♥ Type 2 မှာ that မသုံးနိုင်ဘူး။
 John, who (not that) speaks French and Italian, works as a tourist guide.
ပြင်သစ်စကားရော အီတလီစကားပါပြောတတ်တဲ့ ဂျွန်က ဧည့်လမ်းညွှန်အဖြစ် အလုပ်လုပ်တယ်။

 Colin told me about his new job, which (not that) he’s enjoying very much.
ကောလင်းက သူသိပ်သဘောကျနေတဲ့ အလုပ်သစ်အကြောင်း ပြောပြတယ်။

♥ Type 1 မှာ who/which/that တို့က object ဖြစ်နေတဲ့အခါမှာ ချန်ထားခဲ့လို့ရတယ်။
 We stayed at the hotel (that/which) you recommended.
မင်းထောက်ခံခဲ့တဲ့ ဟိုတယ်မှာ တို့တည်းခဲ့တယ်။

 This morning I met somebody (who/that) I hadn’t seen for ages.
ဒီမနက် ငါမတွေ့ရတာကြာတဲ့ တစ်ယောက်ယောက်နဲ့ တွေ့ခဲ့တယ်။

♥ ဒီလို clause မျိုးမှာ whom ကို သုံးလေ့မရှိပါဘူး။
Type 1 အကြောင်း သိပြီးပြီဆိုရင် Type 2 နဲ့ နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ရအောင်။

♥ Type 2 မှာ who တို့ which တို့ ချန်ထားခဲ့လို့ မရပါဘူး။
 We stayed at the Park Hotel, which a friend of ours recommended.
တို့ရဲ့ သူငယ်ချင်းတစ်ယောက် ထောက်ခံခဲ့တဲ့ ပါ့ခ်ဟိုတယ်မှာ တို့တည်းခဲ့တယ်။

 This morning I met Chris, who I hadn’t seen for ages.
ကျွန်တော်နဲ့ မတွေ့ရတာ ကြာပြီဖြစ်တဲ့ ခရစ္စနဲ့ ဒီမနက်တွေ့ခဲ့တယ်။

♥ လူတွေအတွက် whom ကို (object ဖြစ်နေရင်) သုံးနိုင်တယ်။
 This morning I met Chris, whom I hadn’t seen for ages.
ကျွန်တော်နဲ့ မတွေ့ရတာ ကြာပြီဖြစ်တဲ့ ခရစ္စနဲ့ ဒီမနက်တွေ့ခဲ့တယ်။

♥ ဒီ relative clause နှစ်ခုစလုံးမှာ whose နဲ့ where ကို သုံးနိုင်ပါတယ်။

Type 1
 We met some people whose car had broken.
ကားပျက်သွားတဲ့ လူတွေကို တို့တွေ့ခဲ့တယ်။

 What’s the name of the place where you went on holiday?
 အားလပ်ရက်က မင်းသွားခဲ့တဲ့ နေရာရဲ့ နာမည်က ဘာလဲ။

Type 2
 Liz, whose car had broken down, was in a very bad mood.
ကားပျက်သွားတဲ့ လစ်ဇ်က စိတ်မချမ်းမသာဖြစ်နေတယ်။

 Jill has been to Sweden, where her daughter lives.
ဂျေလ်က သူ့ရဲ့သမီးနေတဲ့ ဆွီဒင်ကို ရောက်ဖူးပြီ။

ဒီမှာတော့ type 1 / type 2 စသည်ဖြင့် အလွယ်မှတ်နိုင်အောင် ပြောတာပေါ့လေ။ type 1 ကို defining clause / restricted clause စသည်ဖြင့် ခေါ်နိုင်သလို type 2 ကို non-defining clause / unrestricted clause စသည်ဖြင့်လည်း ခေါ်နိုင်တယ်။

ဒါပြီးရင်တော့ relative clause နဲ့ ပတ်သက်ပြီး နောက်ဆုံး သင်ခန်းစာ တစ်ခုပဲ ကျန်ပါတော့တယ်။ Relative Clause (5) မှာ တခြားသုံးစွဲပုံလေးတွေ ပြောပြီး လတ်စသတ်ပါမယ်။ Relative clause (5) ပြီးတဲ့အခါ ရေးပြီးခဲ့တဲ့ (1) ကနေ (5) အားလုံးကို စုပြီး ပြန်တင်ပေးပါမယ်။

ကျေးဇူးတင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။

ဆရာစည်သူထက်

Ref: English Grammar in Use (Raymond Murphy)

Relative Clauses (5)

Relative Clauses ဆိုတဲ့ ခေါင်းစဉ်နဲ့ ပြောလာတာ (1,2,3,4) ပြီးလာခဲ့ပြီး ခု နောက်ဆုံးတစ်ခုဖြစ်တဲ့ (5) ကို ရောက်လာပါပြီ။ ဒီလောက်ဆို အတော်လည်း နားလည်လောက်ပြီ ထင်ပါတယ်။

ဒီတစ်ခေါက်မှာ ပုံစံအသစ်လေးတွေ လေ့လာကြည့်ပါဦး။
ပထမဆုံးတစ်ခုက ဒီလိုပုံစံပါ။

A. Prepositions + whom/which

Preposition တစ်ခုကို whom (လူတွေအတွက်) / which (အရာဝတ္ထုတွေအတွက်) ရဲ့ ရှေ့မှာ သုံးနိုင်ပါတယ်။ ဒီလိုဆိုတော့ to whom/ with whom/ about which/ without which စသည်ဖြင့် ပြောနိုင်တာပေါ့။
ဥပမာလေးတွေ ကြည့်ရအောင်။

 Mr Lee, to whom I spoke at the meeting, is very interested in our proposal.
အစည်းအဝေးမှာ ငါစကားပြောခဲ့တဲ့ မစ္စတာလီက တို့ရဲ့ အဆိုပြုချက်မှာ အများကြီး စိတ်ဝင်စားခဲ့တယ်။

ဒီဝါကျမှာ လူပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်တဲ့ Mr Lee ကို ပြန်ပြီး ညွှန်းပေးချင်တာမို့ whom ကို သုံးတယ်။ preposition ကို to သုံးချင်တာမို့ to whom ဆိုပြီး သုံးတာပေါ့။

 Fortunately we had a map, without which we would have got lost.
ကံကောင်းလို့ ငါတို့မှာ မြေပုံရှိနေခဲ့တယ်။ အဲဒါသာ မရှိရင် တို့လမ်းပျောက်နေတော့မှာ။

ဒီဝါကျမှာတော့ အရာဝတ္ထုဖြစ်တဲ့ map ကို ညွှန်းချင်တာမို့ which သုံးလိုက်တယ်။ preposition နဲ့ သုံးချင်တာမို့ without which ဆိုပြီး သုံးတယ်။
ပေါ့ပေါ့ပါးပါးသုံးတဲ့ အင်္ဂလိပ်စာမှာတော့ relative clause မှာ preposition ကို verb ရဲ့ နောက်မှာ ထားလေ့ရှိပါတယ်။ ဒီလိုသုံးတဲ့အခါမှာ လူတွေအတွက် whom မသုံးဘဲ who သုံးလေ့ရှိပါတယ်။
ဒီလိုပြောရုံနဲ့ မျက်လုံးထဲမှာ ဘယ်ပေါ်ပါ့မလဲနော်။ ဒီတော့ ဥပမာလေးတွေနဲ့ တွဲကြည့်ရမယ်။

 This is my friend from Canada, who I was telling you about.
ဒါက ငါပြောပြောနေတဲ့ ကနေဒါက ငါ့သူငယ်ချင်းလေ။

ဒီဝါကျမှာ စကားပြောပုံအတိုင်း ပေါ့ပေါ့ပါးပါး သုံးတာဖြစ်တဲ့ အတွက် to whom ဆိုပြီး ခန့်ခန့်ညားညား မသုံးတော့ဘဲ who ရယ် verb ရဲ့နောက်မှာ preposition ဖြစ်တဲ့ about ကို တွဲသုံးထားတာ သတိထားမိမှာပေါ့။
နောက်ထပ် ဥပမာတစ်ကြောင်းကို ကြည့်ပါဦး။

 Yesterday we visited the City Museum, which I’d never been to before.
မနေ့တုန်းက ငါအရင်ကတစ်ခါမှ မရောက်ဖူးခဲ့တဲ့ City Museum ကို သွားခဲ့တယ်။

B. All of/most of etc. + whom/which
နောက်ထပ် သုံးစွဲပုံတစ်ခုဖြစ်တဲ့ All of/most of etc. + whom/which ကို ကြည့်ရအောင်။

ဒီဥပမာလေးတွေကို အရင်ကြည့်ပါ။

Mary has three brothers. All of them are married. (ဝါကျနှစ်ကြောင်း)
Mary has three brothers, all of whom are married. (ဝါကျတစ်ကြောင်းတည်း ဖြစ်သွားပြီ)
မေရီမှာ အစ်ကို သုံးယောက်ရှိတယ်။ အကုန်လုံးက အိမ်ထောင်နဲ့။

They asked me a lot of questions. I couldn’t answer most of them. (ဝါကျနှစ်ကြောင်း)
They asked me a lot questions, most of which I couldn’t answer. (ဝါကျတစ်ကြောင်း)

သူတို့က ငါ့ကို မေးခွန်းတွေအများကြီး မေးခဲ့တယ်။ အများစုကို ငါမဖြေနိုင်ဘူး။

ဒီနည်းအတိုင်းပဲ တို့က ခုလိုတွေလည်း ပြောနိုင်တယ်။
none of / neither of /any of / either of + whom (people) / which (things)
some of / many of / much of / (a) few of + whom (people) / which (things)
both of / half of / each of / one of / two of etc. + whom (people) / which (things)

 Martin tried on three jackets, none of which fitted him.
မာတင်က ဂျာကတ် သုံးထည်ကို စမ်းဝတ်ကြည့်တယ်။ တစ်ထည်မှ သူနဲ့ မတော်ဘူး။

 Two men, neither of whom I had seen before, came into the office.
ငါတစ်ခါမှမမြင်ဘူးတဲ့ လူနှစ်ယောက် ရုံးခန်းထဲကို ဝင်လာတယ်။

 They’ve got three cars, two of which they rarely use.
သူတို့မှာ ကားသုံးစီးရှိတယ်။ နှစ်စီးကို သူတို့ သုံးခဲတယ်။

 Sue has a lot of friends, many of whom she was at school with.
ဆူးမှာ သူငယ်ချင်းတွေ အများကြီး ရှိတယ်။ အများစုကတော့ ကျောင်းအတူတူ တက်ခဲ့သူတွေပါ။

the cause of which / the name of which etc. လို့လည်း ပြောနိုင်တယ်။

 The building was destroyed in a fire, the cause of which was never established.
ဒီအဆောက်အဦးက မီးထဲမှာ ပျက်စီးသွားတယ်။ မီးလောင်ရတဲ့ အကြောင်းရင်းကို အခိုင်အမာ သက်သေမပြနိုင်ဘူး။

 We stayed a t a beautiful hotel, the name of which I can’t remember now.
ကျွန်တော်တို့က လှပတဲ့ဟိုတယ်မှာ တည်းခဲ့တယ်။ ဟိုတယ် နာမည်ကိုတော့ ခု မမှတ်မိတော့ဘူး။

C. Which (not what)

ဒီဥပမာကို ကြည့်ပါ။

Joe got the job. This surprised everybody. (ဝါကျနှစ်ကြောင်း)
Joe got the job, which surprised everybody. (ဝါကျတစ်ကြောင်း)
ဂျိုးအလုပ်ရခဲ့တယ်။ ဒါက လူတိုင်းကို အံသြသွားစေခဲ့တယ်။

ဒီဥပမာမှာ which က the fact that he got the job (သူအလုပ်ရခဲ့တယ်ဆိုတဲ့အချက်) လို့ ဆိုလိုတယ်။ ဒီလို ဝါကျတွေမှာ what မသုံးဘဲ which သုံးရတယ်။ what က သိတဲ့အတိုင်း the thing(s) that လို့ ဆိုလိုတယ်လေ။ ဥပမာ- Did you hear what they said? သူပြောခဲ့တာ မင်းကြားခဲ့သလား။

Which သုံးစွဲပုံ ဥပမာတွေ ထပ်ကြည့်ရအောင်။

 Sarah couldn’t meet us, which was a pity. (what was a pity လို့ မသုံးရ)
ဆာရာက တို့နဲ့ မတွေ့နိုင်ဘူး။ စိတ်မကောင်းစရာပဲ။ (မတွေ့နိုင်ဘူးဆိုတဲ့ အချက်က စိတ်မကောင်းစရာပဲ)

 The weather was good, which we hadn’t expected. (what we hadn’t expected လို့ မသုံးရ)
ရာသီဥတုက ကောင်းတယ်။ တို့မမျှော်လင့်ထားခဲ့မိဘူး။ (ရာသီဥတု ကောင်းတယ်ဆိုတဲ့ အချက်ကို မမျှော်လင့်ထားခဲ့မိဘူး။)

ခုပြောခဲ့တာတွေကို အကျဉ်းချုပ် ပြန်ကြည့်ကြမယ်။

1. Preposition + whom (for people) / which (for things) သုံးနိုင်တယ်။ ဒါကြောင့် to whom / with whom / about which / without which စသည်ဖြင့် သုံးနိုင်တယ်။
2. Informal English မှာတော့ relative clause မှာ preposition ကို verb နောက်မှာပဲ ထားတယ်။ ဒီလိုဝါကျမှာ whom မသုံးဘဲ who သုံးတယ်။
3. All of / most of etc. + whom/ which ပုံစံ သုံးနိုင်တယ်။
4. Which ဆိုတာ the fact that … ဆိုတဲ့ အဓိပ္ပာယ်ရတယ်။ ဒီလိုဝါကျမှာ what မသုံးနိုင်ဘူး။

ဆရာစည်သူထက်
Ref: English Grammar in Use (Raymond Murphy)

Grade 5 English (သင်ရိုးသစ်)
Unit 1 Everyday English
Lesson 1 At home

Grade 5 ရဲ့ ပထမဆုံး သင်ခန်းစာကို သင်ပြထားပါတယ်။

သင်တဲ့အခါ medium of instruction အနေနဲ့ English လို ပြောထားပါတယ်။

လေ့လာကြည့်ပါဦး။

Youtube တွင်လေ့လာရန်
https://youtu.be/8c6at24LMoA

Grade 9 English (သင်ရိုးသစ်)
Unit 3, Lesson 4 မှာပါတဲ့ ဝင်္ဂဘော်ဆင်စခန်းအကြောင်း ဖြည့်စွက်လေ့လာဖို့ပါ။

ဝင်္ဂဘော်ဆင်စခန်း

ဝင်္ဂဘော်ဆင်စခန်းအား ပဲခူး(တောင်) သစ်ထုတ်ရေးဒေသမှ တာဝန်ယူဆောင်ရွက်လျက်ရှိပြီး ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး( အရှေ့ ) ဘုရားကြီးမြို့ဝင်္ဂဘော်ကျေး ရွာအုပ်စု၊ ဘောနတ်ကြီးလမ်းပေါ်တွင်တည်ရှိသည်။ မြေဧက(၈၆.၀၁)ဧကကျယ်ဝန်းပြီး ၂၀၁၃ ခုနှစ်မှစတင်၍ ဆင်ထိန်းသိမ်းပြသရေးစခန်းအဖြစ် ထူထောင်ရန် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်မှစ၍ ဆင်ထိန်းသိမ်းပြသရေးစခန်းတွင် သရုပ်ပြဆင်(၃)ကောင်ဖြင့်စတင် လေ့ကျင့်လျက်ရှိပြီး ခရီးသွား ဧည့်သည်များအား ဆင်များ၏သဘာဝဓလေ့ စရိုက်များအား လေ့လာကြည့်ရှုနိုင်ရန် ဆောင်ရွက် လျက်ရှိသည်။ ဆင်စခန်းအတွင်း ဆင်များ၏ တောသဘာဝနှင့် လိုက်လျော ညီထွေမှုရှိစေရန်၊ သစ်ပင်ကြီးများစိုက်ပျိုးခြင်း၊ သဘာဝ ဆင်စာပင်နှင့် ပြည်ပ နိုင်ငံမှတင်သွင်းသည့် နေဗီယာမြက်များစိုက်ပျိုး လျက်ရှိသည်။ အနာဂတ်တွင် ဆင်ကောင်ရေထပ်မံတိုးချဲ့၍ ဆင်ထိန်းသိမ်းပြသရေးစခန်းကြီးအဖြစ် ထပ်မံ တိုးချဲ့ဆောင်ရွက်သွားမည် ဖြစ်သည်။

ပိုသိရအောင် ဒီ Link တွေမှာလည်း ဖတ်ပါဦး
https://www.bbc.com/burmese/burma-46698543

https://mingalago.com/my/interest/detail/wingabaw-elephant-camp

video ကြည့်ပါ
https://youtu.be/4B0g7wBASNU

Grade 5 English (သင်ရိုးသစ်) ရဲ့ Unit 1, Lesson 2 At school ကို သင်ပြထားပါတယ်။ နောက်ကျနေပြီမို့ Youtube မှာ အရင်လေ့လာနှင့်လို့ ရပါတယ်။

ဒီ Link ကို နှိပ်ပြီး ကြည့်ပါ။ https://youtu.be/kjdU_4AK5s0

နောက်နေ့မှ Telegram နဲ့ Facebook မှာ တင်ပေးပါမယ်။

Grade 12 English (သင်ရိုးသစ်) ရဲ့ Unit 5 Colours အကြောင်းမှာ အမေရိကန်နိုင်ငံမှာ အဝါရောင်က ကြိုဆိုတဲ့ အရောင်ဖြစ်ကြောင်း၊ စစ်ပွဲလိုမျိုး အန္တရာယ်တစ်ခုခုကနေ အိမ်ပြန်ရောက်လာတဲ့သူတွေကို ကြိုဆိုတဲ့ အခါ သစ်ပင်မှာ ဖဲကြိုးဝါလေးတွေချည်ပြီး ကြိုဆိုကြကြောင်း ပါပါတယ်။

ဒါနဲ့ ဆက်စပ်လို့ နာမည်ကျော် သီချင်း တစ်ပုဒ်ရှိပါတယ်။ "Tie a Yellow Ribbon Round the Ole Oak Tree" တဲ့။ ဒီ Link လေး နှိပ်ပြီး နားဆင်နိင်ပါတယ်။
https://youtu.be/7-RlLFxgCkk

မြန်မာမှာတော့ "ယုဇနပင်နဲ့ ဖဲကြိုးဝါ" ဆိုပြီး ပြန်ဆိုတေးအနေနဲ့ ဆိုကြပါတယ်။

ဇော်ဝင်းထွဋ်သီဆိုပုံ
https://youtu.be/Y5NbyF1sQOw

နေတိုး သီဆိုပုံ
https://youtu.be/BKyH5lZiJgw