Lifedefender plus

کاستیکا براداتان، نویسنده #کتاب جان‌دادن در راه ایده‌ها چرا عاقل کند کاری؟ تاملی در باب اهمال‌کاری اندیشیدن به مرحله پیش از تولد در سنت‌های شرقی بسیار رایج‌تر از فکر غربی بوده است ▫️گنوستیسیم تفکری عرفانی بود که حدود دو قرن پس از میلاد مسیح در روم رواج…

از متن مقاله:

▫️ماجرای آن معمار شیرازی را شنیده‌اید که قشنگ‌ترین مسجد دنیا را طراحی کرد؟ خیال چنین طرحی به ذهن هیچ‌ کس خطور نکرده بود، طرحی که جسارتش نفس را در سینه حبس می‌کرد اما کاملاً متناسب بود، چنان استادانه که انگار از بهشت آمده بود، اما گرمای انسانی آشکارا از آن می‌تابید. کسانی که طرح را دیدند مبهوت شدند.

بنّاهای مشهور از آن معمار خواهش می‌کردند اجازه بدهد مسجد را بنا کنند. ثروتمندان از راه دور می‌آمدند تا طرحش را بخرند. دزدها برای سرقت آن طرح‌ها نقشه می‌کشیدند. حاکمان قدرتمند می‌خواستند طرح‌ها را به زور بگیرند. ولی معمار خود را در اتاق مطالعه‌اش محبوس کرد، سه روز و سه شب به طرح‌هایش خیره شد، سپس همه را سوزاند.

معمار تاب این تصور را نداشت که آن سازه اسیر نیروهای فرسودگی و تباهی شود، درنهایت فرو بریزد یا به دست قبایل وحشی ویران شود. در آن روز و شب‌ها که در اتاق مطالعه‌اش بود، پیش چشمش می‌دید که مخلوقش هتک حرمت شده و با خاک یکی می‌شود، و از این تصویر بسیار آشفته شد. چه بهتر که مسجدش در کمال بماند. چه بهتر که هرگز ساخته نشود.

این ماجرا یک افسانه است، ولی ایده اصلی‌اش (اینکه وضعیت آرمانی هر چیزی پیش از زایش آن است، اینکه چه بهتر که به دنیا نیاید) هم هولناک است و هم خیال‌انگیز، به‌ویژه امروز که عملا پیشرفت و بهره‌وری را می‌پرستیم. این نگاه بصیرتی فلسفی با خاستگاه باستانی را به خاطر می‌آورد که هنوز کاویدن آن ارزشمند است.

▫️اهمال‌کار، مثل همان معمار شیرازی، مبتلا به تصویر کامل آن چیزی است که هنوز متولد نشده است؛ او مسحور آن‌ همه خلوص و شکوه می‌شود. او به تماشای چیزی می‌نشیند که کامل است، گذر ایام تباهش نکرده است، گرد چرخش این روزگار آشفته به دامنش ننشسته است. ولی اهمال‌کار در همین حال می‌داند که همه این‌ها رفتنی‌اند. به‌محض آنکه نگاه او به کمال مقدم بر تحقق می‌افتد، دست سرنوشت خود او را به بخشی از فرایند تحقق تبدیل می‌کند: تبدیل به کسی که چهره ایدئال را مخدوش کرده و رونوشتی متزلزل از آن به دنیا آورده است، برخلاف آن معمار شیرازی که با آتش‌زدن طرح‌هایش آن چهره را حفظ کرد.

اهمال‌کار به عمل خود می‌اندیشد و همه نقایص آتی‌اش را می‌فهمد، اما او مخلوقی است هبوط‌ کرده به زمین، «انسانی دنیوی»، جزئی از «افتضاح خلقت». برای همین، ناچار از آن عمل است. اهمال‌کار هم اهل تأمل است و هم اهل عمل، یعنی بدترین ترکیب ممکن؛ چیزی که او را پاره‌پاره می‌کند.

اهمال‌کاری، بیش از هر چیز دیگر، اضطرابی را در کنه خلقت افشا می‌کند: درک این نکته برایمان رنجی تحمل‌ناپذیر دارد که، علی‌رغم تمام حسن‌نیتمان، ما عاملان تباهی هستیم، که به‌جای خلق چیزی که کامل و فاسدنشدنی بماند، با خلقش، به تعبیر مولف گنوستیکِ انجیل فیلیپ، آن را «فاسدشدنی و فناپذیر» می‌کنیم. اهمال‌کاری و سوگواری پیوند تنگاتنگی دارند: اهمال‌کاری یعنی سوگواری برای تزلزل مخلوقتان پیش از آنکه آن را به دنیا آورده باشید.

لینک مطلب بصورت کامل

@LDplus

27 viewsedited 06:41