🇦🇲 نخستین نسل‌کشی ارامنه

🔰 علاوه بر ادموند هرزیگ محقق غربی در بازنگری انتقادی روایت «عباس پدر ارامنه»، کسانی چون آندرانیک هوویان مورخ ارمنی نیز اقدام عباس اول صفوی در کوچ اجباری ارمنیان را بیش از هرچیز «نخستین نسل‌کشی ارامنه» دانسته‌اند. اگرچه باید گفت وی به‌طور خلاصه‌تر فقط به معدودی از روایات بسنده کرده و گزارشات متعدد دیگر دربارۀ فاجعه را ذکر نکرده است.

📕 هوویان، آندرانیک. (۱۳۸۴). ارمنیان ایران. چاپ دوم. تهران: هرمس. ص ۱۳.

❌ @NeoSafavism
❌ @NeoSafavism

🇦🇲 نخستین نسل‌کشی ارامنه

💢 سیمون پایاسلیان نیز در کتاب «ارمنستان در تحت حاکمیت عثمانی و ایران و روسیه» می‌نویسد که فقط یک‌پنجم ارامنۀ کوچانده شده به‌دست عباس اول صفوی از این مهاجرت اجباری جان سالم به‌در بردند:
⚠️ "no more than one-fifth survived the march."

📖 Source: Payaslian, Simon (2007). Armenia under Ottoman, Persian, and Russian Rule. New York: Palgrave Macmillan. p. 106.

❌ @NeoSafavism
❌ @NeoSafavism

📌 نامه‌های سلطان سلیم شاه عثمانی به اسماعیل صفوی

✅ در قلمرو امپراتوری عثمانی نامه‌های رسمی را به‌زبان فارسی می‌نوشتند و نامه‌های تند و تشرآمیز را به ترکی. به همین دلیل برای مثال، نامۀ سلیم شاه به عبیدخان ازبک و پاسخ او هردو به زبان فارسی است. دو مورد از نامه‌های سلیم شاه به اسماعیل صفوی نیز فارسی است اما دو نامۀ تند و تشرآمیز به زبان ترکی عثمانی است. برای توضیحات بیشتر به نقل فوق بنگرید.

❌ @NeoSafavism
❌ @NeoSafavism

📌 سلطان سلیم شاه خود را ایرانی‌نژاد می‌شناسانْد.

🔺 در اسکن فوق بخشی از دو نامۀ فارسی سلیم شاه خداوندگار عثمانی را گذاشته‌ام که در آن‌ها خود را قهرمان عالی‌نژاد ایرانی معرفی می‌کند. می‌دانیم که توران در شاهنامه دشمن ایران و ساکنان آن ترک شناخته شده‌اند. بر همین اساس سلیم شاه عثمانی اسماعیل صفوی را علاوه بر ذکر عباراتی در توصیف ستم و دون‌مایگی او بر مردم («سرورِ شرور و سردارِ اشرار و ضحاکِ روزگار و دارابِ گیرودار و عدیلِ قابیل») او را «افراسیاب عهد» دانسته است. اهمیت بارز این نکته آنجا آشکار می‌شود که بدانیم سلیم شاه خود را قهرمان عالی‌نژاد ایرانی (و نه تورانی) دانسته و چنین معرفی کرده است: «فریدون‌فرّ سکندردر، کیخسروِ عدل و داد، دارای عالی‌نژاد، سلطان سلیم شاه.»

🔶 توجه: متنی در فضای مجازی رایج است که می‌گوید سلیم شاه به اسماعیل گفته «ترک خر». صد البته که در عثمانی اتراک متنقل و قزلباشان را ترک خر می‌نامیدند و دراین‌باره نیز با اسناد و ارجاعات آکادمیک خواهم گفت. اما در این دو نامه، سلیم شاه از آن لفظ اسفاده نکرده، بلکه اسماعیل را ترک و تورانی و خود را ایرانی شناسانده است.

❌ @NeoSafavism
❌ @NeoSafavism

📌 عثمانیان به ترکان متنقل قلمرو خود و قزلباش‌ها «ترک خر» می‌گفتند.

«در عین حال که امپراتوری عثمانی در حال توسعه بود و صدها مردم گوناگون را در قلمرو سیاسی‌اش دربرمی‌گرفت، حاکمان و مردم، دو طبقۀ متمایز بودند. همۀ حاکمان جهان‌وطن، طبقۀ حاکم عثمانی را می‌ساختند و همۀ مردم ترک، طبقۀ ترک را شکل می‌دادند. این دو طبقه شبیه یکدیگر نبودند. طبقۀ عثمانی خود را ملت حکیمه می‌دید و ترک‌هایی را که بر آنان حکم می‌راند ملت محقور به‌شمار می‌آورد. عثمانی‌ها همواره ترک‌ها را به عنوان «ترک خر*» می‌نامیدند. زمانی که یک فرد حکومتی به شهر می‌‌آمد، هر شخصی تلاش می‌کرد فرار کند؛ چراکه عثمانی‌ها داشتند می‌آمدند. حتی ظهور قزلباش‌ها در میان ترکان را می‌توان با این تمایز تبیین کرد.»

*. ترکی: eşek Türk؛ انگلیسی: Donkey turks

مآخذ متن:
Ergul, F. (2012). The Ottoman Identity: Turkish, Muslim or Rum? Middle Eastern Studies, 48, p. 637.

🌐 اصل انگلیسی مقاله و ترجمۀ آن.

💢 پست اختصاصی کانال اسمال میمز (تاریخ صفویه):
❌ @NeoSafavism
❌ @NeoSafavism

این بشر هم برداشته مخالفان جاعش را به اعدای ایرانی خلافت اسلامی تشبیه کرده است و در آن بین از اسماعیل صفوی با عنوان تجزیه طلب از خلافت اسلامی یاد کرده است. البته جناب جاهلش ابداً خبر ندارد که صفویان مدعی خلافت مرتضوی بودند و در جای جای منابع دینی و تاریخی و ادبی دورۀ صفویه نیز بدین واقعیت تصریح شده است که آنان مدعی خلافت اسلامی از نوع شیعی بودند همان گونه که عبیدیان مصر خلافت فاطمی داشتند و همان طور که جاعش ولایت فقیه دارد. حتی در عهد قاجار نیز این داعیه کم و بیش رنگ و رخسار خود را حفظ کرد. حال قضاوت با خودتان که صفویه نیای جاعش شمرده می‌شود یا نه! کسی که خود را فرزند زهرای بتول و حیدر کرار می‌داند وجود خود را مدیون امداد ائمۀ شیعه می‌داند، چرا باید تحت ظل رایت «مجوسان» شمشیر بزند؟ از آن نادان باید پرسید که مگر خلافت عباسی بغداد را هلاکوخان مغول ساقط نکرد؟ لابد نباید بدو گفت «دریغا تهی از تو ایران‌زمین»؟! و ایضاً عنوان تشریفاتی خلیفه در جهان اسلام مختص سلاطین بود و اصل بامسمای عنوان دور از ایران نزد عباسیان قاهره و تحت رایت ممالیک. سلیم نیز مقابل دعوی صفویان، خلافت عباسی را به خود منتقل ساخت.

❌ @NeoSafavism

🔞⚠️ بنیاد اسمال پلی‌بوی تقدیم می‌کند: بررسی اصلی‌ترین دلیل انتقال پایتخت صفوی از قزوین به اصفهان. پروفسور مهمت ایغوت‌اوغلی با نقل یکی از قصص محلی به تبیین دلیل انتقال مقر سلطنت صفوی توسط شاباس می‌پردازد.

❌ @NeoSafavism

💢 علاقۀ وافر سلاطین صفوی به تیمور گورکانی و تشبیه خود به او.
❌ @NeoSafavism

💢 علاقۀ وافر نادرشاه افشار به تیمور گورکانی.
❌ @NeoSafavism

اگه شاباس نبود نوروز احیا نمیشد؟! نمنده؟ 😂
اللهم اشف كل مريض 🤲
❌ @NeoSafavism

🔰 ایران در زمان بایندریان (۱)

♦️ قلمرو بایَندُریه مشتمل بر تمام سرزمین‌های میان‌رودان، شرق آناتولی، نیمۀ جنوبی قفقاز و تمام ایران (سوای خراسان به‌رغم فتح موقت و منجر به صلح با احفاد تیمور) بود. این حاکمیت در تاریخ‌نگاری معاصر ایران بسیار مورد اجحاف واقع شده است. دکتر حسین میرجعفری به‌عنوان متخصص این حوزه معتقد است: «دوران فرمانروایی ترکمانان آق‌قویونلو را می‌توان یکی از درخشان‌ترین دوره‌های کوتاه تاریخ ایران به حساب آورد.» همچنین می‌نویسد که سلطنت حسن‌پادشاه و پسرش یعقوب‌پادشاه «ضامن استقلال بخش بزرگی از خاک ایران و وسیلهٔ حفظ فرهنگ و هنر عهد تیموری گردید. در این مدت بسیاری از شهرهای ایران آباد شد، بازرگانی توسعه یافت و ارتش سازمان منظم‌تری به خود گرفت. از طرف دیگر ایران برای ایجاد رابطه با کشورهای اروپایی گام‌های جدیدی را برداشت و فعالیت‌هایی برای اصلاحات ارضی و مالیاتی انجام شد.» و بار دیگر تأکید می‌کند که این دوره را «باید یکی از ادوار درخشان تاریخ ایران به حساب آورد.»

📚 مأخذ: تاریخ تیموریان و ترکمانان، ویراست دوم، ۱۳۸۸، دانشگاه اصفهان و سازمان سمت، ص ۲-۱، ۳۲۳.

#️⃣ #Iran | #Bayandurids
🆔 @JAYNEGAREH 👈