👆👆👆👆👆
صاعقه نشانی از قدرت خداست و پدیده ای طبیعی که اصولا غیر قابل پیش بینی است.
شرکت مهندسی تونیر تلاش میکند با ارایه مطالب مفید درخصوص راهکارهای محافظتی در برابر برخورد مستقیم صاعقه و آثار ثانویه ناشی از آن , جامعه مهندسین را با استانداردهای بین المللی روز دنیا آشنا نماید.
با معرفی ما به دوستانتان , در محقق شدن اهدافمان یاری نمایید.
با تشکر
@LightningEarthing
صاعقه نشانی از قدرت خداست و پدیده ای طبیعی که اصولا غیر قابل پیش بینی است.
شرکت مهندسی تونیر تلاش میکند با ارایه مطالب مفید درخصوص راهکارهای محافظتی در برابر برخورد مستقیم صاعقه و آثار ثانویه ناشی از آن , جامعه مهندسین را با استانداردهای بین المللی روز دنیا آشنا نماید.
با معرفی ما به دوستانتان , در محقق شدن اهدافمان یاری نمایید.
با تشکر
@LightningEarthing
🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩
اصولا تخیله جریان صاعقه به زمین در حالت های زیر خلاصه میشود:
@LightningEarthing
تخلیه های بسمت پایین Downward
تخلیه های بسمت بالا Upward
و معمولا موج انتقالی در صاعقه حامل بارهای منفی یا مثبت است که در زیر تصاویر و حالتهای مدل شده جریان تخلیه نمایش داده شده است:
@LightningEarthing
👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇
اصولا تخیله جریان صاعقه به زمین در حالت های زیر خلاصه میشود:
@LightningEarthing
تخلیه های بسمت پایین Downward
تخلیه های بسمت بالا Upward
و معمولا موج انتقالی در صاعقه حامل بارهای منفی یا مثبت است که در زیر تصاویر و حالتهای مدل شده جریان تخلیه نمایش داده شده است:
@LightningEarthing
👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇
شکل موجهای مدل شده پالس لحظه ای صاعقه با بارهای مختلف بصورت Downward
@LightningEarthing
@LightningEarthing
شکل موجهای مدل شده پالس لحظه ای صاعقه با بارهای مختلف بصورت Upward
@LightningEarthing
@LightningEarthing
👆👆👆👆👆👆👆👆👆
در روزهای آتی درخصوص اثرات تخلیه هایی با شکل موج های مدل شده بالا را شرح خواهیم داد و در نهایت راهکارهای مقابله با آن
@LightningEarthing
در روزهای آتی درخصوص اثرات تخلیه هایی با شکل موج های مدل شده بالا را شرح خواهیم داد و در نهایت راهکارهای مقابله با آن
@LightningEarthing
⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️
خرابيهاي ناشي از صاعقه
@LightningEarthing
1- صدمات به ساختمانها و سازه ها :
برخورد صاعقه به يك ساختمان ، مي تواند منجر به خرابي بدنه ساختمان و نيز آسيب به محتويات آن و ساكنين شود . اين صدمات مي تواند حتي به محيط و يا ساختمانهاي مجاور نيز سرايت كرده و يا مشكلات زيست محيطي پديدآورد . ميزان آسيب ها بستگي به كاربري ساختمان و مشخصات صاعقه دارد.
اثر برخورد صاعقه به يك سازه :
با توجه به تحقيقات شركت مهندسي تونير عوامل زير نوع آسيب هاي به يك ساختمان را مشخص مي كند.
@LightningEarthing
- بدنه و سازه ساختمان ( چوب ، آجر ، بتن مسلح ، اسكلت فلزي )
- كاربري ساختمان (مسكوني ، مزرعه ، تئاتر ، مدرسه ، بيمارستان ، سايت صنعتي و .... )
- ساكنين و محتويات ساختمان (انسان ، حيوان ، مواد قابل اشتعال و انفجار ، تجهيزات الكتريكي و الكترونيكي حساس )
- خطوط خدماتي ورودي (خط تغذيه ، مخابرات و خطوط لوله و .... )
- تمهيدات موجود و يا فراهم شده حفاظتي (تامين حفاظت مناسب براي كاهش صدمات فيزيكي ، خطرات انساني و آسيب به تجهيزات داخلي )
- ميزان گستردگي خطرات (امكان تخليه سخت ساكنين ، خطرات پيراموني و زيست محيطي )
منابع و انواع صدمات به يك سازه :
بنا به نوع و محل تخليه جريان صاعقه ، وضعيت هاي زير موجب بروز صدمات به يك سازه خواهدشد.
@LightningEarthing
- ضربه مستقيم به ساختمان .
- ضربه در محدوده مجاور ساختمان .
- ضربه مستقيم به خطوط خدماتي ورودي .
- ضربه در مجاورت خطوط خدماتي ورودي .
برخورد صاعقه به ساختمان مي تواند منجر به آسيب مكانيكي ، حريق و انفجار در اثر حرارت ايجـاد شـده درنقطـه جرقـه بعلـت انـرژي ايجادشـده در هاديهاي مسير عبور جريان و يا نقطه تخليه بار الكتريكي ، گردد . (@LightningEarthing) كوپلاژ اهمي و سلفي بر روي هاديها موجب بروز اختلاف پتانسيل شديد شده و بخشي از جريان صاعقه را به تاسيسات منتقل مي كند. در اين حالت صدمات ناشي از پتانسيلهاي گام و تماس نيز جان انسانها را به خطر مي اندازد.
@LightningEarthing
خرابيهاي ناشي از صاعقه
@LightningEarthing
1- صدمات به ساختمانها و سازه ها :
برخورد صاعقه به يك ساختمان ، مي تواند منجر به خرابي بدنه ساختمان و نيز آسيب به محتويات آن و ساكنين شود . اين صدمات مي تواند حتي به محيط و يا ساختمانهاي مجاور نيز سرايت كرده و يا مشكلات زيست محيطي پديدآورد . ميزان آسيب ها بستگي به كاربري ساختمان و مشخصات صاعقه دارد.
اثر برخورد صاعقه به يك سازه :
با توجه به تحقيقات شركت مهندسي تونير عوامل زير نوع آسيب هاي به يك ساختمان را مشخص مي كند.
@LightningEarthing
- بدنه و سازه ساختمان ( چوب ، آجر ، بتن مسلح ، اسكلت فلزي )
- كاربري ساختمان (مسكوني ، مزرعه ، تئاتر ، مدرسه ، بيمارستان ، سايت صنعتي و .... )
- ساكنين و محتويات ساختمان (انسان ، حيوان ، مواد قابل اشتعال و انفجار ، تجهيزات الكتريكي و الكترونيكي حساس )
- خطوط خدماتي ورودي (خط تغذيه ، مخابرات و خطوط لوله و .... )
- تمهيدات موجود و يا فراهم شده حفاظتي (تامين حفاظت مناسب براي كاهش صدمات فيزيكي ، خطرات انساني و آسيب به تجهيزات داخلي )
- ميزان گستردگي خطرات (امكان تخليه سخت ساكنين ، خطرات پيراموني و زيست محيطي )
منابع و انواع صدمات به يك سازه :
بنا به نوع و محل تخليه جريان صاعقه ، وضعيت هاي زير موجب بروز صدمات به يك سازه خواهدشد.
@LightningEarthing
- ضربه مستقيم به ساختمان .
- ضربه در محدوده مجاور ساختمان .
- ضربه مستقيم به خطوط خدماتي ورودي .
- ضربه در مجاورت خطوط خدماتي ورودي .
برخورد صاعقه به ساختمان مي تواند منجر به آسيب مكانيكي ، حريق و انفجار در اثر حرارت ايجـاد شـده درنقطـه جرقـه بعلـت انـرژي ايجادشـده در هاديهاي مسير عبور جريان و يا نقطه تخليه بار الكتريكي ، گردد . (@LightningEarthing) كوپلاژ اهمي و سلفي بر روي هاديها موجب بروز اختلاف پتانسيل شديد شده و بخشي از جريان صاعقه را به تاسيسات منتقل مي كند. در اين حالت صدمات ناشي از پتانسيلهاي گام و تماس نيز جان انسانها را به خطر مي اندازد.
@LightningEarthing
🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩
خرابيهاي ناشي از صاعقه
@LightningEarthing
2- صدمات به خطوط خدماتي ورودي :
اثرات صاعقه برروي خطوط هادي ورودي به ساختمان ميتواند منجر به صدمات فيزيكي به تنهايي و نيز آسيب به تجهيزات الكتريكي و الكترون يكي متصل به آنها گردد .
ميزان گسترش اين حوادث بستگي به مشخصات خطوط ورودي ، نوع و گستردگي سيستم هاي الكتريكي – الكترونيكي و نيز مشخصات صاعقه دارد.
اثرات صاعقه به خطوط خدماتي ورودي :
عوامل زير نوع آسيب هاي خطوط هادي ورودي را تعيين مي كند :
@LightningEarthing
- ساختار خطوط ( هوايي ، زميني ، بود و نبود شيلد ، فيبرنوري ، لوله هاي پلاستيكي و يا فلزي )
- كاربري خطوط (مخابرات ، تغذيه ، لوله هاي آب و گاز )
- تمهيدات حفاظتي موجود و يا تامين شده (سيم شيلددار ، SPD (@LightningEarthing) ، خطوط رزرو ، منابع و مخازن آب ، ژنراتور و منابع تغذيه اضطراري و ... )
صدمات ناشي از هدايت جريان صاعقه ازطريق هاديهاي خدماتي ورودي به ساختمان مي تواند به شرح زير باشد :
- ذوب شدگي كابلها و شيلد آنها .
- آسيب جدي به تجهيزات متصل شده به اين خطوط به علت جرقه هاي ناشي از كوپلاژ مقاومتي و شكست عايقي تجهيزات .
- جرقه ميان دوسر واشرهاي عايق فلنج هاي لوله هايي كه حفاظت كاتديك شده اند و يا اتصالات آنها .
@LightningEarthing
برخورد صاعقه به خطوط خدماتي ورودي به ساختمان مي تواند ، موجب هدايت جريان صاعقه به داخل ساختمان و بروز جرقه و اضافه ولتاژهـاي ناگهاني شود. اين جرقه ها ممكنست منجر به صدمات و آسيب هاي فيزيكي ، آتش سوزي و انفجار گردد .
اين جريانهاي شوك كه بر روي هاديها موجب اختلاف پتانسيل خطرناك مي شوند ، از دلايل آسيب به انسانها دراثر تماس با ولتاژ غيرمجاز خ واهدبود . خرابي تجهيزات الكتريكي و الكترونيكي از نتايج انتقال جريان به داخل سازه مي باشد .
@LightningEarthing
🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩
خرابيهاي ناشي از صاعقه
@LightningEarthing
2- صدمات به خطوط خدماتي ورودي :
اثرات صاعقه برروي خطوط هادي ورودي به ساختمان ميتواند منجر به صدمات فيزيكي به تنهايي و نيز آسيب به تجهيزات الكتريكي و الكترون يكي متصل به آنها گردد .
ميزان گسترش اين حوادث بستگي به مشخصات خطوط ورودي ، نوع و گستردگي سيستم هاي الكتريكي – الكترونيكي و نيز مشخصات صاعقه دارد.
اثرات صاعقه به خطوط خدماتي ورودي :
عوامل زير نوع آسيب هاي خطوط هادي ورودي را تعيين مي كند :
@LightningEarthing
- ساختار خطوط ( هوايي ، زميني ، بود و نبود شيلد ، فيبرنوري ، لوله هاي پلاستيكي و يا فلزي )
- كاربري خطوط (مخابرات ، تغذيه ، لوله هاي آب و گاز )
- تمهيدات حفاظتي موجود و يا تامين شده (سيم شيلددار ، SPD (@LightningEarthing) ، خطوط رزرو ، منابع و مخازن آب ، ژنراتور و منابع تغذيه اضطراري و ... )
صدمات ناشي از هدايت جريان صاعقه ازطريق هاديهاي خدماتي ورودي به ساختمان مي تواند به شرح زير باشد :
- ذوب شدگي كابلها و شيلد آنها .
- آسيب جدي به تجهيزات متصل شده به اين خطوط به علت جرقه هاي ناشي از كوپلاژ مقاومتي و شكست عايقي تجهيزات .
- جرقه ميان دوسر واشرهاي عايق فلنج هاي لوله هايي كه حفاظت كاتديك شده اند و يا اتصالات آنها .
@LightningEarthing
برخورد صاعقه به خطوط خدماتي ورودي به ساختمان مي تواند ، موجب هدايت جريان صاعقه به داخل ساختمان و بروز جرقه و اضافه ولتاژهـاي ناگهاني شود. اين جرقه ها ممكنست منجر به صدمات و آسيب هاي فيزيكي ، آتش سوزي و انفجار گردد .
اين جريانهاي شوك كه بر روي هاديها موجب اختلاف پتانسيل خطرناك مي شوند ، از دلايل آسيب به انسانها دراثر تماس با ولتاژ غيرمجاز خ واهدبود . خرابي تجهيزات الكتريكي و الكترونيكي از نتايج انتقال جريان به داخل سازه مي باشد .
@LightningEarthing
🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩🌩
با توجه به توضیحات بالا و چگونگی شکل گیری صاعقه , انواع شکل موجهای مثبت و منفی آن و اثرات ناشی از آن ,
حال شرکت مهندسی تونیر قصد دارد نحوه راه اندازی سیستم حفاظت در برابر صاعقه شامل：
- واحد جذب
- هادی انتقال جریان صاعقه
- سیستم ارتینگ و هم پتانسیل سازی
- نصب ارسترهای حفاظتی
را طی روزهای آینده آموزش دهد.
امشب：
تعریف کلی سیستم حفاظت در برابر صاعقه
@LightningEarthing
👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇
حال شرکت مهندسی تونیر قصد دارد نحوه راه اندازی سیستم حفاظت در برابر صاعقه شامل：
- واحد جذب
- هادی انتقال جریان صاعقه
- سیستم ارتینگ و هم پتانسیل سازی
- نصب ارسترهای حفاظتی
را طی روزهای آینده آموزش دهد.
امشب：
تعریف کلی سیستم حفاظت در برابر صاعقه
@LightningEarthing
👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇
⛈⛈⛈⛈⛈⛈⛈⛈⛈
⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️
سيستم حفاظت در مقابل صاعقه (Lightning Protection System-LPS ) :
@LightningEarthing
ساختمان و تأسيسات بيروني مورد حفاظت مي بايست در منطقه حفاظتي LPZ0B) 0B) قرارگيرند ، بدين منظور طراحي و اجـراي سيسـتم حفاظـت در مقابل صاعقه (LPS) ضروري است .
به استناد استانداردهاي بين المللي ، شركت مهندسي تونير يك سيستم حفاظتي را به دو بخش حفاظت بيروني و حفاظت داخلي ، تقسيم بندي مي نمايد .
1) وظيفه سيستم حفاظت بيروني (External LPS - @LightningEarthing) عبارتست از :
- جلوگيري از برخورد مستقيم ضربه صاعقه به ساختمان و تأسيسات بيروني ( توسط پايانه هوائي )
- هدايت جريان صاعقه به زمين بطور ايمن ( توسط سيستم هاديهاي پائين برنده )
- پراكنده كردن و خنثي سازي جريان صاعقه با زمين (توسط سيستم پايانه زمين )
2) وظيفه سيستم حفاظت داخلي (Internal LPS- @LightningEarthing) عبارتست از :
- جلوگيري از بروز جرقه هاي خطرناك در داخل ساختمان با ايجاد سيستم هم پتانسيل و يا تأمين فاصله هاي ايمن ميان عناصر تشكيل دهنده سيستم حفاظت بيروني ، با ساير هاديهاي الكتريكي موجود در ساختمان .
ملاحظات : پس از تعيين ترازحفـاظتي مورد نياز (LPL I , II , III , IV) توسط واحد طراحي شركت مهندسي تونير و متناظر با آنها مي بايست شعاع " گوي غلتان " ، " ابعاد شبكه " و " زاويه حفاظتي" را جهت حفاظت بيروني ساختمان تعريف نموده و باتوجه به قوانين و مقررات اجرائي و ساير ملاحظات درخصوص جنس مواد ، نوع ، اندازه ها و مقاطع آنها ، اقدام به طراحي سيستم حفاظتي كرد .
@LightningEarthing
- ضروري است در داخل و خارج ساختمان به منظور حفاظت انسانها در مقابل خطر ولتاژ تماس و گام ، ملاحظات ايمني از قبيل هم پتانسيل سازي هاديهاي ورودي به ساختمان و همچنين شبكه بندي (MESH) و يا عايق سازي سطوح بيروني و نصب علائم هشداردهنده ، بكارگرفته شود.
- مي بايست به منظور حفاظت تجهيزات داخلي ، سيستم حفاظتي مناسب جهت كاهش اثرات ناشي از تخليه مستقيم صاعقه و ضربه الكترومغناطيسي (LEMP) آن توسط وسايل حفاظتي (SPD) و شيلدينگ مناسب پيش بيني گردد بطوريكه :
@LightningEarthing
• اضافه ولتاژهائي كه در اثر برخورد مستقيم صاعقه به ساختمان و ايجاد كوپلاژهاي مقاومتي و سلفي پديد مي آيند ، حذف گردند
• اضافه ولتاژهائي كه در اثر اصابت صاعقه به اطراف ساختمان و بروز ميدان الكترومغناطيسي بوده و برروي هاديها القا مي گردند ، محدود شوند
• اضافه ولتاژهائي كه در اثر برخورد مستقيم صاعقه بر روي خطوط ورودي به ساختمان ظاهرشده و به تجهيزات منتقل مي شوند حذف گردند
• ميدانهاي الكترومغناطيسي داخل محيط كه برروي هاديهاي اتصال يافته به تجهيزات ، اضافه ولتاژهائي القائي ايجاد مي كنند محدود شوند
@LightningEarthing
⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️
سيستم حفاظت در مقابل صاعقه (Lightning Protection System-LPS ) :
@LightningEarthing
ساختمان و تأسيسات بيروني مورد حفاظت مي بايست در منطقه حفاظتي LPZ0B) 0B) قرارگيرند ، بدين منظور طراحي و اجـراي سيسـتم حفاظـت در مقابل صاعقه (LPS) ضروري است .
به استناد استانداردهاي بين المللي ، شركت مهندسي تونير يك سيستم حفاظتي را به دو بخش حفاظت بيروني و حفاظت داخلي ، تقسيم بندي مي نمايد .
1) وظيفه سيستم حفاظت بيروني (External LPS - @LightningEarthing) عبارتست از :
- جلوگيري از برخورد مستقيم ضربه صاعقه به ساختمان و تأسيسات بيروني ( توسط پايانه هوائي )
- هدايت جريان صاعقه به زمين بطور ايمن ( توسط سيستم هاديهاي پائين برنده )
- پراكنده كردن و خنثي سازي جريان صاعقه با زمين (توسط سيستم پايانه زمين )
2) وظيفه سيستم حفاظت داخلي (Internal LPS- @LightningEarthing) عبارتست از :
- جلوگيري از بروز جرقه هاي خطرناك در داخل ساختمان با ايجاد سيستم هم پتانسيل و يا تأمين فاصله هاي ايمن ميان عناصر تشكيل دهنده سيستم حفاظت بيروني ، با ساير هاديهاي الكتريكي موجود در ساختمان .
ملاحظات : پس از تعيين ترازحفـاظتي مورد نياز (LPL I , II , III , IV) توسط واحد طراحي شركت مهندسي تونير و متناظر با آنها مي بايست شعاع " گوي غلتان " ، " ابعاد شبكه " و " زاويه حفاظتي" را جهت حفاظت بيروني ساختمان تعريف نموده و باتوجه به قوانين و مقررات اجرائي و ساير ملاحظات درخصوص جنس مواد ، نوع ، اندازه ها و مقاطع آنها ، اقدام به طراحي سيستم حفاظتي كرد .
@LightningEarthing
- ضروري است در داخل و خارج ساختمان به منظور حفاظت انسانها در مقابل خطر ولتاژ تماس و گام ، ملاحظات ايمني از قبيل هم پتانسيل سازي هاديهاي ورودي به ساختمان و همچنين شبكه بندي (MESH) و يا عايق سازي سطوح بيروني و نصب علائم هشداردهنده ، بكارگرفته شود.
- مي بايست به منظور حفاظت تجهيزات داخلي ، سيستم حفاظتي مناسب جهت كاهش اثرات ناشي از تخليه مستقيم صاعقه و ضربه الكترومغناطيسي (LEMP) آن توسط وسايل حفاظتي (SPD) و شيلدينگ مناسب پيش بيني گردد بطوريكه :
@LightningEarthing
• اضافه ولتاژهائي كه در اثر برخورد مستقيم صاعقه به ساختمان و ايجاد كوپلاژهاي مقاومتي و سلفي پديد مي آيند ، حذف گردند
• اضافه ولتاژهائي كه در اثر اصابت صاعقه به اطراف ساختمان و بروز ميدان الكترومغناطيسي بوده و برروي هاديها القا مي گردند ، محدود شوند
• اضافه ولتاژهائي كه در اثر برخورد مستقيم صاعقه بر روي خطوط ورودي به ساختمان ظاهرشده و به تجهيزات منتقل مي شوند حذف گردند
• ميدانهاي الكترومغناطيسي داخل محيط كه برروي هاديهاي اتصال يافته به تجهيزات ، اضافه ولتاژهائي القائي ايجاد مي كنند محدود شوند
@LightningEarthing
👆👆👆👆👆👆👆👆👆
با توجه به شناخت كلي از سيستم حفاظت در برابر صاعقه ، در مرحله اول ، طريقه انتخاب نوع LPL و واحد جذب شرح داده خواهد شد :
@LightningEarthing
انتخاب نوع سيستم حفاظت در برابر صاعقه (LPS) :
چهار نوع سيستم حفاظتي متناظر با ترازحفاظتي موردنياز (LPL) شامل نوع I و II و III و IV وجود دارد .
مي توان براي ايستگاههاي مخابراتي ، مراكز PC , SC و سوئيچ شهري و ايستگاههاي مـايكروويو و ديتـا و .... كـه در منـاطق شـهري مسـتقر هستند ، انواع مختلف سيستم حفاظتي را پس از محاسبه تراز حفاظتي مورد نياز (LPL) انتخاب ، طراحي و اجرا نمود .
@LightningEarthing
اطلاعات مورد نياز جهت طراحي سيستم كه به LPL انتخاب شده بستگي دارند عبارتند از :
- مقادير و مشخصات جريان صاعقه ، بار و انرژي
- شعاع " گوي غلتان " و " اندازه شبكه" و " زاويه حفاظتي"
- فواصل ميان هاديهاي پائين برنده جريان صاعقه
- حداقل طول الكترود زمين
- محاسبه فواصل ايمني
در هنگام طراحي LPS توسط شرکت مهندسی تونیر ، درصورتي كه ساختمان درحال احداث باشد ، مي بايست امكان استفاده از قطعات فلزي سازه ساختمان بعنـوان اجزائـي از سيستم LPS - @LightningEarthing ، موردتوجه قرارگيرند . درآن صورت ايجاد پيوستگي ميان آرماتورهاي ستون و پي و يا اسكلت فلزي سـاختمان ، بطوريكـه مقاومـت الكتريكي كل استراكچر بيش از Ω 0.2 نباشد ، مي بايست در هنگام بناي سازه ، در دستوركار اجراي ساختمان قرارگيرد .
انتخاب سيستم حفاظت بيروني(External LPS)
سيستم حفاظت خارجي به منظور جلوگيري از برخورد مستقيم صاعقه به بام و بدنه ساختمان و انتقال جريان آن به زمين ، بدون اينكه موجب صدمات حرارت ( آتش سوزي ، انفجـار ) و مكانيكي گردد ، اجرا مي شود .
سيستم LPS جداسازي نشده (Non Isolated LPS – www.toonir.com) :
• دراكثر موارد اجزاء سيستم حفاظت بيروني مي تواند برروي سازه مورد حفاظت و در تماس مستقيم با بدنه ساختمان نصب گردد .
سيستم LPS جداسازي شده (Isolated LPS – www.toonir.com) :
• در سازه هائي كه اثرات حرارتي ناشي از عبور جريان صاعقه از اجزاء سيستم حفاظت ، موجب آتش سوزي و انفجار پوشش ديوارهـا و بـام مـيشود مي بايست ، هاديهاي جذب (پايانه هوائي ) و پائين برنده جريان صاعقه بطور جدا (ايزوله) برروي بدنه سـاختمان نصـب گردنـد (شرکت مهندسی تونیر) . درايـن روش فاصله اجزاي سيستم پايانه هوائي از شيئي موردحفاظت مي بايست بيش از 40Cm باشد.
@LightningEarthing
با توجه به شناخت كلي از سيستم حفاظت در برابر صاعقه ، در مرحله اول ، طريقه انتخاب نوع LPL و واحد جذب شرح داده خواهد شد :
@LightningEarthing
انتخاب نوع سيستم حفاظت در برابر صاعقه (LPS) :
چهار نوع سيستم حفاظتي متناظر با ترازحفاظتي موردنياز (LPL) شامل نوع I و II و III و IV وجود دارد .
مي توان براي ايستگاههاي مخابراتي ، مراكز PC , SC و سوئيچ شهري و ايستگاههاي مـايكروويو و ديتـا و .... كـه در منـاطق شـهري مسـتقر هستند ، انواع مختلف سيستم حفاظتي را پس از محاسبه تراز حفاظتي مورد نياز (LPL) انتخاب ، طراحي و اجرا نمود .
@LightningEarthing
اطلاعات مورد نياز جهت طراحي سيستم كه به LPL انتخاب شده بستگي دارند عبارتند از :
- مقادير و مشخصات جريان صاعقه ، بار و انرژي
- شعاع " گوي غلتان " و " اندازه شبكه" و " زاويه حفاظتي"
- فواصل ميان هاديهاي پائين برنده جريان صاعقه
- حداقل طول الكترود زمين
- محاسبه فواصل ايمني
در هنگام طراحي LPS توسط شرکت مهندسی تونیر ، درصورتي كه ساختمان درحال احداث باشد ، مي بايست امكان استفاده از قطعات فلزي سازه ساختمان بعنـوان اجزائـي از سيستم LPS - @LightningEarthing ، موردتوجه قرارگيرند . درآن صورت ايجاد پيوستگي ميان آرماتورهاي ستون و پي و يا اسكلت فلزي سـاختمان ، بطوريكـه مقاومـت الكتريكي كل استراكچر بيش از Ω 0.2 نباشد ، مي بايست در هنگام بناي سازه ، در دستوركار اجراي ساختمان قرارگيرد .
انتخاب سيستم حفاظت بيروني(External LPS)
سيستم حفاظت خارجي به منظور جلوگيري از برخورد مستقيم صاعقه به بام و بدنه ساختمان و انتقال جريان آن به زمين ، بدون اينكه موجب صدمات حرارت ( آتش سوزي ، انفجـار ) و مكانيكي گردد ، اجرا مي شود .
سيستم LPS جداسازي نشده (Non Isolated LPS – www.toonir.com) :
• دراكثر موارد اجزاء سيستم حفاظت بيروني مي تواند برروي سازه مورد حفاظت و در تماس مستقيم با بدنه ساختمان نصب گردد .
سيستم LPS جداسازي شده (Isolated LPS – www.toonir.com) :
• در سازه هائي كه اثرات حرارتي ناشي از عبور جريان صاعقه از اجزاء سيستم حفاظت ، موجب آتش سوزي و انفجار پوشش ديوارهـا و بـام مـيشود مي بايست ، هاديهاي جذب (پايانه هوائي ) و پائين برنده جريان صاعقه بطور جدا (ايزوله) برروي بدنه سـاختمان نصـب گردنـد (شرکت مهندسی تونیر) . درايـن روش فاصله اجزاي سيستم پايانه هوائي از شيئي موردحفاظت مي بايست بيش از 40Cm باشد.
@LightningEarthing
انواع هاديهاي جذب صاعقه در سيستم پايانه هوائي ( Air Termination System-@LightningEarthing) :
هاديهاي پايانه هاي هوائي كه به منظور دريافت ضربه مستقيم صاعقه برروي سازه موردحفاظت نصب مي گردند ، مي توانند يكي يا تركيبي از انواع زيـر باشند :
الف - ميله ها ( Rods)
ب - سيمهاي آويز بهم متصل شده (Stretched wire)
ج - هاديهاي شبكه بندي شده ( Meshed Conductor)
تذكر : ميله هاي ساده كه به طور انفرادي روي بام قرارداده مي شوند ، مي بايست جهت توزيع جريان صاعقه به يكديگر متصل شوند .
@LightningEarthing
قرارگيري پايانه هوائي :
هاديهاي پايانه هوائي مي بايست در نقاطي كه در معرض برخورد صاعقه هستند مانند گوشه ها ، لبه ها ، روي بام و در بالاترين نقطـه نمـاي سـاختمان نصب گردند .
چگونگي نصب پايانه هوائي
- روش زاويه حفاظتي : براي حفاظت سازه هائي با شكل ساده و ساير تأسيسات كوچك با ارتفاع محدود ، مورداستفاده قرار مي گيرد .
- روش گوي غلتان : استفاده از اين روش براي كليه سازه ها مناسب است
- روش شبكه بندي : براي حفاظت سطوح وسيع مانند سطح روي بامها بكار مي رود
بكار گيري روش زاويه حفاظتي براي نصب پايانه هوايي (Protective angle method-@LightningEarthing )
• فضاي مورد حفاظت مي بايست كاملاً در مخروط حفاظتي ايجاد شده توسط ميله محصور گردد .
• براي تعيين ابعاد مخروط حفاظتي مي بايست تنها ابعاد فيزيكي بخش فلزي ميله مورد توجه قرار گيرد .
• فضاي حفاظت شده توسط يك ميله عمودي بصورت يك مخروط قائم مي باشد كه راس آن برنوك ميله منطبق شـده اسـت و زاويـه آن (α) متناسب با منحني تصوير با توجه به ترازهاي مختلف حفاظتي ، متفاوت خواهدبود
بكارگيري روش گوي غلتان براي نصب هاديهاي پايانه هوايي (Rolling Sphere method-@LightningEarthing )
در اين روش با غلتاندن " گوي غلتان" به بدنه خارجي ساختمان از تمامي جهات و يافتن نقاط تماس گوي با ساختمان ، محل نصب هاديهاي پايانه هوايي مشخص مي شوند. دراين روش ، نقاطي از ساختمان كه در تماس با گوي قرارنمي گيرند ، حفاظت شده و نياز به نصب هادي پايانه هـوائي نمـي باشد.شعاع گوي غلتان متناسب با تراز حفاظتي (Level I-IV) برابر 20 , 30 , 45 , 60 متر خواهد بود.
بكارگيري روش "شبكه بندي" براي نصب هاديهاي پايانه هوايي (Meshed Conductor method-@LightningEarthing )
براي حفاظت سطوح صاف ، هاديهاي شبكه بندي شده كه تمامي سطح بام را بپوشاند ، به نظر کارشناسان شرکت مهندسی تونیر بهترين روش براي حفاظت سطح مورد نظر مي باشند .
الف) هاديهاي پايانه هوايي مي بايست در نقاط زير نصب شوند :
- گوشه ها و لبه هاي تيز بام .
- بر روي برآمدگيهاي بام .
- بر روي راس شيب هاي بالاتر از 1/10 .
توجه : روش شبكه بندي براي بام هاي افقي و شيب دار مناسب است .
از اين روش مي توان براي حفاظت سطوح جانبي سازه هائي كه در معرض جرقه هاي جانبي نيز (Side Flashing) قراردارند ، استفاده كرد.
ب) ابعاد شبكه هاديها براي ترازهاي مختلف حفاظتي نبايد از مقادير اعلام شده بيشتر باشد .
ج ) شبكه هاديها مي بايست بگونه اي اجرا شوند كه حداقل دومسير براي انتقال جريان صاعقه (هادي پائين برنده) بطرف پايانه زمين داشته باشند .
د ) تاسيسات فلزي مستقر بر روي سطح مورد حفاظت ، نبايد از شبكه هاديهاي پايانه هوايي ، بيرون زده شده باشند
@LightningEarthing
هاديهاي پايانه هاي هوائي كه به منظور دريافت ضربه مستقيم صاعقه برروي سازه موردحفاظت نصب مي گردند ، مي توانند يكي يا تركيبي از انواع زيـر باشند :
الف - ميله ها ( Rods)
ب - سيمهاي آويز بهم متصل شده (Stretched wire)
ج - هاديهاي شبكه بندي شده ( Meshed Conductor)
تذكر : ميله هاي ساده كه به طور انفرادي روي بام قرارداده مي شوند ، مي بايست جهت توزيع جريان صاعقه به يكديگر متصل شوند .
@LightningEarthing
قرارگيري پايانه هوائي :
هاديهاي پايانه هوائي مي بايست در نقاطي كه در معرض برخورد صاعقه هستند مانند گوشه ها ، لبه ها ، روي بام و در بالاترين نقطـه نمـاي سـاختمان نصب گردند .
چگونگي نصب پايانه هوائي
- روش زاويه حفاظتي : براي حفاظت سازه هائي با شكل ساده و ساير تأسيسات كوچك با ارتفاع محدود ، مورداستفاده قرار مي گيرد .
- روش گوي غلتان : استفاده از اين روش براي كليه سازه ها مناسب است
- روش شبكه بندي : براي حفاظت سطوح وسيع مانند سطح روي بامها بكار مي رود
بكار گيري روش زاويه حفاظتي براي نصب پايانه هوايي (Protective angle method-@LightningEarthing )
• فضاي مورد حفاظت مي بايست كاملاً در مخروط حفاظتي ايجاد شده توسط ميله محصور گردد .
• براي تعيين ابعاد مخروط حفاظتي مي بايست تنها ابعاد فيزيكي بخش فلزي ميله مورد توجه قرار گيرد .
• فضاي حفاظت شده توسط يك ميله عمودي بصورت يك مخروط قائم مي باشد كه راس آن برنوك ميله منطبق شـده اسـت و زاويـه آن (α) متناسب با منحني تصوير با توجه به ترازهاي مختلف حفاظتي ، متفاوت خواهدبود
بكارگيري روش گوي غلتان براي نصب هاديهاي پايانه هوايي (Rolling Sphere method-@LightningEarthing )
در اين روش با غلتاندن " گوي غلتان" به بدنه خارجي ساختمان از تمامي جهات و يافتن نقاط تماس گوي با ساختمان ، محل نصب هاديهاي پايانه هوايي مشخص مي شوند. دراين روش ، نقاطي از ساختمان كه در تماس با گوي قرارنمي گيرند ، حفاظت شده و نياز به نصب هادي پايانه هـوائي نمـي باشد.شعاع گوي غلتان متناسب با تراز حفاظتي (Level I-IV) برابر 20 , 30 , 45 , 60 متر خواهد بود.
بكارگيري روش "شبكه بندي" براي نصب هاديهاي پايانه هوايي (Meshed Conductor method-@LightningEarthing )
براي حفاظت سطوح صاف ، هاديهاي شبكه بندي شده كه تمامي سطح بام را بپوشاند ، به نظر کارشناسان شرکت مهندسی تونیر بهترين روش براي حفاظت سطح مورد نظر مي باشند .
الف) هاديهاي پايانه هوايي مي بايست در نقاط زير نصب شوند :
- گوشه ها و لبه هاي تيز بام .
- بر روي برآمدگيهاي بام .
- بر روي راس شيب هاي بالاتر از 1/10 .
توجه : روش شبكه بندي براي بام هاي افقي و شيب دار مناسب است .
از اين روش مي توان براي حفاظت سطوح جانبي سازه هائي كه در معرض جرقه هاي جانبي نيز (Side Flashing) قراردارند ، استفاده كرد.
ب) ابعاد شبكه هاديها براي ترازهاي مختلف حفاظتي نبايد از مقادير اعلام شده بيشتر باشد .
ج ) شبكه هاديها مي بايست بگونه اي اجرا شوند كه حداقل دومسير براي انتقال جريان صاعقه (هادي پائين برنده) بطرف پايانه زمين داشته باشند .
د ) تاسيسات فلزي مستقر بر روي سطح مورد حفاظت ، نبايد از شبكه هاديهاي پايانه هوايي ، بيرون زده شده باشند
@LightningEarthing
@LightningEarthing
نحوه اتصال هاديها روي بام :
- اتصال هاديها روي بام به يكديگر و به ميله هاي پايانه هوايي مي بايست بر روي بام توسط نگهدارنده هاي مناسب عايق و يا غيرعايق صورت گيرد. در صورتيكه جنس پوشش ديواره ها و بام ها غيرقابل آتشگير باشند ، مي توان هاديها را مستقيماً روي آن نصب كرد .
كاربرد اجزاي طبيعي يك سازه در سيستم حفاظت بيروني (LPS-@LightningEarthing) :
قطعات زير از ساختمان مي تواند بعنوان اجزاي طبيعي پايانه هوايي در يك سيستم حفاظتي مورد استفاده قرارگيرند :
الف - صفحات فلزي كه پوشش سطوح سازه مورد حفاظت ، مي باشند در صورتيكه :
- پيوستگي الكتريكي مناسب ميان قطعات مختلف توسط جوشكاري ، لحيم كاري ، پرسكاري ، پرچ وپيچ و مهره فراهم شده باشد.
- ضخامت صفحات كمتر از مقادير ارائه شده در جدول زير نباشد.
- بوسيله مواد عايق پوشيده نشده باشند
@LightningEarthing
ب - قطعات فلزي سازه بام (خرپاهاي فلزي ، آرماتورهاي بهم پيوسته و ... ) كه در زير پوشش غيرفلزي بام قرار دارند بشرطي كه اين پوشـش از سازه مورد حفاظت مجزا شده باشد .
ج - قطعات فلزي شامل تزيينات ، ريلها ، لوله ها ، قرنيزهاي پوششي و .... كه ابعاد آنها از حداقل مقادير اعلام شده براي هاديهاي پايانه هوايي ، كمتر نباشد .
@LightningEarthing
د - لوله ها و تانك هاي فلزي مستقر روي بام بطوريكه ضخامت و اندازه هاي آن منطبق برمقادير اعلام شده براي هاديهاي پايانه هوايي باشد . در غير اينصورت تانكها و لوله و ساير تاسيسات فلزي روي بام ، جزئي از فضاي مورد حفاظت محسوب مي شوند .
توجه : يك پوشش نازك از رنگ حفاظتي ، آسفالت به ضخامت 1mm و PVC به ضخامت 0.5mm به عنوان عايق محسوب نمي شوند .
@LightningEarthing
نحوه اتصال هاديها روي بام :
- اتصال هاديها روي بام به يكديگر و به ميله هاي پايانه هوايي مي بايست بر روي بام توسط نگهدارنده هاي مناسب عايق و يا غيرعايق صورت گيرد. در صورتيكه جنس پوشش ديواره ها و بام ها غيرقابل آتشگير باشند ، مي توان هاديها را مستقيماً روي آن نصب كرد .
كاربرد اجزاي طبيعي يك سازه در سيستم حفاظت بيروني (LPS-@LightningEarthing) :
قطعات زير از ساختمان مي تواند بعنوان اجزاي طبيعي پايانه هوايي در يك سيستم حفاظتي مورد استفاده قرارگيرند :
الف - صفحات فلزي كه پوشش سطوح سازه مورد حفاظت ، مي باشند در صورتيكه :
- پيوستگي الكتريكي مناسب ميان قطعات مختلف توسط جوشكاري ، لحيم كاري ، پرسكاري ، پرچ وپيچ و مهره فراهم شده باشد.
- ضخامت صفحات كمتر از مقادير ارائه شده در جدول زير نباشد.
- بوسيله مواد عايق پوشيده نشده باشند
@LightningEarthing
ب - قطعات فلزي سازه بام (خرپاهاي فلزي ، آرماتورهاي بهم پيوسته و ... ) كه در زير پوشش غيرفلزي بام قرار دارند بشرطي كه اين پوشـش از سازه مورد حفاظت مجزا شده باشد .
ج - قطعات فلزي شامل تزيينات ، ريلها ، لوله ها ، قرنيزهاي پوششي و .... كه ابعاد آنها از حداقل مقادير اعلام شده براي هاديهاي پايانه هوايي ، كمتر نباشد .
@LightningEarthing
د - لوله ها و تانك هاي فلزي مستقر روي بام بطوريكه ضخامت و اندازه هاي آن منطبق برمقادير اعلام شده براي هاديهاي پايانه هوايي باشد . در غير اينصورت تانكها و لوله و ساير تاسيسات فلزي روي بام ، جزئي از فضاي مورد حفاظت محسوب مي شوند .
توجه : يك پوشش نازك از رنگ حفاظتي ، آسفالت به ضخامت 1mm و PVC به ضخامت 0.5mm به عنوان عايق محسوب نمي شوند .
@LightningEarthing