پاسخ درست سندرم راسموسن است؛ یک بیماری عصبی التهابی و نادر که معمولاً در کودکان رخ می‌دهد و با التهاب پیش‌رونده یک نیمکره مغز، تشنج‌های مکرر و مقاوم به دارو شناخته می‌شود. درمان دارویی در بیشتر بیماران مؤثر نیست و به همین دلیل درمان نهایی اغلب همیسفرکتومی (برداشتن یا غیرفعال‌سازی یک نیمکره مغز) است.

تنها در اتاق درمان هست که می‌توان رویا‌ها را در جهت بهبود سلامت روان و تخلیه نطام‌مند انباشت فشار مسائل روانشاختی اقدام کرد و از معنای انها برای یکپارچگی بیشتر روان بهره برد.

#ضد_روانکاوی
🔴 استفاده روسیه از روانکاوی برای تشخیص و تربیت رهبران و ضدرهبران

در روسیه دولت پروژه‌ای به نام «پروفایل عصب‌شناختی» را روی ۱۰ هزار کودک و نوجوان اجرا می‌کند تا رهبران و حتی «ضدرهبران» آینده را شناسایی کند.

این طرح با بودجۀ فدرال و توسط «مرکز وطن‌پرستان روسیه» پیش می‌رود و هدف آن تقویت وطن‌پرستی و هدایت جوانان به مسیرهایی است که حکومت تعیین کرده است.

اما معلمان و روان‌شناسان مستقل این برنامه را «شبه‌علم» و نوعی دستکاری ذهنی می‌دانند که یادآور رژیم‌های تمامیت‌خواه است.

نوجوانان ۱۲ تا ۱۸ ساله در چند منطقه تحت آزمایش قرار می‌گیرند. روش‌های مورد استفاده شامل تکنیک‌های عصب‌شناسی شخصیتی و حتی آزمون‌های فرافکنی مانند تست لکه‌جوهر رورشاخ است که در روانکاوی کلاسیک برای کشف افکار ناخودآگاه فرد به کار می‌رود.

طبق اسناد، نتایج این آزمایش‌ها قرار است میزان توانایی رهبری، میزان اطاعت‌پذیری، و حتی صداقت یا گرایش به رفتارهای مخرب را مشخص کند.

منتقدان می‌گویند: «چنین رویکردی، سوءاستفاده از مفاهیم روانکاوی و روان‌شناسی است؛ زیرا هدف اصلی آن کنترل ذهن و جهت‌دهی به هویت نوجوانان است، نه رشد آزادانه شخصیت آن‌ها.»

بسیاری تحلیلگران این پروژه را بخشی از سیاست ولادیمیر پوتین برای پرورش نسل مطیع و سرکوب تفکر انتقادی می‌دانند؛ نسلی که روایت کرملین از جنگ و سیاست را بی‌چون‌وچرا بپذیرد.

🧠⚠️ «مغز شما و ChatGPT» — یافته‌های مطالعه MIT

یک پژوهش تازه از آزمایشگاه رسانه‌ای MIT با عنوان Your Brain on ChatGPT نشان می‌دهد استفاده مداوم از هوش مصنوعی در نوشتن می‌تواند باعث کاهش درگیری ذهنی، حافظه و خلاقیت شود. در این تحقیق ۵۴ نفر طی چهار جلسه آزمایشی به سه گروه تقسیم شدند: گروهی که فقط با مغز خود نوشتند (Brain-only)، گروهی که از موتور جست‌وجو استفاده کردند و گروهی که با کمک ChatGPT نوشتند.

نتایج نشان داد در سه جلسه نخست، گروه Brain-only بیشترین فعالیت مغزی و بالاترین سطح خلاقیت و یادگیری را از خود نشان دادند. گروهی که از ChatGPT استفاده می‌کردند کمترین فعالیت شناختی و بیشترین سرعت را داشتند، در حالی که گروه جست‌وجو در جایگاهی میان این دو قرار گرفت. پژوهشگران اصطلاح «تنبلی فراشناختی» را برای توصیف این اتکا به هوش مصنوعی و کاهش نظارت ذهنی بر فرآیند نوشتن به کار بردند.

در جلسه چهارم، زمانی که گروه‌ها جابه‌جا شدند، یافته‌ها نگران‌کننده‌تر شد: کسانی که قبلاً با ChatGPT کار کرده بودند حتی بدون استفاده از AI نیز فعالیت مغزی کمتری داشتند و توانایی یادآوری نوشته‌های خود را از دست داده بودند. همچنین، میزان احساس مالکیت بر متن در میان کاربران ChatGPT کمتر از سایر گروه‌ها گزارش شد. این موضوع بیانگر آن است که اثرات استفاده از هوش مصنوعی می‌تواند ماندگار باشد و فقط محدود به زمان کار با ابزار نباشد.

پژوهشگران تأکید کرده‌اند که این مطالعه هنوز در مرحله پیش‌چاپ است و داوری تخصصی (peer review) نشده است، بنابراین نتایج باید با احتیاط تفسیر شود. با این حال، پیام آن برای آموزش روشن است: بهتر است ChatGPT به‌عنوان ابزار کمکی در مراحل ایده‌پردازی یا بازبینی استفاده شود و تمرین‌های اصلی نوشتن همچنان به‌صورت مستقل انجام گیرد. این چرخه پیشنهادی ــ نوشتن با مغز >>> جست‌وجوی هدفمند >>> ویرایش با کمک AI ــ می‌تواند راهی برای بهره‌مندی از هوش مصنوعی بدون افت توانایی‌های شناختی باشد.

📌 منابع:
MIT Media Lab

🔑 گزینه ۲: انتخاب آگاهانه‌ی زوج‌ها برای خوابیدن جداگانه با هدف بهبود کیفیت خواب

👉 «طلاق خواب» به معنای جدایی عاطفی یا پایان رابطه نیست. زوج‌ها برای اینکه خواب آرام‌تر و باکیفیت‌تری داشته باشند (مثلاً به دلیل خروپف، بی‌خوابی، یا تفاوت در دمای اتاق و ساعت خواب)، تصمیم می‌گیرند در اتاق‌های جداگانه بخوابند. این کار می‌تواند باعث کاهش تنش، بهبود خلق‌وخو و حتی افزایش صمیمیت در طول روز شود، چون هر دو طرف با انرژی و آرامش بیشتری روزشان را شروع می‌کنند.

پژوهش‌های اخیر نشان می‌دهند که «ساختار خود» (Self-Construal) یعنی اینکه فرد خود را بیشتر به‌عنوان یک فرد مستقل تعریف کند یا در ارتباط و پیوند با دیگران، مهم‌ترین عامل در تعیین ترجیحات احساسی در موسیقی است. افرادی که خود را مستقل می‌بینند، تمایل دارند موسیقی‌هایی را انتخاب کنند که احساسات مثبت‌تری مثل شادی و هیجان را تقویت می‌کند. در مقابل، افرادی که خود را بیشتر در پیوند با دیگران می‌بینند (خود متصل)، بیشتر به موسیقی‌هایی جذب می‌شوند که احساسات منفی یا تاریک‌تری مثل غم یا اندوه را منتقل می‌کنند.

این یافته‌ها نشان می‌دهد که فرهنگ و نحوه‌ی تعریف «خود» نقش مهمی در تجربه‌ی موسیقایی ما دارند. موسیقی تنها یک سرگرمی نیست، بلکه بازتابی از ارزش‌ها، نگرش‌ها و روابط اجتماعی است. بنابراین، وقتی افراد به موسیقی گوش می‌دهند، در واقع به شکلی ناخودآگاه در حال هماهنگ‌کردن دنیای درونی خود با محیط فرهنگی و اجتماعی‌شان هستند.

مطالعه‌ای که در مجله‌ی Journal of Cross-Cultural Psychology توسط Tang، Tan و Li (۲۰۲۵) منتشر شد، این ارتباط را برجسته کرد. نتایج این پژوهش نشان داد که فرهنگ و ساختار خود، حتی بیشتر از عوامل فردی مثل سن یا میزان تحصیلات، می‌تواند بر احساساتی که افراد در موسیقی جست‌وجو می‌کنند تأثیرگذار باشد. (منبع: Psychology Today, August 2025)

گریزی به جهان سیاست: مکانیزم ماشه فعال شد!

🌿 The Emotional Benefits of Forgiveness
🌿 فواید عاطفی بخشش

پژوهشی منتشرشده در Journal of Experimental Psychology (۲۴ اوت ۲۰۲۵) نشان می‌دهد بخشش تأثیر مستقیمی بر احساسات ما دارد. وقتی کسی را می‌بخشیم، خاطره‌ی آن اتفاق یا جزئیاتش از ذهن پاک نمی‌شود، اما شدت منفی آن رویداد به‌طور چشمگیری کاهش پیدا می‌کند.

این مطالعه نشان داد چه در جایگاه قربانی باشیم و چه فردی که اشتباه کرده است، بخشش باعث می‌شود هنگام مرور خاطره، احساسات منفی کمتر حس شود. در نتیجه فرد کمتر به رفتارهایی مثل انتقام‌جویی یا اجتناب از دیگران تمایل پیدا می‌کند و راحت‌تر می‌تواند از تجربه‌های تلخ عبور کند.

به زبان ساده، بخشش گذشته را تغییر نمی‌دهد، اما نگاه ما به گذشته را آرام‌تر می‌کند. این فرایند به ما کمک می‌کند سبک‌تر زندگی کنیم، روابط سالم‌تری بسازیم و احساس آرامش بیشتری در لحظه‌ی حال داشته باشیم.

پژوهشگران نشان دادند که نورون‌های خاصی در هیپوتالاموس (هسته میانی‌ـ‌بطنی یا VMH) در طول خواب فعال می‌شوند. این نورون‌ها با تحریک فرآیند لیپولیز باعث تجزیه‌ی چربی‌ها و آزاد شدن گلیسرول می‌شوند. گلیسرول سپس در بدن به گلوکز تبدیل می‌شود و به این ترتیب، سطح قند خون در طول شب ثابت می‌ماند. این مکانیسم بیشتر در چهار ساعت ابتدایی خواب اهمیت دارد، یعنی زمانی که بدن بعد از آخرین وعده‌ی غذایی شبانه در حالت ناشتا قرار گرفته و خطر افت قند خون وجود دارد.نکته‌ی مهم دیگر این است که کنترل قند خون تنها به واکنش‌های فوری و اضطراری محدود نمی‌شود. برعکس، مغز در شرایط عادی مثل خواب نیز از طریق شبکه‌های عصبی ظریف و هماهنگ، سطح قند خون را تنظیم می‌کند. این مطالعه نشان می‌دهد که تنظیم قند خون یک فرآیند چندلایه و پیچیده است و حاصل همکاری نورون‌های مختلف با یکدیگر و نیز تعامل آن‌ها با اندام‌هایی مانند کبد و لوزالمعده است.

🔹 اسکیزوفرنی و تفاوت‌های سنی و جنسیتی
اسکیزوفرنی یکی از پیچیده‌ترین اختلالات روانی است که بر نحوه تفکر، احساس و رفتار فرد تأثیر می‌گذارد. پژوهش‌ها نشان می‌دهند که علائم این اختلال می‌تواند بر اساس سن و جنسیت تفاوت‌هایی داشته باشد. شناخت این تفاوت‌ها می‌تواند به درک بهتر بیماری و ارائه درمان‌های مؤثرتر کمک کند.

🔹 نقش سن در بروز علائم
مطالعات حاکی از آن است که اسکیزوفرنی معمولاً در دوران نوجوانی یا اوایل بزرگسالی شروع می‌شود. اما شدت و نوع علائم می‌تواند با افزایش سن تغییر کند. در جوانی ممکن است علائم مثبت مثل توهم و هذیان پررنگ‌تر باشند، در حالی که با بالا رفتن سن علائم منفی مانند بی‌انگیزگی و کناره‌گیری اجتماعی بیشتر دیده می‌شوند.

🔹 تفاوت‌های جنسیتی در اسکیزوفرنی
جنسیت نیز نقش مهمی در تجربه این اختلال دارد. مردان معمولاً زودتر از زنان به اسکیزوفرنی مبتلا می‌شوند و شدت علائم در آن‌ها بیشتر است. در مقابل، زنان اغلب با علائم خفیف‌تر و پاسخ درمانی بهتر روبه‌رو هستند. این تفاوت‌ها احتمالاً به عوامل زیستی و هورمونی مربوط می‌شود.

سلام دوستان گرامی لطفا کمتر از ۵ دقیقه وقت بزارید و این سوالات را پاسخ دهید. شرکت شما بسیار به ما کمک خواهد کرد. متشکرم
https://survey.porsline.ir/s/cqmZ8vVv

🚨 تأثیر تلفن هوشمند بر سلامت روان در کودکان زیر ۱۳ سال

مطالعه‌ی جهانی که بیش از ۱۰۰ هزار نفر را بررسی کرده، نشان داد کودکانی که قبل از ۱۳ سالگی صاحب گوشی هوشمند شده‌اند، در بزرگسالی (۱۸ تا ۲۴ سالگی) بیشتر در معرض مشکلات روانی قرار دارند.

یکی از مهم‌ترین این مشکلات، افکار خودکشی است که به عنوان شاخص بارز آسیب روانی در این گروه دیده شد.

افزون بر این، پیامدهای دیگری مانند پرخاشگری، گسست از واقعیت، مشکلات تنظیم احساسات، و عزت‌نفس پایین نیز گزارش شدند.

اما در میان این موارد، افکار خودکشی به‌عنوان پیامدی پرخطر و برجسته‌تر مورد تأکید پژوهشگران قرار گرفته است.

در مقابل، گزینه‌های دیگر (بهبود خواب، افزایش اعتماد به نفس، کاهش پرخاشگری) با یافته‌های مطالعه همخوانی ندارند، چون گوشی زودهنگام معمولاً خواب را مختل می‌کند، عزت‌نفس را پایین می‌آورد و پرخاشگری را افزایش می‌دهد، نه کاهش.

منبع: http://dx.doi.org/10.1080/19452829.2025.2518313

اختلال دوقطبی چیست؟
اختلال دوقطبی یک بیماری روانی مزمن است که باعث نوسانات شدید خلقی می‌شود، از جمله دوره‌های "بالا" (مانیا یا هیپومانیا) و "پایین" (افسردگی). این اختلال حدود ۲-۳٪ جمعیت جهان را تحت تأثیر قرار می‌دهد و معمولاً در سنین ۲۰-۲۵ سالگی شروع می‌شود، اما ممکن است در نوجوانی یا سنین بالاتر ظاهر شود.
انواع اختلال دوقطبی
بایپولار I: حداقل یک دوره مانیا (شدید، حداقل ۷ روز) که ممکن است نیاز به بستری داشته باشد، و اغلب با دوره‌های افسردگی همراه است. می‌تواند شامل توهم یا هذیان باشد.
بایپولار II: دوره‌های هیپومانیا (خفیف‌تر از مانیا) و افسردگی عمده. اغلب به دلیل افسردگی تشخیص داده می‌شود.
سیکلوتایمیک: نوسانات خفیف‌تر هیپومانیا و افسردگی برای حداقل ۲ سال، بدون شدت اپیزودهای کامل.
سریع‌چرخه: بیش از ۴ اپیزود در سال (در هر نوع).
علائم
مانیا/هیپومانیا: انرژی زیاد، تحریک‌پذیری، کاهش نیاز به خواب، رفتارهای پرخطر (مثل خرج کردن زیاد یا روابط پرخطر)، افکار سریع، و گاهی توهم.
افسردگی: غمگینی عمیق، بی‌انرژی بودن، از دست دادن علاقه، تغییرات در خواب یا اشتها، افکار خودکشی، مشکل در تمرکز.
اپیزودهای مختلط: ترکیبی از علائم مانیا و افسردگی به‌صورت همزمان.
علل
ژنتیکی: سابقه خانوادگی خطر را افزایش می‌دهد.
زیست‌شناختی: عدم تعادل مواد شیمیایی مغز (مثل سروتونین و دوپامین).
محیطی: استرس شدید، تروما، اختلال خواب، یا سوءمصرف مواد می‌تواند اپیزودها را تحریک کند.
درمان
این اختلال قابل مدیریت است، اما نیاز به درمان مادام‌العمر دارد:
دارویی:
تثبیت‌کننده‌های خلق: لیتیوم (Lithium)، والپروات (Valproate)، کاربامازپین (Carbamazepine).
آنتی‌سایکوتیک‌ها: اولانزاپین (Olanzapine)، کوئتیاپین (Quetiapine)، آریپیپرازول (Aripiprazole).
ضدافسردگی‌ها: فلوکستین (Fluoxetine) یا سرترالین (Sertraline)، با احتیاط برای جلوگیری از تحریک مانیا.
روان‌درمانی: درمان شناختی-رفتاری (CBT)، روان‌درمانی بین‌فردی، آموزش خانواده برای مدیریت استرس و شناسایی علائم.
سایر روش‌ها: الکتروشوک درمانی (ECT) برای موارد شدید، خواب منظم، ورزش، رژیم سالم، اجتناب از الکل/مواد.
حمایت: گروه‌های حمایتی و نظارت مداوم برای جلوگیری از عود.
مطب دکتر پرویز آمادگی ارائه خدمات درمانی به مراجعان را دارد.
https://t.me/drparviz_psy
📌 منبع:

https://neurosciencenews.com/neuroscience-terms/bipolar-disorder/