فێرگەی زمانی کوردی
1K subscribers
498 photos
41 videos
145 files
160 links
Download Telegram
فێرگەی زمانی کوردی
..ضمایر مستقل = ڕێناوه‌ سه‌ربه‌خۆكان..... شخص/ كه‌س.....مفرد/ تاک.....جمع/ كۆ اول/ یه‌كه‌م.........من/ من........ما/ ئێمه دوم/ دووه‌م...........تو/ تۆ.......شما/ ئێوه سوم/ سێیه‌م..........او/ ئه‌و......آنها/ ئه‌وان .....حالت نكره یا نامعلوم: مقایسه فارسی…
ضمایر متصل (درحالت معرفه کردی) = ڕێناوه‌ لكاوه‌كان له‌ دۆخی ناسراو

اوّل شخص مفرد= اسم+ ( ــه‌كه‌م)...لباسه‌كه‌م (لباس من-معلوم)

دوم شخص مفرد= اسم+ ( ــه‌كه‌ت)...لباسه‌كه‌ت (لباس تو- معلوم)

سوم شخص مفرد= اسم+ (ــه‌كه‌ی)...لباسه‌كه‌ی (لباس او- معلوم)

اوّل شخص جمع = اسم+ ( ــه‌كه‌‌مان)...لباسه‌كه‌مان (لباس ما- معلوم)

دوم شخص جمع = اسم+ ( ــه‌كه‌تان)...لباسه‌كه‌تان (لباس شما- معلوم)

سوم شخص جمع= اسم+ ( ــه‌كه‌یان)...لباسه‌كه‌یان (لباس انها- معلوم)



..........طریقه جمع کردن اسم در زبان کردی.........:

۱-اسم معرفه باشد یا اسم به حروف بیصدا ختم شده‌ است +( ـان )مثلا:

(خانه مشخص و معلوم=ماڵه‌كه‌...خانه‌ ها=ماڵه‌كان)

(درخت مشخص و معلوم=داره‌كه‌...درخت ها=داره‌كان)

(كتاب مشخص و معلوم=كتێبه‌كه‌...كتابها=كتێبه‌كان)

(پروانه ‌مشخص و معلوم=په‌پوله‌كه‌...پروانه‌ها=په‌پوله‌كان)‌

پسر= كوڕ +ان:كوڕان (پسرها) —-مرد = پیاو +ان:پیاوان(مردها)

سنگ= به‌رد+ان:به‌ردان (سنگها)--دختر=كچ+ان:كچان (دخترها)

سال= ساڵ+ان: ساڵـان (سالها)---روز=ڕۆژ+ان: ڕۆژان (روزها)

۲-اسمی که به حروف صدادار ( ا ،ۆ ، ێ، ی) ختم شده‌ + ( ـیان)

ماهی = ماسی + ـیان : ماسییان (ماهی ها)

برادر = برا + ـیان : برایان (برادر ها)

عقاب = هه‌ڵۆ + ـیان : هه‌ڵۆیان (عقاب ها)

روستا = دێ + ـیان : دێیان ( روستاها)

3- اسم + (گه‌ل)...بیشتر در نوار جغرافیایی (سقز-سنندج-جوانرود)

(دختر=كچ یا كه‌نیشك+ گه‌ل: كه‌نیشكگه‌ل: دخترها)

(بچه=مناڵ+ گه‌ل: منالگه‌ل: بچه‌ها)

(پسر=كوڕ+ گه‌ل=كوڕگه‌ل: پسران)



.......( بهم = پێم —------— به من = وه‌ من)

......( بهت = پێت —--------— به تو = وه‌ تۆ)

......( بهش = پێی —------— به‌ او = وه‌ ئه‌و)

( بهمان،بهمون = پێمان —------به‌ ما = وه‌ ئێمه‌)

( بهتان،بهتون = پێتان —-----— به شما = وه‌ ئێوه‌)

(بهشان،بهشون = پێیان —-----— به‌ انها = وه‌ ئه‌وان)



(...این= ئه‌مه‌... آن= ئه‌وه... اینها= ئه‌مانه‌... آنها= ئه‌وانه‌

اینهاشون= ئه‌مانیانه‌........اونهاشون= ئه‌وانیانه

اینهایی كه= ئه‌مانه‌ وا..... اونهایی كه= ئه‌وانه‌ وا...)



(...اینجا= ئێره‌، ئه‌یرا.....دراینجا= له‌ ئه‌یرا، لێره، له‌ئه‌یرانه‌‌

اونجا= ئه‌وێ، ئه‌وێنه‌.....در اونجا= له‌ ئه‌وێ، له‌وێ، له‌وێنه

اینطور،آنطور،اینجور،آنجور= ئاوا، ئاواینه‌...)



(...خودم=خۆم.......خودت=خۆت.......خودش=خۆی

خودمان=خۆمان...خودتان=خۆتان...خودشان=خۆیان...)



(...من هم= منیش.....تو هم= تۆیش.....او هم= ئه‌ویش

ما هم= ئێمه‌یش.....شما هم= ئێوه‌یش.....اونها هم= ئه‌وانیش...)



...قید زمان در زبان كردی = ئاوه‌ڵكاری كات له‌ زمانی كوردی...

(هم اكنون،الان= ئێستا)_(بعدا= دوایی)_(قبل= پێش)_(بعد= پاش)

(فردا= سبه‌ی، سبه‌ینێ، سۆحا)_(امروز= ئیمڕۆ)_(دیروز= دوێنێ، دوێكه)‌

(صبح= به‌یانی)_(ظهر=نیوه‌ڕۆ)_(بعدازظهر=دوانیوەڕۆ)_(شب= شه‌و)

(عصر=ئێوارە)ـ(چند روزدیگر= چه‌ن ڕۆژی تر)_(به‌ این زودی ها= به‌م زووانه)‌

(امسال=ئیمساڵ)_(پارسال=پاڕه‌كه‌، ساڵی پار)_(سال دیگر=ساڵێكی تر)

(از گذشته=له‌مێژه‌)_(قبلا= ئه‌وساكان)_(ازون موقع=له‌وساوه‌،له‌وكاته‌وه‌)

‌‌‌(درحالی كه= له‌كاتێكدا)_(پس از،بعد از= له‌ پاش، دوای ئه‌وه‌)

(وقت= كات)_( لحظه= سات)_(دوران= سه‌رده‌م)



قید مكان در زبان كوردی = ئاوه‌ڵكاری شوێن له‌ زمانی كوردی

( بالا= سه‌ر-بان)_(پایین= خوار)_(زیر= ژێر)_(قبل= پێش)_(بعد= پاش)

(اینجا= ئێره‌، ئه‌یرا)_(دراینجا= له‌ ئه‌یرا، لێره)_(دركنار= له‌ ته‌نیشت)‌

(اونجا= ئه‌وێ، ئه‌وێنه)_(در اونجا= له‌ ئه‌وێ، له‌وێ، له‌وێنه)

(در برابر= له‌به‌رامبه‌ر)_(بین، درمیان= نێوان، له‌نێوان)

(اطراف= ده‌وروبه‌ر)_(بدون= بێ)_(خارج،خارج از=ده‌ر،له‌ ده‌ره‌وه‌ی)

(داخل،در داخل=ناو،له‌ناوی)_(كنار= ته‌نیشت، پال)



قید کمیت در زبان کردی = ئاوه‌ڵكاری چه‌ندێتی له‌ زمانی كوردی

(خیلی، زیاد= زۆر، گه‌لێ، فره)_(كم= كه‌م، نه‌ختێ)_(یه‌ ذره= تیسكێ)

(مبلغی، مقداری= بڕێك)_(تعدادی= هه‌ندێك)_(قسمتی= به‌شێك)



قید كیفیت در زبان كردی = ئاوه‌ڵكاری چۆنیه‌تی له‌ زمانی كوردی

(خوب/ به خوبی= باش، چاک، خاس/ به باشی، به‌چاکی، به‌خاسی)

(عصبانی/ باعصبانیت= تووڕه‌/ به‌ تووڕه‌یی)

(عاقل/ عاقلانه =ژیر/ ژیرانه)_(عجله/باعجله=په‌له‌/ به‌ په‌له‌)



(همه‌= هه‌موو،گشت)_(همه‌ی= هه‌مووی،گشتی)_(چیز= شت،هین)

(بد= گه‌ن،خراپ)_(زیبا= جوان)_(به‌ شدت= به‌ توندی)_ (مثل مرد= پیاوانه‌)



(كدامیك=كامیان)_(اما= به‌ڵام)_(اگر= ئه‌گه‌ر،ئه‌ر)_(با= له‌گه‌ڵ، ته‌كی)

(متاسفانه= به‌ داخه‌وه)_(چطور= چۆن)_(برای= بۆ)_(از= له‌) ‌



(از طریق=له‌ڕێگای)_(به‌ علت= به‌هۆی)_(درمورد، درباره = سه‌باره‌ت به‌)

(دوباره= دیسان)_(یك دفعه= یه‌ك جار، جارێك)_(همچنین،همینطور= هه‌روه‌ها
فێرگەی زمانی کوردی
ضمایر متصل (درحالت معرفه کردی) = ڕێناوه‌ لكاوه‌كان له‌ دۆخی ناسراو اوّل شخص مفرد= اسم+ ( ــه‌كه‌م)...لباسه‌كه‌م (لباس من-معلوم) دوم شخص مفرد= اسم+ ( ــه‌كه‌ت)...لباسه‌كه‌ت (لباس تو- معلوم) سوم شخص مفرد= اسم+ (ــه‌كه‌ی)...لباسه‌كه‌ی (لباس او- معلوم) اوّل…
(علاوه‌ بر=سه‌ره‌ڕای/علاوه‌براین= سه‌ره‌ڕای ئه‌مه‌)_(همانطور = هه‌روه‌ك)

(تنها= ته‌نیا، به‌س)_(اینقدر= ئه‌وه‌نده‌)_(دیگر=ئیتر)_(هرگز،اصلا= قه‌ت)



(بخاطراینکه=له‌به‌رئه‌وه‌ی)_(به‌جز،غیر از=بێجگه‌ له‌، جگه‌له‌، جیا له‌ )

(چقدر=چه‌نێ، چه‌نێك)_(حتی= ته‌نانه‌ت)_(مطمئنا= به‌دڵنیاییه‌وه‌)

@KurdishLanguageLearning
....احوالپرسی های معمولی روزانه به زبان کردی.....
@KurdishLanguageLearning

سلام خوش آمدی, بفرما.............سڵاو خۆش هاتی, فه‌رموو

وقتت به خیر رفیق............................ئه‌م كاته‌ت باش هاوڕێ

وقتت بخیر, برادرم, چطوری؟...........ده‌مباش, براكه‌م, چۆنی

اوضاع و احوالت چطوره؟.................ده‌نگوباست چۆنه‌؟

پیدات نیست؟ كجایی؟..................دیارت نیه؟ له‌ كوێی؟‌

مشغول چه کاری هستی؟..........سه‌رقاڵی چ ئیشێكی؟

داری چکار میکنی؟........................خه‌ریكی چی ئه‌كه‌ی؟

واقعا خسته نباشی.......................به‌راستی ماندوو نه‌بی

(خوب),(بد) .................................... (خاس,باش,چاک),(گه‌ن,خراپ)

خیلی ممنون, همچنین.....................زۆر سپاس, هه‌روه‌ها

خوبی از خودته, خیلی مردی..............خاسی له‌ خۆته‌, زۆر پیاوی

‌پدر و مادرت خوبن؟سلامتن؟..............دایك و باوكت چاكن؟ساقن؟

تنت سلامت باشه‌,چشمم روشن....له‌شت ساق بێت,چاوم ڕۆشن

در سایه شما, هستیم دیگه.............. له‌ سێبه‌ری ئێوه, هه‌ین ئیتر

قابل نداره, مبارک باشه........................شایه‌نی نیه, پیرۆز بێت‌

جای احترام دارید, محترم...................جێی ڕێزتان هه‌یه, به‌ڕێز‌

خیلی بهش افتخار میکنم...................فره شانازی پێ ئه‌كه‌م

کوچکتم, بزرگوار, ممنون.....................بچووكتم, گه‌وره, سپاس

‌ دستت درد نكنه, زنده باشی...........ده‌ستت نه‌ئێشێ, بژیت‌

ایشا..بدون مشكل تموم میشه.........ایشا..بێ وه‌ی دوای دێت

بهش فکر نکن،هیچی نیست.........بیری لێ مه‌كه‌وه،شتێك نیه‌

دست از سرش بردار........................وازی لێ بێنه‌

مطمئنا میتونی, سعیتو بکن....به‌ دڵنیاییه‌وه‌ ئه‌توانی, هەوڵی خۆت بدە

مهم نیست، فراموشش کن.........گرینگ نیە، بیری لێ مەکەوە

تو انسان فهمیده ای هستی.........تۆ مرۆڤێکی تێگەیشتووی

امیدوارم , اشکال نداره..................... به‌ هیوام(هیوادارم) , قه‌ی ناكا

خیلی متاسفم , معذرت......................زۆر به‌داخم , ببوره‌

تقاضای بخشش دارم, منو ببخش......داوای لێبوردن ئه‌كه‌م, لێم ببوره‌

از تو التماس میکنم, ازت, تو رو خدا....له‌تۆ ئه‌پاڕێمه‌وه, لێت, تخوا

جونمی , چشممی , نفسمی...........گیانمی , چاومی , هه‌ناسه‌می

خدا به همرات عزیزم...........................خوات له‌گه‌ڵ خوشه‌ویستم

مواظب خودت باش...............................چاوت وه‌ خۆتۆ بێت/ ئاگات له‌ خۆت بێت

@KurdishLanguageLearning
فێرگەی زمانی کوردی
@KurdishLanguageLearning
آموزش سریع رسم‌الخط کردی - فێرکاری ڕێنووسی کوردی👆👆👆👆👆
همانگونه که می‌بینید در زبان کردی، چند نوع "س"، "ز" و "ت" وجود ندارد.(البته در زبان فارسی نیز تمامی "س"ها،"ز"ها و "ت"ها فقط به یک شیوه تلفظ می‌شوند و اما بعنوان میراثی از زبان عربی، در رسم‌الخط فارسی بجا مانده‌اند)

استفاده از علامت هفت: بر روی "و"، آنرا خفیفتر کرده و صدای "O" در انگلیسی را می‌دهد. بر روی "ی" نیز آنرا به "E" مبدل می‌سازد. همین علامت بر روی "ل" و زیر "ر"، حروف را حلقی تر می‌کند.

مثال برای "ل" و "ڵ" : "گول" به معنی جذامی است و "گوڵ" به معنی گل. "گۆل" به معنی دریاچه و "گۆڵ" معنی چست و چالاک(گورج و گۆڵ) و گل فوتبال می‌دهد.

مثال برای "ر" و "ڕ" : "که‌ر" بمعنی خر است و "که‌ڕ" معنی ناشنوا را می‌دهد.

"ڤ" معادل حرف ”V” در زبان انگلیسی است که بیشتر در کلمات کردی شمال کاربرد دارد. مانند :"مرۆڤ" بمعنی انسان، "ئه‌ڤین" و "ڤیان" به معنی عشق.

در رسم‌الخط کردی، آنچه را که می‌نویسیم، می‌خوانیم و هر آنچه تلفظ ‌شود، می‌نویسیم.
رسم الخط کردی، اکثر صداها را مانند رسم‌الخط "فنیتیک" (Phonitick)در بر می‌گیرد.
@KurdishLanguageLearning
@KurdishLanguageLearning
سیل؛لافاو،سێڵاو
فهرست؛پێڕست
انتقاد؛ڕەخنە
استان؛پارێزگا
هیات؛لێژنە،شاند
وام؛ڤەرز
هواپیما؛فڕۆکە
جنگندە؛فڕۆکەی شەڕکەر
فرصت؛دەرفەت
تحریم؛گەمارۆ،ئابڵۆقە
کاخ سفید؛کۆشکی سپی
محکوم؛شەرمزار،ئیدانە
اتریش؛نەمسا
اتحادجماهیرشوروی؛یەکێتی سۆڤیەت
مردم؛خەڵک
تودە؛جەماوەر
انفجار؛تەقینەوە
جنازە؛تەرم
بازیگر؛یاریکەر
مستقیم؛ڕاستەوخۆ
غیرمستقیم؛ناڕاستەوخۆ
@KurdishLanguageLearning
Forwarded from Deleted Account
به‌سه‌رهاتێکی ئیدریس له ڕۆژی ۹ ی خه‌زه‌ڵوه‌ری ۲۷۱۵ ی کوردی و آبانی ۹۴ ی هه‌تاوی
له‌ تاران بووم کاتژمێر ۶ ی پاش نیوه‌ڕۆ بوو...
له مترۆی تاران پارس هاتمه ده‌رۆ و چوومه ناو شه‌قامێک و هێدی هێدی به‌ره‌و ترمیناڵی تاران پارس ڕێکه‌وتم...
له سه‌ر سووچێکی چوارڕایدا پیاوێکی به‌ساڵاچوویی ماندوو نه‌ناس و نه‌حه‌ساوه‌م بینی که ده‌م و چاوی پڕ بوو له چرچ و لۆچی له ژێر خۆر هه‌ڵقرچاوی ڕۆژدا بوو، ڕیشی ئه‌وه‌نده سپی بوو که وه‌کوو به‌فری سه‌ر شاخه‌کانی کوردستان ده‌هاته به‌رچاوم...
له‌سه‌ر ئه‌و سووچی شه‌قامه‌دا به جۆرێ کزۆله‌ی کردبوو و خه‌ریکی شت فرۆشتن بوو که‌ هه‌ر ئه‌وه‌ی بینیم یه‌کسه‌ر لاشه‌م هاته جموجووڵوو وهه‌ستم له ناخی دڵۆ بۆ ئه‌و هه‌ژاره به‌سته‌زمانه ئاگری تێبه‌ربوو و به‌جۆرێ که نه‌متوانی هه‌روه‌ها له پالیدا بڕۆم و نه‌چم بۆلای...
چووم بۆلای مامه و چاک و چلۆنیم به زمانێکی زۆر نه‌رم ڕه‌وانه‌ی کردو و ده‌ستم کرد به قسه‌کردن و وداوام لێکرد که بڕێ ئامۆژگاریم بکات و قسه‌م بۆ بکات...
پێش هه‌موو شتێ ئه‌وه‌ی بڵێم که مامه پیره خه‌ریکی لفکه فرۆشتن بوو...
هه‌ر له ڕێوۆ لفکه‌یه‌کم لێکڕی و ده‌ستمان کرد به قسه‌کردن...
مامه پیره زۆر ناڕه‌حه‌ت بوو چوون بۆ ماوه‌ی ۱۱ ساڵ بوو که خۆشه‌ویسته‌که‌ی به‌جێی هێشتبوو و له‌م دونیایه دا هه‌تاهه‌تایه له مامه پیره خودا حافزی کردبوو...
وه‌ڵڵا که‌گووتی خۆشه‌ویسته‌که‌م به‌جێمی هێشتووه ، فرمێسکێکی گه‌ش له چاوانی به جۆری هاته خوارۆ که وات ده‌زانی کاتی به‌هار هه‌موو به‌فرانی سه‌ر شاخه‌کان بۆ ئه‌و ده‌گریه‌ن و ده‌توێنه‌وه...
خودا ئاگای لێیه چاوم بڕیبووه ئه‌و فرمێسکه که زۆر واتای سه‌رسووڕهێنه‌ر بوو، چوونکه ته‌نیا فرمێسک نه‌بوو، به‌ڵکوو
خۆشه‌وه‌یستی بوو
به‌زه‌یی بوو
ته‌نیایی بوو
بیره‌وه‌ری بوو
هه‌ست بوو
نه‌حه‌ساوه‌یی خۆی و زۆران گرتن له گه‌ڵ ژیاندا بوو

مامه‌ی هێژام ۷ منداڵی هه‌بوو، ۳ کوڕ و ۴ کچ
له ناو ئه‌و هه‌موو منداڵه‌دا پیری هه‌ژار و به‌سته‌زمان به ته‌نیا ژیانی ده‌برده سه‌ر...
مامه پیره له منداڵه‌کانی به جۆرێ ڕازی نه‌بوو، به‌ڵام گووتی له کوڕێکم زۆر ناڕاحه‌تم و وتوومه پێی قه‌ت نه‌مبه‌خشیوه‌ و نایبه‌خشم...
یه‌کێک له کوڕه‌کانی دیکه‌ی موحتاد بوو و ده‌ڵێی دار و نه‌دارمی فرۆشت و سووتانی...
ئامۆژگاری کردم که قه‌دری باوک بزانم و دایمه به ده‌میۆی بم و هۆشم پێوه‌ی بێت تا ئینشائه‌ڵڵا منداڵانی تۆش بۆ تۆ باش ده‌بن...
ده‌ستیم ماچ کرد و ماڵاواییم لێکرد و زۆریشی حه‌ز کرد به‌ وه‌ی که چووم بۆلای و دۆعای خێری بۆ کردم و به گوشیه‌که‌م وێنه‌یه‌کم بۆ بیره‌وه‌ری خۆم به ئیزنی خۆی لێگرت و ڕێگای خۆمم کوتا...

https://telegram.me/KurdishLanguageLearning
خه‌زه‌ڵوه‌ر👈آبان
هێدی👈آرام و با صبر
ڕێکه‌وتن👈راه افتادن
سووچ👈گوشه
به‌ساڵاچوو👈پیر
ماندوو نه ناس👈
نه‌حه‌ساوه👈استراحت نکرده
چرچ و لۆچ👈چین و چروک
هه‌ڵقرچاو👈از شدت گرما چروک شدن
کزۆڵه👈به حالت مظلوم مانند نشستن
به‌سته‌زمان👈فقیر و بیچاره
لفکه👈لیف حمام
زۆران👈کشتی
هێژا👈به ڕێزو ئازیز
ئیزن👈اجازه

https://telegram.me/KurdishLanguageLearning
ماندوونه‌ناس👈خستگی ناپذیر
Forwarded from Deleted Account
پیاوێک به گاڵته وتی به کابرایه‌کی لاواز و کز، که تۆم له دوره‌وه بینی وام ده‌زانی ژنی...
کابرایش وتی وڵڵا منیش وام ده‌زانی تۆ پیاوی...
Forwarded from Deleted Account
Havre Mostafazade


ڕۆچنەی یەک شەممە۱٠ی خەزەڵوەری۹٤، ۲۷۱٥ کوردی، ۱ی نۆڤەمبەر ۲٠۱٥ زاینی
بیرکردنەوە لە هەرچی تابلۆی جوان و بیری جوانە، ڕازێنەری بڕیار و دابین کەری کریارە.(هاوڕێ)
*بیرکردنەوە : فکر کردن
*بیری جوان : افکار زیبا
*ڕازێنەر/جوانکەر: آرایشگر، آرایندە
*بڕیار : تصمیم
*دابین کەر : تضمین کنندە
*کڕیار : خریدار
@KurdishLanguageLearning
ڕێنووسی زمانی كوردی kurdish dictation
پێشه‌كی

"ڕێنووس" (املاء dictation)، به‌پێی یاسا و ڕێسای زمانه‌وانی، فێرمان ده‌كات كه‌ وشه‌یه‌ك به‌ چه‌ند شێوه‌ی جۆربه‌جۆر نه‌نووسین. ئاخۆ ڕاستترین وشه‌ له‌م پۆلانه‌ی خواره‌وه‌ كامانه‌ن؟:

(كار تێ كردن، كار تێكردن، كارتێكردن). (كاری تێ كرد، كاری تێكرد، كاریتێكرد).
(ده‌ست لێدان، ده‌ست لێ دان، ده‌ستلێدان). (ده‌ستی لێ دا، ده‌ستی لێدا، ده‌ستیلێدا).
(نان كردن، نانكردن). (نانی كرد، نانیكرد).
(ماڵ وێران كردن، ماڵوێران كردن، ماڵوێرانكردن، ماڵ وێرانكردن).
(نیه‌، نی یه‌، نی‌یه‌، نییه‌).

له‌م وتاره‌دا، هه‌وڵ ده‌درێت به‌گوێره‌ی بڕیاره‌كانی "كۆڕی زانیاریی كوردستان" و، به‌ له‌به‌رچاوگرتنی زانستی كۆمپیوته‌ر و، به‌ به‌راوردكاری له‌گه‌ڵ زمانه‌ زیندووه‌ ئه‌ورووپییه‌كاندا، كۆمه‌ڵێ یاسا و ڕێسا ڕوون كرێنه‌وه، تا له‌ ڕێنووسێكی بێهه‌ڵه‌ نزیكتر بینه‌وه‌
@KurdishLanguageLearning