنگ و اندازه‌ کفش‌هایی که مصرف‌کنندگان خواهان آن‌ها هستند در اختیار تولید‌کنندگان می‌گذارد، به طوری که انواع متنوعی از کفش با اندازه، رنگ و اشکال مختلف تولید می‌شوند.

❃ آیا دولت هیچ‌گاه می‌توانست بفهمد که روزی مردم تمایل به خرید کفش‌های دوخته شده از پوست کروکدیل خواهند داشت؟ و اگر می‌توانست بفهمد چگونه روزی می‌توانست عدم تمایل مردم به خرید آن‌ها را -همچنان که اتفاق افتاد- بفهمد و دست از تولید آن‌ها بردارد؟

➣ @Notes_On_Liberty
📄 چرا سوسیالیسم محکوم به شکست است؟ (۲) | ✍ استیون هورویتز

➣ @Notes_On_Liberty

❃ مشکل بنیادی‌تر «چگونگیِ» تولید بود فرض کنید که یک دولت سوسیالیست می‌داند که باید پلی را بر روی یک رودخانه احداث کند این پل را باید از چه چیزی بسازند؟ آجر، چوب، فولاد یا پلاتین؟ فرض کنید هر چهار مورد فوق از لحاظ تکنولوژیک امکان‌پذیر باشد: کدام یک از این چهار روش، بهره‌ور‌ترین استفاده از منابع را ایجاب می‌کند؟ در غیاب قیمت‌های بازار هیچ راهی برای فهمیدن این مساله وجود ندارد. استفاده از پلاتین برای ساختن پل حماقت است؛ چراکه از «قیمت» آن در بازار آگاهیم و می‌دانیم که پلاتین استفاده‌های خیلی بهتری در ابعاد کوچک‌تر دارد. کارآفرین‌ها در اقتصاد سرمایه‌داری می‌توانند با استفاده از قیمت‌های بازار تخمینی از هزینه‌های تولید داشته باشند و با استفاده از سود‌ها و زیان‌ها تصمیم بگیرند که چه چیزی را چگونه تولید کنند.

❃ مشکلی که سوسیالیست‌ها هیچ گاه نتوانستند با آن کنار آیند این بود که کالاهای سرمایه‌ای(عوامل تولید)، نه یک کاربرد منحصربه‌فرد دارند و نه به گونه‌ای همگن هستند که قابل استفاده در تولید بی‌نهایت کالای مختلف باشند. کالاهای سرمایه‌ای تنها در چند مورد خاص استفاده دارند و چالش بنیادی بهره‌وری اقتصادی و تولید ثروت در این است که عقلایی‌ترین استفاده برای آن‌ها را کشف کند. در یک اقتصاد بازار، این کالاها می‌توانند در بازار مبادله شوند، قیمت‌ها به وجود می‌آیند و این امکان را فراهم می‌آورند که ارزش اقتصادی کالاها را بتوان مقایسه کرد و سود و زیان را محاسبه نمود. وقتی ما به خرید و فروش می‌پردازیم، در ضمن مبادله‌ی دانش خود در مورد این کالاها را نیز با ارزش‌گذاری که بر روی آن‌ها انجام می‌دهیم در اختیار دیگران می‌گذاریم تا با مشاهده‌ تغییرات قیمت‌ها از ارزش کالاها مطلع گردند. وقتی دولت‌ها رقابت را با ملی کردن عوامل تولید از بین می‌برند، در ضمن این کار امکان کشف راه‌های جدیدتر و بهتر انجام امور را نیز از بین می‌برند.

❃ فقط کافی است فکر کنیم که چگونه ویکی‌پدیا از جمع شدن ذره‌ذره‌ دانش نامتمرکز افراد با میلیون‌ها کاربر و میلیون‌ها ویراستار بدون داشتن یک برنامه‌ریزی متمرکز به وجود آمده است تا بفهمیم چرا برنامه‌ریزی متمرکز در سیستم‌های پیچیده با بار زیاد اطلاعات مانند اقتصاد شکست می‌خورد. هیچ فرد یا گروهی نمی‌توانست ویکی‌پدیا را به وجود آورد یا آن را این‌گونه به‌روز نگاه دارد. بازارها، مانند اینترنت، اکوسیستم‌های دانش‌اند که بر پایه‌ی رقابت شکل گرفته و رونق می‌یابند. بدون رقابت هیچ‌گاه نمی‌توانیم بفهمیم که مردم چه می‌خواهند و این کالاها چگونه باید تولید شوند.

#اقتصاد #اقتصاد_آزاد #رقابت
#بازار_آزاد #لیبرالیسم_اقتصادی
#سوسیالیسم #مالکیت_خصوصی
➣ @Notes_On_Liberty
On Liberty | درباره‌ی آزادی
📄 اقتصاد کینزی چگونه فریب‌تان می‌دهد؟ | ✍ مورای روتبارد ✦ بخش نخست: نورافکنی به مغالطه‌های رایج کینزی‌ها ➣ @Notes_On_Liberty ← بیاییم این ادعا را دقیق‌تر بررسی کنیم: ۱- تورم، افزایش قیمت‌ها را نشان می‌دهد (دلیل افزایش قیمت‌ها افزایش پول بدون پشتوانه‌ای…
📄 اقتصاد کینزی چگونه فریب‌تان می‌دهد؟ | ✍ مورای روتبارد

✦ بخش دوم

➣ @Notes_On_Liberty

❃ در مدل کینزی، دو عامل اصلی تعیین‌کننده‌ی درآمد یعنی تابع مصرف و سرمایه‌گذاری مستقل، باید تا رسیدن به سطح درآمد تعادلی ثابت باقی بمانند این متغیرها باید بتوانند حداقل برای دوره زمانی بسیار کوتاهی ثابت بمانند هسته‌ی اصلی سفسطه و استدلال غلط تئوری کینز در این است که این متغیرها نمی‌توانند به مدت کافی ثابت بمانند

❃ وقتی درآمد برابر ۱۰۰، مصرف برابر ۹۰، پس‌انداز برابر ۱۰ و سرمایه‌گذاری برابر ۱۰ باشد انتظار می‌رود که اقتصاد در تعادل باشد، زیرا انتظارات کلی بنگاه‌ها و عموم مردم تامین شده است یعنی در مجموع، هر دو گروه از این وضعیت راضی شده، پس درآمد در این وضعیت نباید گرایشی به تغییر داشته باشد، ولی متغیر‌های انباشته فقط در ریاضیات و نه در دنیای واقعی معنی و مفهوم دارند بنگاه‌ها تنها در مجموع می‌توانند آنچه را که انتظار دارند به دست آورند و این بدان معنی نیست که هر بنگاهی ضرورتا در موقعیت تعادلی قرار دارد.

❃ بنگاه‌ها عایدات خود را در سطح انباشته به دست نمی‌آورند. ممکن است وقتی تعدادی از بنگاه‌ها سودآوری دارند باقی بنگاه‌ها در حال جبران زیان‌های غیرمنتظره‌ی خود باشند ممکن است که در کل این ضرر‌ها و منافع، یکدیگر را خنثی کنند، ولی هر بنگاهی در نهایت بر اساس تجربیات ویژه‌ی خود به تعدیل فعالیت‌هایش می‌پردازد. چگونگی این تعدیلات از بنگاهی به بنگاه دیگر و از صنعتی به صنعت دیگر متفاوت است. در این شرایط، سطح سرمایه‌گذاری نمی‌تواند در ۱۰ باقی بماند و تابع مصرف نیز نمی‌تواند ثابت و بدون تغییر بماند، در نتیجه سطح درآمد قطعا تغییر خواهد کرد. اگرچه در مدل کینزی به هیچ‌وجه مطرح نشده که هر یک از این متغیر‌ها تا کجا و در چه جهتی تغییر می‌کنند.

❃ همچنین در تئوری کینزی مربوط به روند تعدیل حول سطح تعادلی، اگر سرمایه‌گذاری کل بیشتر از پس‌انداز کل باشد، انتظار داریم که سطح درآمدی در اقتصاد تا جایی که این دو دوباره با یکدیگر برابر شوند افزایش یابد. این در حالی است که در جریان گسترش اقتصاد عموماً توابع مصرف و پس‌انداز نمی‌توانند ثابت باقی بمانند. سود معمولاً به‌طور مساوی و به روش معمول و شناخته شده‌ای بین بنگاه‌ها توزیع نمی‌شوند و این واقعیت منجر به ایجاد تعدیلات و اصلاحات مختلفی خواهند شد که این اصلاحات خود می‌تواند مایه‌ی افزایش غیرقابل پیش‌بینی در حجم سرمایه‌گذاری شود همچنین به دلیل وجود سود، بسیاری از بنگاه‌های جدید وارد این مجموعه اقتصادی شده و در نتیجه سطح سرمایه‌گذاری را تغییر خواهند داد. به‌علاوه وقتی درآمد افزایش می‌یابد قطعاً توزیع آن نیز میان افراد مختلف جامعه تغییر می‌کند.

↓ ادامه:
➣ @Notes_On_Liberty
📄 اقتصاد کینزی چگونه فریب‌تان می‌دهد؟ | ✍ مورای روتبارد

✦ بخش دوم

➣ @Notes_On_Liberty

❃ مسئله‌ی مهم دیگر این است که در فروض تئوری کینزی، توزیع درآمد ثابت در نظر گرفته می‌شود. در نتیجه، هر تغییری در توزیع درآمد باعث ایجاد تغییرات زیاد و غیرقابل پیش‌بینی در تابع مصرف خواهد شد. از این گذشته، سطح دریافتی‌های سرمایه نیز در تعیین تابع مصرف نقش مهمی دارد بنابراین، از آن‌جا که دو عامل اصلی تعیین‌کننده‌ی سطح درآمد (تابع مصرف و میزان سرمایه‌گذاری)، نمی‌توانند ثابت باقی بمانند، پس نمی‌توانند هیچ سطح تعادلی از درآمد را حتی به‌طور تقریبی تعیین کنند هیچ نقطه نظری درباره این موضوع وجود ندارد که درآمد، در چه سطحی گرایش به تغییر و در چه سطحی گرایش به ثبات دارد. تنها چیزی که میتوان گفت این است که تغییرات پیچیده‌ای در متغیر‌ها، در جهات و با درجات نامشخصی، وجود خواهد داشت

❃ شکست مدل کینزی نتیجه‌ی مستقیم استفاده از مفاهیم مبهم و گمراه‌کننده مربوط به متغیر‌های انباشته است مصرف، تنها تابعی از درآمد نیست: بلکه به طور پیچیده‌ای به سطح درآمد گذشته، درآمد انتظاری، سیکل‌های تجاری، طول دوره زمانی مورد نظر، قیمت کالاها، دریافتی یا زیان دیدن سرمایه و تقاضای پول بستگی دارد.

❃ به‌علاوه، با تفکیک سیستم اقتصاد به تعدادی متغیر انباشته، فرض شده که این متغیر‌ها مستقل از یکدیگر هستند، به‌طور مستقلی تعیین می‌شوند و می‌توانند مستقلاً تغییر کنند در واقع وابستگی و ارتباط متقابل بین متغیر‌ها نادیده گرفته می‌شود ولی پس‌انداز مستقل از سرمایه‌گذاری تعیین نمی‌شود و بخش عمده پس‌اندازها، به خصوص پس‌انداز تجاری، با پیش‌بینی سرمایه‌گذاری آتی صورت می‌گیرند. در نتیجه هر نوع تغییری در انتظارات برای انجام یک سرمایه‌گذاری سودآور می‌تواند تاثیر قابل توجهی بر تابع پس‌انداز و متعاقبا بر تابع مصرف بگذارد.

❃ سرمایه‌گذاری نیز تحت تاثیر سطوح درآمدی، درآمد انتظاری در آینده، مصرف انتظاری و جریان پس‌انداز است مثلاً یک کاهش در پس‌انداز به معنی کاهش در وجوه موجود برای سرمایه‌گذاری و در نتیجه کاهش در سرمایه‌گذاری است.

← مدل کینزی چیست؟
ادامه دارد...
#اقتصاد #اقتصاد_کینزی
#اقتصاد_آزاد #رتبارد
#سرمایه‌گذاری #پس‌انداز
➣ @Notes_On_Liberty
📄 تنها با یادآوری فاجعه است که می‌توان از تکرارش جلوگیری کرد! (به‌مناسبت سوم آذر، زادروز علی شریعتی) | ✍ امیرحسین خالقی

➣ @Notes_On_Liberty

❃ امروز روز تولد علی شریعتی است که هنوز هم اقبال به او آن‌قدر هست که کسانی برای پیدا کردنِ راه‌حلِ وضعیت کنونی خواندن آثارش را توصیه کنند، بهترین توصیف از او را در نوشته‌ای از محمد قائد می‌شود پیدا کرد:

«... او مخلوطی بود به نسبت‌های دلخواه از هرآنچه به نظرش جالب می‌رسد: کنفوسیوس، سقراط، لوتر، چه گوارا، کامو، اسلام واقعی، اسلام تخیلی، کمونیسم موجود، سوسیالیسم تخیلی، مبارزات ضداستعماری در کشورهای شمال افریقا و البته دموکراسیِ لیبرال کشورهای اروپای غربی. شیوه‌ی کار او برای تهیه‌ی این معجونِ غریب، تازگی نداشت و در همان زمان کسانی نسخه کار را بلد بودند و به طرز حیرت‌آوری ساده بود، چنان ساده که شاید برخی خوانندگان بالای هجده سال متن سخنرانی‌های او حیرت کنند چرا تاکنون شخصاً دست به تهیه‌ی چنین معجونی نزده‌اند، شریعتی از صدر اسلام شروع می‌کرد اما ناگهان با چرخشی پرهیجان به اروپای غربی قرن ۲۰ام می‌جهید و در محله‌ی کارتیه لاتن پاریس و دانشگاه سوربن فرود می‌آمد: ابوذر نخستین سوسیالیست جهان بود؛ سوسیالیسم چیست؟ سوسیالیسم همان حرفی است که حزب‌های مترقی در فرانسه امروز می‌زنند.

پرتاب شدن از صدر اسلام به اروپای توسعه‌یافته‌یِ پس از جنگ جهانی دوم عصاره‌ی تاریخ به روایت شریعتی است... ضربه‌گیر این جهش و چسبِ پیونددهنده این دنیاهای سخت ناهمگن، مقداری تقابل مانوی و صفات متضاد در حیطه‌ی روانشناسی فردی و ادبیات است؛ آدم‌های خوب در برابر آدم‌های بد، آگاهان در برابر جهّال، بزرگوارها در برابر فرومایه‌ها؛ شریف‌ها در برابر شریرها. وقتی اسم آدم خوب را ابوذر سوسیالیست بگذاریم و آدم‌ها بد را قاسطین و مارقین بنامیم با موقعیت شبیه کمدی‌های سینمای صامت روبه‌روییم: آدم‌های خوب لباس سفید و آدم‌های بد لباس سیاه به تن دارند تا کار تشخیص شخصیت‌ها برای تماشاچی ساده شود... این روش می‌تواند روشی برای نمایش‌نامه‌نویسی در قالب‌های ابتدایی باشد، اما از نظر تحلیل تاریخی خدمت چندانی نمی‌کند.

برای محک‌زدن به استدلال و نشان‌دادن استحکام روش کارش شاید یک مورد مناقشه برانگیز از همه گویاتر باشد. آیت‌الله محمدهادی میلانی را با ژرژ گورویچ، جامعه‌شناس فرانسوی و استاد خودش در پاریس، مقایسه می‌کند و نتیجه می‌گیرد دومی از اولی به مراتب به تشیع نزدیک‌تر است. قابل پیش‌بینی است که چنین قیاس و چنین نتیجه‌ای نه تنها بحث برانگیزد، بلکه اسباب خشم و پرخاش شود... در سطحی عقلی و دور از احساسات، آیت‌الله مشهدی را می‌توان با اسقفی فرانسوی مقایسه کرد. در چنین قیاسی اولی از دومی کم نمی‌آورد، کار هر دو تن حفظ سنّت‌ها، تفسیر متن‌هایی که به آن‌ها به ارث رسیده و دفاع از وضع موجود است... خوب که نگاه کنیم شریعتی نظر می‌دهد حاشا آنچه با چشم خودتان می‌بینید تجلی اسلام ناب باشد، عصاره‌ی آن نوع اسلام در واقع همان حرفی است که در دانشگاه سوربن و کلاً در محافل روشنفکران تک‌رو پاریس می‌زنند، نه آنچه آیت‌الله میلانی می‌گوید.
این ادعا که وضع پیرامون ما اسلام نیست، بلکه وضع موجود در دوردست‌های اروپا اسلام است، فقط جعل و سفسطه نیست، نیرنگ آشکار و اغفال نوجوانان است.»

❃ انگار که آن گفته‌ی نغز را باید دوباره تکرار کرد؛ همین‌که در این‌جا و اکنون هنوز میان مایه‌ای چون او و البته امثال بازرگان به مراد برخی بدل می‌شوند و برخی سودای بازگشت به شریعتی را دارند، به واقع نامی جز گسستگی خرد یک ملّت ندارد.

#شریعتی #روشنفکرنمایی
#سوسیالیسم_دینی
➣ @Notes_On_Liberty
📄 | شریعتی؛ پرچمدار سوسیالیسم دینی!

➣ @Notes_On_Liberty

❃ از علی شریعتی به‌عنوان یکی از پرچمداران «سوسیالیسم دینی» نام برده می‌شود. او در آثار خود با شمشیری «از رو بسته»، به جنگ نظام بازار یا سرمایه‌داری می‌رفت. کتاب «ابوذر» نخستین تلاش‌های او در رد نظام سرمایه‌داری را به تصویر می‌کشد.

❃ شریعتی در این کتاب با استناد به بخشی از آیه‌ی ۳۴ سوره‌ی توبه «کسانی که زر و سیم را گنجینه می‌کنند و آن را در راه خدا هزینه نمی‌کنند، ایشان را از عذابی دردناک خبر ده» یک باور ضدسرمایه‌داری را به ابوذر غفاری نسبت می‌دهد و از آن، به‌عنوان عامل اصلی اختلاف این صحابی پیامبر با حکمرانان زمان یاد می‌کند.

❃ آن دیدگاه این است که «ذخیره‌ی مال و ثروت مازاد بر نیازهای ضرور زندگی، غیرمشروع است»(!). شریعتی از این آیه نتیجه می‌گیرد که سرمایه‌داری در اسلام مورد نکوهش قرار گرفته و عذابی دردناک در انتظار ثروتمندان خواهد بود: «ای سرمایه‌داران، آنچه خدا به شما داده است را انفاق کنید... ای گروه اغنیا، خداوند بزرگ از سرمایه‌داری منع کرده است. آن روز ابوذر حمله‌ی خود را علیه سرمایه‌داران ادامه داد و آنان را به تقسیم ثروت بر توده مردم، دعوت کرد.
این تفسیر از آیه‌ی ۳۴ توبه البته چندان تفسیر معتبری در میان علمای شیعه نیست. شریعتی در تفسیری سوسیالیستی از این آیه تاکید می‌کرد: «کنز، معرب فارسی کلمه گنج است، یعنی سرمایه‌اندوزی. طلا و نقره، مظهر سرمایه‌داری است. انفاق از «نفق» به معنی حفره است که به باب افعال رفته، ضد و مخالف معنی اولیه‌اش را معنی می‌دهد، یعنی رفع و نفی حفره، و پیداست که اینجا مقصود حفره‌ای است که در جامعه بر اثر سرمایه‌داری کنز و استثمار اقتصادی به وجود می‌آید و مقصود، حفره طبقاتی است.(!) ناهمواری و ناهمانندی طبیعی سطح زندگی اجتماعی.»

❃ جایی دیگر در کتاب «ابوذر»، شریعتی با نقل حدیث نبوی «الناس مسلطون علی اموالهم» از آن معنای تسلطِ «جامعه» بر دارایی‌ها و ثروت‌ها را برداشت می‌کند. شریعتی نظر قاطبه‌ی علما در مورد این روایت را تحریف تاریخی دین جهت «توجیه مالکیت به لحاظ دینی» و «تقدیس مالکیت خصوصی» تفسیر می‌کرد.

❃ از نوع نگاه شریعتی به ابوذر روشن می‌شود که اندیشه‌ی سوسیالیسم جایگاه ویژه‌ای در نظام فکری او دارد. موضوعی که در آثار دیگر او نیز قابل مشاهده است. در کتاب «اسلام‌شناسی»، شریعتی بر علمی و قطعی بودنِ نظریه‌ی سرانجام تاریخ مارکس تاکید می‌کند. در کتاب «جهت‌گیری طبقاتی اسلام» او پا را از این فراتر می‌گذارد و می‌نویسد: «سوسیالیسم تنها به این خاطر مقبول نیست که در مسیر جبری تاریخ، پس از سرمایه‌داری، حتمی‌الوقوع است، بلکه به این خاطر است که انسان را از بندگی اقتصادی در نظام سرمایه‌داری و زندان مالکیت استثماری و منجلاب بورژوازی آزاد می‌کند و روح پست سودجویی فردی و افزون‌طلبی مادی را ریشه‌کن می‌سازد.»

❃ اوج نگاه مارکسیستی شریعتی در کتاب اخیر قابل مشاهده است. آن‌جا که از نابود کردن نظام سرمایه‌داری و ضرورت وقوع انقلابی بدین منظور سخن می‌گوید و سپس از زبان نسل جوان این سوال را از انقلابیون آینده می‌پرسد: «سوال اساسی این است که شما، اگر فردا رهبریِ یک جامعه را به دست گرفتید تا یک جامعه بی‌طبقه انقلابی بر اساس این جهان‌بینی و این ایدئولوژی بیافرینید، با سرمایه‌داران چگونه رفتار می‌کنید؟ آیا سرمایه‌داران رباخوار، متقلب، وابسته به استعمار، فاسد و مال مردم‌خور را به دست عدالت انقلابی می‌سپارید امّا سرمایه‌دارانی را که ربا نمی‌خورند، تقلب نمی‌کنند، ملّی‌اند، صالح‌اند، مسلمان نمازخوان وجوهات‌بده‌اند و مال کسی را نه‌تنها نخورده‌اند که خیرات و مبرات و حسنات هم کرده‌اند، نگاه می‌دارید و تشویق و تایید و تقویت می‌کنید؟»
سوالاتی که با استفهام انکاری خود، در راستای عقده‌های درونی خود، عملاً مصادره‌ی اموال همه‌ی صاحبان‌ ثروت را تجویز می‌کند.
او می‌گوید: «به نسبتی که از جنوب (تهران) به بالا می‌آییم، آدم‌حسابی کمتر می‌شود، اما به‌خاطر امکانات اقتصادی، بچه پولداری که پدرش دزد است و در شمال هم زندگی می‌کند، بهترین مدرسه، بهترین معلم و... را دارد و آن بچه بدبخت کارگر جنوب شهری که تازه از ده آمده و خودش متدین و مادرش هم پاک است، احتمال اینکه قاچاقچی و دزد و جیب‌بر شود، خیلی زیاد است.»

#شریعتی #روشنفکرنمایی
#سوسیالیسم_دینی #مارکس
➣ @Notes_On_Liberty
📄 | دوچرخه‌سوار و اقتصاد!

➣ @Notes_On_Liberty

❃ این روزها پیامی به این مضمون در فضای مجازی دست به دست می‌شود «یک دوچرخه‌سوار برای اقتصاد فاجعه است، زیرا خودرو نمی‌خرد، وام خودرو نمی‌گیرد، بیمه خودرو نمی‌خرد، بنزین نمی‌خرد، قطعات یدکی خودرو نمی‌خرد، پول پارکینگ نمی‌دهد، چاق نمی‌شود و...»!

❃ پیش‌فرض اصلی این است که کم‌شدن مصرف باعث کاهش رونق در اقتصاد می‌شود؛ استیو هورویتز، اقتصاددان لیبرتارین، معتقد است که این نگاه را باید میراث نگاه جان مینارد کینز دانست که به شیوه‌های مختلف هم تکرار شده است؛ پیشنهاد کینز برای تکان‌دادن اقتصاد این بود که دولت دست به‌کار شود و با بالابردن مصرف و هزینه‌های خود رونق و اشتغال را به اقتصاد بازگرداند.

❃ ولی این پیش فرض نارواست، در واقع ثروت از راهِ تولید، خلق می‌شود و نه مصرف! تولید مقدم بر مصرف است و آن را ایجاد می‌کند، نه برعکس. در واقع اقتصاد سالم آن اقتصادی است که موانع تولید از پیش روی تولیدکنندگان برداشته شده باشد و از قضا این‌جا خودداری خانوارها از مصرف و «پس‌انداز» حتی می‌تواند منابع مالی لازم برای تولید را فراهم کند و آن را تسهیل کند.

❃ شاید بگویید قضیه‌ی مرغ و تخم مرغ است و تا مصرف‌کننده‌ای نباشد، تولیدی هم در کار نیست؛ ولی عجله نکنید، یادمان نرود یک فرد زمانی می‌تواند مصرف کند که پیش از آن چیزی تولید کرده و به فروش رسانده باشد؛ یعنی با کار و زحمتی چیزی را ارائه کرده باشد که خواهان داشته باشد و حال می‌تواند ثروتی را که به دست آورده است، برای مصرف چیزی دیگر خرج کند. تحریک تقاضا با مشوق‌های دولتی این منطق روشن را برهم خواهد زد و اثراتش زیان باری دارد.

❃ ولی از آن طرف هم نیفتیم مصرف‌گرایی و تجمل هم به هیچ روی بد نیست، هیچ حقی طبیعی‌تر برای انسان‌ها نیست که با پولی که به دست آورده‌اند بتواند آنچه را می‌خواهند تهیه کنند و اجباری در کار نباشد. چیزی که امروز تجملی است، فردا ضروری تلقی می‌شود و نخست باید کسانی آن کالای تجملی را بخرند تا به تدریج امکان دسترسی به آن برای بقیه هم فراهم شود. قناعت و درویش‌مسلک‌بودن البته بد نیست و انتخابی است که شاید کسانی آن را بپسندند و در انتخاب روش خود آزادند، ولی فراموش نکنیم با اخلاق سنتی مبتنی بر ارزش‌هایی مانند قناعت نمی‌توانید تصویری درستی از اقتصاد امروزی پیدا کنید. ارزش کلیدی در اقتصاد بازار آزادی است و باید آن را پاس داشت.

#اقتصاد #اقتصاد_آزاد
#کینز #مالکیت_خصوصی
➣ @Notes_On_Liberty
📄 اقتصاد آزاد و منافع عمومی (۱) | ✍ موسی غنی‌نژاد

➣ @Notes_On_Liberty

❃ اندک دقتی در منطق حاکم بر اقتصاد بازار آزاد رقابتی به روشنی معلوم می‌دارد که عملکرد آن در جهت تامین منافع عمومی است؛ چراکه در چنین بازاری موفقیت هر بازیگر اقتصادی در این است که بیشتر از رقبای خود رضایت مصرف‌کنندگان (عامه مردم) را برآورده سازد. این گزاره پارادایم اصلی علم اقتصاد را تشکیل می‌دهد.

❃ مجموعه قضایا و قوانین پیچیده‌ی این علم در نهایت براساس آن بنا شده است. این گزاره ساده و روشن اغلب به درستی فهمیده نمی‌شود؛ چون تصور عامه مردم که آشنایی کافی با علم اقتصاد ندارند اغلب این است که در هر بده‌بستانی اگر یک طرف سود زیادی ببرد طرف دیگر حتما زیان کرده است. از این‌رو، اقلیت ثروتمندان جامعه را به چشم استثمارگرانی نگاه می‌کنند که موقعیت ممتاز خود را به قیمت فقیر کردن اکثریت به دست آورده‌اند.

❃ البته تردیدی در این نیست که در هر جامعه‌ای عده‌ای ممکن است ثروت خود را از روش‌های نادرست و به زیان دیگران کسب کرده باشند و اتفاقا همین واقعیت است که بدبینی مردم را نسبت به هرگونه انباشت ثروت دامن می‌زند. ولی در این میان نکته بسیار مهمی که اغلب مغفول می‌ماند این است که بازار آزاد رقابتی اگر واقعا جاری باشد اجازه کسب ثروت به زیان دیگران را نمی‌دهد و درست برعکس، در بازارهای غیر‌متشکل، سرکوب شده و دولت‌زده است که یک عده خاص این امکان را پیدا می‌کنند به ناحق و به زیان عامه مردم ثروت‌های بادآورده بیندوزند. با این مقدمه علت بسیاری از مشکلات کنونی اقتصاد ایران را می‌توان توضیح داد.

↓ ادامه:
➣ @Notes_On_Liberty
📄 اقتصاد آزاد و منافع عمومی (۲) | ✍ موسی غنی‌نژاد

➣ @Notes_On_Liberty

❃ با نگاهی گذرا به وضعیت اقتصاد ایران می‌توان پی برد که به‌دلیل غلبه برخی دیدگاه‌های ایدئولوژیک و سیاست‌زده در کشور ما، این اقتصاد گرفتارِ نوعی ساختار دولت‌مدار است؛ به‌طوری‌که رد پای مداخله دولت را در اکثریت قریب به اتفاق بازارهای موجود در آن می‌توان دید. به سخن دیگر، پدیده‌ی بسیار کمیاب در اقتصاد ایران بازار آزاد رقابتی به معنی واقعی کلمه است.

❃ نکته‌ی جالب این است که مداخله‌ی دولت در بسیاری از موارد به بهانه‌ی حمایت از فعالان اقتصادی و بنگاه‌های تولیدی صورت می‌گیرد و با کمال شگفتی این حمایت‌ها نتیجه معکوس می‌دهد؛ یعنی به‌جای اینکه بخش‌های مورد حمایت را از لحاظ اقتصادی تقویت کند موجب تضعیف آن‌ها می‌شود. نمونه‌ی بارز این پدیده صنعت خودروی داخلی است که به‌رغم ده‌ها سال حمایت بی‌دریغ دولت‌ها از آن، که همیشه به قیمت اجحاف به مصرف‌کنندگان صورت گرفته، نه‌تنها به صنعت قدرتمندی با بهره‌وری قابل‌قبول تبدیل نشده، بلکه به شدت متزلزل و آسیب‌پذیر در برابر رقابت خارجی است.

❃ دیگر بخش‌ها و صنایع مورد حمایت دیگر هم وضعیتی بهتر از این ندارند. در مقابل در اندک صنایعی که دولت مورد حمایت قرار نداده و بازار کم‌وبیش رقابتی در آن‌ها حاکم بوده، مانند برخی صنایع غذایی و شکلات‌سازی، وضع کاملاً متفاوت است و بنگاه‌های نسبتا قوی و رقابت‌پذیر در سطح منطقه‌ای و جهانی شکل گرفته‌اند.

❃ کسانی‌که با فعالیت در چنین بازارهای رقابتی موفق می‌شوند و به ثروت می‌رسند نه‌تنها ثروت آن‌ها در تضاد با منافع عمومی نیست، بلکه کاملاً همسو با آن است؛ چون آن سوی سکه این ثروت، رضایت و رفاه عامه مصرف‌کنندگان است. حال آنکه ثروت‌اندوزی از طریق صنایع مورد حمایت دولت درست در تضاد با منافع عمومی قرار دارد؛ چراکه نتیجه آن نه‌تنها رضایت و رفاه مصرف‌کنندگان نیست، بلکه اتلاف منابع عمومی متعلق به بیت‌المال است.

↓ ادامه:
➣ @Notes_On_Liberty
📄 اقتصاد آزاد و منافع عمومی (۳) | ✍ موسی غنی‌نژاد

➣ @Notes_On_Liberty

❃مداخله دولت در بازارها همیشه به‌بهانه‌ی حفظ منافع عمومی صورت می‌گیرد، اما در عمل نتیجه معکوس می‌دهد. در جریان مداخله دولت در تعیین دستوری نرخ ارز که در فروردین‌ماه سال جاری صورت گرفت، هدف اعلام شده‌ی دولت، کنترل تلاطم در بازار ارز و بازگرداندن آرامش به آن بود. دولت با اعلام یک نرخ دستوری، راه را برای هر گونه معامله آزادانه ارز بست و انجام آن را قاچاق و غیر‌قانونی دانست. از همان آغاز اقتصاددانان به این رویکرد نادرست اعتراض کردند و خطرات آن را برای منافع ملّی برشمردند. اما متاسفانه گوش دولتیان به حرف حساب بدهکار نبود.

❃ اقدامی که با هدف مبارزه با سفته‌بازی زیان‌بار و سودهای بادآورده آغاز شد و نتیجه‌ای کاملاً برعکس به همراه آورد. دولتیانِ مجذوب قدرت اداری و دستوری خود نه‌تنها به قوانین خدشه‌ناپذیر اقتصادی اعتنا نکردند، بلکه به جنگ با آن برخاستند که در نتیجه به سفته‌بازی، رانت‌خواری و فساد در ابعاد گسترده‌ای دامن زده شد. آن‌ها توجه نکردند که دولت می‌تواند بازار آزاد را سرکوب کند؛ اما نمی‌تواند آن را معدوم سازد. به این ترتیب، بازار «آزاد» یا دقیق‌تر بگوییم بازار غیر‌رسمی (قاچاق) ارز به‌رغم سرکوب شدید و بگیر و ببندهای پلیسی، در شرایط بسیار پرریسک و خطرناک ادامه حیات داد و تلاطم و نااطمینانی را در اقتصاد ملّی بیشتر کرد و همه بازارهای دیگر را به هم ریخت. ظاهرا نزدیک به چهار ماه اتلاف منابع ارزی، گسترش بی‌سابقه رانت‌خواری و فساد لازم بود تا دولتمردان محترم «موقتاً» پی ببرند که با شمشیر چوبین دستور اداری و سیاسی نمی‌توان به جنگ علم و واقعیت‌های انکارناپذیر رفت.

❃ رانت‌های نجومی که در این مدت چند ماهه اقتصاد ایران را در گرداب فساد و آشوب فلج کرد نتیجه‌ی بی‌اعتنایی دولتیان به منطق اقتصادی و حذف توجیه‌ناپذیر بازار آزاد ارز بود. درست است که بازار آزاد ریشه در ارزش‌های هنجاری مربوط به حقوق و آزادی‌های فردی ناظر بر شأن و منزلت انسانی دارد؛ ولی باید توجه کرد که در سایه‌ی سرریز رعایت این ارزش‌ها، بیشترین حد ممکن از منافع عمومی نیز تامین می‌شود.

❃ وظیفه‌ی علم اقتصاد اساساً توضیح مکانیزم این سرریز است؛ این‌جا دیگر سخن از علم است و نه صرفاً ارزش‌های هنجاری. به سخن دیگر، علم اقتصاد قوانین حاکم بر بازارها را تبیین می‌کند و نشان می‌دهد که چرا و چگونه اقتصاد آزاد بیشترین سازگاری را با منافع عمومی دارد. به راستی تا کی باید ملّت ایران هزینه‌ی به‌رسمیت نشناختن علم اقتصاد از سوی دولت‌مردان را بپردازد؟

#اقتصاد #اقتصاد_آزاد
#بازار_آزاد #منافع_عمومی
➣ @Notes_On_Liberty
🇸🇪 سوئد و افسانه‌ی دولت رفاه!

➣ @Notes_On_Liberty

❃ سوئد تا پیش از دهه‌ی ۱۸۷۰ ملّتی فقیر و یک جامعه‌ی کشاورز بود موفقیتِ اقتصادی سوئد از اواخر سده‌ی نوزدهم و پس از تغییر جهتِ بنیادیِ سیاسی به سوی بازارهای آزاد و تجارت آزاد، مالیات پایین، حقوق مالکیت و حاکمیت قانون آغاز شد. سوئد از دوره‌ی بی‌سابقه توسعه اقتصادی سریع و ادامه‌دار برخوردار و ثروتمند شد. شرکت‌های مشهور سوئدی از جمله ایکیا، ولوو، تتراپک، اریکسون و آلفالاوال همگی در این دوره تاسیس شدند.

❃ در واقع بین ۱۸۷۰ و ۱۹۳۶ (یعنی شروع عصر سوسیال دموکرات) سوئد بالاترین نرخ رشد را در دنیای صنعتی داشت. ولی بین ۱۹۳۶ و ۲۰۰۸ به رتبه‌ی ۱۸ سقوط کرد در سال ۱۹۷۰ (آغاز چرخش افراطی به چپ) سوئد چهارمین کشور ثروتمند بر مبنای درآمد سرانه بود در سال ۲۰۰۰ سوئد در این رده بندی به رتبه‌ی چهاردهم سقوط کرده بود. اگر سوئد ایالتی در امریکا بود، اکنون پنجمین ایالت فقیر می‌بود:

- دولت مرتباً بزرگتر شد و مالیات‌ها بالاتر رفتند مساعدت اجتماعی گسترش یافت و بازار کار شدیداً کنترل شد.

- مخارج عمومی بین سال‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۸۰ تقریباً دو برابر شد.

- ‌از سال ۱۹۷۵ تا سال ۲۰۰۰ در‌حالی‌که درآمد سرانه در ایالات متحده ۷۲٪ و در اروپای غربی ۶۴٪ افزایش یافت، در سوئد از ۴۳٪ بالاتر نرفت.

- گسترش دولت آرام‌آرام کارآییِ آن را تحلیل برد: از ۲۳ کشور توسعه‌یافته، سوئدی‌ها اکنون کمترین خدمت به ازای هر دلار هزینه شده از سوی حکومت را دریافت می‌کنند.

- نرخ بالایِ مالیات بر درآمد شخصی انگیزه‌ی افراد برای خطر کردن را کاهش داد: مهم‌ترین شرکت‌های امروزِ سوئد در دوران لسه‌فر و پیش از جنگ جهانی اول شکل گرفتند؛ تنها یکی از پنجاه شرکت بزرگ سوئدی پس از سال ۱۹۷۰ تأسیس شده. از ۳۸ بنگاه خصوصی با بالاترین درآمد ۲۱ بنگاه پیش از ۱۹۱۳ و تنها ۲ بنگاه پس از ۱۹۵۰ ایجاد شده.

- رشد اقتصادی به‌ویژه در حد فاصل ۱۹۷۰ تا ۱۹۹۵ که قوی‌ترین دولت رفاه وجود داشت بسیار پایین بود کاهش نرخ رشد به این معناست که خروج از تله‌ی فقر برای آن‌هایی که امروز فقیر هستند به‌طور روزافزونی سخت‌تر خواهد بود.

- بین ۱۹۵۰ تا ۲۰۰۵ جمعیت سوئد از ۷ میلیون به ۹ میلیون نفر افزایش یافت ولی ایجاد خالص شغل در بخش خصوصی صفر بود. تقریباً یک چهارم جمعیت در سنِ اشتغال، شغلی ندارند که صبح‌ها سرِ آن حاضر شوند. بنابر یک پژوهش جدید از ۳۵ کشور توسعه‌یافته، تنها دو کشور رشد بی‌کاری داشتند: سوئد و فنلاند.

- سوئد یکی از بزرگ‌ترین تبعیض‌های جهان توسعه‌یافته را در زمینه‌ی مشارکت بومیان و مهاجرین در بازار کار دارد در سوئد تنها ۳۰٪ سومالیایی‌ها شغل دارند، حدوداً نصفِ مینیاپولیس آمریکا.

- برقراری نظام‌های رفاهی دولتی موجب تحلیل هنجارهای مثبت جامعه سوئد (که زمانی در دنیا بی‌نظیر بود) شد: درصد افرادی که با این جمله مخالف بودن که «تقاضای مزایای دولتی که مستحق آن نیستید هرگز قابل توجیه نیست» از ۸۲٪ در سال ۱۹۸۲ به ۵۵٪ در سال ۲۰۰۲ کاهش یافته است.

- سوئدی‌ها بیش از هر مردم دیگری در دنیا به بهانه‌ی بیماری از کار غیبت می‌کنند.

- یک پنجم سوئدی‌هایِ در سن کار تحت پوشش بیمه بیکاری، بیمه مرخصی بیماری و مزایای بازنشستگی پیش از موعد بوده‌اند.

- در سال ۱۹۶۰ هر سوئدی که در بخش خصوصی کار می‌کرد باید از یک سوم نفر ِ دیگر حمایت می‌کرد که عمدتاً درآمدشان را از بخش عمومی دریافت می‌کردند. در سال ۲۰۰۸ این عدد ۴.۵ برابر شد و به ۱.۵ نفر رسید و...

🔚 اواسط دهه‌ی ۱۹۹۰ رکود شدید سوئد را وادار به تعدیل سیاست‌های دولت رفاه کرد...

✓ متن زیر اطلاعات ارزشمندی را درباره‌ی آثار سوء دولت رفاه در اختیار خوانندگان می‌گذارد:
https://telegra.ph/سر-و-هیکل-سوپر-مدل-سوئدی---یوهان-نورنبرگ-12-28

- برگرفته از سایت بورژوا

#بازار_آزاد #مالکیت_خصوصی
#دولت_رفاه #سوئد #اقتصاد
➣ @Notes_On_Liberty
✍ «هدف پروتستانتیسم بازگشت به کلام خداوندگار و نصّ کتاب مقدس برای احیای دیانت عیسی مسیح بود»

➣ @Notes_On_Liberty

❃ در کشورهای اروپایی، خاستگاه راستین اصلاحات، دگرگونی‌هایی در قلمروِ اندیشه و به‌ویژه اندیشه‌ی دینی بود که با آغاز هزارهِ دوم میلادی در درون کلیسا صورت گرفت و این دگرگونی‌ها دویست سال بعد از آن تحولاتی به دنبال آورد که تاریخ‌نویسان از آن به «نوزایش سده دوازدهم» تعبیر کرده‌اند، این نوزایش به نوبه‌ی خود راه نوزایش دو سده‌ی آتی را هموار کرد و نوزایش سده پانزدهم و شانزدهم پشتوانه و نیز شالوده‌ی استواری برای اصلاحات دینی لوتر و پروتستاتیسم در مسیحیت بود.

❃ میرزا فتح‌علی آخوندزاده دریافت نادرستی از پروتستانتیسم پیدا کرده بود که آن را به معنای نسخ احکام دین و حاکم شدن عقل می‌گرفت در حالی‌که هدف پروتستانتیسم بازگشت به کلام خداوندگار و نصّ کتاب مقدس برای احیای دیانت عیسی مسیح بود، لوتر، و دیگر نظریه‌پردازان اصلاح دینی، از این حیث کلام خداوندگار را در تعارض آن با احکام کلیسا و روحانیت مطرح می‌کردند که تاریخ کلیسای متأخر را تاریخ انباشت خرافات می‌دانستند و کوشش می‌کردند کلام خداوندگار و نصّ کتاب مقدس را از چیرگی خرافات رهایی بخشند، پروتستانتیسم هیچ حکمی را نسخ نمی‌کرد، بلکه ایمان و کلام الهی را به عنوان اساس دیانت وارد می‌کرد تا بشارت الهی را از سیطره دنیوی کلیسا و روحانیت آن، که مدعی خلافت عیسی مسیح و پطرس حواری بودند، آزاد سازد.

❃ بدیهی است که این اصلاح دینی جز با بازگشت به «تنها کتاب مقدس» امکان پذیر نمی‌شد. لوتر، در تعبیرهایی مانند reformation ecclesiae اصلاح را به معنای تأکید بر عنصرِ معنویِ دیانت، بازگشت به اصل و تجدید کلیسای اولیه و جماعت مسیحیت آغازین استعمال می‌کند. این اصلاح دینی با بازگشت به نصّ کتاب مقدس عملی شد و نه با نسخ احکام آن.

📚 جواد طباطبایی، تأملی درباره‌ی ایران، جلد دوم نظریه‌ی حکومت قانون در ایران
➣ @Notes_On_Liberty
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🎞 | سوسیالیسم یعنی زور گفتن!
👤 | میلتون فریدمن
➣ @Notes_On_Liberty
📄 | تفاوت «شاهنشاهی» و «امپراتوری»!

➣ @Notes_On_Liberty

❃ هگل، هخامنشیان را با اصطلاح «رایش»(Reich) می‌نامد. رایش چیست؟
✤ دکتر جواد طباطبایی معتقد است که ترجمه‌ی رایش به فارسی «شاهنشاهی» می‌شود، همانگونه که در زبان‌های غربی «امپراتوری».

❃ تفاوت این دو واژه در چیست؟
✤ بدون وجود دولت‌ها، شاهنشاهی نمی‌تواند وجود داشته باشد، چرا که شاهنشاه یعنی شاهی در میانِ شاهان. شاهنشاهی در واقع نوعی حکومت است که «وحدتِ میان وحدت‌ و کثرت» است، یعنی همان‌گونه که منابع تاریخی و حتی فلسفی درباره‌ی شاهنشاهی ایران باستان تایید می‌کنند، شاه ایران به آداب و رسوم و فردیت و حقوق ملل زیر دست خود احترام می گذارد، یا به تعبیر هگل چونان آفتابی بر همگان میتابد تا هر یک از کثرت‌ها را در راهی که خودشان می‌خواهند بارور کند، و این فرق دارد با مثلاً امپراتوری روم که همه‌ی کثرت‌ها را می‌خواهد در خود ادغام کند. و درست به خاطر همین خصلت شاهنشاهی هخامنشی است که هگل آن را نخستین دولت در مفهوم مدرن آن می‌خواند...

متن کامل:
https://telegra.ph/تفاوت-شاهنشاهی-و-امپراتوری-12-28

#ایرانشهر #ایران #سیاست
➣ @Notes_On_Liberty
On Liberty | درباره‌ی آزادی
✍ نظام دولت‌شهری و اندیشه سیاسی (۳) ➣ @Notes_On_Liberty ✧ فضای سیاسی دولت‌شهر: ❃ دولت‌شهرها مرکز کوران سیاسی و اجتماعی شدیدی بودند. اشراف می‌کوشیدند سازمان‌های نظام پدرسالاری و طایفه‌ای پیشین را در خدمت خود بگیرند و به ابزار قدرت خود تبدیل کنند. آن‌ها…
✍ نظام دولت‌شهری و اندیشه سیاسی (۴)

➣ @Notes_On_Liberty

✧ دولت‌شهرهای بزرگ به‌مانند الگوی الهام‌بخش اندیشه سیاسی:

✦ اسپارت:
❃ اسپارت نمونه شاخص یک حکومت الیگارشی(حکومت گروه معدود) و اشرافی(خاندان‌های دارای تبار خاص) بود. ساکنان دولت‌شهر اسپارت به سه طبقه‌ی اجتماعی کاملا متمایز تقسیم می‌شدند که حتی از لحاظ جغرافیایی جدا از یکدیگر زندگی می‌کردند. طبقه‌ی نخست اسپارتی‌ها بودند که در شهر زندگی می‌کردند. این‌ها طبقه مسلط جامعه و از اشراف بودند. طبقه دوم ایلوت‌ها نام داشتند و کشاورزانی بودند که روی زمین‌های متعلق به اسپارتی‌ها در پیرامون شهر کار می‌کردند. آن‌ها وابسته به زمینی بودند که بر روی آن کار می‌کردند، به این معنا که همراه زمین خرید و فروش یا با ارث منتقل می‌شدند. ایلوت‌ها در مرتبه ای بالاتر از برده‌ها بودند. ارباب حق کشتن آن‌ها را نداشت. ولی اسپارتی‌ها برای ایجاد وحشت در دل ایلوت‌ها هرسال به بهانه‌هایی به آنها شبیخون می‌زدند و گروهی از آن‌ها را به شیوه‌ی کشتارجمعی می‌کشتند. طبقه سوم پری‌یک‌ها بودند که مردم آزاد محسوب می‌شدند. آن‌ها از زمین و اموال منقول بهره‌مند بودند ولی از حقوق سیاسی برخوردار نبودند. آن‌ها در بخش مجزایی از قلمروِ دولت‌شهر اسپارت زندگی می‌کردند و به اسپارتی‌ها خراج می‌دادند.

❃ زندگی اسپارتی‌ها، یعنی همان طبقه اول و طبقه‌ی حاکم، یک‌سره زندگی نظامی بود. همه‌ی برنامه‌های زندگی آن‌ها از خرد و بزرگ به صورت یک زندگی نظامی و پادگانی تنظیم شده بود. دختران و پسران را از خردسالی تابع آموزش و پرورش خاص و تمرین‌های نظامی می‌کردند.

❃ نهادهای سیاسی اسپارت شامل یک شورای بزرگان مرکب از سی نفر از خاندان‌های اشرافی بود و مجمع خلق، مرکب از تمام اسپارتی‌هایی بود که به سن ۳۰ سالگی رسیده بودند.

➣ @Notes_On_Liberty
✍ نظام دولت‌شهری و اندیشه سیاسی (۵)

➣ @Notes_On_Liberty

✧ دولت‌شهرهای بزرگ به‌مانند الگوی الهام‌بخش اندیشه سیاسی:

✦ آتن:
❃ دولت‌شهر آتن در دوره‌ی تکامل خود بیشتر نمونه‌ی یک جمهوری دموکراتیک بود. آتن از لحاظ سیاسی زندگی پرماجرا و پرتلاطمی داشت و طی مراحل گوناگون، انواع نظام‌های اشرافی، الیگارشی، جباری و دموکراسی را تجربه کرد. مبارزه‌ی ممتد بين طبقه اشراف و مردم و جابه‌جایی متوالی حکومت‌ها و حزب‌های صاحب نفوذ، سبب شد که نظام‌های سیاسی و شکل‌های حکومتی گوناگون در این دولت‌شهر پدید آید و مکرراً تغییر کند.

❃ آتن در دوره‌ی شکوفایی خود از جمله در عصر پریکلس، رهبر معروف آتن، نمونه یک نظام دموکرات در آن روزگار بود. بد نیست این نکته را یاد آوری کنیم که در آن روز بردگان که اکثریت جمعیت را تشکیل می‌دادند و بارِ تولید مواهب مادی بر دوش آن‌ها بود از هیچ حقی برخوردار نبودند. علاوه بر این مهاجران بیگانه و زنان نیز از حقوق سیاسی محروم بودند.

❃ در دولت‌شهر آتن طبقات اصلی عبارت بودند از اشراف که آپاترید خوانده می‌شدند، کشاورزان کوچک که ژئومور نامیده می‌شدند و صنعتگران که دمیورژ یا دمیورگ نام داشتند و سرانجام برده‌ها. کشاورزان کوچک و صنعتگران و بازرگانان در مجموع دموس یا مردم را تشکیل می‌دادند. بین مردم (دموس) و اشراف منازعه‌ای طولانی بر سر قدرت جریان داشت. مردم آتن (دموس) بارها علیه اشراف دست به قیام زدند. این قیام‌ها گاهی به حکومت جباری(تیرانی) و بیشتر وقت‌ها به حکومت دموکراسی کشیده می‌شد. قیام مردم از جمله اصلاحاتی را توسط سُلُن و پریکلس (دو تن از رهبران معروف آتن) انجامید. این اصلاحات در جهت مشارکت بیشتر مردم در اداره‌ی سیاسی دولت‌شهر بود.

❃ دموکراسی آتن در سده پنجم پیش از میلاد، زمانی که پریکلس یکی از چهره‌های معروف تاریخ یونان به‌عنوان فرمانده کل در آتن انتخاب شد به متکامل‌ترین شکل خود رسید. در این نظام دموکراتیک قدرت عالی در دست مجمع خلق بود و بسیاری از امور دولت را اداره می‌کرد. تمام آزادمردان از سن بیست سالگی عضو این مجمع محسوب می‌شدند. کارهای اجرایی در دست یک شورای پانصد نفره به نام بوله بود. اعضاء بوله از میان طوایف(هر طایفه ۵۰ نفر) به‌صورت ادواری و به قید قرعه انتخاب می‌شدند.

❃ آتن در دوره شکوفایی خود مرکز فرهنگی سراسر یونان بود. بزرگان علم و ادب و هنر از سراسر یونان در این شهر جمع می‌شدند. در این شهر هر سال جشن‌های باشکوه بسیاری برگزار می‌شد که برای آن هزینه‌های زیادی خرج می‌شد. در آتن تقریباً آموزش همگانی جریان داشت.

#تاریخ_اندیشه_سیاسی #اندیشه_سیاسی
#دولت #دولت‌شهر #دموکراسی #الیگارشی
➣ @Notes_On_Liberty
On Liberty | درباره‌ی آزادی
🇸🇪 سوئد و افسانه‌ی دولت رفاه! ➣ @Notes_On_Liberty ❃ سوئد تا پیش از دهه‌ی ۱۸۷۰ ملّتی فقیر و یک جامعه‌ی کشاورز بود موفقیتِ اقتصادی سوئد از اواخر سده‌ی نوزدهم و پس از تغییر جهتِ بنیادیِ سیاسی به سوی بازارهای آزاد و تجارت آزاد، مالیات پایین، حقوق مالکیت و حاکمیت…
🇩🇰 الگوی دانمارکی؛ در خانه امتحان نکنید!

➣ @Notes_On_Liberty

❃ نخستین چیزی که باید بدانید این است که دانمارک، همچون دیگر کشورهایِ شمالی، سوایِ مستمری‌هایِ دولتِ رفاه‌شان و هزینه‌هایِ بالایِ دولتی، بازارهایی کاملاً آزاد هستند. این کشورها در شاخص‌هایِ مختلفِ آزادترین اقتصادهایِ جهان همیشه رتبه‌هایِ بالایی دارند. دانمارک در گزارشِ شاخص آزادیِ اقتصادیِ جهان که بنیادِ فرِیزر آن را منتشر کرده است، جایگاهِ ۲۲ام را در جهان دارد، و در شاخصِ بنیادِ هریتج نیز در جایِ ۱۱ام ایستاده است. این کشور در فهرستِ ”سهولت کسب‌وکار“ بانک جهانی نیز در جایگاهِ سوم ایستاده...
امّا شادی و سعادتِ آشکارِ دانمارکی‌ها از کجا نشأت می‌گیرد؟

❃ دومین چیزی که باید بدانید این است که دانمارک اخیراً کشورِ ثروت‌مندی نشده است. اگر نگاهی به آمارها بیاندازید، درمی‌یابید که تولید ناخالص داخلیِ سرانه‌ی دانمارک در مقایسه با کشورهایِ دیگر، ۶۰-۴۰ سالِ پیش به اوج رسیده است. دانمارک همین روند را پی گرفت و در دهه‌ی پنجاه از «اروپایِ قدیم» سبقت گرفت، و تا اوایل دهه‌ی ۱۹۷۰ از فاصله‌ی خود با ایالات متحده و دیگر کشورهایِ غربی کاست، و آن‌زمان بود که این فرایندِ سبقت‌جویی و حرکتِ پرشتاب متوقف شد. دانمارکی‌ها هنوز ثروتِ امریکایی‌ها را ندارند...

https://telegra.ph/الگوی-دانمارکی-در-خانه-امتحان-نکنید-12-29

#بازار_آزاد #مالکیت_خصوصی
#دولت_رفاه #دانمارک #اقتصاد
#اسکاندیناوی #سوسیال‌دموکراسی
➣ @Notes_On_Liberty
✍ مناظره‌روهای دوره‌گرد! (۱)

➣ @Notes_On_Liberty

❃ داشتن و دانستن «تاریخ مفاهیم» عنصر لازم و امکانی برای فهم و تدوین هر تاریخ مبتنی بر خودآگاهی است، البته اگر تاریخ را واقعه‌ای از پسِ واقعه‌ی دیگرْ در یک محدوده‌ی زمانی که معمولاً نیز فاصله میان ورافتادن یک حاکم از یک سلسله و برآمدن دیگری، یا در کلان خودْ فاصله میان دو سلسله، نپنداریم.

❃ تاریخ مفاهیم درواقع به‌مثابه نخ‌تسبیحی است که تحولات را در الگوی معنی‌داری نظم و سامان می‌دهد، و بدون این رشته، صورتی از یک پدیده در افق تاریخی پدیدار نمی‌شود، و در نتیجه، هیچ شناختِ تاریخی نیز موضوعیت پیدا نمی‌کند. به‌بیانی دیگر، جایی‌که «علم» امری تاریخی قلمداد نمی‌شود، امکانی برای اندیشیدن و نظریه‌پردازی تاریخی نیز پدید نمی‌آید. وقایع تاریخی، زمانی بازآفریده می‌شوند که در هیئت و صورت وجودی و در ضمن بافت خود در افق دیدگان ناظر امروزی پدیدار شوند، و به‌بیانی دیگر، ناظر امروزی بتواند از موضعی در دوران خود، آن وقایع را در گسترده‌ترین زمینه و بافت خودْ به‌سان یک «موضوع» در برابر خود «وضع» کرده و با استفاده از ابزارهای مفهومی خود آن را مورد بررسی قرار دهد.
‌ ‌
✧ به قلم مصطفی نصیری.

❃ «پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی» که ظاهرا از ادغام چندین موسسه‌ی ریز و درشت و متوسط به ‌وجود آمده است، اینک خود را «بزرگترین» نهاد پژوهشی «در زمینه علوم انسانی و بررسی شناخت فرهنگ دیرپای اسلامی-ایرانی» می‌داند و با تاکید ادعا می‌کند که «پژوهشگران و اعضای» این پژوهشگاه، خود را «میراث‌داران فرهنگ و علم و تمدن کهن اسلامی-ایرانی» می‌دانند که ماموریت دارند «طبق موازین عقل و به دور از احساسات تفخرآمیز [هکذا فی‌الاصل] همت به‌کار دارند تا میراث گذشتگان را پاس بدارند و با کوشش و تحقیق مجدانه بر غنای آن بیفزایند و این همه را چرا[غ] راه آینده سازند».

↓ ادامه:
➣ @Notes_On_Liberty
✍ مناظره‌روهای دوره‌گرد! (۲)

➣ @Notes_On_Liberty

❃ ولی دیرگاهی است که برخی اعضاء این پژوهشگاه دولتی که گرایش‌های فرقه‌ای دارند، به‌خلاف ماموریتی که به آن اشاره شد، تیمی را با استفاده از بودجه و امکانات پژوهشگاه فعال کرده‌اند که من آن‌ها را «مناظره‌روهای دوره‌گرد» می‌نامم. این تیم که سعی می‌کنم نام‌شان را نبرم، در هر موضوعی، از شیر مرغ گرفته تا جان آدمی‌زاد، باهم مناظره‌ی فلسفی ترتیب می‌دهند، به‌ویژه درباره‌ی «نظریه ایرانشهری» که تاکنون بخش اعظم مناظره‌های خود را برای «نقد و رد» آن اختصاص داده‌اند.

❃ یکی از جنبه‌هایِ «fun» این مناظره‌ها، دعوا بر سر این است که سخنان کدام عضو این «band»، فلسفی‌تر است و کدام‌یک نیست. در یکی از آخرین مناظره‌ها، یکی از اعضایِ «بَنْدْ» می‌گوید؛ از این‌که فلانی می‌گوید حرف‌های من فلسفی نیست، ناراحت و کمی هم عصبانی می‌شوم. بالاخره «دانش‌آموخته برلین» گروه که ـکمی تا قسمتیـ صاحب نظریه‌ی ایرانشهری را از کشفیات خود در ایام برلین می‌داند، دخالت کرده و تایید می‌کند که همه‌ی بحث‌ها مفهومی است، و این‌گونه به‌تفاهم می‌رسند که؛ همه اعضاء فلسفی حرف می‌زنند، فقط هر یک شبکه مفهومی خود را پیش می‌برند.

❃ اما از آن‌جاکه این مناظره‌روهای دوره‌گرد، احساس می‌کنند که با این‌همه مناظره و سمینار و نشست تلگرامی و... هنوز نتوانسته‌اند «خمی بر ابروی» موضوع اصلی‌شان یعنی ایرانشهری وارد کنند و توجه صاحب نظریه را کمی به خود جلب کنند، خیلی ناراحت هستند. بنابراین یکی از آن‌ها تلاش وافری می‌کند تا براساس یک رسم مألوف و معهودْ و البته مأجور، در ادامه کُد «بدیل» آن رفیق چپ‌زده‌اش، این‌بار کُد «ابرروایت» را به «روحانیت شیعه» ارسال کند تا مگر آن‌ها را از در مخالفت با این نظریه وارد کند. احتمالا مراکزی که باید این کدها را بگیرند، یا نمی‌گیرند که بعید است، یا این‌که نظریه ایرانشهری را خوانده‌اند، و ظاهراً می‌دانند که مفهوم «ایرانشهری» به آن بخشی از فرهنگ و هنر و سیاست ایرانی گفته می‌شود که به دوره اسلامی منتقل شد، و کسی قادر نیست این بخش را از پایه‌های هویتی ایرانیان بزداید.

❃ با این‌حال احتمال قریب به یقین این است که موضوع «ایرانشهری» هم‌چنان به‌عنوان موضوع اصلی مناظره‌ها و سمینارها و نشست‌های تلگرامی آن‌ها خواهد ماند. البته ارسال کُدها همْ یحتمل بیشتر خواهد شد.

↓ ادامه:
➣ @Notes_On_Liberty
✍ مناظره‌روهای دوره‌گرد! (۳)

➣ @Notes_On_Liberty

❃ من در این نوشته می‌خواهم، به‌جای پرداختن به نقادی محتوای تکراری این نشست‌ها -که البته به‌دلیل این‌که شفاهی و فاقد نظام استنادات و ارجاعات مرسوم علمی هستند، و بنابراین؛ ارزش نقادی علمی و پژوهشی را ندارد- یک کار جالب و بی‌سابقه انجام بدهم. درواقع می‌خواهم «اعتبار علمی» این «پژوهشگاه» را به‌چالش بکشم که با عنوانِ خودخوانده‌ی «بزرگترین نهاد پژوهشی کشور»، مدعی «ایفای نقشی مهم» در «تغییر و تحولات اساسی در حوزه علوم انسانی» است. با این امید که «پژوهشگاه» نیز جرأت کرده و متقابلاً از اعتبار خود دفاع کند.

❃ اما بعد؛ پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، یک دوره پنج جلدی با عنوان «تأملات سیاسی در تاریخ تفکر اسلامی»، به اهتمام موسی نجفی منتشر کرده است که می‌خواهیم با نقادی یکی از ترجمه‌های ارائه شده در این مجموعه، چالش خود را پیش ببریم.

❃ ترجمه مورد نظر که می‌توان آن را اوج انحطاط ترجمه در ایران دانست، عبارت از ترجمه «رسالة فی‌الصحابة» ابن‌مقفعْ با اهمیت و شهرت جهانی است که توسط خانم دکتر ملیح‌السادات فردانی(دکترای ادبیات عرب و عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی ـ تهران) از عربی به فارسی برگردانده شده و در صفحه ۳۶۱ مجلد چهارم این مجموعه در سال ۱۳۷۷ منتشر شده است. البته که ترجمه‌های خوب و عالی هم به‌عنوان استثنایی بر این جریان منحط، جای خود را دارند.

❃ قبل از ورود در نقادی، ادعا می‌کنیم که در ترجمه این رساله معروف، تقریبا یک عبارت و جمله‌ای وجود ندارد که درست ترجمه شده باشد. برای این‌که بتوانیم جوانب و ابعاد فاجعه را در یک مقاله نشان بدهیم، سعی می‌کنیم در بخش اول، ترجمه‌ی عنوان رساله را نقد کنیم، و سپس در بخش دوم غلط‌های باورنکردنی در ترجمه‌ی دو ـ سه پاراگراف از اوایل رساله را نشان بدهیم که درواقع ساده‌ترین عبارت‌های این اثر مهمِ (ایرانی‌اسلامی‌بین‌المللی) به‌حساب می‌آید، و بالاخره در بخش آخر نیز، ترجمه چند مفهوم اساسی را مورد نقادی قرار بدهیم.

ادامه دارد...
#مناظره‌روهای_دوره‌گرد
#سوفیست‌های_دوران_نوین
#ایرانشهری #انحطاط_ترجمه
➣ @Notes_On_Liberty
On Liberty | درباره‌ی آزادی
✍ نظام دولت‌شهری و اندیشه سیاسی (۵) ➣ @Notes_On_Liberty ✧ دولت‌شهرهای بزرگ به‌مانند الگوی الهام‌بخش اندیشه سیاسی: ✦ آتن: ❃ دولت‌شهر آتن در دوره‌ی تکامل خود بیشتر نمونه‌ی یک جمهوری دموکراتیک بود. آتن از لحاظ سیاسی زندگی پرماجرا و پرتلاطمی داشت و طی مراحل…
✍ نظام دولت‌شهری و اندیشه سیاسی (۶)

➣ @Notes_On_Liberty

✧ اهمیت تحول دموکراتیک در دولت‌شهرها برای اندیشه سیاسی:

❃ زندگی متحول، پرتلاطم و مشارکت جویانه دولتشهرهای یونان از جهات بسیاری الهام‌بخش اندیشه سیاسی در یونان بود. در واقع چنین شرایطی بود که پایه‌های پیدایش اندیشه سیاسی به معنی درست این واژه را فراهم کرد. تحول از نظام امپراتوری به نظام دولت‌شهری و از حکومت اشرافی به حکومت دموکراسی نقش مهمی در یک نگرش تازه و نو به قانون و مبانی مشروعیت داشت.

❃ مسئله قانون و مشروعیت از مسائل مهم اندیشه سیاسی است. نظام دموکراسی، اصول آزادی و آیین مشارکت شهروندان در اداره شهر بی‌گمان این مفهوم را دربر داشت که قوانین صورت مقدس، ابدی و تغییرناپذیر ندارند بلکه ناشی از اراده‌ی مردم برای تنظیم امور زندگی خود هستند.

❃ چنین نگرشی یک نگرش کاملاً نو است. پیش از این در یونان هم قانون را دارای منشاء ماوراء طبیعی می‌دانستند. دموکراسی در یونان باعث شد که مردم به این نتیجه برسند که قوانین از منشاءِ قدسی نیامده‌اند بلکه برای رفاه مردم ساخته می‌شوند. این امر در بالا بردن آگاهی سیاسی مردم نقش مهمی داشت.

❃ سامان دادن دولت بر پایه‌ی قانونی که توسط مردم اعتبار پیدا می‌کند در واقع یک انقلاب در زندگی فکری و اجتماعی به حساب می‌آید. از این انقلاب بود که انسان تازه‌ای پیدا شد، انسانی که در قالب شهروند ظاهر شد. از این تحول این فکر زاده می‌شود که باید برای زندگی اجتماعی و سیاسی معیارهایی کلی پیدا کرد.

❃ در دولت‌شهرها در واقع انسان زندگی تازه‌ای را بر پایه‌ی الگویی نو بنا می‌کند که می‌توان آن را زندگی آگاهانه نامید. انسان می‌خواهد کاملاً آگاهانه و یک‌سره آزاد از مرجعیت سنّت زندگی خود را سامان دهد. این آگاهی به تدریج راه خود را در اندیشه سیاسی باز می‌کند. البته این نتیجه‌ی سیر اندیشه‌ی سیاسی است نه واقعیتی در آغاز دولت‌شهر.

#تاریخ_اندیشه_سیاسی #اندیشه_سیاسی
#دولت #دولت‌شهر #دموکراسی #قانون
➣ @Notes_On_Liberty