فێرگەی زمانی کوردی
1K subscribers
498 photos
41 videos
145 files
160 links
Download Telegram
نکته:
خیلی از دوستان به جای کلمه گیان در کوردی کلمه جیان می نویسند در حالی که حرف گ دربعضی کلمات که در تعدادی از شهرهای کورد نشین بصورتی بین ژ و ج تلفظ میشه این همان گ است و در نوشتن هم باید حتما گ نوشته بشه و و نوشتن ج به جای گ در این جور کلمات هم با این شیوه تلفظ درست نیست و در نتیجه نوشته کلمه جیان اشتباه است.
من بارها این را در بین دوستان دیدم لذا بر خود واجب دیدم که این موضوع را خدمت همه مطرح کنم. با تشکر
فێرگەی زمانی کوردی
پیته‌یارمه‌تیده‌ر یاسا: (له‌ زمانی كوردیدا دوو بزوێن به‌دوای یه‌كتردا نانووسرێن.): بۆ نموونه‌، (یار) به‌ لاتینی وا نانووسرێت: (îar) یان (iar). هه‌روه‌ها (وان‌) وا نانووسرێت: (uan) یان (ûan) یان (oan). بۆ ئه‌وه‌ی دوو بزوێنه‌كه‌ به‌دوای یه‌كتردا نه‌نووسین،…
هه‌م بزوێن و هه‌م نه‌بزوێن‌

له‌ ئه‌لفبێی عه‌ره‌بیدا پیتێكی تایبه‌ت نییه‌ كه‌‌ "پیته‌یارمه‌تیده‌ر"ه‌كانی (y) و (w)یان پێ بنووسرێته‌وه‌. بۆ ئه‌و مه‌به‌سته‌ هه‌ر كه‌ڵك له‌ پیته‌كانی (ی) و (و) وه‌رده‌گیرێ كه‌ بۆ بزوێنه‌كانی (î) و (u)ش به‌كار ده‌چن، واته‌ (ی) و (و) هه‌م بزوێنن و هه‌میش نه‌بزوێن:

(ی y)، (و w)، (ی î)، (و u).

بزوێن: (ی î)، (سلێمانی Silêmanî). (تیر =tîr).
نه‌بزوێن: (ی y)، (كه‌ی key). (به‌یت = beyt).

بزوێن: (و u)، (كول kul).
نه‌بزوێن: (و w)، (خه‌وتن xewtin).

جیاكردنه‌وه‌ی بزوێن و نه‌بزوێن له‌ ئه‌لفبێی لاتیندا زۆر ئاسانه،‌ چونكوو هه‌ر ده‌نگێك پیتی تایبه‌تمه‌ندی خۆی بۆ دانراوه‌. له‌ ئه‌لفبێی عه‌ره‌بیدا چونكوو بزوێن و نه‌بزوێن پیته‌كانیان جیا نه‌كراونه‌ته‌وه‌، تۆزێ زه‌حمه‌ته‌ لێك جیا كرێنه‌وه‌، به‌ڵام ئه‌گه‌ر پێش یان پاش ئه‌وان پیتێكی بزوێن هه‌بێت ئه‌وه‌ ئه‌وان ده‌بنه‌ نه‌بزوێن: (شایان şayan)، (مه‌ی mey)، (یانه‌ yane)، (كه‌وان kewan)، (شه‌و şew)، (ورد wird).

@KurdishLanguageLearning
مشارکت؛بەشداری،تەڤلبوون
وابستە؛گرێدراو
رای؛دەنگ
رای دهی؛دەنگدان
آسیب شناسی؛خەسارناسی
جوان؛لاو
فروپاشی؛داڕووخان
ساختار؛پێکهاتە
منبع؛سەرچاوە
منفعت؛بەرژەوەندی
دموکراسی؛دیمۆکراسی
نتیجە؛ئاکام
ویژە؛تایبەت
برگزاری؛بەڕێوەبردن
وجود؛بوون،هەبوون
آموزش؛پەروەردە،فێرکاری
خانوادە؛بنەماڵە،ماڵبات
حق سرنوشت؛مافی چارەنووس
تفکیک؛جیاکردنەوە
@KurdishLanguageLearning
پیشنهاد؛پێشنیار
درخواست؛داواکاری،داخوازی
نشست؛کۆبوونەوە،دانیشتن
مصاحبە؛وتووێژ
تلاش؛هەوڵ،تێکۆشان
همگانی؛گشتی
پیشبینی؛واگەیاندن
تمجید؛پێهەڵدان
بخش؛کەرت،بەش
هوشمند؛ژیر
ارائە؛پێشکەش کردن،خستنەبەر دەست
غالبا"؛زۆربەی جار،زۆرتر
مثال؛میناک
بعد؛پاش،دوای
قبل؛پێش،بەر
اما؛بەڵام
آیا؛گەلۆ
دقیقا"؛ڕێک،دەقاودەق
خیزش؛ڕاپەڕین،سەرهەڵدان
بهار؛بەهار
تابستان؛هاوین
پاییز؛پاییز
زمستان؛زستان
@KurdishLanguageLearning
Havre Mostafazade

ڕۆچنەی سێ شەممە۱۲ی خەزەڵوەری۹٤، ۲۷۱٥ کوردی،۳ی نۆڤەمبەر ۲٠۱٥ زاینی
پەروەردە و فێرکردن نرخ و بایەخی کۆمەڵگەی پێشکەوتووخوازە بە مەرجێ وەکوو نان و ئاو پێویست بوونی هەست کرا بێت.(هاوڕێ)
*پەروەردە : تربیت
*فێرکردن :آموزش
*نرخ/ بایەخ: قیمت، ارزش
*پێشکەوتووخواز : مترقی
*پێویست : ضرورت
*هەست پێکردن: احساس کردن

@KurdishLanguageLearning
307

بەور = ببر
وەرشەق = یوزپلنگ
پشیلە = گربە
ڕێوی = روباە
چەقەڵ = شغال
ورچ = خرس
کەروێشک = خرگوش

EBWK

@KurdishLanguageLearning
307

بەور = ببر
وەرشەق = یوزپلنگ
پشیلە = گربە
ڕێوی = روباە
چەقەڵ = شغال
ورچ = خرس
کەروێشک = خرگوش

EBWK
---------------------------------------------
خۆشەویستان
دڵنیاین کە بۆ هەر وشەیەک، چەندین هاوتای تر هەیە لە ناو زاراوەکانی دیکەی کوردیدا، کە دەتوانن بە دانانی ئەم وشانە، ببینە هۆی مانەوەی و یارمەتی دەرێک بین بۆ ئەو خۆشەویستانەی کە خەریک کۆ کردنەوەی وشەی کوردی و نوسینی فەرهەنگۆکی کوردین،
---------------------------------------
@KurdishLanguageLearning
ئاماژه=اشاره
ژماره=شماره
ئه‌ستێره=ستاره
ئه‌سرین=اشک
ئه‌وین=عشق
ئێستا=اکنون
ئێش=درد
ئێواره=عصر
باسک=بازو
بایخ=ارزش
بڕژانگ=مژه
به‌رپرس=مسئول
به‌رز=بلند


به‌رده‌وام=پابرجا،ادامه دار
به‌سه‌رهات=سرنوشت،خاطرات
به‌ڵێن=قول
بنچینه=زیربنا،ریشە بنەماڵه=خانواده
بیر=فکر،هوش
پڕشه‌نگ=پرتو آفتاب
پیاو=مرد
په‌رتووک=کتاب
په‌ژاره=غم

په‌خشان=پراکنده،شعر
په‌شۆکاو=آشفته
چیرۆک=داستان
تایبه‌ت=مخصوص
ترووسکه=درخشش
تکا=خواهش،تمنا
تیشک=اشعه
خۆڵ=خاک
خۆماڵی=خودی
چاره‌نووس=سرنوشت


چاودێری=نگهداری کردن
چیا=کوه
چه‌په‌ڵ=پست،کثیف
چۆله‌که=گنجشک
حه‌ز=آرزو
دیمه‌ن=منظره
ڕابردوو=گذشته
ڕوخسار=صورت
ڕوون=آشکار،روشن
ڕووناک=روشن
ڕێ=راه
ڕێباز=هدف،آرمان
بریندار=زخمی

زانست=علم
زۆرتر=بیشتر
ژان=درد
ژیان=زندگی
ژه‌م=وعده غذا
سات=لحظه،دم
سپڵه=پست
سۆما=نور چشم
سه‌رچاوە=سرچشمه
شانۆ=تئاتر
شوێن=جا
شه‌پۆل=موج
شه‌ڕ=جنگ

فرمێسک=اشک
فێرگه=آموزشگاه
فیز=تکبر
@KurdishLanguageLearning
شێعری مانگه کانی ساڵی کوردی
🌱🌱🌱🌱
خاکەلێوه

کورده گيان يا خوا جێژنت پيرۆزبێ
بەهاري ژینت جێژني نەورۆز بێ
چەند دڵ گوشايه خاکەلێوه کەت
پێرۆزه ڕەگه شاخ و کێوه کەت
🌿🌿🌿🌿
بانەمەڕ

مانگي بانەمەڕ له کوردەواری
بەهەشت له دنيا خۆی داوه دياری
کەژ پۆشي له گۆڵ چادری سوور و زەرد
هاڕەي هەڵ دێران دەرمانه بۆ دەرد
🌞🌞🌞🌞
جۆزەردان

ڕەنجبەر با بەس يێ سەيری گوێسوانان
له دەستی تۆيه چاوی ئەعيانان
وا جۆزەردانه وکۆچی بەهاره
سەرەتای ڕەنجی مامی جووتياره
🌳🌳🌳🌳
پووشپەڕ

يا خودا هەر کەسێ کوردی خۆش نەوێ
وەک پووشی پووشپەڕ بەڕوودا کەوێ
بەداسی مەردی پاڵەی کوردستان
بيدەن له تايه بۆ ساردي زستان
🌴🌴🌴🌴
گه لاوێژ

گەلاوێژه کەی بەختت له ئاسۆ
دەر کەوت، چابوو تۆ نەبووی ڕەنجەڕۆ
نرخی ئەم مانگه پارەی گيانه
جێژنی سەرساڵی کۆمەڵی ژيانه
🍁🍁🍁🍁
خەرمانان

وا ڕەنجی ساڵێت هاتۆته بەرهەم
ڕۆژی ماو زۆرن، نەبی کەتره خەم
ئەمساڵ تۆنه کەی بۆساڵی دوايی
مانگی خەرمانان دەکەی گەدايی
🌺🌺🌺🌺
ڕەزبەر

ڕەزبەرمان هاته بەر،له خەم بووين ڕزگار
ڕەزبەر به خێربێ بۆ کوردی هەژار
پڕ بوو له ميوه ئەم دەر و دەشته
ڕاستی کوردستان وێنەی بەهەشته
🍂🍂🍂🍂🍂
خەزەڵوەر

دوژمنمان بمرن به دەرد و بەڵا
وەک به خەزەڵوەر داده ڕژێ گەڵا
ئاوردوو داخه کورده زستان دێ
بەفر بەڕێوه بۆ کوردستان دێ
🌸🌸🌸🌸
سەرماوەز

سەرماوەز خۆی نواند له بەر پەساران
سەرما هات، دڕا بەرگی هەژاران
نانا، تۆ مانگی دڵخۆشی و شادی
تێتدا هەڵکرا خۆشی و شادی
🍀🍀🍀🍀
بەفرانبار

وا بەفرانباری ڕووگرژ و تاڵه
کورده گيان وەختی خزانه ماڵه
هاوين پەيدا که، ئەمڕۆ بی پۆشه
پياوو به ئێرووبێ؟ زستانيش خۆشه
🌹🌹🌹🌹
ڕێبەندان

ڕێبەندان گەرچی ڕێگه بەندانی
گلێنەی چاوی گەلي کوردانی
له نێو مانگاندا جوان و ڕووسووری
له تۆدا کرا جێژنی جومهووری
🌷🌷🌷🌷
ڕەشەمه

ڕەشەمه،نامەی بەهاری هێنا
کۆچی به خێڵی سەرمايه لێنا
ڕنووی ڕووخاندن تۆپخانەیشه ماڵ
کورده دڵخۆش بە نەما ژينی تاڵ
@KurdishLanguageLearning
مامۆستا هه‌ژار ده‌ڵێ: "نه‌ته‌وه‌یه‌ک که‌ پارێزگاری زمانه‌که‌ی خۆی بێ،وه‌کوو دیلێکه‌ که‌ کلیلی زیندانه‌که‌ی له‌ گیرفاندا بێ،
هه‌ر کات هه‌ل و مه‌رجی ئه‌وه‌ی بۆ ڕه‌خسا،ده‌توانێ خۆی رزگار بکا.
به‌ڵام نه‌ته‌وه‌یه‌ک که‌ گرنگی نه‌دا به‌ زمانی خۆی وه‌کوو دیلێکه‌ که‌ کلیلی زیندانه‌که‌ی له‌ ده‌ست دوژمنه‌که‌ی دا بێ،بۆیه‌ چۆک داده‌دا و ورده‌ورده‌ له‌ نێو زمان و فه‌رهه‌نگی باڵاده‌ستدا ده‌توێته‌وه‌."
که وایه ئه ی هاونیشتمانی خۆشه ویست تا دەتوانین لە پاراستنی زمانی نەتەوەییمان ئاگا و وشیار بین.
@KurdishLanguageLearning
چاوت
خۆرەتاوی ئاسمانی نیوەهەوری
پاش پەڵەبارانی عەشقە و
هەڵدەتۆقێ لە بەردەمیا
چەپک چەپک
قاچکەشیعرم.
۱۳۷۷/۱۲/۱


چشمت
آفتاب آسمان نیمە ابریِ
بعد از باران عشق است و
دستە دستە
قارچ شعرم
در حضورش سربرمی‌آورد.



شیعر و ترجمە: صباح نیک‌خواه
ڕاسته‌قینه ناتوانێ حاشاکردن به خۆی وه‌رگرێ، ڕه‌نگه موغریزێ هێرشی بۆ بات، یان به رزه‌بڵێسێ واته نه‌فامێ ڕاسته‌قینه به گاڵته‌و پێکه‌نیناوی‌‌بگرێ ، به‌ڵام له ئاخریدا ڕاسته‌قینه، پته‌و و قنج و قیت ڕا‌وه‌ستاوه.
ڕاسته‌قینه👈حقیقت
حاشاکردن👈انکارکردن
موغریز👈بدخواه
ڕه‌نگه👈شاید
هێرش👈حمله
به ‌رزه‌بڵێس👈نادان
نه‌فام👈نادان
گاڵته👈شوخی
پێکه‌نیناوی👈مسخره
پته‌و👈محکم
قنج و قیت👈پابرجا
@KurdishLanguageLearning
ڕوانگەی نۆژەن کراوە زۆرێک لە کۆسپە نەناسراوەکانی نوێخوازی ئەسڕێتەوە، ڕوانگەتان ئاوەڵا.(هاوڕێ)
*ڕوانگە : نگرش، دیدگاە
*نەناسراو : ناشناختە
*نۆژەن کراو : ترمیم شدە
*کۆسپ : مانع ، اینجا کنایە از مشکلات
*نوێخوازی : مدرنیسم
*سڕینەوە: پاک کردن، زدودن
*ئاوەڵا : باز
@KurdishLanguageLearning
@KurdishLanguageLearning

عربی👈فارسی👈کوردی

فرد👈 فرد 👈تاك
ممنوع 👈ممنوع👈 قه‌ده‌غه‌
بعد👈 بعد 👈دواتر، پاشان
صبح👈 صبح 👈به‌يانى
مهم 👈مهم 👈گرینگ
مرکز 👈مرکز👈ناوەند
دقت👈 دقت 👈سه‌رنج
بُعد👈 بعد👈 ره‌هه‌ند
نوع 👈نوع 👈چه‌شن، جۆر.
اقتصاد👈اقتصاد 👈ئابووری
ریاضی 👈ریاضی 👈بیرکاری
تاریخ 👈تاریخ 👈 مێژوو
اخلاق 👈اخلاق 👈ره‌وشت
درس 👈 درس 👈وانه‌
سیاست 👈 سیاست 👈 رامیاری
هویت👈هویت👈شوناس،پێناس
جامعه‌ 👈جامعه‌ 👈کۆمه‌ڵگا
علم 👈علم 👈زانست
کلمه‌ 👈کلمه‌ 👈 وشه‌
دفاع👈 دفاع👈بەرگری
مقاومت 👈 مقاومت 👈به‌رخۆدان، خۆراگری
اسقلال 👈استقلال 👈سه‌ربه‌خۆیی
اقشار 👈 اقشار 👈توێژ
شمال👈 شمال👈 باکوور
جنوب👈جنوب 👈باشوور
شرق -👈شرق 👈رۆژهه‌ڵات
غرب 👈غرب 👈رۆژئاوا
مصلحت👈مصلحت👈به‌رژه‌وه‌ندی
مدارک👈 مدارک👈به‌ڵگه‌نامه،بەڵگه‌
معیار👈معیار👈 پێوه‌ر
شخص👈 شخص👈تاک
انتقاد 👈 انتقاد-👈ره‌خنه‌
اسم👈اسم👈ناو
ضمیر👈 ضمیر👈راناو
مکان👈 مکان👈شوێن
زمان👈 زمان👈کات
فعل، فاعل، مفعول 👈کار ،بکه‌ر، ته‌واوکه‌ر
مدنی👈 مدنی👈ژیاری
شرح 👈شرح 👈 شی کاری
تفسیر👈تفسیر👈 شرۆڤە،لێکدانەوە
اخبار👈اخبار 👈هەواڵ
ساعت 👈ساعت👈کاتژمێر
احترام 👈 احترام 👈 رێز
صورت👈صورت👈رووخسار، دەموچاوو
جبر 👈جبر 👈ناچار
طول 👈طول 👈مەودا،راستا
مستقیم👈مستقیم👈راستەوخۆ
توضیح 👈توضیح 👈لێکدانەوە
مساحت👈مساحت👈ڕووبەر
ارتفاع 👈ارتفاع 👈بەرزی
عرض👈عرض👈تەسکایی
حقوق👈حقوق👈ماف
انسان👈انسان👈مرۆڤ
مسلط👈مسلط👈زاڵ
اتحاد 👈اتحاد 👈یەکێتی‌
تغیر👈تغیر👈گۆڕان
موثر👈موثر👈کاریگه‌ر
قانون👈قانون👈یاسا،زاگۆن
عدالت👈عدالت👈دادپه‌روه‌ری
قاضی👈 قاضی 👈دادوه‌ر
اطراف👈 اطراف👈ده‌ورووبه‌ر
افتخار👈افتخار👈شانازی
استقبال👈 استقبال👈پێشوازی
تولید👈 تولید 👈وەبە‌رهێنان
واردات 👈واردات👈 هاوردە
صادرات👈 صادرات 👈هنارده
ارسال 👈ارسال 👈هناردن
الان👈 الان 👈ئێستا
@KurdishLanguageLearning
ژینگه↔️محیط زیست
بست↔️وجب
مرۆڤ↔️انسان
پرسیار↔️پرسش
وه‌ڵام↔️جواب
به‌ڵگه↔️مدرک
لێکدانه‌وه:تحلیل
شرۆڤە↔️تفسیر
لێکۆڵینه وه↔️تحقیق
زاراوە↔️لهجه
سه‌رده‌م↔️هنگام،عصر
سه‌ربه‌خۆ↔️مستقل
وشه↔️کلمه
داشکان↔️تخفیف
@KurdishLanguageLearning
پیشانگەر = مانیتور
تەختەکلیل = کیبورد
بیرگە = رم
داگرتن ، دابەزاندن = دانلود
بارکردن = آپلود
کرتە = کلیک
تۆڕ = شبکه
ماڵپەڕ = سایت
پەڕە ، ڕووپەڕ = صفحه
چۆنیەتی = کیفیت
چەندێتی = کمیت
بەناوبانگ ، ناسراو = معروف
@KurdishLanguageLearning
مامۆستا هه‌ژار ده‌ڵێ: "نه‌ته‌وه‌یه‌ک که‌ پارێزگاری زمانه‌که‌ی خۆی بێ،وه‌کوو دیلێکه‌ که‌ کلیلی زیندانه‌که‌ی له‌ گیرفاندا بێ،
هه‌ر کات هه‌ل و مه‌رجی ئه‌وه‌ی بۆ ڕه‌خسا،ده‌توانێ خۆی رزگار بکا.
به‌ڵام نه‌ته‌وه‌یه‌ک که‌ گرنگی نه‌دا به‌ زمانی خۆی وه‌کوو دیلێکه‌ که‌ کلیلی زیندانه‌که‌ی له‌ ده‌ست دوژمنه‌که‌ی دا بێ،بۆیه‌ چۆک داده‌دا و ورده‌ورده‌ له‌ نێو زمان و فه‌رهه‌نگی باڵاده‌ستدا ده‌توێته‌وه‌."
که وایه ئه ی هاونیشتمانی خۆشه ویست تا دەتوانین لە پاراستنی زمانی نەتەوەییمان ئاگا و وشیار بین.
@KurdishLanguageLearning


مامۆستا:استاد
هه ژار:نام یکی از شعرای کرد می باشد.
ده ڵی:می گوید
نه ته وه:ملت،ملیت،قوم
پارێزگار:محافظت،حفظ کردن
زمان:زبان
خۆی:خود
بێ:باشد
وه کوو:مانند،مثال،مانند
دیل:اسیر
کلیل:زندان
له:در
گیرفان:جیب
هه ر:هر
کات:زمان،وقت،موقع
هه ل و مه رج:شرایط
ئه وه ی:آن
بۆ:برای
ره خسا:پیش آمدن،به وجود آمدن
ده توانێ:می تواند،توانستن
رزگار:آزاد شدن،نجات،خلاص شدن
به ڵام:اما
گرنگ:اهمیت،مهم
نه دا:ندهد،ندادن
دوژمن:دشمن
بۆیه:به این علت
چۆک:زانو
داده دا:زدن
ورده ورده:به تدریج
له:از،در
نێو:میان،بین
فه رهه نگ:فرهنگ
باڵا ده ست:عالیه،بلند مرتبه
ده توێته وه: