Forwarded from دروس استاد عرفانیان
نشستهام و دارم یک لقمه نان حلال درمیآورم (ویرایش «احتجاج» مرحوم طبرسی برای یکی از رفقا) که باران معارف بر سرم فرو میبارد. آقایی که در هر موضوعی بعد از بیش از 30 سال کار تخصصی قلم میزنند در یادداشتهای خود نوشتهاند:
«اشتباهی از سر بی اطلاعی درباره انساب و قبائل عرب
بارها در مقالات مختلف و از جمله اخيرا در يادداشتی در يکی از سايت ها ديده ام که اشخاص بی اطلاعی تعبيراتی شبيه "يا أخا ..." را در نسبت به قبائل و يا بطون عرب در منابع کهن به درستی نمی فهمند و بر اساس اين ناآشنایی گاهی نتايج غريبی استوار می کنند. به اين عبارات که نمونه های آن در منابع قديم بسيار است توجه کنيد: ... در تمام اين موارد و صدها مورد مشابه، تعبير "يا أخا ..." به معنای "ای برادر" و "اخوی" (آنطور که در محاورات عاميانه فارسی به کار می رود) نيست؛ چنانکه برخی کسانی که آشنایی با متون و ادب عرب ندارند گاه از سر بی اطلاعی ابراز می کنند؛ اين در واقع نحوه ای از تعبير برای بيان نسبت است؛ يعنی اگر گفته می شود: " يا أخا طي" يعنی ای کسی که از قبيله طي هستی. يا اگر گفته می شود: "يا أخا بني تيم بنِ مُرَّة"؛ يعنی نسبت به قبيله بني تيم بن مرّة. يا اگر گفته می شود: "يا أخا ربيعة"؛ يعنی ای مرد ربعی. نه اينکه برادر ربعی من!!».
در کانالی که این مطلب را نقل کرده بود پاسخ نوشتم: «سلام علیکم. اینها ظاهراً ربطی به نسبشناسی و ... ندارد و پیش از آن به خاطر بیاطلاعی در (از) ادبیات عرب است و با تقلید و بیاندکی تامل سخن گفتن. آقای... نیازی به این اکل از قفا نداشت».
بعد هم یاد یکی از مدعیان افتادم که «یا اخا الیهود (ای مرد یهودی)» را «ای برادر یهودیام!!!» معنا میکرد و «یا صاحبي السجن (ای دو مرد زندانی)» را «ای دو یار زندانیام!!!». کاش کمی از تعارفات معمول دست برمیداشتند و به جای آنکه خود را محور دانش و بینش و اطرافیان خود را بلااستثنا فولپورفسور (کذا!!!) و اولین مخ فلان و بهمان در آسیا قلمداد کنند علم و دین و قرآن را رها کرده و برای کسب نام و نان راهی دیگر میجستند.
وقتی این را برای یکی از اساتید معظم فرستادم برایم تصویری از ترجمۀ قرآن استاد... فرستادند که معلوم شد آن جا هم قضیه از همین قرار است. پس سخن کوتاه باید والسلام!!!
@doroos_erfanian
«اشتباهی از سر بی اطلاعی درباره انساب و قبائل عرب
بارها در مقالات مختلف و از جمله اخيرا در يادداشتی در يکی از سايت ها ديده ام که اشخاص بی اطلاعی تعبيراتی شبيه "يا أخا ..." را در نسبت به قبائل و يا بطون عرب در منابع کهن به درستی نمی فهمند و بر اساس اين ناآشنایی گاهی نتايج غريبی استوار می کنند. به اين عبارات که نمونه های آن در منابع قديم بسيار است توجه کنيد: ... در تمام اين موارد و صدها مورد مشابه، تعبير "يا أخا ..." به معنای "ای برادر" و "اخوی" (آنطور که در محاورات عاميانه فارسی به کار می رود) نيست؛ چنانکه برخی کسانی که آشنایی با متون و ادب عرب ندارند گاه از سر بی اطلاعی ابراز می کنند؛ اين در واقع نحوه ای از تعبير برای بيان نسبت است؛ يعنی اگر گفته می شود: " يا أخا طي" يعنی ای کسی که از قبيله طي هستی. يا اگر گفته می شود: "يا أخا بني تيم بنِ مُرَّة"؛ يعنی نسبت به قبيله بني تيم بن مرّة. يا اگر گفته می شود: "يا أخا ربيعة"؛ يعنی ای مرد ربعی. نه اينکه برادر ربعی من!!».
در کانالی که این مطلب را نقل کرده بود پاسخ نوشتم: «سلام علیکم. اینها ظاهراً ربطی به نسبشناسی و ... ندارد و پیش از آن به خاطر بیاطلاعی در (از) ادبیات عرب است و با تقلید و بیاندکی تامل سخن گفتن. آقای... نیازی به این اکل از قفا نداشت».
بعد هم یاد یکی از مدعیان افتادم که «یا اخا الیهود (ای مرد یهودی)» را «ای برادر یهودیام!!!» معنا میکرد و «یا صاحبي السجن (ای دو مرد زندانی)» را «ای دو یار زندانیام!!!». کاش کمی از تعارفات معمول دست برمیداشتند و به جای آنکه خود را محور دانش و بینش و اطرافیان خود را بلااستثنا فولپورفسور (کذا!!!) و اولین مخ فلان و بهمان در آسیا قلمداد کنند علم و دین و قرآن را رها کرده و برای کسب نام و نان راهی دیگر میجستند.
وقتی این را برای یکی از اساتید معظم فرستادم برایم تصویری از ترجمۀ قرآن استاد... فرستادند که معلوم شد آن جا هم قضیه از همین قرار است. پس سخن کوتاه باید والسلام!!!
@doroos_erfanian
🔹 «الجمع الدلالتی» غلط است، بلکه صحیحِ آن «الجمع الدلالی» است، زیرا کلماتِ مونث وقتی نسبت داده میشوند، «تاء» از پایان آن میافتد، مگر آنکه آن منسوب، وصف برای مؤنث قرار بگیرد، مانند «صحیفة فاطمیة»
@Merghat
@Merghat
🔸 أَنَّ عَلِيّاً (عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ) قَسَمَ مَالاً، فَجَاءَهُ اِبْنُ مُلْجَمٍ، فَأَعْطَاهُ، فَقَالَ:
أُرِيدُ حَيَاتَهُ وَ يُرِيدُ قَتْلِي
عَذِيرَكَ مِنْ خَلِيلِكَ مِنْ مُرَادٍ
📚 شرح الأخبار في فضائل الأئمة الأطهار ج۲ ص۴۴۵
🔹 و قال الجزریّ فی حدیث علیّ علیه السّلام، قال و هو ینظر إلی ابن ملجم:
«عذیرک، من خلیلک من مراد» یقال: عذیرک من فلان بالنصب أی هات من یعذرک فیه، فعیل بمعنی فاعل.
📚 عوالم العلوم، عبدالله بن نورالله بحرانی ص۲۱۲
@Merghat
أُرِيدُ حَيَاتَهُ وَ يُرِيدُ قَتْلِي
عَذِيرَكَ مِنْ خَلِيلِكَ مِنْ مُرَادٍ
📚 شرح الأخبار في فضائل الأئمة الأطهار ج۲ ص۴۴۵
🔹 و قال الجزریّ فی حدیث علیّ علیه السّلام، قال و هو ینظر إلی ابن ملجم:
«عذیرک، من خلیلک من مراد» یقال: عذیرک من فلان بالنصب أی هات من یعذرک فیه، فعیل بمعنی فاعل.
📚 عوالم العلوم، عبدالله بن نورالله بحرانی ص۲۱۲
@Merghat
✔️ من الأخطاء القول: «و مِنْ ثُمَّ» و الصحيح: «و مِنْ ثَمَّ»؛ لأن «ثُم» بالضم حرف، وبالفتح إسم، و حرف الجر لا يدخل على الحروف.
@Merghat
@Merghat
✔️ [الكاف، الهاء، الياء]
إذا اتصلت بآخر الكلمة تعرب:
مع الفعل: مفعولاً به، «ضربه»
ومع الاسم: مضافاً إليه، «غلامي»
و مع حروف الجر: اسماً مجروراً، «به»
@Merghat
إذا اتصلت بآخر الكلمة تعرب:
مع الفعل: مفعولاً به، «ضربه»
ومع الاسم: مضافاً إليه، «غلامي»
و مع حروف الجر: اسماً مجروراً، «به»
@Merghat
✔️ آیت الله محمد مهدی شب زندهدار
🔹 نباید روش علمی موفق سابق خود را فراموش کنیم. اگر کسی الفیه را برای ادبیات حفظ کرد به او نباید بگوییم چرا وقت خودت را تلف میکنی؟! برو قرآن یا نهجالبلاغه حفظ کن. اینها باهم تنافی ندارند؛ بله او چند ماه این ادبیات را حفظ میکند و در ذهنش هست، قرآن را هم حفظ میکند، مگر نمیتواند هر دو را حفظ کند بلکه اگر امر دایر شد بین حفظ قرآن و ادبیات به نظر من باید ادبیات را حفظ کند؛ چراکه در قرآن، حدیث و گفتار و نوشتارش به آن نیاز دارد و این بلیه عظیم را که الآن میبینیم که یک طلبهای یک عبارت را غلط میخواند انسان خجالت میکشد.
@Merghat
🔹 نباید روش علمی موفق سابق خود را فراموش کنیم. اگر کسی الفیه را برای ادبیات حفظ کرد به او نباید بگوییم چرا وقت خودت را تلف میکنی؟! برو قرآن یا نهجالبلاغه حفظ کن. اینها باهم تنافی ندارند؛ بله او چند ماه این ادبیات را حفظ میکند و در ذهنش هست، قرآن را هم حفظ میکند، مگر نمیتواند هر دو را حفظ کند بلکه اگر امر دایر شد بین حفظ قرآن و ادبیات به نظر من باید ادبیات را حفظ کند؛ چراکه در قرآن، حدیث و گفتار و نوشتارش به آن نیاز دارد و این بلیه عظیم را که الآن میبینیم که یک طلبهای یک عبارت را غلط میخواند انسان خجالت میکشد.
@Merghat
🔸 «تلمیع» یعنی یک شعر به دو زبان یا بیشتر گفته شده باشد. به شعری که به روشِ «تلمیع» سروده شود، «شعر مُلَمَّع» میگویند، مانند این شعر:
✔️ ای ظريف جهان سلام عليک
إنّ دائي و صحّتي بيدَيک
هيچ دانی دوای درد مرا؟
قُبلةٌ لو رُزِقتُ مِن شَفتَيک
🔹 یا مثلاً شعرِ حافظ شیرازی که گفته است:
اَلا یا اَیُّهَا السّاقی اَدِرْ کَأسَاً و ناوِلْها
که عشق آسان نمود اوّل ولی افتاد مشکلها
@Merghat
✔️ ای ظريف جهان سلام عليک
إنّ دائي و صحّتي بيدَيک
هيچ دانی دوای درد مرا؟
قُبلةٌ لو رُزِقتُ مِن شَفتَيک
🔹 یا مثلاً شعرِ حافظ شیرازی که گفته است:
اَلا یا اَیُّهَا السّاقی اَدِرْ کَأسَاً و ناوِلْها
که عشق آسان نمود اوّل ولی افتاد مشکلها
@Merghat
❓ ما الفرق بين «أبداً» و «قطّ»؟
🔹 أبداً: تُستعمل للنفي في المستقبل: «لن أفعل كذا أبداً»
🔸 قَطُّ: تُستعمل للنفي في الماضي: «لم أفعل كذا قَطّ»
@Merghat
🔹 أبداً: تُستعمل للنفي في المستقبل: «لن أفعل كذا أبداً»
🔸 قَطُّ: تُستعمل للنفي في الماضي: «لم أفعل كذا قَطّ»
@Merghat
✔️ قال ثعلب: سمّي «المنبر» لعلوّه و ارتفاعه، أخذ من «النَّبْر»، و هو إرتفاع الصّوت، يقال: «نَبَرَ الرّجل نَبْرَةً» إذا تَكَلَّمَ بكلمةٍ فيها عُلُوٌّ.
@Merghat
@Merghat
🔹 ضلّ لِأعرابي بعير، فحَلَفَ إن وجده أن يبيعه بدرهم واحد، فوجده فلم يحتمل قلبه أن يبيعه بذلك الثمن؛ فعمد إلى سنور و علّقه في عنقه و أخذ ينادي عليه: الجمل بدرهم و هو و السّنور بخمسة مائة، و لا أبيعها إلا معاً.
فمرّ به بعض الأعراب و قال: ما أرخص الجمل لو لا القلادة في عنقه!
📚 الکشکول ج3 ص51 و52
@Merghat
فمرّ به بعض الأعراب و قال: ما أرخص الجمل لو لا القلادة في عنقه!
📚 الکشکول ج3 ص51 و52
@Merghat
«قومه» در «وَ اخْتارَ مُوسى قَوْمَهُ سَبْعِينَ رَجُلًا» چیست؟
Anonymous Quiz
34%
مفعول به
66%
منصوب به نزع خافض
مرقاة الصعود
«قومه» در «وَ اخْتارَ مُوسى قَوْمَهُ سَبْعِينَ رَجُلًا» چیست؟
✔️ گاهی حرف جر در جمله حذف می شود و اسم بعد از آن منصوب می گردد. این نصب به سبب نزع خافض (یعنی برداشتن حرف جر) می باشد؛ مثلاً در آیه شریفه «وَ اخْتارَ مُوسى قَوْمَهُ سَبْعِينَ رَجُلاً» چنین بوده: «وَ اخْتارَ مُوسى (من) قَوْمه سبعین رجلاً»
@Merghat
@Merghat
«نبلاً» در جمله «كفى المرءَ نبلاً أن تعد معايبه» چیست؟
Anonymous Quiz
73%
تمییز برای کفی
4%
حال مؤکده برای کفی
6%
حال موطئه
17%
مفعولِ دومِ کفی
❓أين تكتب الهمزة؟
🔹 تكتب الهمزة على السطر إذا كانت مفتوحة: «أسعد اللهُ مساءَكم»
🔸 تكتب الهمزة على الواو إذا كانت مضمومة:«طاب مساؤكم»
🔹 تكتب الهمزة على الياء إذا كانت مكسورة: «بارك الله في مسائِكم»
@Merghat
🔹 تكتب الهمزة على السطر إذا كانت مفتوحة: «أسعد اللهُ مساءَكم»
🔸 تكتب الهمزة على الواو إذا كانت مضمومة:«طاب مساؤكم»
🔹 تكتب الهمزة على الياء إذا كانت مكسورة: «بارك الله في مسائِكم»
@Merghat
✔️ آیت الله شبیری زنجانی (مدظله العالی):
🔸 حاج آقای ما میفرمود: در زنجان شخصی بود که خیلی ادعای ادبیات میکرد ولی هیچ مایهٔ علمی نداشت و از مطلبش هم معلوم میشود.
🔹ایشان میفرمودند: من (از آن شخص مدعی) پرسیدم: فرق نکره و مکروه چیست؟
🔸گفت: فرق فقهیاش را میپرسید یا فرق نحویاش را؟
🔹 گفتم: چون تخصّص شما در نحو بیشتر است، فرق نحویاش را بفرمایید. یک فرقی گذاشت.
🔹 من گفتم: حالا اگر کسی بگوید: «فعل زید مکروهاً»، «مکروهاً» هم نکره است و هم مکروه. حالا فرقش چه میشود؟ خیلی به فکر فرو رفت و نتوانست پاسخی بدهد.
🔸 چند روز بعد مرا دید، گفت: فلانی! هیچ مسألهای مثل این مسألهٔ شما مرا لنگ نکرد!!!
📚 جرعهای از دریا ج1 ص599
@Merghat
🔸 حاج آقای ما میفرمود: در زنجان شخصی بود که خیلی ادعای ادبیات میکرد ولی هیچ مایهٔ علمی نداشت و از مطلبش هم معلوم میشود.
🔹ایشان میفرمودند: من (از آن شخص مدعی) پرسیدم: فرق نکره و مکروه چیست؟
🔸گفت: فرق فقهیاش را میپرسید یا فرق نحویاش را؟
🔹 گفتم: چون تخصّص شما در نحو بیشتر است، فرق نحویاش را بفرمایید. یک فرقی گذاشت.
🔹 من گفتم: حالا اگر کسی بگوید: «فعل زید مکروهاً»، «مکروهاً» هم نکره است و هم مکروه. حالا فرقش چه میشود؟ خیلی به فکر فرو رفت و نتوانست پاسخی بدهد.
🔸 چند روز بعد مرا دید، گفت: فلانی! هیچ مسألهای مثل این مسألهٔ شما مرا لنگ نکرد!!!
📚 جرعهای از دریا ج1 ص599
@Merghat
✔️ تدریس ادبیات عرب
✔️✔️ تدریس کتابِ «التحفة السّنیة فی شرح المقدمة الآجرّومیة»
🔹 70 جلسه صوتی
🔸 تدریس: رضا حسینی
مهلت ثبت نام:
تا اول تیرماه ۱۴٠۱
~~~~
ثبت نام دوره آموزشی از طریق آیدی پشتیبانی👇
@Poshtibani_dore
✔️✔️ تدریس کتابِ «التحفة السّنیة فی شرح المقدمة الآجرّومیة»
🔹 70 جلسه صوتی
🔸 تدریس: رضا حسینی
مهلت ثبت نام:
تا اول تیرماه ۱۴٠۱
~~~~
ثبت نام دوره آموزشی از طریق آیدی پشتیبانی👇
@Poshtibani_dore
✳️ چرا «التحفة السنیة فی شرح المقدمة الآجرومیة»؟!
🔹 کتاب «التحفة السنیة فی شرح المقدمة الآجرومیة» نوشته «محمد محیی الدین عبدالحمید» است که در مورد شخصیتِ او در آینده بیشتر توضیح خواهم داد.
🔸 این کتاب، یکی از کتب نافع در ادبیات عرب است، هرچند بسیاری از افراد شاید حتی اسمِ این کتاب را نشنیده باشند!
اما کسانی که با این کتاب آشنا باشند، قطعاً می دانند که این کتاب برای تقویت ادبیات عرب بسیار راهگشا است.
🔹 در ابتدا تصمیم داشتم که کتاب مفصلی را در مورد علم نحو تدریس نمایم، اما به ذهنم رسید که کتاب «التحفة السنیة» هم مختصر است و هم در عین اختصار، قواعد ادبی را در ضمن آیات و روایات بیان نموده. لذا از باب «ما لا یدرک کله لا یترک کله» تصمیم گرفتم که این کتاب را با دوستان مورد بحث و بررسی قرار دهم.
🔸 کتاب «التحفة السنیة» از کتب قیّم و ارزشمندی است که اگر کسی به دنبالِ فهم قواعد نحوی و کیفیت اعراب باشد، از مطالعه چنین کتابی، مستغنی نخواهد بود.
🔹 یکی از ویژگی های ممتاز این کتاب این است که با وجود مختصر بودنش (نسبت به بسیار از کتب نحوی)، حاوی بسیاری از نکات و مطالب ادبی است.
✔️ خلاصه عرض کنم که:
این کتاب ارزش یک بار خواندن را دارد.
✍ رضا حسینی
~~~~
✔️ثبت نام از طریق آیدی پشتیبانی👇
@Poshtibani_dore
مهلت ثبت نام:
تا اول تیر ماه ۱۴٠۱
🔹 کتاب «التحفة السنیة فی شرح المقدمة الآجرومیة» نوشته «محمد محیی الدین عبدالحمید» است که در مورد شخصیتِ او در آینده بیشتر توضیح خواهم داد.
🔸 این کتاب، یکی از کتب نافع در ادبیات عرب است، هرچند بسیاری از افراد شاید حتی اسمِ این کتاب را نشنیده باشند!
اما کسانی که با این کتاب آشنا باشند، قطعاً می دانند که این کتاب برای تقویت ادبیات عرب بسیار راهگشا است.
🔹 در ابتدا تصمیم داشتم که کتاب مفصلی را در مورد علم نحو تدریس نمایم، اما به ذهنم رسید که کتاب «التحفة السنیة» هم مختصر است و هم در عین اختصار، قواعد ادبی را در ضمن آیات و روایات بیان نموده. لذا از باب «ما لا یدرک کله لا یترک کله» تصمیم گرفتم که این کتاب را با دوستان مورد بحث و بررسی قرار دهم.
🔸 کتاب «التحفة السنیة» از کتب قیّم و ارزشمندی است که اگر کسی به دنبالِ فهم قواعد نحوی و کیفیت اعراب باشد، از مطالعه چنین کتابی، مستغنی نخواهد بود.
🔹 یکی از ویژگی های ممتاز این کتاب این است که با وجود مختصر بودنش (نسبت به بسیار از کتب نحوی)، حاوی بسیاری از نکات و مطالب ادبی است.
✔️ خلاصه عرض کنم که:
این کتاب ارزش یک بار خواندن را دارد.
✍ رضا حسینی
~~~~
✔️ثبت نام از طریق آیدی پشتیبانی👇
@Poshtibani_dore
مهلت ثبت نام:
تا اول تیر ماه ۱۴٠۱