MPSC Geography
139K subscribers
7.77K photos
82 videos
562 files
1.07K links
Download Telegram
पृथ्वीवरील भूस्वरुपाचे प्रकार 🗻

📌व्दिपकल्प - एखाद्या भूभागाच्या तीन भागास पाणी व एका भागास जमीन असेल तर त्यास व्दिपकल्प असे म्हणतात. भारताचा दक्षिणेकडील भाग हा व्दिपकल्प म्हणून ओळखला जातो.

📌 भूशीर - व्दिपकल्पाचे अत्यंत निमुळते टोक समुद्रात खोलवर गेले असेल तर ते टोक भूशीर म्हणून ओळखले जाते. आफ्रिका खंडाच्या दक्षिणेकडील टोक केप ऑफ गुड होप जगातील सर्वात मोठे भूशीर ओळखले जाते.

📌 खंडांतर्गत समुद्र - मध्यभागी समुद्र व भोवताली जमीन असल्यास त्या समुद्राला खंडातर्गत समुद असे म्हणतात.

📌 बेट - एखाद्या भूखंडाच्या सभोवताली सर्वच बाजूने पाणीच असेल तर, असा भूखंड बेट म्हणून ओळखला जातो.

📌 समुद्रधुनी - काही ठिकाणी पाण्याचा चिंचोळा भाग दोन भूखंडाच्यामध्ये पसरलेला असतो. ही चिंचोळी पाण्याची पट्टी सागराच्या दोन्ही भागाला जोडली जाते. त्याला समुद्रधुनी असे म्हणतात.

 📌संयोगभूमी - दोन खंडांना जोडणारा जमिनीचा चिंचोळा भाग म्हणजे संयोगभूमी होय.

 📌आखात - उपसागरांहूनही निमुळता असा समुद्राचा भाग तीन बाजूंनी जमिनीचे वेढला जातो तेव्हा त्यास आखात असे म्हणतात.

📌 खाडी - आखातापेक्षाही चिंचोळा जमिनीत घुसलेला समुद्राचा पट्टा म्हणजे खाडी होय.

📌 समुद्र किंवा सागर - महासागरापेक्षा आकाराने लहान असणार्‍या खार्‍या पाण्याच्या साठयाला समुद्र किंवा सागर असे म्हणतात. सागर हे महासागराचाच भाग असतो तर, काही समुद्र हे भुवेष्टित असतात.
उदा. अरबी समुद्र, भूमध्यसमुद्र, कॅस्पियन समुद्र.

 📌उपसागर - खार्‍या पाण्याच्या ज्या जलाशयाला तीनही बाजूंनी जमिनीने वेढलेले असते त्या जलाशयाला उपसागर असे म्हणतात. उपसागर हा सागरापेक्षा लहान असतो. उदा. बंगालचा उपसागर 
_____________________________________
To join this channel click here @MPSCGeography and then click on join.
______________________________________
Telegram.me/MPSCGeography
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
महत्त्वाचे प्रश्नोत्तरे
===================
१) खालीलपैकी कोणते विधान योग्य आहे ते सांगा.
अ) भारतीय भूमिपृष्ठाचा तोल दक्षिण कातळाने (डेक्कन ट्रॅपने ) सांभाळला आहे. या दक्षिण कातळावरच्या महाराष्ट्र प्रदेशाने भारताच्या राष्ट्रीय जीवनाला असाच भक्कम आधार दिलेला आहे.
ब) अतिप्राचीन काळच्या इतिहासाचा कानोसा घेतला नाही तरी गेल्या सहस्त्रकातील महाराष्ट्राची जडणघडण त्याचे मोठेपण सांगून जाते.
क) या हजार वर्षांत महाराष्ट्राची अस्मिता विविध अंगांनी संपन्न होत गेलेली आहे.
१. फक्त अ योग्य
२. फक्त ब योग्य
३. फक्त क योग्य
४. वरील सर्व योग्य
उत्तर : ४. वरील सर्व योग्य

२) महाराष्ट्राची भूमी याबद्दल खालीलपैकी कोणती विधान योग्य आहे ते सांगा.
अ) महाराष्ट्राची भूमी थंड झालेल्या लाव्हाच्या थरांची बनलेली आहे.
ब) सुमारे नऊ कोटी वर्षापूर्वी घडलेल्या नैसर्गिक उद्रेकाने ही घटना घडली असे भूगूर्भशास्त्र सांगते.
१. विधान : अ योग्य
२. विधान : ब योग्य
३. वरील दोन्ही विधान योग्य
४. वरील दोन्ही विधान अयोग्य
उत्तर : १. विधान : अ योग्य
[ब) सुमारे सात कोटी वर्षापूर्वी घडलेल्या नैसर्गिक उद्रेकाने ही घटना घडली असे भूगूर्भशास्त्र सांगते.]

३) खालीलपैकी कोणते विधान योग्य आहे ते सांगा.
अ) सह्याद्रीच्या पूर्वेकडील जमीन मात्र सावकाश सपाटीकडे जाणारी आहे.
ब) या पठाराच्या प्रदेशाला देश महणतात.
क) देशावरील जमिनीचा पोत आणि कस यांत फार विविधता आहे.
१. फक्त अ व ब योग्य
२. फक्त ब व क योग्य
३. फक्त अ व क योग्य
४. वरील सर्व विधान योग्य
उत्तर : ४. वरील सर्व विधान योग्य

४) खालीलपैकी कोणते विधान योग्य आहे ते सांगा.
अ) वऱ्हाड-खानदेशकडची काळी जमीन आणि सांगली-सोलापूरकडची मळईची जमीन सुपीक आहे.
ब) नगर-सोलापूरकडाची जमीन बव्हंशी कोरडी, रूक्ष आणि परिणामी नापीक, कोकणच्या मानाने देशावरची शेती अधिक बरकतीची आहे.
क) एकंदरीत पाहता महाराष्ट्रातील लोकांना शेतीभाती पिकविण्यासाठी फार मेहनत करावी लागते.
१. फक्त अ योग्य
२. फक्त ब योग्य
३. फक्त ब व क योग्य
४. फक्त अ व क योग्य
उत्तर : ३. फक्त ब व क योग्य
[अ) वऱ्हाड-खानदेशकडची काळी जमीन आणि सातारा-कोल्हापूरकडची मळईची जमीन सुपीक आहे.]

५) खालीलपैकी कोणते विधान योग्य आहे ते सांगा.
१. भूमीच्या वैशिष्ट्यांबरोबर सृष्टी आणि हवामान यांतही विविधता निर्माण होणे स्वाभाविक आहे.
२. पावसाचे प्रमाण सर्वत्र भिन्नभिन्न असल्यामुळे महाराष्ट्राला अर्थातच एकजिनसी रूप नाही.
३. वरील दोन्ही योग्य
४. वरील दोन्ही अयोग्य
उत्तर : ३. वरील दोन्ही योग्य

६) कितव्या शतकात उद्योतनसूरी या जैन ग्रंथकाराने कुवलय माला नामक ग्रंथात रेखलेली मराठ्यांची प्रतिमा आजही यथातथ्य वाटते ?
१. सहाव्या
२. सातव्या
३. आठव्या
४. नवव्या
उत्तर : ३. आठव्या

७) खालीलपैकी कोणते विधान अयोग्य आहे ते सांगा.
अ) मराठे कलहप्रिय अभिमानी असलेल्या प्रसंग ओढवल्याशिवाय ते लढायला बाहेर पडत नाहीत.
ब) मूलत: शांतपणे शेतीभाती करणारा हा शेतकरी समाज आहे.
क) वायव्य आशियातल्या टोळ्यांप्रमाणे क्रूर लांडगेतोड करीत आक्रमण करणे, प्रचंड नरमेध आणि विध्वंस करणे मराठ्यांच्या स्वभावात नाही.
ड) वैऱ्याचा सूड घ्यावा, स्वातंत्र्य आणि स्वाभिमान यांचे रक्षण करावे आणि अन्यायाचा प्रतिकार करावा ही मराठ्यांची जीवनमूल्ये आहेत.
१. फक्त अ व ब अयोग्य
२. फक्त ब व क अयोग्य
३. फक्त अ व ड अयोग्य
४. फक्त क व ड अयोग्य
उत्तर : २. फक्त ब व क अयोग्य
[ब) मूलत: शांतपणे शेतीभाती करणारा हा कृषीवेल समाज आहे.
क) ईशान्य आशियातल्या टोळ्यांप्रमाणे क्रूर लांडगेतोड करीत आक्रमण करणे, प्रचंड नरमेध आणि विध्वंस करणे मराठ्यांच्या स्वभावात नाही.]

८) खाली काही सातवाहन बद्दल कोणती विधान योग्य आहे ते सांगा.
१. ख्रिस्ती कालगणनेच्या सुरवातीच्या काळात गोदातीरावरील प्रतिष्ठान म्हणजेच आताचे पैठण या ठिकाणाहून राज्य करणार्‍या सातवाहन राजघराण्यापासून महाराष्ट्राच्या इतिहासाची संगती सहजपणे लावला येते.
२. सातवाहन हे पहिले महाराष्ट्रीय राज्यकर्ते.
३. सातवाहनांनंतर पश्चिम महाराष्ट्रात त्रैकूटक, भांदकचे वाकाटक, चालुक्य, मान्यखेटचे राष्ट्रकूट आणि देवगिरीचे यादव हि राजघराणी विशेषत्वाने नावारूपास आली.
४. वरील सर्व योग्य
उत्तर : ४. वरील सर्व योग्य
______________________________________
MPSC Geography हे चॅनेल जॉईन करण्यासाठी @MPSCGeography येथे क्लिक करा , चॅनेल ओपन होईल , नंतर जॉईन वर क्लिक करा .
_______________________________________
Telegram.me/mpscGeography
नदियों के किनारे बसे भारत के प्रमुख नगर-
1.आगरा - यमुना - उत्तर प्रदेश
2.अहमदाबाद - साबरमती - गुजरात
3.इलाहाबाद - गंगा - उत्तर प्रदेश
4.अयोध्या - सरयू - उत्तर प्रदेश
5.बद्रीनाथ - गंगा - उत्तराखंड
6.कोलकाता - हुगली - पश्चिम बंगाल
7.कटक - महानदी - ओडिशा
8.नई दिल्ली - यमुना - दिल्ली
9.डिब्रूगढ़ - ब्रह्मपुत्र - असम
10.फिरोजपुर - सतलज - पंजाब
11.गुवाहाटी - ब्रह्मपुत्र - असम
12.हरिद्वार - गंगा - उत्तराखंड
13.हैदराबाद - मूसी - तेलंगाना
14.जबलपुर - नर्मदा - मध्य प्रदेश
15.कानपुर - गंगा - उत्तर प्रदेश
16.कोटा - चंबल - राजस्थान
17.जौनपुर - गोमती - उत्तर प्रदेश
18.पटना - गंगा - बिहार
19.राजमुंदरी - गोदावरी - आंध्र-प्रदेश
20.श्रीनगर - झेलम - जम्मू और कश्मीर
21.सूरत - ताप्ती - गुजरात
22.तिरूचिरापल्ली - कावेरी - तमिलनाडु
23.वाराणसी - गंगा - उत्तर प्रदेश
24.विजयवाडा - कृष्णा - आंध्र प्रदेश
25.वडोदरा विश्वमित्री गुजरात
26.मथुरा - यमुना - उत्तर प्रदेश
27.औरैया - यमुना - उत्तर प्रदेश
28.इटावा - यमुना - उत्तर प्रदेश
29.बंगलौर - वृषभावती - कर्नाटक
30.फर्रुखाबाद - गंगा - उत्तर प्रदेश
31.फतेहगढ़ - गंगा - उत्तर प्रदेश
32.कन्नौज - गंगा - उत्तर प्रदेश
33.मंगलौर - नेत्रवती - कर्नाटक
34.शिमोगा - तुंगा नदी - कर्नाटक
35.भद्रावती - भद्रा - कर्नाटक
36.होसपेट - तुंगभद्रा - कर्नाटक
37.कारवार - काली - कर्नाटक
38.बागलकोट - घटप्रभा - कर्नाटक
39.होन्नावर - श्रावती - कर्नाटक
40.ग्वालियर - चंबल - मध्य प्रदेश
41.गोरखपुर - राप्ती - उत्तर प्रदेश
42.लखनऊ - गोमती - उत्तर प्रदेश
43.कानपुर - छावनी - गंगा उत्तर प्रदेश
44.शुक्लागंज - गंगा - उत्तर प्रदेश
45.चकेरी - गंगा - उत्तर प्रदेश
46.मालेगांव - गिर्ना नदी - महाराष्ट्र
47.संबलपुर - महानदी - ओडिशा
48.राउरकेला - ब्राह्मणी - ओडिशा
49.पुणे - मुथा - महाराष्ट्र
50.दमन - गंगा नदी - दमन
51.मदुरै - वैगई - तमिलनाडु
52.तिरुचिरापल्ली - कावेरी - तमिलनाडु
53.चेन्नई - अड्यार - तमिलनाडु
54.कोयंबटूर - नोय्याल - तमिलनाडु
55.इरोड - कावेरी - तमिलनाडु
56.तिरुनेलवेली - थमीरबारानी - तमिलनाडु
57.भरूच - नर्मदा - गुजरात
58.कर्जत - उल्हास - महाराष्ट्र
59.नासिक - गोदावरी - महाराष्ट्र
60.महाड - सावित्री - महाराष्ट्र
61.नांदेड़ - गोदावरी - महाराष्ट्र
62.नेल्लोर - पेन्नार - आंध्र प्रदेश
63.निजामाबाद - गोदावरी - आंध्र प्रदेश
64.सांगली - कृष्णा - महाराष्ट्र
65.कराड - कृष्णा - महाराष्ट्र
66.हाजीपुर - गंगा - बिहार
67.उज्जैन - शिप्रा - मध्य प्रदेश.
________________________________________

Join us
@eMPSCkatta
@MPSCEnglish
@marathi
@MPSCEconomics
@MPSCGeography
@chalughadamodi
Various National Park and Wild Life Century for Upcoming Exams
(Y) (Y) (Y) (Y)
Jim Corbett National Park – Uttrakhand

1. Kaziranga National Park – Assam

2. Bandipur National Park – Karnataka

3. Bandhavgarh National Park – Madhya Pradesh

4. Kanha National Park – Madhya Pradesh

5. Gir National Park & Sasan Gir Sanctuary – Gujarat

6. Keoladeo Bird Sanctuary/ Bharatpur National Park
-Rajasthan

7. Manas Wildlife Sanctuary – Assam

8. Sariska National Park – Rajasthan

9. Periyar Wildlife Sanctuary – Kerala

10.Pench National Park – Madhya Pradesh

11. Ranthambore National Park - Rajasthan

12. Nagarhole National Park – Karnataka

13. Sunderbans Wildlife Sanctuary– West Bengal

14. Dudhwa National Park – Uttar Pradesh

15. Panna National Park – Madhya Pradesh

16. Chinnar Wildlife Sanctuary – Kerala

17. Rajaji National Park – Uttrakhand

18. Dandeli National Park – Karnataka

19.Similipal National Park – Odisha

20. Sanjay Gandhi National Park – Maharashtra
_____________________________________
Telegram.me/MPSCGeography
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰

🔹महाराष्ट्रातील आंतरराज्यीय प्रकल्प:

प्रकल्प सहभागी राज्यपेंच प्रकल्प

महाराष्ट्र+मध्यप्रदेश तिल्लारी प्रकल्प

महाराष्ट्र+गोवा
दूध गंगा प्रकल्प

महाराष्ट्र+कर्नाटक
लोअर पैनगंगा प्रकल्प

महाराष्ट्र+आंध्रप्रदेश कालीसरार प्रकल्प

महाराष्ट्र+मध्यप्रदेश
लेंडी प्रकल्प


आमचे चॅनेल जॉईन करण्यासाठी @MPSCGeography येथे क्लिक करा ..
____________________________________
Telegram.me/MPSCGeography
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🌞सन 2006 सालानंतर खालीलपैकी कोणत्या ग्रहाला/सूर्यमालेतील ग्रह मानले जात नाही, परंतु बटुग्रह म्हणून ओळखण्यात येते
1⃣बुध
2⃣युरेनस
3⃣नेपच्यून
4⃣प्लूटो
____________________________________
Join us here @MPSCGeography
🎀खालीलपैकी कोणत्या दोन देशांमधील सीमारेषा हि मॅकमोहन रेषा आहे
1⃣भारत & पाकिस्तान
2⃣भारत & बांगलादेश
3⃣भारत & चीन
4⃣भारत & नेपाल
________________________________
Join us here @MPSCGeography
🔰 महाराष्ट्रातील प्रमुख कृषि संशोधन संस्था.


🔗 मध्यवर्ती 🌾 ऊस संशोधन केंद्र, :-पाडेगांव (सातारा).

🔗 गवत 🌿 संशोधन केंद्र, :-पालघर.

🔗 नारळ 🍐 संशोधन केंद्र, :-भाटय़े (रत्नागिरी).

🔗 सुपारी 🌰 संशोधन केंद्र, :-श्रीवर्धन (रायगड).

🔗 काजू 🍐 संशोधन केंद्र, :-वेंगुर्ला (सिंधुदुर्ग).

🔗 केळी 🍌 संशोधन केंद्र, :-यावल (जळगाव).

🔗 हळद 🌼 संशोधन केंद्र, :-डिग्रज (सांगली).

🔗 राष्ट्रीय डाळिंब 🍅 संशोधन केंद्र, हिरज :-केगांव (सोलापूर).

🔗 राष्ट्रीय 🌰 कांदा- लसून संशोधन केंद्र :-राजगुरूनगर (पुणे).
_______________________________________
Join us here @MPSCGeography
Forwarded from MPSC Material
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM