🌷1) एकेरी सहसंयुज बंध
समान किंवा भिन्न अधातूमध्ये दोन इलेक्ट्रॉनची किंवा एका जोडीची भागीदारी होऊन तयार होणाऱ्या बंधाला एकेरी सहसंयुज बंध असे म्हणतात. या बंधाला ‘-’ या चिन्हाने दर्शवितात.
🌷2) दुहेरी सहसंयुज बंध
समान किंवा भिन्न अधातूमध्ये चार इलेक्ट्रॉनची किंवा दोन जोडीची भागीदारी होऊन तयार होणाऱ्या बंधाला दुहेरी सहसंयुज बंध असे म्हणतात. या बंदला बंधाला ‘=’ या चिन्हाने दर्शवितात.
🌷3) तिहेरी सहसंयुज बंध
समान किंवा भिन्न अधातू मध्ये सहा इलेक्ट्रॉनची किंवा तीन जोडीची भागीदारी होऊन तयार होणाऱ्या बंधाला तिहेरी सहसंयुज बंध असे म्हणतात.
याबंधाला ‘==’ या चिन्हाने दर्शवितात.
आयनिक संयुगे आणि सहसंयुजी संयुगे
समान किंवा भिन्न अधातूमध्ये दोन इलेक्ट्रॉनची किंवा एका जोडीची भागीदारी होऊन तयार होणाऱ्या बंधाला एकेरी सहसंयुज बंध असे म्हणतात. या बंधाला ‘-’ या चिन्हाने दर्शवितात.
🌷2) दुहेरी सहसंयुज बंध
समान किंवा भिन्न अधातूमध्ये चार इलेक्ट्रॉनची किंवा दोन जोडीची भागीदारी होऊन तयार होणाऱ्या बंधाला दुहेरी सहसंयुज बंध असे म्हणतात. या बंदला बंधाला ‘=’ या चिन्हाने दर्शवितात.
🌷3) तिहेरी सहसंयुज बंध
समान किंवा भिन्न अधातू मध्ये सहा इलेक्ट्रॉनची किंवा तीन जोडीची भागीदारी होऊन तयार होणाऱ्या बंधाला तिहेरी सहसंयुज बंध असे म्हणतात.
याबंधाला ‘==’ या चिन्हाने दर्शवितात.
आयनिक संयुगे आणि सहसंयुजी संयुगे
Forwarded from MPSC Science
1. एकक पद्धती - ब्रिटिश (FPS)
· लांबी - फूट
· वस्तुमान - पौंड
· काळ - सेकंद
2. एकक पद्धती - सी.जी.एस (CGS)
· लांबी - सेंटीमीटर
· वस्तुमान - ग्रॅम
· काळ - सेकंद
3. एकक पद्धती - एम.के. एस (MKS)
· लांबी - मीटर
· वस्तुमान - किलोग्रॅम
· काळ - सेकंद
4. एकक पद्धती - आंतरराष्ट्रीय (IS)
· लांबी - मीटर
· वस्तुमान - किलोग्रॅम
· काळ - सेकंद
· लांबी - फूट
· वस्तुमान - पौंड
· काळ - सेकंद
2. एकक पद्धती - सी.जी.एस (CGS)
· लांबी - सेंटीमीटर
· वस्तुमान - ग्रॅम
· काळ - सेकंद
3. एकक पद्धती - एम.के. एस (MKS)
· लांबी - मीटर
· वस्तुमान - किलोग्रॅम
· काळ - सेकंद
4. एकक पद्धती - आंतरराष्ट्रीय (IS)
· लांबी - मीटर
· वस्तुमान - किलोग्रॅम
· काळ - सेकंद
Forwarded from MPSC Science
@MPSCScience
🔹उष्णता
उष्णता हा ऊर्जेचा एक प्रकार असून कोणत्याही प्रकारच्या ऊर्जेचे रूपांतर करुन ती मिळविता येते.
थंडीच्या दिवसात आपण हातावर हात घासतो. या प्रकियेत यांत्रिक ऊर्जेचे रूपांतर उष्णता उर्जेत होते.
जेव्हा आपण गिझरचे बटण चालू करतो तेव्हा विधुत ऊर्जेचे रूपांतर उष्णता उर्जेत होते. या उलट जेव्हा पाणी तापविले जाते तेव्हा पाण्याचे रूपांतर वाफेत होते.
वाफेच्या इंजिनामध्ये वाफेचे रूपांतर यांत्रिक उर्जेत होते व वाफेच्या इंजिनाच्या सहाय्याने रेल्वे धावते.
पाण्याचे असंगत आचरण=>
सामान्यपणे द्रव मर्यादित तापमानापर्यंत तापविल्यास त्याचे प्रसरण होते व थंड केल्यास त्याचे आकुंचन होते.
परंतु पाण्याचे तापमान 4℃ पेक्षा कमी झाले असता पाणी वैशिष्ट्यपूर्ण व अपवादात्मक आचरण दाखवते.
0℃ तापमानाचे पाणी तापविले असता सुरूवातीस 4℃ तापमान होईलपर्यंत त्याचे प्रसरणाऐवजी आकुंचन होते.
4℃ या तापमानास पाण्याचे आकारमान न्युनतम होते आणि 4℃ च्या पुढे तापमान गेल्यास पाण्याचे आकारमान वाढत जाते.
पाण्याचे 0℃पासून 4℃ पर्यंत पाण्याचे तापमान वाढविल्यास त्याचे आकारमान वाढण्याऐवजी कमी होते.
4℃ या तापमानास पाण्याचे आकारमान न्यूनतम (Minimum) असते. म्हणून पाण्याची घनता 4℃ ला उच्चतम (Maximum) असते.
पाण्याचे असंगत आचरण होपच्या उपकरणाच्या सहाय्याने दाखविता येते.
बर्फ पाण्यावर तरंगते याचाच अर्थ त्याची घनता 0℃ तापमानाच्या पाण्यापेक्षा कमी आहे असा होतो.
थंड प्रदेशामध्ये हिवाळ्यात वातावरणाचे तापमान 0℃ पेक्षाही कमी होऊ शकते. तापमान कमी होत जाते तसतसे तळी आणि तलावातील पाणी आकुंचन पावू लागते. त्याची घनता वाढते. ते तळाकडे जाऊ लागते. ही क्रिया संपूर्ण पाण्याचे तापमान 4℃होईपर्यंत चालू राहते.
तापमान 4℃ पेक्षा कमी होऊ लागल्यानंतर ते आकुंचन पावण्याऐवजी प्रसरण पावू लागते.
___________________________________
Join our telegram Channel @MPSCScience
🔹उष्णता
उष्णता हा ऊर्जेचा एक प्रकार असून कोणत्याही प्रकारच्या ऊर्जेचे रूपांतर करुन ती मिळविता येते.
थंडीच्या दिवसात आपण हातावर हात घासतो. या प्रकियेत यांत्रिक ऊर्जेचे रूपांतर उष्णता उर्जेत होते.
जेव्हा आपण गिझरचे बटण चालू करतो तेव्हा विधुत ऊर्जेचे रूपांतर उष्णता उर्जेत होते. या उलट जेव्हा पाणी तापविले जाते तेव्हा पाण्याचे रूपांतर वाफेत होते.
वाफेच्या इंजिनामध्ये वाफेचे रूपांतर यांत्रिक उर्जेत होते व वाफेच्या इंजिनाच्या सहाय्याने रेल्वे धावते.
पाण्याचे असंगत आचरण=>
सामान्यपणे द्रव मर्यादित तापमानापर्यंत तापविल्यास त्याचे प्रसरण होते व थंड केल्यास त्याचे आकुंचन होते.
परंतु पाण्याचे तापमान 4℃ पेक्षा कमी झाले असता पाणी वैशिष्ट्यपूर्ण व अपवादात्मक आचरण दाखवते.
0℃ तापमानाचे पाणी तापविले असता सुरूवातीस 4℃ तापमान होईलपर्यंत त्याचे प्रसरणाऐवजी आकुंचन होते.
4℃ या तापमानास पाण्याचे आकारमान न्युनतम होते आणि 4℃ च्या पुढे तापमान गेल्यास पाण्याचे आकारमान वाढत जाते.
पाण्याचे 0℃पासून 4℃ पर्यंत पाण्याचे तापमान वाढविल्यास त्याचे आकारमान वाढण्याऐवजी कमी होते.
4℃ या तापमानास पाण्याचे आकारमान न्यूनतम (Minimum) असते. म्हणून पाण्याची घनता 4℃ ला उच्चतम (Maximum) असते.
पाण्याचे असंगत आचरण होपच्या उपकरणाच्या सहाय्याने दाखविता येते.
बर्फ पाण्यावर तरंगते याचाच अर्थ त्याची घनता 0℃ तापमानाच्या पाण्यापेक्षा कमी आहे असा होतो.
थंड प्रदेशामध्ये हिवाळ्यात वातावरणाचे तापमान 0℃ पेक्षाही कमी होऊ शकते. तापमान कमी होत जाते तसतसे तळी आणि तलावातील पाणी आकुंचन पावू लागते. त्याची घनता वाढते. ते तळाकडे जाऊ लागते. ही क्रिया संपूर्ण पाण्याचे तापमान 4℃होईपर्यंत चालू राहते.
तापमान 4℃ पेक्षा कमी होऊ लागल्यानंतर ते आकुंचन पावण्याऐवजी प्रसरण पावू लागते.
___________________________________
Join our telegram Channel @MPSCScience
Forwarded from MPSC Science
प्रमाणित एकके व मापनपद्धती
· लांबी, वस्तुमान, काळ या तीन भौतिक राशी मूलभूत राशी समजल्या जातात. या मूलभूत राशीच्या मापनाच्या दोन पद्धती आहेत.
· सुरूवातीस जगभर ब्रिटिश मापन पद्धती व मेट्रिक पद्धतीचा वापर मोठ्या प्रमणात केला जाई. त्यानंतर 1790 पासून फ्रान्समध्ये मेट्रिक पद्धतीस सुरुवात झाली.
· 1960 सालापासून मेट्रिक पद्धतीचा जगभर वापर करण्यास सुरुवात झाली. या पद्धतीलाच सिस्टिम इंटरनॅशनल (IS) असे नाव देण्यात आले.
· लांबी, वस्तुमान, काळ या तीन भौतिक राशी मूलभूत राशी समजल्या जातात. या मूलभूत राशीच्या मापनाच्या दोन पद्धती आहेत.
· सुरूवातीस जगभर ब्रिटिश मापन पद्धती व मेट्रिक पद्धतीचा वापर मोठ्या प्रमणात केला जाई. त्यानंतर 1790 पासून फ्रान्समध्ये मेट्रिक पद्धतीस सुरुवात झाली.
· 1960 सालापासून मेट्रिक पद्धतीचा जगभर वापर करण्यास सुरुवात झाली. या पद्धतीलाच सिस्टिम इंटरनॅशनल (IS) असे नाव देण्यात आले.
Forwarded from MPSC Science
1. एकक पद्धती - ब्रिटिश (FPS)
· लांबी - फूट
· वस्तुमान - पौंड
· काळ - सेकंद
2. एकक पद्धती - सी.जी.एस (CGS)
· लांबी - सेंटीमीटर
· वस्तुमान - ग्रॅम
· काळ - सेकंद
3. एकक पद्धती - एम.के. एस (MKS)
· लांबी - मीटर
· वस्तुमान - किलोग्रॅम
· काळ - सेकंद
4. एकक पद्धती - आंतरराष्ट्रीय (IS)
· लांबी - मीटर
· वस्तुमान - किलोग्रॅम
· काळ - सेकंद
· लांबी - फूट
· वस्तुमान - पौंड
· काळ - सेकंद
2. एकक पद्धती - सी.जी.एस (CGS)
· लांबी - सेंटीमीटर
· वस्तुमान - ग्रॅम
· काळ - सेकंद
3. एकक पद्धती - एम.के. एस (MKS)
· लांबी - मीटर
· वस्तुमान - किलोग्रॅम
· काळ - सेकंद
4. एकक पद्धती - आंतरराष्ट्रीय (IS)
· लांबी - मीटर
· वस्तुमान - किलोग्रॅम
· काळ - सेकंद
Forwarded from 🎯 eMPSCKatta 🎯 (𝐞𝐌𝐏𝐒𝐂𝐤𝐚𝐭𝐭𝐚 𝐀𝐝𝐦𝐢𝐧)
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🌷🌷रक्त गुणधर्म🌷🌷
🍃शरीराच्या वजनाच्या 8% भाग
🍃रक्ताच्या अभ्यासला Haematology म्हणतात
🍃संयोजी ऊतीचा प्रकार आहे
🍃Ph 7.35 ते 7.45 असतो
🍃रक्त हे अल्कली आहे
🍃मानवी शरीरात 5 लिटर रक्त असते
🍃विशिष्ट गुरुत्व:-1.035 ते1.075 असते
🌷कार्य:-वायू परिवहन,शरीर संरक्षण, तापनियमान,विकर व संप्रेरक परिवहन हे प्रमुख कार्य
@mpsc science
🍃शरीराच्या वजनाच्या 8% भाग
🍃रक्ताच्या अभ्यासला Haematology म्हणतात
🍃संयोजी ऊतीचा प्रकार आहे
🍃Ph 7.35 ते 7.45 असतो
🍃रक्त हे अल्कली आहे
🍃मानवी शरीरात 5 लिटर रक्त असते
🍃विशिष्ट गुरुत्व:-1.035 ते1.075 असते
🌷कार्य:-वायू परिवहन,शरीर संरक्षण, तापनियमान,विकर व संप्रेरक परिवहन हे प्रमुख कार्य
@mpsc science
🌷🌷 अंडी घालणार्या प्रजाती🌷🌷
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
▪️गोल्डफिश (कारासियस ऑराटस)
▪️कोई मासा (सायप्रिनस कार्पियो) (
▪️झेब्रा डानियो (ब्राचिडानियो रेरियो)
▪️ब्लॅक विंडो टेट्रा (सायमनोक्रो सायम्बस एसपी)
▪️सेर्पी टेट्रा (हायफेसो ब्रायकॉन कॅलिस्टस)
🌷🌷🌷🍀🍀🍀🌷🌷🌷🍀🍀🍀🌷🌷🌷
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
▪️गोल्डफिश (कारासियस ऑराटस)
▪️कोई मासा (सायप्रिनस कार्पियो) (
▪️झेब्रा डानियो (ब्राचिडानियो रेरियो)
▪️ब्लॅक विंडो टेट्रा (सायमनोक्रो सायम्बस एसपी)
▪️सेर्पी टेट्रा (हायफेसो ब्रायकॉन कॅलिस्टस)
🌷🌷🌷🍀🍀🍀🌷🌷🌷🍀🍀🍀🌷🌷🌷
🌷🌷स्थितीज ऊर्जा🌷🌷
व्याख्या एखाद्या संस्थेतील निरनिराळ्या घटकांच्या परस्पर सापेक्ष स्थितीमुळे वत या घटकांच्या अन्योन्य क्रियांमुळे त्या संस्थेत निर्माण झालेली ऊर्जा म्हणजे स्थितिज ऊर्जा होय
सूत्र P. E. =mgh
m = वस्तुमान (mass)
g = गुरुत्व बल ( gravitational force)
h = उंची (Height)
उदाहरण व स्पष्टीकरण
1)गावाला पाणीपुरवठा करण्यासाठी पाण्याची टाकी असते त्यात पाणी साठवले जाते या साठलेल्या पाण्यात स्थितिज ऊर्जा असते गावच्या पाईपलाईनचे व्हाॅल्व्ह उघडल्यानंतर साठलेले पाणी वेगाने गावातील घराघरात पोहोचते.
साठलेल्या पाण्यातील स्थितिज ऊर्जा = पाण्याचे वस्तुमान (m) * गुरुत्व बल (g) * टाकीची उंची (h) = mgh.
2) चावीचे घड्याळ जुन्या काळातील चावीच्या घड्याळाला चावी दिल्यानंतर घड्याळातील काट्यांचा स्प्रिंग गुंडाळला जातो यामुळे त्या स्प्रिंगमध्ये स्थितिज ऊर्जा साठवली जाते नंतर याच ऊर्जेचे रूपांतर घडाळ्याच्या काट्यांना गती देतांना गतिज ऊर्जेत होते
3 बॉम्ब मधील स्फोटक
@MPSCScienc
व्याख्या एखाद्या संस्थेतील निरनिराळ्या घटकांच्या परस्पर सापेक्ष स्थितीमुळे वत या घटकांच्या अन्योन्य क्रियांमुळे त्या संस्थेत निर्माण झालेली ऊर्जा म्हणजे स्थितिज ऊर्जा होय
सूत्र P. E. =mgh
m = वस्तुमान (mass)
g = गुरुत्व बल ( gravitational force)
h = उंची (Height)
उदाहरण व स्पष्टीकरण
1)गावाला पाणीपुरवठा करण्यासाठी पाण्याची टाकी असते त्यात पाणी साठवले जाते या साठलेल्या पाण्यात स्थितिज ऊर्जा असते गावच्या पाईपलाईनचे व्हाॅल्व्ह उघडल्यानंतर साठलेले पाणी वेगाने गावातील घराघरात पोहोचते.
साठलेल्या पाण्यातील स्थितिज ऊर्जा = पाण्याचे वस्तुमान (m) * गुरुत्व बल (g) * टाकीची उंची (h) = mgh.
2) चावीचे घड्याळ जुन्या काळातील चावीच्या घड्याळाला चावी दिल्यानंतर घड्याळातील काट्यांचा स्प्रिंग गुंडाळला जातो यामुळे त्या स्प्रिंगमध्ये स्थितिज ऊर्जा साठवली जाते नंतर याच ऊर्जेचे रूपांतर घडाळ्याच्या काट्यांना गती देतांना गतिज ऊर्जेत होते
3 बॉम्ब मधील स्फोटक
@MPSCScienc
*🌷🌷विज्ञान :- जाणून घ्या विषाणू व होणारे आजार*🌷🌷
🌿🌿*आजार व विषाणू* 🌿🌿
● *गोवर (मिझल)* : गोवर विषाणू
● *इन्फ्लुएंझा (फ्ल्यू)* : Influenza virus (A,B,C)
● *कावीळ* : Antaro virus (A,B,C,D,E,G)
● *पोलिओ* : पोलिओ विषाणू
● *जापनीज मेंदूज्वर* : Arbo-virus
● *रेबिज* : लासा व्हायरस
● *डेंग्यू* : Arbo-virus
● *चिकुनगुन्या* : Arbo-virus
● *अतिसार* : Rata virus
● *एड्स* : H.I.V(Human, Immuno-defi-ciency Virus)
● *देवी* : Variola Virus
● *कांजण्या* : Varicella zoaster
● *सर्दी* : सर्दीचे विषाणू
● *गालफुगी* : Paramixo virus
● *जर्मन गोवर* : Toza virus
@mpscscience
🌿🌿*आजार व विषाणू* 🌿🌿
● *गोवर (मिझल)* : गोवर विषाणू
● *इन्फ्लुएंझा (फ्ल्यू)* : Influenza virus (A,B,C)
● *कावीळ* : Antaro virus (A,B,C,D,E,G)
● *पोलिओ* : पोलिओ विषाणू
● *जापनीज मेंदूज्वर* : Arbo-virus
● *रेबिज* : लासा व्हायरस
● *डेंग्यू* : Arbo-virus
● *चिकुनगुन्या* : Arbo-virus
● *अतिसार* : Rata virus
● *एड्स* : H.I.V(Human, Immuno-defi-ciency Virus)
● *देवी* : Variola Virus
● *कांजण्या* : Varicella zoaster
● *सर्दी* : सर्दीचे विषाणू
● *गालफुगी* : Paramixo virus
● *जर्मन गोवर* : Toza virus
@mpscscience