🎖ایران در لبهٔ تیغ: چالش‌ها و فرصت‌های یک قدرت منطقه‌ای

✍️ علیرضا رحمتی
دانشجوی کارشناسی ارشد اقتصاد سیاسی بین‌‏الملل دانشگاه شهید بهشتی

در سایۀ تحریم‌های ظالمانه و مشکلات فزایندۀ اقتصادی، آیندۀ اقتصاد ایران در هاله‌ای از تردید قرار دارد. درحالی‌که کشورهای همسایه با سرعتی چشم‌گیر درحال توسعه و تنوع‌بخشی به اقتصاد خود هستند، به نظر می‌رسد که ایران باوجود داشتن منابع طبیعی غنی و موقعیت استراتژیک کم‌نظیر، هم‌چنان در باتلاق وابستگی به نفت و ناتوانی در اصلاحات زیرساختی اقتصادی گرفتار است.

در هم‌میهن بخوانید

🔴 کارگروه #خبرگزاری شبکۀ سیاست خارجی و اقتصاد سیاسی بین‌الملل

✅@Inter_Politics

🎖تعریف سه کلیدواژۀ «ثروت»، «دارایی» و «سرمایه»

۱. ثروت (Wealth)

ثروت به مجموع منابع و امکانات یک فرد، سازمان یا کشور اطلاق می‌شود که شامل دارایی‌های مالی و غیرمالی است. ثروت می‌تواند نشان‌دهنده قدرت اقتصادی یک فرد یا کشور باشد.

مثال: فردی که دارای چندین خانه، زمین، سهام و پول نقد است، فردی ثروتمند تلقی می‌شود. همچنین کشوری با ذخایر طبیعی غنی و زیرساخت‌های قوی، ثروتمند محسوب می‌شود.

۲. دارایی (Asset)

دارایی به هر چیزی که دارای ارزش اقتصادی باشد و قابل مالکیت یا فروش باشد گفته می‌شود. دارایی‌ها شامل اقلام ملموس (مانند زمین و ماشین‌آلات) و ناملموس (مانند حق ثبت اختراع و برندها) می‌شوند.

مثال: یک شرکت ممکن است دارایی‌های متنوعی داشته باشد، از جمله املاک، ماشین‌آلات تولید، و حتی برند تجاری خود که در بازار ارزش بالایی دارد.

۳. سرمایه (Capital)

سرمایه به منابعی اطلاق می‌شود که برای تولید کالا و خدمات به کار گرفته می‌شوند. این منابع می‌توانند مالی (مانند سرمایه‌گذاری‌ها و سهام) یا فیزیکی (مانند ماشین‌آلات و زیرساخت‌ها) باشند. سرمایه به عنوان یکی از عوامل تولید به شمار می‌آید و برای ایجاد ارزش افزوده استفاده می‌شود.

مثال: یک کشاورز که دارای تراکتور، زمین زراعی و تجهیزات کشاورزی است، این موارد را به عنوان سرمایه فیزیکی برای تولید محصولات کشاورزی به کار می‌گیرد. همچنین سرمایه مالی در صورت سرمایه‌گذاری در بورس یا کارهای تولیدی نیز به کار گرفته می‌شود.

جمع‌بندی

ثروت مجموع منابع اقتصادی است.
دارایی شامل هر چیزی است که دارای ارزش اقتصادی بوده و می‌تواند مالکیت داشته باشد.
سرمایه منابعی است که برای تولید و ایجاد ارزش افزوده مورد استفاده قرار می‌گیرند.
به این ترتیب، تفاوت‌های بین این سه مفهوم در تحلیل‌های اقتصادی و تصمیم‌گیری‌های مالی بسیار مهم هستند.

📊 کارگروه #تحلیل شبکۀ اقتصاد سیاسی بین‌الملل

✅@Inter_Politics

🎖بنیادی‌ترین نقصانِ سیاستِ خارجی ایران

✍ دکتر محمود سریع‌القلم

http://telegra.ph/sariolghalam-10-23

🎖پیامدهای اقتصادی جنگ ایران و رژیم صهیونیستی

✍️علیرضا رحمتی، دبیر پیشین انجمن علمی روابط بین‌الملل دانشگاه شهید بهشتی

📚منتشرشده در هفته‌نامۀ صدای اصلاحات
۵ آبان ۱۴۰۳

از این‌جا بخوانید

🔴 کارگروه #خبرگزاری شبکۀ اقتصاد سیاسی بین‌الملل

✅@inter_politics

از ۱۰۵ به ۱

اولین ایران‌چک صد هزار تومانی سال ۱۳۸۷ چاپ شد و آن سال معادل ۱۰۵ دلار ارزش داشت، اما الان کم‌تر از ۱ دلار ارزش دارد!

✅@inter_politics

✍️⭕️ یک واژۀ تخصصی

واژهٔ «decolonization» به‌معنای «استعمارزدایی» است.

🖋❇️ معنا
مرحله‌ای که طی آن کشوری که قبلاً مستعمره بود (تحت‌کنترل کشور دیگری بوده) ازنظر سیاسی مستقل می‌شود.
رهایی از استعمار


❇️🖋 مثال
او در دوران استعمارزدایی در آفریقای غربی سفیر بود.

در برخی از مستعمرات سابق فرانسه،
[زبان] فرانسوی پس‌از استعمارزدایی زبان رسمی [آن] کشور باقی ماند.


🔴 کارگروه #زبان_انگلیسی شبکۀ اقتصاد سیاسی و روابط بین‌الملل

✅@Inter_Politics

🎖جایگزینی برای زغال‌سنگ و تقویت انتقال انرژی پاک

در فرآیند گذار به انرژی پاک، انرژی خورشیدی در بازار انرژی جایگاه بیشتری یافته و هدف آن جایگزینی سوخت‌های فسیلی تا پایان این دهه است. با‌این‌حال، برای این تحول به سرمایه‌گذاری‌های سنگینی نیاز است. طبق بررسی IEEFA در سال ۲۰۲۴، انرژی خورشیدی جایگزین بیش از ۸۰۰ نیروگاه زغال‌سنگی شده‌است. اگرچه افزایش تولید انرژی‌های تجدیدپذیر درحال انجام است، اما حذف سریع زغال‌سنگ دشوار است، به‌ویژه در کشورهای درحال توسعه که زغال‌سنگ منبع اصلی تولید برق است. براساس آمار، زغال‌سنگ ۳۵% از برق جهان را تأمین می‌کند و برنامۀ تبدیل ۸۰۰ نیروگاه قدیمی به تولید انرژی پاک می‌تواند گام مؤثری در تسریع گذار به انرژی‌های تجدیدپذیر باشد.

📊 کارگروه #آمار شبکۀ اقتصاد سیاسی بین‌الملل

🌐منبع

✅@Inter_Politics

✍️به‌بهانۀ تجمعِ مدافعانِ تفکرِ آخرالزمانیِ تداوم و تشدیدِ فیلترینگِ شبکه‌های اجتماعی

🎖۱. به‌طور خاص، درآمد اینستاگرام (از این‌جا ببینید) در سال ۲۰۲۳ به حدود ۶۱.۵ میلیارد دلار و درآمد یوتوب (از این‌جا ببینید) به ۳۱.۵ میلیارد دلار رسیده‌است. این پلتفرم‌ها به کسب‌وکارهای کوچک و متوسط این امکان را می‌دهند تا با هزینه‌های کم، محصولات و خدمات خود را به مشتریان معرفی کنند.

🎖۲. پلتفرم‌های اجتماعی مانند تلگرام، واتساپ، ایکس، اینستاگرام و یوتیوب در جامعۀ ایران به‌عنوان موتورهای اصلی اقتصاد دیجیتال و ابزارهای ارتباطی مؤثر شناخته می‌شوند. براساس آمار، بیش از ۷۰٪ از کسب‌وکارهای ایرانی از شبکه‌های اجتماعی برای تبلیغات و فروش استفاده می‌کنند که این امر منجر به افزایش فروش و کاهش بیکاری در جامعه می‌شود.

🎖۳. در شرایط بحرانی اقتصاد ایران، باتوجه‌به نوسانات اقتصادی و محدودیت‌های مالی، این پلتفرم‌ها فرصتی برای ایجاد محتوای متنوع و درآمدزایی فراهم می‌کنند. کاربران ایرانی با دسترسی به محتوای آموزشی، سرگرمی و خدمات آنلاین، تجربه‌های مثبت‌تری را کسب می‌کنند که افزون‌بر کسب درآمدهای مالی، به افزایش رضایت‌مندی اجتماعی منجر می‌شود. براساس بررسی‌ها، حدودا ۶۰٪ کاربران اینترنتی در ایران از این شبکه‌ها برای برقراری ارتباط و دستیابی به اطلاعات استفاده می‌کنند.

🎖۴. به‌این‌ترتیب، موفقیت این پلتفرم‌ها در جذب و حفظ کاربران، به‌طور مستقیم با افزایش درآمد، کاهش بیکاری و ارتقای رضایت شهروندان ایرانی از وضعیت کشور ارتباط دارد.

🎖۵. بنابر گزارش‌های گوناگون، تاکنون قطعی اینترنت و تشدید فیلترینگ‌ها در ایران نزدیک به یک‌صد هزار میلیارد تومان (حدود ۱.۵ میلیارد دلار) خسارت به مراکز خدماتی و کسب‌وکارهای کشور، آسیب وارد نموده و بسیاری از شغل‌ها را دچار مشکل کرده‌است. آیا این زیان را مدافعان فیلترینگ جبران می‌کنند؟!

✅@inter_politics

🇺🇸آپدیت خبری انتخابات 2024 آمریکا

✍️دونالد ترامپ چهل‌وهفتمین رئیس‌جمهور آمریکا شد و برای بار دیگر به کاخ سفید بازگشت


📊بیت‌کوین به بالاترین قیمت خود رسید


🔴دونالد ترامپ 312 الکترال


🔵کاملا هریس 226 الکترال


🎖مرز پیروزی: 270 الکترال


📊میزان مشارکت: بیش‌از 143 میلیون نفر


🔴اکثریت مجلس سنا به جمهوری‌خواهان رسید


✍️این خبر آپدیت می‌شود.


📚 منبع این پیام، خبرگزاری‌های آسوشیتدپرس و فاکس‌نیوز است.

✅@Inter_Politics

✍️چالش‌های پیش‌ِروی ترامپ و اتحادیۀ اروپا

بازگشت ترامپ به ریاست‌جمهوری در سال 2024 و ادامه سیاست‌های نئومرکانتیلیستی او می‌تواند چالش‌های عمده‌ای برای روابط اقتصادی و سیاسی بین ایالات متحده و اتحادیه اروپا ایجاد کند. سیاست‌های تعرفه‌ای ترامپ، به‌ویژه در حوزه‌های صنعتی حساس مانند فولاد، آلومینیوم و خودروسازی، موجب تضعیف رقابت‌پذیری صنایع اروپایی در بازار آمریکا و افزایش هزینه‌های تولید در اروپا شده است.

✅@Inter_Politics

🎖بازگشت ترامپ و نئومرکانتالیسم
چالش‌های اقتصادی و سیاسی پیش‌روی آمریکا و چین

✍️ علیرضا رحمتی

مروری بر روابط تجاری ایالات متحده و چین در دوران نخست ریاست‌جمهوری ترامپ نشان می‌دهد که در سال ۲۰۱۸، پس از ماه‌ها اتهام‌زنی به پکن در خصوص دستکاری ارز و سرقت فناوری‌های آمریکایی، دولت ترامپ نخستین دور از تعرفه‌ها را علیه کالاهای چینی به ارزش ۳۴ میلیارد دلار اعمال کرد.

در هم‌میهن بخوانید

🔴 کارگروه #خبرگزاری شبکۀ سیاست خارجی و اقتصاد سیاسی بین‌الملل

✅@Inter_Politics

🎖سیاست‌های پولی و مالی چیست؟

سیاست‌های مالی و سیاست‌های پولی دو ابزار اصلی در دست دولت‌ها و بانک‌های مرکزی برای مدیریت اقتصاد هستند. این دو ابزار به‌طور مستقیم بر فعالیت‌های اقتصادی تأثیر می‌گذارند، اما از نظر مکانیسم و هدف‌گیری، تفاوت‌های مهمی دارند. در ادامه، تفاوت‌های اصلی این دو سیاست توضیح داده می‌شود:

✍️سیاست‌های مالی (Fiscal Policy)

تعریف
سیاست‌های مالی به تصمیمات و اقداماتی گفته می‌شود که دولت‌ها در زمینه مخارج عمومی و درآمدها (از طریق مالیات‌ها) اتخاذ می‌کنند تا بر اقتصاد تأثیر بگذارند.

اهداف
- تحریک یا کنترل تقاضای کل در اقتصاد (برای مدیریت رشد اقتصادی).
- کاهش بیکاری یا کنترل تورم.
- کاهش نابرابری‌های اجتماعی و توزیع درآمد از طریق سیاست‌های مالیاتی و هزینه‌های دولت.

ابزارهای سیاست مالی
- مالیات‌ها: دولت می‌تواند با افزایش یا کاهش مالیات‌ها، بر درآمد مردم و شرکت‌ها تأثیر بگذارد. کاهش مالیات‌ها می‌تواند منجر به افزایش تقاضا و رشد اقتصادی شود و افزایش مالیات‌ها می‌تواند به کنترل تورم کمک کند.
- مخارج دولتی: دولت می‌تواند با افزایش مخارج در بخش‌هایی مانند زیرساخت‌ها، آموزش، و بهداشت، به تحریک اقتصاد کمک کند. در مقابل، کاهش مخارج دولتی می‌تواند تورم را کاهش دهد.

توسط چه نهادی اعمال می‌شود؟
سیاست‌های مالی توسط دولت (معمولاً وزارت اقتصاد یا خزانه‌داری) اجرا می‌شوند.

✍️سیاست‌های پولی (Monetary Policy)

تعریف
سیاست‌های پولی به مجموعه اقداماتی گفته می‌شود که بانک مرکزی با کنترل عرضه پول و نرخ بهره به‌منظور تنظیم نقدینگی و تورم در اقتصاد انجام می‌دهد.
اهداف
- حفظ ثبات قیمت‌ها (کنترل تورم).
- تسهیل یا کاهش نرخ بهره برای تشویق یا کنترل سرمایه‌گذاری و مصرف.
- کنترل ارزش پول ملی در مقابل ارزهای دیگر (نرخ ارز).
- مدیریت نقدینگی در اقتصاد.

ابزارهای سیاست پولی
- نرخ بهره: بانک مرکزی می‌تواند با افزایش یا کاهش نرخ بهره، هزینه‌های وام‌گیری را تحت تأثیر قرار دهد. افزایش نرخ بهره موجب کاهش وام‌گیری و کاهش تقاضا می‌شود، در حالی که کاهش نرخ بهره تقاضای وام را افزایش می‌دهد و به تحریک اقتصاد کمک می‌کند.
- عملیات بازار باز: خرید و فروش اوراق قرضه دولتی توسط بانک مرکزی برای کنترل نقدینگی در اقتصاد. فروش اوراق نقدینگی را کاهش می‌دهد و خرید اوراق نقدینگی را افزایش می‌دهد.
- ذخایر بانکی: بانک مرکزی می‌تواند نرخ ذخایر قانونی بانک‌ها را تغییر دهد تا بر میزان وام‌دهی بانک‌ها تأثیر بگذارد.

توسط چه نهادی اعمال می‌شود؟
سیاست‌های پولی توسط بانک مرکزی یک کشور (مثلاً بانک مرکزی ایران یا فدرال رزرو در آمریکا) مدیریت و اجرا می‌شود.

مثال

- اگر دولت بخواهد اقتصاد را تحریک کند، می‌تواند مالیات‌ها را کاهش داده و مخارج دولتی را افزایش دهد. این سیاست‌ها به عنوان سیاست مالی انبساطی شناخته می‌شوند.
- اگر بانک مرکزی بخواهد رشد اقتصادی را تحریک کند، می‌تواند نرخ بهره را کاهش دهد و پول بیشتری در اقتصاد تزریق کند. این نیز سیاست پولی انبساطی است.

به این ترتیب، سیاست‌های مالی و پولی هر کدام نقش متفاوتی در مدیریت اقتصاد دارند اما هر دو برای رسیدن به اهداف اقتصادی کلان مانند رشد اقتصادی، کنترل تورم و بیکاری به کار گرفته می‌شوند.


📊کارگروه #تحلیل شبکۀ اقتصاد سیاسی و روابط بین‌الملل

✅@Inter_Politics

🎖مقالهٔ «آمریکا، انگلستان و تحولات منطقه غرب آسیا»

✍️نویسندگان
رحمان حبیبی
دکتر حسین پوراحمدی (استاد روابط بین‌الملل دانشگاه شهید بهشتی تهران)

📚کارگروه #منابع شبکۀ اقتصاد سیاسی و روابط بین‌الملل

✅@Inter_Politics