🎯 ​स्पष्टीकरण: हा दिवस एका कीटकामार्फत (bug) पसरणाऱ्या चगास रोगाबद्दल आणि त्याच्या उपचारांबद्दल जागरूकता निर्माण करण्यासाठी साजरा केला जातो.

🎯 स्पष्टीकरण: डॉ. आंबेडकरांचा जन्म १४ एप्रिल १८९१ रोजी मध्य प्रदेशातील महू (आताचे आंबेडकर नगर) येथे झाला होता.
🎯 २०२६ मध्ये त्यांची १३५ वी जयंती साजरी झाली.

🎯 ​स्पष्टीकरण: 'विसू' हा मल्याळम दिनदर्शिकेतील 'मेदम' महिन्याच्या पहिल्या दिवशी साजरा केला जातो.
🎯 केरळ व्यतिरिक्त हा सण पुद्दुचेरीचा माहे जिल्हा आणि तमिळनाडूच्या काही भागातही साजरा होतो.

🎯 ​स्पष्टीकरण: शुभमन गिलने आयपीएल इतिहासात सर्वात कमी वयात ४००० धावांचा टप्पा ओलांडून नवा विक्रम प्रस्थापित केला आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: रोमन गोफमॅन हे इस्रायलचे पंतप्रधान बेंजामिन नेतान्याहू यांच्या अत्यंत विश्वासू व्यक्तींपैकी एक आहेत.
🎯 मोसाद ही जगातील सर्वात धोकादायक आणि प्रभावी गुप्तचर संस्था मानली जाते.

🎯 ​स्पष्टीकरण: आंध्र प्रदेशची राजधानी असलेल्या अमरावती शहराच्या विकासासाठी आणि पहिल्या टप्प्यातील कामाला गती देण्यासाठी जागतिक बँकेने ३४० दशलक्ष डॉलर्सचा इनिशियल फंड (प्रारंभिक निधी) मंजूर केला आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: पीटर मॅग्यर यांनी हंगेरीच्या पंतप्रधानपदाची निवडणूक जिंकली आहे. हंगेरीची राजधानी बुडापेस्ट असून त्याचे चलन 'हंगेरियन फॉरिंट' आहे. हंगेरीचा ध्वज काहीसा भारताच्या ध्वजासारखा दिसतो, फक्त त्यात अशोक चक्र नसते.

🎯 ​स्पष्टीकरण: ही स्पर्धा किर्गिस्तानमधील बिश्केक (Bishkek) येथे आयोजित करण्यात आली होती. यामध्ये भारताने उत्कृष्ट कामगिरी करत एकूण १७ पदके आपल्या नावावर केली आहेत.

🎯 ​स्पष्टीकरण: ऑस्ट्रेलियाचा वेगवान गोलंदाज मिचेल स्टार्क आणि भारताची अष्टपैलू महिला खेळाडू दीप्ती शर्मा या दोघांनाही २०२५ साठी विस्डेनने जगातील सर्वोत्तम क्रिकेटपटू म्हणून गौरवले आहे.

🎯 स्पष्टीकरण:- वयाच्या ३० व्या वर्षी, अनिता चौधरी या धैर्य आणि संवर्धनाचे प्रतीक म्हणून समोर आल्या आहेत. त्यांची नियुक्ती 'शेरगड वन्यजीव अभयारण्या'त करण्यात आली होती; तिथे त्यांनी २०२१ पासून आतापर्यंत सुमारे ५०० प्राण्यांची सुटका केली आहे. तसेच, त्यांनी वन्यप्राण्यांची अवैध शिकार करणारे, तस्कर आणि बेकायदेशीर उत्खनन करणाऱ्यांविरुद्ध कठोर कारवाई केली आहे.
🎯 अलीकडेच, त्यांना WWF च्या प्रतिष्ठित 'मछली राष्ट्रीय पुरस्कारा'ने सन्मानित करण्यात आले. हा पुरस्कार वन्यजीवांचे संरक्षण आणि नाजूक परिसंस्थांचे संवर्धन करण्यासाठी त्यांनी केलेल्या अथक प्रयत्नांची दखल घेणारा एक बहुमान आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: सुसान कोयल या ऑस्ट्रेलियन संरक्षण दलाचे नेतृत्व करणाऱ्या पहिल्या महिला लष्करप्रमुख ठरल्या आहेत. हा ऑस्ट्रेलियाच्या लष्करी इतिहासातील एक ऐतिहासिक निर्णय आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: कलात्मक कृती आणि समाज यांच्यातील संबंध दृढ करण्यासाठी दरवर्षी १५ एप्रिल रोजी जागतिक कला दिवस साजरा केला जातो.

🎯 स्पष्टीकरण: मार्च २०२६ साठी भारताचा संजू सॅमसन (पुरुष श्रेणी) आणि न्यूझीलंडची अमेलिया केर (महिला श्रेणी) यांना आयसीसी प्लेयर ऑफ द मंथ म्हणून निवडण्यात आले आहे.

🎯 साहिबजादा फरहान आणि अरुंधती रेड्डी यांनी फेब्रुवारी २०२६ मध्ये हा किताब जिंकला होता.

🎯 स्पष्टीकरण: बोहाग बिहू, ज्याला 'रोंगाली बिहू' असेही म्हणतात, हा आसामचा प्रमुख सण आहे.
🎯 हा नवीन वर्षाच्या सुरुवातीचा प्रतीक म्हणून १४ एप्रिलपासून साजरा केला जातो.
🎯 आसाम हे चहाचे सर्वात मोठे उत्पादक राज्य असून काझीरंगा राष्ट्रीय उद्यान येथेच आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: लडाखमध्ये हिमसरोवर प्रकल्पाचे उद्घाटन करण्यात आले आहे.
🎯 लडाखमध्येच जगातील सर्वात उंचावरील (१९,४०० फूट) मोटार करण्यायोग्य रस्ता देखील तयार करण्यात आला आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: व्हिक्टर अॅक्सेलसेन हा एक डॅनिश माजी व्यावसायिक बॅडमिंटनपटू आहे.
🎯 तो दोन वेळा ऑलिम्पिक चॅम्पियन, दोन वेळा विश्व चॅम्पियन आणि चार वेळा युरोपियन चॅम्पियन आहे.
🎯 त्याने पुरुष एकेरीमध्ये एकूण १८३ आठवडे BWF जागतिक क्रमवारीत अव्वल स्थान राखले आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: स्टार्टअप्सना प्रोत्साहन देण्यासाठी भारत सरकारने १०० कोटी रुपयांच्या स्टार्टअप इंडिया फंड २.० ला मंजुरी दिली आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: वॉशिंग्टन डी.सी. मध्ये २५० फूट उंच 'आर्क डी ट्रम्प' स्मारक बनवण्याची योजना डोनाल्ड ट्रम्प यांनी जाहीर केली आहे

🎯 स्पष्टीकरण: वित्त वर्ष २०२५-२६ च्या आकडेवारीनुसार, जागतिक स्तरावर सर्वाधिक पेटंट दाखल करणाऱ्या देशांच्या यादीत भारताला सहाव्या स्थानावर ठेवण्यात आले आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: हिमाचल प्रदेशचा ७९ वा स्थापना दिवस १५ एप्रिल २०२६ रोजी साजरा करण्यात आला.
🎯 १५ एप्रिल १९४८ रोजी हिमाचल प्रदेश केंद्रशासित प्रदेश म्हणून अस्तित्वात आला होता आणि २५ जानेवारी १९७१ रोजी त्याला पूर्ण राज्याचा दर्जा मिळाला. म्हणून १५ एप्रिलला 'हिमाचल दिवस' साजरा केला जातो.

🎯 स्पष्टीकरण: हिमाचल प्रदेश सरकारने आपल्या २०२६-२७ च्या बजेटमध्ये गरीब कुटुंबांसाठी 'मुख्यमंत्री अपना सुखी परिवार योजना' सुरू करण्याची घोषणा केली आहे.बहिमाचल प्रदेशला 'ॲपल स्टेट' (Apple State) म्हणूनही ओळखले जाते.

🎯 स्पष्टीकरण: संवादामध्ये आवाजाचे महत्त्व आणि व्होकल हेल्थ (vocal health) राखण्याबाबत लोकांमध्ये जागरूकता निर्माण करण्यासाठी दरवर्षी १६ एप्रिल रोजी जागतिक आवाज दिवस साजरा केला जातो.

🎯 स्पष्टीकरण: दिल्ली-डेहराडून एक्सप्रेसवेवर १२ किमी लांबीचा आशियातील सर्वात लांब एलिव्हेटेड वन्यजीव कॉरिडॉर बांधला गेला आहे.
🎯 यामुळे एक्सप्रेसवेच्या खालून वन्यजीव सुरक्षितपणे जाऊ शकतील आणि प्रवासाचा वेळ ६ तासांवरून अडीच तासांवर येईल.

🎯 स्पष्टीकरण: टेनिस स्टार कार्लोस अल्काराझ (स्पेन) यांची इन्फोसिसने त्यांचे नवीन जागतिक ब्रँड अँबेसेडर म्हणून निवड केली आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: नुकत्याच प्रसिद्ध झालेल्या हेनले पासपोर्ट इंडेक्स २०२६ मध्ये भारत ७५ व्या स्थानावर आहे, तर सिंगापूर या यादीत पहिल्या क्रमांकावर आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: अमेरिकेला मागे टाकून चीन २०२६ या आर्थिक वर्षात भारताचा अव्वल व्यापारी भागीदार बनला आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: गुजरातच्या धोलेरा या स्मार्ट सिटीमध्ये सेमीकंडक्टर फॅब्रिकेशन प्लांटसाठी पहिल्या विशेष आर्थिक क्षेत्राला (SEZ) मंजुरी मिळाली आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: प्रतिभावान खेळाडूंच्या डीएनए (DNA) ची मॅपिंग करून त्यांच्या शारीरिक क्षमतेनुसार त्यांना योग्य खेळात प्रशिक्षण देण्यासाठी गुजरातमध्ये हा कार्यक्रम सुरू करण्यात आला आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: भारतीय नौदलाच्या कमांडर्सची ही द्वैवार्षिक परिषद २०२६ मध्ये नवी दिल्ली येथे आयोजित करण्यात आली होती.

🎯 स्पष्टीकरण: आतापर्यंत स्मार्टफोनमध्ये उपलब्ध असलेल्या बँकिंग सुविधा आता फीचर फोन (साध्या फोन) वापरणाऱ्यांसाठीही उपलब्ध करून देण्यासाठी बँक ऑफ बडोदाने जिओ फोनसोबत ही सेवा सुरू केली आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: सायप्रसमध्ये आयोजित करण्यात आलेल्या या प्रतिष्ठित बुद्धिबळ स्पर्धेचे विजेतेपद भारताच्या आर. वैशालीने पटकावले आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: कर्नाटक राज्यामध्ये पंतप्रधानांच्या हस्ते या मंदिराचे उद्घाटन करण्यात आले. कर्नाटक हे कॉफी आणि मक्याच्या उत्पादनात देशात अग्रेसर आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: हिमोफिलिया हा एक अनुवांशिक रक्तस्त्राव विकार (Bleeding Disorder) आहे.
🎯 या आजाराबद्दल लोकांमध्ये जागरूकता निर्माण करण्यासाठी दरवर्षी १७ एप्रिल रोजी हा दिवस साजरा केला जातो.

🎯 ​स्पष्टीकरण: ब्रिक्स (Brazil, Russia, India, China, South Africa) समूहाच्या परराष्ट्र मंत्र्यांची आगामी बैठक मे २०२६ मध्ये भारतात आयोजित केली जाणार आहे.
🎯 भारताचा साक्षरता दर सध्या ८०.९% पर्यंत वाढला आहे आणि भारतात आता एकूण ९८ रामसर स्थळे (Ramsar Sites) आहेत.
🎯 १८ वी ब्रिक्स परिषद देखील भारतात प्रस्तावित आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: तेजस या स्वदेशी लढाऊ विमानात F404 इंजिनचा वापर केला जातो.
🎯 या इंजिनच्या देखभालीसाठी आणि डेपो स्थापन करण्यासाठी भारतीय हवाई दलाने अमेरिकन कंपनी 'GE Aerospace' सोबत करार केला आहे.
🎯 भारतीय संविधानातील 'मूलभूत अधिकार' आणि 'न्यायालयीन पुनर्विलोकन' या तरतुदी देखील अमेरिकेकडून घेतल्या आहेत.

🎯 ​स्पष्टीकरण: भारतात पहिल्यांदाच केंद्रीय सशस्त्र पोलीस दलांच्या (CAPF) वरिष्ठ अधिकाऱ्यांची उच्चस्तरीय परिषद देशाची राजधानी नवी दिल्ली येथे आयोजित करण्यात आली.

🎯 ​स्पष्टीकरण: INS ध्रुव हे भारताचे पहिले अत्याधुनिक जहाज आहे जे अणू क्षेपणास्त्रांचा मागोवा (Tracking) घेण्यास आणि समुद्रात देखरेख करण्यास सक्षम आहे.
🎯 शत्रूच्या क्षेपणास्त्रांची माहिती मिळवण्यासाठी याची अरबी समुद्रात नियुक्ती करण्यात आली आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: झारखंडच्या संघाने मध्य प्रदेशचा पराभव करून हे विजेतेपद पटकावले. झारखंडमध्ये 'उधवा पक्षी अभयारण्य' आहे. तसेच, येथे 'वन्यजीवी दीदी' उपक्रम सुरू झाला आहे आणि माओवाद्यांविरुद्ध 'ऑपरेशन मेगा बुरू' राबवण्यात आले होते.

🎯 ​स्पष्टीकरण: दक्षिण भारतातील तीर्थक्षेत्रे आणि प्रेक्षणीय स्थळांना भेटी देण्यासाठी 'इंडियन रेल्वे केटरिंग अँड टुरिझम कॉर्पोरेशन' (IRCTC) ने विशाखापट्टणम येथून ही यात्रा सुरू करण्याचा निर्णय घेतला आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: झाशी जिल्ह्यात हा प्रकल्प उभारला जाईल. झाशी हे बुंदेलखंड प्रदेशात येते. येथे 'पारीक्षा धरण' (Parichha Dam) आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: भारताने अफगाणिस्तानला वैद्यकीय साहाय्य म्हणून १३ टन 'बेसिलस कॅल्मेट ग्वेरिन' (BCG) लस पाठवली आहे.
🎯 भारत आणि अफगाणिस्तानला विभागणाऱ्या रेषेला 'ड्युरँड लाईन' म्हणतात.

🎯 ​स्पष्टीकरण: अभिनेत्री सयानी गुप्ता यांना त्यांच्या विशेष योगदानासाठी हार्वर्ड साऊथ एशियन पर्सन ऑफ द इयर पुरस्काराने गौरविण्यात आले.

🎯 स्पष्टीकरण: ऐतिहासिक वारसा स्थळांच्या संरक्षणाबाबत जागरूकता वाढवण्यासाठी दरवर्षी १८ एप्रिल रोजी 'जागतिक वारसा दिवस' साजरा केला जातो.

🎯 स्पष्टीकरण: भारताने आपल्या निर्यातदारांना सहाय्य करण्यासाठी 'रिलीफ' योजनेची व्याप्ती वाढवली असून आता त्यात इजिप्त (मिस्र) आणि जॉर्डन या देशांचा समावेश केला आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: खाणकामात कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा (AI) वापर करून प्रगत प्रणाल्या विकसित करण्यासाठी IIT खडगपूरने 'विक्रम सुधी केंद्रा'ची स्थापना केली आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: हरिवंश नारायण सिंह यांची राज्यसभेच्या उपसभापतीपदी सलग तिसऱ्यांदा निवड झाली असून, असा बहुमान मिळवणारे ते पहिले खासदार ठरले आहेत.

🎯 स्पष्टीकरण: क्रिकेट क्षेत्रात वेगाने प्रगती करणाऱ्या रवांडा या आफ्रिकन देशात आयसीसीने पहिल्यांदाच महिलांसाठीची T20 इंटरनॅशनल चॅलेंज ट्रॉफी सुरू केली आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: कर्नाटकातील प्रसिद्ध 'याना गुफा' त्यांच्या वैशिष्ट्यपूर्ण संरचनेसाठी ओळखल्या जातात.
🎯 आता त्यांना अधिकृतपणे राष्ट्रीय भू-वारसा स्थळ (Geo-heritage site) घोषित करण्यात आले आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: आफ्रिका खंडातील 'बेनिन' या देशाचे नवीन राष्ट्रपती म्हणून रोमू आल्ट वाडागनी यांची निवड करण्यात आली आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: महामार्गावर होणाऱ्या अपघातांमध्ये तातडीने वैद्यकीय उपचार मिळावेत यासाठी तेलंगणा सरकारने 'प्रोजेक्ट संजीवनी' नावाचा उपक्रम सुरू केला आहे.
🎯 तेलंगणाने अलीकडेच कर्करोगाला (Cancer) 'नोटिफाय करण्यायोग्य आजार' म्हणूनही घोषित केले आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: 'नाईट पॅरेट' हा पक्षी जवळपास नामशेष मानला जात होता. गेल्या एका दशकापासून तो दिसला नव्हता, परंतु अलीकडेच ऑस्ट्रेलियामध्ये तो पुन्हा दिसून आला आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाचे (BCCI) सचिव जय शाह यांना वर्ल्ड इकॉनॉमिक फोरमने २०२६ सालचे 'यंग ग्लोबल लीडर' म्हणून घोषित केले आहे.

🎯 स्पष्टीकरण: स्पेनमध्ये आयोजित 'ग्रॅनाडा ISSF वर्ल्ड कप २०२६' मध्ये भारतीय नेमबाजांनी मिक्स टीम पिस्तूल प्रकारात सुवर्णपदक पटकावून देशाचे नाव उंचावले आहे. ही स्पर्धा ४ एप्रिल ते १३ एप्रिल दरम्यान पार पडली.

🎯 स्पष्टीकरण: धार्मिक ग्रंथांचा, विशेषतः 'गुरु ग्रंथ साहिब'चा अपमान करणाऱ्यांना कठोर शिक्षा देण्यासाठी पंजाब विधानसभेने हे विधेयक मंजूर केले आहे. यामध्ये जन्मठेपेपर्यंतच्या शिक्षेची तरतूद करण्यात आली आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: यकृताच्या आरोग्याबद्दल आणि त्याच्या महत्त्वाविषयी जागरूकता निर्माण करण्यासाठी दरवर्षी १९ एप्रिल रोजी 'जागतिक यकृत दिन' साजरा केला जातो.

🎯 ​स्पष्टीकरण: भारत आता न्यूझीलंडसोबत मुक्त व्यापार करार (FTA) करणार आहे. यापूर्वी भारताने ब्रिटनसोबत असा करार केला आहे.
🎯 न्यूझीलंडची राजधानी:- वेलिंग्टन
पंतप्रधान:- क्रिस्टोफर लक्सन

🎯 ​स्पष्टीकरण: RBI ने २०२६ ते २०२९ या काळासाठी 'उत्कर्ष २०२९' नावाची मध्यम मुदतीची रणनीती जाहीर केली आहे.
🎯 RBI ची स्थापना १ एप्रिल १९३५ रोजी झाली असून त्याचे मुख्यालय मुंबईत आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: मुंबई क्रिकेट असोसिएशनने आपल्या स्थानिक खेळाडूंना आर्थिक स्थैर्य देण्यासाठी 'A', 'B' आणि 'C' अशा तीन श्रेणींमध्ये वार्षिक मानधन देण्याचा निर्णय घेतला आहे. अशी योजना राबवणारी ही पहिली राज्य संघटना आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: दुर्गम भागातील कनेक्टिव्हिटी आणि संवाद सुधारण्यासाठी आसाम रायफल्सने मणिपूरमध्ये 'रेडिओ हायवे' सुरू केले आहे.
🎯 यापूर्वी सिक्कीममध्ये 'सिक्कीम सुंदरी' नावाचे स्टेशन सुरू करण्यात आले होते.

🎯 ​स्पष्टीकरण: मध्य प्रदेशातील खंडवा जिल्ह्यातील ओंकारेश्वर येथे पाच दिवसांच्या 'एकात्म पर्व' या सांस्कृतिक उत्सवाचे आयोजन करण्यात आले आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: बेंगळुरू जल पुरवठा आणि सांडपाणी बोर्डाला (BWSSB) त्यांच्या उत्कृष्ट ऊर्जा व्यवस्थापनासाठी आणि मानकांसाठी ISO प्रमाणपत्र प्रदान करण्यात आले आहे.

🎯 ​स्पष्टीकरण: राजस्थान सरकारने ज्या मुलांची नावे विचित्र किंवा टोपणनावे (उदा. सैतान सिंग, भयंकर सिंग) आहेत, त्यांना नावे बदलण्याची संधी देण्यासाठी ही मोहीम सुरू केली होती. मात्र, यातील नावांच्या यादीवरून वाद निर्माण झाल्यामुळे सरकारने ही मोहीम मागे घेतली.

🎯 ​स्पष्टीकरण: श्रीलंकेतील भारतीय वंशाच्या लोकांसाठी OCI कार्डची सुविधा आता सहाव्या पिढीपर्यंत वाढवण्यात आली आहे.
🎯 भारताचे उपराष्ट्रपती सी. पी. राधाकृष्णन यांच्या श्रीलंका दौऱ्यादरम्यान ही माहिती समोर आली.
🎯 श्रीलंका आणि भारत यांच्यात 'मित्र शक्ती' हा लष्करी सराव होतो.

🎯 ​स्पष्टीकरण: भारतीय वरिष्ठ पुरुष क्रिकेट संघाच्या निवड समितीचे चेअरमन अर्थातच प्रमुख अजित आगरकर यांच्या कराराचे नूतनीकरण करण्यात येणार आहे. त्यांच्यासोबतचा करार एक वर्षाने वाढवण्यात येणार आहे. २०२७ मधील एकदिवसीय विश्वकरंडकाचे लक्ष ठेवून याबाबतचा निर्णय घेण्यात आला आहे, अशी माहिती बीसीसीआयच्या सूत्रांकडून याप्रसंगी देण्यात आली.

🎯 अजित आगरकर चेअरमन असताना ऑक्टोबर २०२३ ते मार्च २०२६ या चार वर्षांच्या कालावधीत चार आयसीसी स्पर्धा पार पडल्या. यापैकी तीन स्पर्धांमध्ये भारताने अजिंक्य होण्याचा मान संपादन केला.
🎯 २०२४ व २०२६ मधील टी-२० विश्वकरंडक व २०२५ मधील 'चॅम्पियन्स करंडक अशा तीन स्पर्धा जिंकण्याचा पराक्रम भारतीय संघाने करून दाखवला.