اقتصاد سیاسی بین‌الملل
3.29K subscribers
156 photos
39 videos
114 files
147 links
شبکۀ علمی اقتصاد سیاسی بین‌الملل
یاد بگیریم و به دیگران یاد بدهیم.
Download Telegram
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
💢اقتصاد سیاسی هوش مصنوعی

این ویدیو، با ارائه یک چارچوب تحلیلی دقیق، به تشریح اقتصاد سیاسی هوش مصنوعی از طریق مفهوم «حک‌شدگی» می‌پردازد. استدلال اصلی آن این است که توسعه و استقرار هوش مصنوعی را نمی‌توان پدیده‌ای دانست که صرفاً توسط منطق خودبسنده بازار هدایت می‌شود. در مقابل، این فرآیند عمیقاً در نهادهای اجتماعی، تصمیمات سیاسی، و استراتژی‌های دولتی «حک» شده است. این دیدگاه به ما کمک می‌کند تا بفهمیم چرا رقابت بر سر هوش مصنوعی، بیش از آنکه یک مسابقه تجاری میان شرکت‌ها باشد، به یک عرصه کلیدی در رقابت ژئوپلیتیک تبدیل شده است؛ جایی که سیاست‌های صنعتی، ملاحظات امنیت ملی، و چارچوب‌های نظارتی دولت‌ها، نقشی تعیین‌کننده در شکل‌دهی به مسیر فناوری و توزیع قدرت در آینده ایفا می‌کنند.

تماشا از یوتوب

@Inter_Politics
👍9
پایش_هفتگی_اقتصاد_سیاسی_بین‌الملل_و_ایالات_متحدۀ_آمریکا.pdf
808.8 KB
✍️«پایش هفتگی اقتصاد سیاسی بین‌الملل و ایالات متحدۀ آمریکا»


گزارش اول (۲۴-۳۱ مرداد ۱۴۰۴)


📚تهیه‌شده توسط شبکۀ اقتصاد سیاسی بین‌الملل

@Inter_Politics
👍22
سه سناریوی محتمل پیش‌روی کشور
محمود سریع‌القلم

ارسال نظر

@Inter_Politics
👍22👎20
«قاعدۀ تیلور» یک راهنمای سیاست پولی است که به بانک‌های مرکزی پیشنهاد می‌کند «نرخ بهرۀ سیاستی» خود را چگونه در واکنش به شرایط اقتصادی تنظیم کنند. این قاعده بر دو متغیر اصلی تمرکز دارد: شکاف تورم (تفاوت میان تورم فعلی و تورم هدف) و شکاف تولید (تفاوت میان رشد اقتصادی واقعی و رشد بالقوه و پایدار اقتصاد). براساس این قاعده، اگر تورم از سطح هدف بالاتر رود یا اقتصاد با سرعتی بیش از ظرفیت خود رشد کند، بانک مرکزی باید نرخ بهره را به میزان بیشتری افزایش دهد تا فعالیت اقتصادی را کنترل کرده و فشار تورمی را کاهش دهد. در مقابل، اگر تورم پایین‌تر از هدف باشد یا اقتصاد دچار رکود و کندی شود، قاعدۀ تیلور توصیه می‌کند که نرخ بهره کاهش یابد تا با تحریک مصرف و سرمایه‌گذاری، به رشد اقتصادی کمک کند. درواقع، این قاعده یک چارچوب منطقی و پیش‌بینی‌پذیر برای بانک مرکزی فراهم می‌کند تا به‌طور همزمان به هدف دوگانه ثبات قیمت‌ها و اشتغال پایدار دست یابد.

📚کارگروه #مفاهیم شبکۀ اقتصاد سیاسی بین‌الملل

@Inter_Politics
👍14
فرسایش تدریجی

✍️علیرضا رحمتی

در جغرافیای اقتصادی ایران، رکود تورمی دیگر یک بحران دوره‌ای نیست، بلکه به نیرویی فرساینده و سیستماتیک بدل شده که تاروپود جامعه را پیوسته تهدید می‌کند. این پدیده، شهروندان را میان چکش تورم لجام‌گسیخته و سندان رکود خردکننده به دام انداخته و خودِ بیماری است. ریشه این وضعیت نه در یک شوک بیرونی گذرا، که در کژکارکردی‌های ساختاریِ چندین دهه، وابستگی به الگوی اقتصاد رانت‌محور و اعتیاد به تامین مالی تورمی هزینه‌ها نهفته است.


📝در روزنامۀ دنیای اقتصاد بخوانید

@Inter_Politics
👍11
سخنی کوتاه، اما مهم

در سه‌ماهه‌ی پیشِ‌رو، اقتصاد کشور با پدیده‌ی «رکود تورمیِ فزاینده» مواجه خواهد شد؛ شرایطی که در آن هم‌زمان نرخ تورم به سطوح بی‌سابقه نزدیک می‌شود و تولید و اشتغال در حالت انجماد باقی می‌مانند. در چنین وضعیتی، منطق حکم می‌کند که استراتژی غالب، «حفظ ارزش دارایی» و اتخاذ سیاست احتیاط حداکثری باشد. همه‌چیز به یک جمله بند است: «تواقق می‌شود یا نمی‌شود».

هرگونه ورود به فعالیت‌های پرریسک، به‌ویژه نوسان‌گیری در بازارهای مالی، نه‌تنها با عدم‌قطعیت مطلق همراه است، بلکه توازن میان ریسک و بازده را نیز به زیان سرمایه‌گذار برهم می‌زند. به بیان روشن‌تر، اگر احتمال افزایش سرمایه در این شرایط تنها ۱۰ درصد باشد، در برابر آن احتمال ۹۰ درصدی زیان و سوخت سرمایه قرار دارد.

اگر تحت هر شرایطی مجبور به سرمایه‌گذاری هستید، فقط بر روی بخشی از آن ریسک کنید، آن هم بر روی طلا باشد، نه دلاری که با یک جمله‌ی ترامپ درمورد ایران می‌تواند ۲۰ هزار تومان کم و زیاد می‌شود!

در چنین فضای مبهم و بی‌ثباتی، ظهور «کارگزاران رویافروش» و کلاهبرداران اقتصادی امری محتمل است. تجربه‌ی اقتصادی ـ سیاسی نشان داده که بحران‌ها بستر مساعدی برای بازتولید این گروه‌ها هستند. بنابراین، عقلانی‌ترین کنش برای شهروندان، پرهیز از خرید دارایی‌های موهوم و مصرف‌گرایی بی‌پشتوانه است.

فراموش نکنیم که در این شرایط ناگوار اقتصادی، که باید گفت هر روز دریغ از دیروز، حامی کسب‌وکارهای کوچک و متوسط باشیم.

@Inter_Politics
👍12
اقتصاد سیاسی بین‌الملل pinned «سخنی کوتاه، اما مهم در سه‌ماهه‌ی پیشِ‌رو، اقتصاد کشور با پدیده‌ی «رکود تورمیِ فزاینده» مواجه خواهد شد؛ شرایطی که در آن هم‌زمان نرخ تورم به سطوح بی‌سابقه نزدیک می‌شود و تولید و اشتغال در حالت انجماد باقی می‌مانند. در چنین وضعیتی، منطق حکم می‌کند که استراتژی…»
براساس گزارش FDI Report 2025 از فایننشال تایمز، ده بخش برتر جذب‌کننده سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی (FDI) در سال ۲۰۲۴، درمجموع بیش از ۱ تریلیون دلار سرمایه جذب کرده‌اند. در صدر این فهرست، بخش انرژی‌های تجدیدپذیر با جذب ۲۷۰ میلیارد دلار قرار دارد که این رقم بیش از مجموع سرمایه‌گذاری در دو بخش بعدی است و نشان‌دهندۀ یک حرکت جهانی قابل‌توجه به سمت پایداری و انرژی پاک است. پس‌از انرژی‌های تجدیدپذیر، بخش ارتباطات با ۱۶۶ میلیارد دلار و صنعت نیمه‌رساناها با ۱۲۰ میلیارد دلار قرار دارند که این سرمایه‌گذاری‌ها تحت‌تأثیر تقاضا برای شبکه‌های سریع‌تر و زنجیره‌های تأمین امن تراشه‌ها بوده است. سایر بخش‌های قابل‌توجه در این فهرست شامل املاک و مستغلات با ۹۲ میلیارد دلار، بخش سنتی زغال‌سنگ، نفت و گاز با ۸۹ میلیارد دلار، و حوزه‌های متمرکز بر فناوری مانند قطعات الکترونیکی (۴۹ میلیارد دلار) و خدمات نرم‌افزار و فناوری اطلاعات (۴۸ میلیارد دلار) می‌شود.

📊کارگروه #آمار شبکهٔ اقتصاد سیاسی بین‌الملل

🌐منبع

@Inter_Politics
👍9
کدام پیمان در سال ۱۹۹۲ به‌طور رسمی «اتحادیۀ اروپا» را تأسیس، و ستون‌های اصلی همکاری (اقتصادی، سیاست خارجی و امور داخلی) را پایه‌گذاری نمود؟
Anonymous Quiz
17%
پیمان لیسبون🇵🇹
11%
پیمان رم🇮🇹
43%
پیمان ماستریخت🇳🇱
29%
پیمان بروکسل🇧🇪
👍14
🏅صعود تاریخی لری الیسون به صدر ثروتمندان جهان

لری الیسون، هم‌بنیان‌گذار و مدیر ارشد فناوری اوراکل، با جهشی تاریخی در ثروت خود، برای نخستین بار با پشت سر گذاشتن ایلان ماسک به جایگاه ثروتمندترین فرد جهان دست یافت. این صعود خیره‌کننده که شامل بزرگترین افزایش ثروت روزانه ثبت‌شده در تاریخ (بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار) بود، مستقیماً از عملکرد درخشان شرکت اوراکل نشأت می‌گیرد. پس از انتشار گزارش مالی فصلی بهتر از انتظار و ارائه چشم‌اندازی قدرتمند برای آینده‌ی کسب‌وکار زیرساخت ابری، ارزش سهام این شرکت ۴۱ درصد جهش کرد و ثروت الیسون را به سطحی بی‌سابقه رساند.

📊روند رشد ثروت خالص او در سال‌های اخیر، این جهش ناگهانی را به خوبی نشان می‌دهد (به میلیارد دلار):

۲۰۲۵: $۴۰۱
۲۰۲۴: $۱۴۱
۲۰۲۳: $۱۰۷
۲۰۲۲: $۱۰۶
۲۰۲۱: $۹۳
۲۰۲۰: $۵۹

🌐منبع

@Inter_Politics
👍14
در عصری که جمهوری خلق چین به‌عنوان یک بازیگر کلیدی در عرصه بین‌المللی، سیطره قدرت‌های غربی را به چالش کشیده و توجه نخبگان جهانی را به خود معطوف ساخته، درک عمیق نظام سیاسی این کشور از اهمیتی بنیادین برخوردار است. کتاب ترجمه‌شده‌ی حاضر با هدف رفع خلاء علمی موجود در منابع فارسی، تحلیلی جامع و واقع‌بینانه از ساختار سیاسی چین ارائه می‌دهد. این اثر با طرح پرسش‌هایی بنیادین، به بررسی نسبت میان دستاوردهای شگرف اقتصادی چین و سیاست‌های حاکم بر آن، تأثیرات مدرنیزاسیون بر این نظام، و ظرفیت آن برای انطباق با تحولات پرشتاب داخلی و بین‌المللی می‌پردازد. درنهایت، این پژوهش با ارائه‌ی تصویری دقیق از بایسته‌ها، چشم‌اندازها و مخاطرات پیش روی توسعه‌ی سیاسی چین، منبعی ضروری برای پژوهشگران، دیپلمات‌ها، و تمامی علاقه‌مندان به چین‌شناسی به شمار می‌رود و فهمی عمیق‌تر از منطق درونی یکی از تأثیرگذارترین قدرت‌های جهان معاصر فراهم می‌آورد.

@Inter_Politics
👍15
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
💢بیست سال رشد رو به قهقرا؛ نگاهی به سیاست‏‌گذاری اقتصادی از سال ۱۳۸۴ تا ۱۴۰۴

@Inter_Politics
👍16👎2
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🎖اقتصاد علیه مردم یا برای مردم؟
مناظرهٔ مارکس و آدام اسمیت


این ویدیو یک مناظرهٔ شبیه‌ساز تاریخی و فلسفی میان کارل مارکس و آدام اسمیت است؛ دو متفکر بزرگ که دیدگاه‌هایشان سرنوشت اقتصاد و سیاست جهان را تغییر داد. مارکس با نقد سرمایه‌داری و دفاع از کارگر، مقابل اسمیت قرار می‌گیرد؛ اندیشمندی که با کتاب ثروت ملل بنیان‌های بازار آزاد و سرمایه‌داری را بنا کرد...

@Inter_Politics
👍15
دوستان در پرده با هم دشمن‌اند
وین عجب‌تر کز عدو هم دوست خاست


یکی از توهمات رایج در گفتمان سیاسی مخالفان توافق با آمریکا، این است که مثل همیشه اختلاف‌نظر روسیه و چین با تحریم‌های ایران را نشانه‌ای از وفاداری یا حمایت راهبردی می‌دانند. درحالی که جنگ دوازده‌روزه، و حمایت روسیه و چین از ادعای امارات مبنی‌بر مالکیت جزایر سه‌گانه را فراموش کرده و به کل، یادشان رفته واقعیت روابط بین‌الملل چیز دیگری است؛ این دو کشور بارها در بزنگاه‌های حساس، ازجمله در شورای امنیت، با غرب همراهی کرده و ایران را تنها گذاشته‌اند و اگر از خودشان هم بپرسید: «چرا؟» در پاسخ می‌گویند: «چرا باید از شما دفاع کنیم؟»

قاعدهٔ اصلی نظام بین‌الملل بر «منافع ملی» استوار است و نه بر شعارهای سیاسی یا ادعاهای برادریِ قرن اول هجری. روسیهٔ امروز انرژی خود را با تخفیف به هند و چین می‌فروشد و ایران را صرفاً به‌عنوان بازیگری کم‌اثر و ابزاری برای دورزدن تحریم‌ها یا تأمین نیازهای نظامی مانند پهپادها تلقی می‌کند. چین نیز عمدتاً به ایران به چشم بازاری برای کالاها و فناوری‌های درجه‌چندم نگاه می‌کند که بود و نبودش خیلی هم برای اقتصاد ۲۰ تریلیون دلاری‌اش فرقی ندارد.

تعارض اساسی اینجاست که جمهوری اسلامی زمانی شعار «نه شرقی، نه غربی» را به‌عنوان نماد استقلال‌طلبی مطرح می‌کرد، اما اکنون در عمل، سرنوشت خود را به دو قدرت بزرگ شرقی گره زده؛ قدرت‌هایی که درصورت تعارض منافع کلان‌تر، کوچک‌ترین تردیدی در کنار گذاشتن ایران نخواهند داشت. این وضعیت را نمی‌توان سیاست خارجی متوازن یا مستقل دانست، بلکه بیشتر بازتابی از نادیده‌گرفتن واقعیت و کاهش ظرفیت چانه‌زنی ایران در ساختار جهانی است.

@Inter_Politics
👍19👎7
چرخۀ معیوب انزوا: از اسنپ‌بک تا فرسایش داخلی

✍️
علیرضا رحمتی

اسنپ‌بک فردا فعال می‌شود. شکست اخیر دیپلماتیک در شورای امنیت برای جلوگیری از بازگشت تحریم‌ها، بیش از یک رخداد گذرا، نمایانگر آسیب‌پذیری ساختاری ایران در نظم اقتصاد جهانی است. این شکست نشان داد که ایران فاقد پشتوانۀ بین‌المللی لازم برای مقابله با تهدیدهاست و درنتیجه، «مکانیسم ماشه» یا اسنپ‌بک از یک ابزار حقوقی به اهرمی عملی برای تحمیل هزینه‌های بیشتر تبدیل شده است. این وضعیت، ریشه در ضعف ساختاری اقتصاد و دیپلماسی ملی دارد، زیرا ماهیت خودکار و الزام‌آور اسنپ‌بک، ریسک هرگونه تعامل با ایران را در سطح جهانی افزایش داده و ابزارهای فشار را نهادینه می‌کند.

ریشۀ این آسیب‌پذیری در دو حوزۀ کلیدی قابل‌مشاهده است: ناتوانی در جذب سرمایۀ خارجی و تمرکز شدید تجارت بر چند کشور محدود. ورودی ناچیز سرمایۀ مستقیم خارجی اقتصاد ایران را از جریان سرمایۀ مولد و فناوری‌محور محروم کرده و ظرفیت آن را برای سازگاری با شوک‌ها تضعیف نموده است. همزمان، تمرکز صادرات بر بازارهایی چون چین و عراق و فروش نفت از طریق مجاری غیررسمی و با تخفیف‌های سنگین، گزینه‌های واکنش دیپلماتیک و اقتصادی کشور را محدود ساخته و قدرت چانه‌زنی را به حداقل رسانده است.

سیاست بلندمدت مبتنی‌بر انزوای فعال (اقتصاد مقاومتی)، به‌جای تقویت استقلال، عملاً کشور را به سمت «بی‌اهمیتی اقتصادی» سوق داده است. در عرصۀ بین‌المللی، اعمال فشار بر کشوری که سهم جایگزین‌ناپذیری در شبکه‌های تولید و تأمین جهانی ندارد، کم‌هزینه‌تر است. بنابراین، انزوای خودخواسته نه‌تنها استقلال را تضمین نمی‌کند، بلکه با نهادینه‌کردن آسیب‌پذیری، کشور را در معرض ابزارهایی مانند اسنپ‌بک قرار می‌دهد. برخلاف تصوراتی که موهومانه می‌گویند اسنپ‌بک بر اقتصاد ایران اثری ندارد، بازگشت تحریم‌های شورای امنیت به‌دلیل ماهیت الزام‌آور جهانی و اثرات شبکه‌ای آن بر بیمه، حمل‌ونقل و خدمات مالی، پیامدهای واقعی و بلندمدت بر ظرفیت تجارت و سرمایه‌گذاری کشور دارد.

تشدید فشارهای اقتصادی، به‌سرعت به تنش‌های اجتماعی و سیاسی تبدیل شده و چرخه‌ای معیوب از فرسایش داخلی را پدید می‌آورد. رشد ضعیف اقتصادی، تورم بالا و کوچک شدن سفرۀ معیشت، ثبات اجتماعی و اعتماد عمومی را کاهش می‌دهد و این فرسایش، ظرفیت سیاست‌گذاری دولت را نیز محدودتر می‌سازد. راه برون‌رفت، بازسازی پیوندهای اقتصادی و دیپلماسی هوشمند است. ایران باید از قلعۀ انزوا خارج شده و به شریکی ضروری در زنجیره‌های تولید و سرمایه‌گذاری منطقه‌ای و جهانی تبدیل شود. این مسیر، یعنی ساختن شبکه‌های تاب‌آور متقابل که ثبات ملی را به منافع دیگران پیوند می‌زند، تنها راه تقویت امنیت ملی و افزایش هزینۀ اعمال فشار برای رقبا است.

@Inter_Politics
👍25👎2
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🏅ضرورت اصلاح خطای شناختی در مذاکرات

حیدرعلی مسعودی استاد روابط بین‌الملل در برنامۀ «میز دیپلماسی»

این برنامه چند روز بعد از جنگ دوازده‌روزه ضبط شده؛ اما انتشار آن با تاخیر صورت گرفته است.

@Inter_Politics
👍20
مروری بر تازه‌ترین کتاب دان وانگ
نبرد سازندگی و فرایند
✍️ دکتر محسن شریعتی‌نیا (استادیار دانشگاه شهید بهشتی)
چین با یارانه، خرید دولتی و اعتبارات ترجیحی، خوشه‌های خودروی برقی، خورشیدی و بخشی از نیمه‌هادی‌ها را جهش داده است؛ دستاوردی که بهای خودش را دارد؛ خطر مازاد ظرفیت، اصطکاک تجاری و فشار برای یافتن بازار‌های جذب‌کننده. آمریکا نیز با موجی تازه از سیاست صنعتی بازگشته، اما همچنان در گردنه‌های صدور مجوز، هزینه بالای اجرا و پراکندگی نهادی کند می‌شود...


@Inter_Politics
👍10
فرمان اجرایی ترامپ و فرجام تیک‌تاک
✍️فاطمه علیدوستی (پژوهشگر و مترجم زبان چینی)

فرمان اجرایی اخیر دونالد ترامپ درمورد واگذاری مالکیت تیک‌تاک در آمریکا، بیش از یک معاملهٔ تجاری، پایانی بر یک کشمکش طولانی‌مدت میان واشنگتن و پکن بر سر قدرت نرم و حاکمیت داده‌ها است. این اقدام که به‌منظور رفع نگرانی‌های امنیت ملی صورت گرفت، منجر به شکل‌گیری یک نهاد جدید با ساختار مالکیتی پیچیده و تحت کنترل آمریکا شد.

این فرمان، چارچوب توافقی را رسمیت بخشید که براساس آن، یک شرکت جدید به نام «تیک‌تاک آمریکا» (TikTok US) با ارزش‌گذاری تقریبی ۱۴ میلیارد دلار شکل می‌گیرد. در ساختار جدید، توازن قدرت به‌وضوح به نفع آمریکا تغییر کرده است؛ از یک سو، سرمایه‌گذاران آمریکایی و متحدانشان (ازجمله اوراکل، سیلور لیک و صندوق MGX ابوظبی) کنترل بیش از ۶۵ درصد سهام را به دست می‌گیرند و از سوی دیگر، سهم شرکت مادر چینی، بایت‌دنس، به تنها ۱۹٫۹ درصد کاهش یافته و به یک سهام‌دار اقلیت تبدیل می‌شود. مهم‌ترین بخش این توافق، انتقال کنترل کامل الگوریتم پیشنهاد محتوا، کد منبع و سیستم مدیریت داده‌ها به مالکان آمریکایی است. این اقدام مستقیماً نگرانی واشنگتن از خطر دسترسی دولت چین به داده‌های ۱۷۰ میلیون کاربر آمریکایی یا استفادهٔ ابزاری از الگوریتم برای جهت‌دهی سیاسی را هدف قرار می‌دهد. در این مدل، شرکت اوراکل نقش حیاتی نظارت بر امنیت داده‌ها را بر عهده دارد تا اطمینان حاصل شود که پلتفرم به ابزاری تبلیغاتی برای یک دولت خارجی تبدیل نمی‌شود.

این معامله فراتر از ملاحظات تجاری، نماد رقابت ژئوپلیتیک فزاینده میان ایالات متحده و چین در فضای دیجیتال و نوعی «طلاق دیجیتالی» است. آمریکا این واگذاری را گامی قاطع در راستای حفاظت از داده‌های کاربران و تعریف الگویی جدید برای اعمال حاکمیت داده‌ای بر شرکت‌های فناوری خارجی می‌داند. در مقابل، این توافق برای چین یک عقب‌نشینی استراتژیک محسوب می‌شود؛ زیرا پکن برای جلوگیری از ممنوعیت کامل تیک‌تاک در مهم‌ترین بازار خارجی خود، مجبور به پذیرش شرایطی سخت‌گیرانه شده است. با وجود این توافق، چالش‌های مهمی باقی است. انتقال کامل و واقعی کنترل فنی الگوریتم پیچیدهٔ تیک‌تاک، یک چالش بزرگ فنی و حقوقی است و موفقیت کل پروژه به استقلال عملیاتی آن بستگی دارد. علاوه‌براین، تضمین اینکه «تیک‌تاک آمریکا» در طولانی‌مدت کاملاً آمریکایی اداره شود، نیازمند سازوکارهای نظارتی قوی برای دفع نفوذهای احتمالی در آینده است.

درنهایت، فرمان اجرایی ترامپ یک راه‌حل عمل‌گرایانه است که تهدید امنیت ملی را با انتقال کنترل به سرمایه‌گذاران داخلی مرتفع ساخت و درعین‌حال، به میلیون‌ها کاربر آمریکایی اجازه داد تا به فعالیت خود ادامه دهند. این رویداد، بی‌شک یک نقطهٔ عطف تاریخی در تعریف مرزهای نبرد فناوری و قدرت نرم در قرن بیست‌ویکم است.

کارگروه مطالعات #چین🇨🇳 شبکۀ اقتصاد سیاسی بین‌الملل

@Inter_Politics
👍11👎1