🌐توافق تعرفه‌ای موقت؛ چین در انتظار حرکت مهره سفید شطرنج

#تحلیل_کوتاه
#جنگ_تعرفه‌ای
#چین #آمریکا

📝سید محمدعلی مدرسی یزدی

🔹در پی جنگ تجاری میان آمریکا و چین، مذاکراتی از ۱۲ مه ۲۰۲۵ در ژنو آغاز شد که در نهایت به توافق ‏موقت برای کاهش برخی تعرفه‌ها و ایجاد یک مکانیزم گفتگو انجامید. آمریکا برای اجرای این توافق و ‏ارزیابی نتایج آن، مهلت ۹۰ روزه‌ای را تعیین کرده است. پیش از شروع این توافق‌ها طرف چینی یک «سند ‏سفید» را منتشر کرده بود که محتوای آن در کنار توافق موقت اخیر نشان‌دهنده نوع نگاه چین به روابط با ‏آمریکا است.‏

‏ 🔸در سند سفید چین روایتی که این کشور از ماهیت روابط با آمریکا بیان می‌کند قابل توجه است. طبق این ‏روایت در طول ۴۶ سال روابط دیپلماتیک میان چین و ایالات متحده، پیوندهای اقتصادی و تجاری این دو ‏کشور به‌طور پیوسته در حال گسترش بوده است؛ به طوری که در سال ۲۰۲۴، ارزش مبادلات کالایی چین و ‏آمریکا به ۶۸۸.۲۸ میلیارد دلار رسید که نسبت به ۱۹۷۹ بیش از ۲۷۵ برابر رشد داشته است. در بخش ‏خدمات نیز با رسیدن تجارت دو کشور به ‏۶۶.۸۶ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۳، آمریکا به دومین شریک خدماتی چین و چین به پنجمین بازار صادرات خدمات ‏آمریکا تبدیل شده است. افزون‌براین درآمد آمریکا از محل حق امتیازهای مالکیت فکری از چین نیز روندی ‏صعودی داشته و در سال ۲۰۲۳، معادل ۱۳.۱ درصد از کل درآمد خدماتی آمریکا را شامل شده است. ‏همچنین اشاره شده است که در سال ۲۰۲۲، شرکت‌هایی مانند اپل و تسلا در چین ۴۹۰.۵ میلیارد دلار ‏فروش داشتند.

🔸نتیجه کلی سند مذکور این است که تعامل اقتصادی این دو کشور یک رابطه برد-برد و توسعه‌محور برای هر دو طرف ‏بوده است.‏ با این وجود جنگ تجاری اول از سوی ایالات متحده در دور نخست ریاست‌جمهوری ترامپ آغاز شد که ‌‏در نهایت به امضای توافق‌نامه فاز اول به‌منظور باز تنظیم روابط اقتصادی انجام شد. با این حال ایالات متحده ‌‏در ادامه با اعمال تدابیر محدودکننده و نقض برخی تعهدات مانند عدم لغو یا کاهش معنادار تعرفه‌های ‏تجاری، ‏بنیان این توافق را تضعیف کرد.

🔸با این حال برخلاف روایت چینی در واقع روند اجرای این توافق با چالش‌هایی از سوی هر دو طرف ‏مواجه شد. ‏چین نیز اگرچه به بخش‌هایی از تعهدات خود پایبند ماند، اما در برخی موارد از جمله عدم تعهد ‏به خریدهای ‏هدف‌گذاری‌شده و شفافیت در اجرای تعهدات بسیاری از مفاد این ‏توافق را رعایت ‏نکرد. این عوامل زمینه‌ای را فراهم کرد که ترامپ در دور دوم ریاست جمهوری جنگ تجاری دوم ‏را در دستور کار قرار دهد. براین اساس او رویکرد حمایت‌گرایی را با شعار اول آمریکا بنیاد ‏سیاست تجاری خود تعریف کرد که جنگ تعرفه‌ای به عنوان یکی از نمودهای این سیاست اکنون منجر به ‏شکل‌گیری نخستین دور مذاکرات در ژنو و توافق اخیر شده است.‏

🔸محتوای سند سفید و توافق موقت، دیدگاه چین نسبت به روابط اقتصادی با آمریکا، ‏تمایل به حفظ شرایط همکاری متقابل را منعکس می‌کند. با این حال، می‌توان این رویکرد را بخشی از استراتژی «حرکت اول دشمن» تلقی کرد. این امر در حالی است که چین به دلایل متعددی ‏مانند وابستگی آمریکا به صادرات عناصر خاکی کمیاب از چین، گسترش روابط اقتصادی با کشورهای منطقه ‏تحت عنوان چین+۱ و همچنین راهبرد چرخه دوگانه چین که درسی از جنگ تجاری اول در جهت کاهش ‏میزان وابستگی به ایالات متحده است ‏دست بالاتری را در این مذاکرات دارد.‏

🔸با این وجود، انتخاب لی چنگ‌گانگ به عنوان مذاکره‌کننده ارشد تجاری که سابقه مدیریت پرونده‌های ‏چین در سازمان تجارت جهانی را دارد و هی لیفنگ، معاون نخست‌وزیر و از چهره‌های کلیدی در طراحی ‏سیاست‌های اقتصادی چین و از نزدیک‌ترین افراد به شی جین‌پینگ در حوزه سیاست‌گذاری اقتصادی، پیام‌آور این نکته است که چین مذاکرات تجاری با آمریکا را نه صرفاً یک موضوع فنی بلکه ‏بخشی از راهبرد کلان اقتصادی-سیاسی خود تلقی می‌کند. در مجموع، ترکیب این دو چهره، لی چنگ‌گانگ ‏به‌عنوان معمار حقوقی و فنی مذاکرات و هی لیفنگ به‌عنوان حامل راهبرد کلان دولت نشان می‌دهد که چین ‏درصدد است با آمادگی همه‌جانبه و حضور چهره‌های کلیدی، نه‌تنها از موضع ضعف وارد مذاکرات نشود، بلکه ‏از ابزارهای سیاسی، اقتصادی و دیپلماتیک خود برای بازتعریف قواعد بازی استفاده کند.‏

✅بنابراین مذاکرات و توافق موقت ژنو اقدامی صرفاً دفاعی از سوی چین نبوده، بلکه بخشی از راهبرد فعال چین برای کنترل میدان تقابل و کسب ‏ابتکار در شرایط تنش‌آلود است. چین می‌کوشد برخلاف دور پیشین مذاکرات که امتیازات زیادی داد، این‌بار با ‏امتیازات کمتر، دستاوردهای بیشتری به دست آورد.‏

🔄مطالب مرتبط
▫️باختن در جنگ تجاری آسان است
▫️سیاست تجاری ترامپ در قبال چین؛ گذشته، حال و آینده

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/427
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐کاهش قیمت نفت و دورنمای اصلاحات اقتصادی در عراق

#تحلیل_کوتاه
#اقتصاد
#عراق

📝علی بیدبو

🔹تصمیم ائتلاف اوپک پلاس به رهبری عربستان مبنی بر دو نوبت افزایش تولید در ماه‌های جاری و آتی میلادی، موجی ‏از کاهش شدید قیمت نفت را در بازارهای جهانی رقم زده است. این اقدام، نخستین افزایش تولید کشورهای عضو اوپک پلاس پس از ‏آغاز بحران اوکراین به شمار می‌رود. استدلال سازمان اوپک در توجیه این تصمیم، عدم پایبندی برخی اعضا از جمله عراق و ‏قزاقستان به سقف تولید تعیین‌شده بود. بر این اساس، می‌توان عدم تعهد به توافقات اوپک را به عنوان یکی از عوامل محوری در ‏افزایش ۴۰۰ هزار بشکه‌ای تولید این سازمان ارزیابی کرد.‏

🔸در سطوح عالی‌تر تحلیل می‌توان به عامل دیگری نیز اشاره نمود و آن احتمال نشان دادن چراغ سبز عربستان به آمریکا برای ‏مدیریت کاهش قیمت نفت همزمان با نوسانات بازارهای سهام این کشور است. متعاقب این تصمیم اوپک پلاس، قیمت نفت ‏برنت با افت قابل توجهی به زیر ۶۰ دلار برای هر بشکه رسید که این امر، نگرانی‌های عمیقی را در خصوص وضعیت اقتصادی ‏کشورهای متکی به درآمدهای نفتی به ویژه عراق ایجاد کرد.‏

🔸عراق به عنوان یکی از این کشورها بودجه سه ساله خود را بر مبنای نفت ۷۰ دلاری تنظیم کرده بود که با کاهش قیمت‌ها، ‏محاسبات و تخمین‌های آن با چالش جدی مواجه شده است. در این میان، دولت السودانی، علی‌رغم هشدارهای اقتصاددانان، در اقدامی ‏بی‌سابقه، پیش‌نویس بودجه سه سال متوالی (۲۰۲۳-۲۰۲۵) را به جای بودجه سالانه، جهت بررسی به پارلمان ارائه نموده بود. این ‏ابتکار دولت السودانی، ریسک قابل توجهی را متوجه اقتصاد عراق می‌کرد اما او بدون توجه به هشدارها، اعضای پارلمان ‏را برای تصویب این بودجه سه ساله متقاعد ساخت.‏

🔸با وجود برخی چالش‌ها در جریان تصویب بودجه مانند شکاف عمیق میان حلبوسی، رئیس وقت پارلمان و السودانی و دو قطبی ‏حامیان آنها در فضای سیاسی، عراق در سال ۲۰۲۳ شاهد جهش اقتصادی نسبتاً چشمگیری بود. اما عراق در سال ۲۰۲۴ با ‏مشکلات اقتصادی متعددی دست و پنجه نرم کرد. پرداخت نامنظم حقوق کارکنان و معلمان در اقلیم کردستان، عدم تخصیص ‏بودجه به برخی استان‌ها، کسری بودجه فزاینده و افزایش ۱۷ درصدی بدهی دولت، منجر به رشد شدید حجم نقدینگی در این ‏کشور شد. آمارهای رشد اقتصادی در سال‌های ۲۰۲۲، ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ به ترتیب ۸.۱، منفی ۲.۹ و منفی ۱.۵ درصد را نشان ‏می‌دهند. با این وجود، بانک جهانی پیش‌بینی کرده است که رشد اقتصادی عراق در سال ۲۰۲۵ بار دیگر به مدار مثبت بازخواهد ‏گشت.‏

🔸علی‌رغم آمارهای نگران‌کننده از وضعیت کنونی اقتصاد عراق، این کشور در حال گذراندن مراحلی است که آخرین بار در دهه ‌‏۱۹۷۰ میلادی تجربه و زیست کرده بود. با انتخاب مصطفی الکاظمی به نخست وزیری، سیاست "امنیت در برابر اقتصاد" در ‏اولویت کار دولت قرار گرفت. محمد شیاع السودانی نیز با بهره‌گیری از این رویکرد و رفع کاستی‌های دولت الکاظمی، موفق به ‏برقراری ثبات و امنیت نسبی در عراق شده است. در واقع، تلاش‌های السودانی به همراه عبدالامیر الشمری (وزیر کشور) و حمید ‏الشطری (رئیس دستگاه اطلاعات)، دغدغه‌های امنیتی کشورهای ذینفع در عراق را تا حد زیادی مرتفع ساخته است که این امر، ‏می‌تواند تأثیر مثبتی بر چشم‌انداز رشد اقتصادی عراق در ۵ تا ۱۰ سال آینده داشته باشد.‏

🔸پس از چالش‌های اقتصادی سال‌های ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴، دولت بار دیگر سیاست افزایش نقدینگی را در دستور کار خود قرار داده ‏است. اصلاح نظام بانکداری و جمع‌آوری پول نقد کاغذی و جلب تدریجی اعتماد شهروندان برای سپرده‌گذاری ‏سرمایه‌هایشان در بانک‌ها از جمله جدیدترین سیاست‌های دولت السودانی به شمار می‌رود. السودانی که خود را نخست‌وزیر احتمالی دور بعدی می‌داند، به دنبال اتخاذ سیاست ‏انقباضی به منظور تثبیت یا کاهش تورم و در مقابل، ایجاد زمینه‌های سرمایه‌گذاری و اشتغال از طریق تعامل بانک‌ها با تجار و ‏سرمایه‌گذاران است.

‏ 🔸در صورت انتخاب مجدد السودانی، سیاست اصلاح اقتصادی بر پایه بانکداری الکترونیک تداوم خواهد یافت. با توجه به ‏عملکرد ماه‌های اخیر دولت کنونی، بغداد در تلاش برای ارتقای جایگاه شفافیت و امنیت اقتصادی خود از طریق تقویت ‏نهادهای بین‌المللی ناظر بر نظام بانکداری است. ترویج کارت‌های اعتباری و پرداخت الکترونیک، اتصال بانک‌های اصلی دولتی ‏به شبکه‌ بانک‌های بین‌المللی و بهبود شفافیت مالی، از جمله سیاست‌های اقتصادی آتی دولت السودانی است که می‌تواند درهای ‏اقتصاد جهانی را به سوی عراق بگشاید.‏

🔄مطالب مرتبط
▫️تعرفه‌های ترامپ و افزایش تولید اوپک پلاس؛ آیا بازار نفت به سمت آشفتگی حرکت می‌کند؟
▫️توسعه روابط عراق و ترکیه؛ زمینه‌ها و موانع

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/428
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐قطع روابط سودان با امارات؛ شکستی برای پروژه آفریقایی بن زاید

#مقاله_تحلیلی
#آفریقا
#امارات #سودان

📝سیدیوسف پژوهنده

🔹وزیر دفاع سودان روز سه‌شنبه ۶ مه با صدور بیانیه‌ای رسمی اعلام کرد که دولت این کشور ازاین‌پس امارات را «کشور متجاوز» تلقی می‌کند و در همین راستا، تصمیم به قطع کامل روابط دیپلماتیک با ابوظبی ‏گرفت. به گفته او اسنادی در دست است که نشان می‌دهد نیروهای پشتیبانی سریع در حملات به بندر پورت‌سودان از سلاح‌های اماراتی استفاده ‏کردند.‏

💢سیر تشدید تنش در روابط

🔸از آغاز جنگ داخلی سودان در آوریل ۲۰۲۳ میان دولت این کشور تحت هدایت ارتش و نیروهای «پشتیبانی سریع» تحت رهبری حمیدتی روابط سودان و امارات به‌ شدت تیره شد. دولت سودان امارات را متهم ‏می‌کند که از نیروهای حمیدتی حمایت می‌کند. ادعاهای سودان درباره حمایت امارات از نیروهای پشتیبانی سریع بی‌پایه نیست. اخیراً سازمان عفو بین‌الملل در ‏گزارشی اعلام کرد امارات تحریم تسلیحاتی سازمان ملل علیه دارفور را نقض کرده و تسلیحاتی چون ‏موشک‎ GB-50Aبه ‏نیروهای پشتیبانی سریع تحویل داده است.

💢اخراج دیپلمات‌های اماراتی

🔸خارطوم در دسامبر ۲۰۲۳ دستور اخراج ۱۵ دیپلمات اماراتی را صادر کرده بود تا اعتراض خود را به «دخالت ‏نظامی امارات در امور داخلی سودان» نشان دهد. در ادامه تنش‌ها، در سپتامبر ۲۰۲۴ امارات ارتش سودان را به ‏حمله به محل اقامت سفیر خود در خارطوم متهم کرد. با وجود این، ‏روابط دیپلماتیک هنوز به‌طور کامل قطع نشده بود‎.‎

💢حمله به بندر پورت سودان

🔸نقطه اوج تنش‌ها زمانی رقم خورد که نیروهای حمیدتی برای نخستین بار پورت‌سودان را در ۴ مه ‏هدف حمله قرار دادند. یک روز بعد، دادگاه بین‌المللی دادگستری شکایت سودان علیه امارات را مبنی بر ‏مشارکت در جنایات جنگی به دلیل عدم احراز صلاحیت خود رد کرد. این دو ‏رخداد موجب خشم شدید مقامات سودانی شد و در نهایت دولت خارطوم تصمیم به قطع رسمی روابط ‏دیپلماتیک با امارات گرفت‎.‎

💢جنایت دارفور و شکایت به دیوان دادگستری

🔸پیش از آن، دولت سودان شکایتی را علیه امارات به دیوان بین‌المللی دادگستری تسلیم کرده و این ‏کشور را به مشارکت در ارتکاب جنایات دارفور در مه 2024 متهم کرده بود. سودان به چند دلیل از جمله عدم عضویت امارات در دیوان کیفری بین‌المللی، تصمیم گرفته بود شکایت خود را به دیوان بین‌المللی دادگستری ارائه کند. بااین‌حال، دیوان در روز ۵ مه، با اعلام عدم صلاحیت تخصصی برای ‏رسیدگی به این پرونده، شکایت مزبور را رد کرد. پس از حکم دیوان بود که سودان تصمیم به قطع روابط با ‏امارات گرفت.‏

💢اهمیت سودان برای امارات

🔸یکی از دلایل این حمایت از نیروهای واکنش سریع، ‏طمع امارات برای تسلط بر معادن طلا در مناطق تحت کنترل حمیدتی، به‌ویژه در جبل عامر و سنقو است. بر ‏اساس گزارش‌ها، امارات سالانه حدود ۵۰ تُن طلا به ارزش بیش از ۱.۳ میلیارد دلار از ‏طریق شبکه‌های وابسته به حمیدتی به دست آورده است.

🔸امارات همچنین با تمرکز بر سواحل سودان و توسعه بنادری مانند «ابوعمامه»، تلاش کرده نفوذ خود را در این کشور ‏گسترش دهد. ‏پروژه بندر «ابوعمامه»، شامل توسعه یک بندر مدرن، منطقه صنعتی، فرودگاه بین‌المللی و یک پروژه عظیم کشاورزی با ‏سرمایه‌گذاری بالغ‌بر ۶ میلیارد دلار بود که در دسامبر 2022 و پیش از جنگ داخلی با دولت سودان تفاهم‌‌‌نامه آن به امضاء ‏رسیده بود. با این حال اعتراضات مردمی، نگرانی‌های زیست‌محیطی و در نهایت آغاز جنگ داخلی مانع از اجرایی شدن این پروژه شده است.‏

🔸نگاه امارات به سودان در چارچوب رویکرد کلان‌تر این کشور در قاره آفریقاست. مجموع سرمایه‌گذاری‌های امارات در ‏آفریقا تاکنون از ۱۱۰ میلیارد دلار فراتر رفته است. یکی از این سرمایه‌گذاری‌ها، تعهد ۱۰ ‏میلیارد دلاری شرکت اماراتی «مصدر» برای تولید ۱۰ گیگاوات انرژی پاک در آفریقا تا سال ۲۰۳۰ است‎.‌‏ امارات از طریق اعطای کمک‌های مالی هدفمند، سرمایه‌گذاری در پروژه‌های زیرساختی و پشتیبانی از بازیگران ‏کلیدی در ساختار قدرت کشورهای آفریقایی تلاش کرده است جایگاهی مؤثر در نهادهای حاکمه این ‏کشورها به دست آورد. حمایت‌های آن از نیروهای پشتیبانی سریع نیز در همین راستاست.‏

💢نتیجه گیری

✅یکی از سناریوهای محتمل پس از قطع روابط، تمرکز بیشتر امارات بر گسترش نفوذ از طریق نیروهای نیابتی در مرزهای سودان با کشورهای همسایه نظیر چاد و جمهوری آفریقای مرکزی است. در مجموع، تنش میان سودان و امارات نه‌تنها بر ‏معادلات داخلی این دو کشور، بلکه بر ساختارهای امنیتی، سیاسی و اقتصادی منطقه‌ای در شاخ آفریقا و فراتر از ‏آن نیز اثرگذار خواهد بود.‏

🔗برای مطالعه متن کامل اینجا کلیک کنید!🔗

🔄مطالب مرتبط
▫️جنگ داخلی در سودان: نبرد میان برهان و حمیدتی

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/429
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🎥اروپا نباید به آمریکا امیدی داشته باشد!

#تهران_مدیا
#سیاست_بین‌الملل
#آمریکا #اروپا

🔸 استفان والت نظریه‌پرداز معروف روابط بین‌الملل و از مدافعان رویکرد رئالیسم تدافعی در نشست اندیشکده چتم‌هاوس به تشریح رابطه دولت فعلی آمریکا با اروپا و شکاف‌های میان این دو پرداخته است. به عقیده او اولویت آمریکای فعلی اروپا نیست و اروپا در صورت وقوع هرگونه تهدید نظامی هیچ حمایت عملی از آمریکا دریافت نخواهد کرد.

🔸از نظر او شکاف کنونی میان آمریکا و اروپا با ارزش‌های بنیادین لیبرالیسم نیز ارتباط دارد و نمونه آن را در حمایت ترامپ از راست‌گرایان افراطی نظیر اوربان، نخست‌وزیر مجارستان می‌توان مشاهده کرد.

✅والت در این رابطه می‌گوید: «نمی‌دانم اگر در آینده بحرانی رخ بدهد چه خواهد شد اما فکر می‌کنم اروپایی‌ها باید این را پیش‌فرض بگیرند که دولت ترامپ و جهان‌بینی‌ای که دارد با تعهد بی قید و شرط عمیق آمریکا برای حفظ امنیت اروپا ناسازگار است.»


✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐سلاح هسته‌ای روابط ایران و آمریکا را به کدام سو می‌برد؟

#مذاکرات_هسته‌ای
#ایران #آمریکا

📝عرفان علمشاهی

🔹بحث در مورد لزوم یا عدم لزوم دارا بودن سلاح هسته‌ای یا امکان ساخت آن در حال حاضر به لحاظ فنی حائز اهمیت است اما باید یک پرسش دیگر را نیز در ذهن داشت: با ساخت سلاح هسته‌ای چه تغییراتی در روابط ایران با آمریکا و به طور کل امنیت ملی ایران رخ می‌دهد؟ به این پرسش دو پاسخ خوش‌بینانه و بدبینانه می‌توان داد. برخی معتقدند ایران با ساخت سلاح هسته‌ای تبدیل به نمونۀ دوم کره شمالی می‌شود و برخی دیگر باور دارند نه تنها چنین چیزی رخ نخواهد داد بلکه روابط دو کشور به سمت بهبودی خواهد رفت در این میان، به نظر می‌رسد واقعیت پیچیده‌تر از دو پاسخ مذکور باشد.

💢الگوی انجماد روابط کره شمالی با آمریکا

🔸مدت‌ها است که میان کره شمالی و آمریکا الگویی از انجماد یا بن‌بست در روابط حاکم بوده است. به عبارت بهتر، روابط میان دو کشور رو به وخامت نمی‌گذارد و در عین حال به سمت بهبودی نیز پیش نمی‌رود. اولی به این دلیل است که هر دو کشور دارای سلاح هسته‌ای هستند که بازدارندگی نهایی را به ارمغان می‌آورد. به همین دلیل هر دو در تصاعد تنش مجبورند خط قرمزی داشته باشند تا جنگی همه‌جانبه رخ ندهد. اما این روابط بهتر نخواهند شد؛ زیرا مسائل هویتی نقش پررنگی در شکل‌دهی به منازعه دارد که باعث می‌شود هر دو طرف از انعطاف‌پذیری و مدارا خودداری کنند.

💢وضعیت داخلی کره شمالی

🔸کره شمالی در کنار این الگوی انجماد، یک وضعیت دارد که متأثر از تحریم‌ها و رابطه خود با آمریکا است؛ اما عوامل متعدد دیگری نیز در آن دخیل هستند. وسعت جغرافیایی پایین، فقدان منابع طبیعی، دسترسی محدود به همسایگان، فرهنگ سیاسی مردم، نوع نظام سیاسی و باورهای نخبگان حاکم و... نیز در وضعیت کنونی کره شمالی دخیل هستند. نمی‌توان با انکار یا بررسی‌نکردن این عوامل ادعا کرد که بمب هسته‌ای وضعیت کره‌ شمالی را اینگونه کرده است.

💢ایران و تکرار الگوی انجماد

🔸موقعیت ایران از یک جهت به کره شمالی شباهت دارد. عوامل هویتی نقش اساسی در شکل‌گیری و تداوم منازعه میان ایران و آمریکا دارند که باید گفت این اثر دو سویه است. هنگامی که عوامل هویتی اینگونه کشورها را در منازعات انعطاف‌ناپذیر می‌کنند، چه با بمب اتم و چه بدون آن، روابط بهبود پیدا نمی‌کند و در صورتی که هر دو کشور بمب اتم داشته باشند، ممکن است همچون مورد کره شمالی، رابطه وارد وضعیت انجماد و بن‎ بست بشود. به همین دلیل بن‌بست و انجماد (نه جنگ نه صلح) در رابطه میان ایران و آمریکا یک احتمال قوی در سناریوی ایران هسته‎‌ای است. با این حال، چنین نکته‌ای به این معنا نیست که وضعیت ایران نیز همچون کره شمالی خواهد شد. ایران به لحاظ اقتصادی، جغرافیایی و فرهنگی به مراتب وضعیت متفاوتی از کره شمالی دارد.

💢سلاح هسته ای و آینده تنش در منطقه

🔸علاوه بر این موضوع درگیری ایران با اسرائیل و آمریکا می‌تواند در دو سطح متفاوت باشد: سطح درگیری مستقیم و سطح درگیری اسرائیل و آمریکا با سایر اعضای محور مقاومت. در صورتی که ایران به سلاح هسته‌ای دست یابد، می‌توان احتمال وقوع درگیری مستقیم تا حد قابل توجهی کاهش می‌یابد و تنش راحت‌تر کنترل می‌شود (همچون نمونه اخیر هند و پاکستان)؛ اما در سطحی دیگر لزوماً تنش‌ها کاهش نخواهد یافت و چه بسا با شدت بیشتری تداوم یابند. در این حالت ایرانِ دارای سلاح هسته‌ای با اعتماد به نفس بیشتری از محور مقاومت حمایت می‌کند و طرف‌های مقابل نیز با شدت بیشتری به اعضای محور پاسخ می‌دهند.

✅این نکات به معنای لزوم/عدم لزوم ساخت سلاح هسته‌ای نیستند؛ بلکه صرفاً ملاحظاتی هستند که سیاستمداران و تحلیلگران باید در سناریوی ایران هسته‌ای در نظر داشته باشند. در این سناریو، روابط ایران و آمریکا ممکن است همچون مورد شوروی و کره شمالی وارد بن‌بست شود و همچنین تنها بخشی از مسائل امنیتی و نظامی ایران رفع گردد، نه تمامی آ‌ن‌ها. بمب هسته‌ای موجودیت یک کشور را در برابر حمله خارجی حفظ می‌کند؛ اما ریشه‌های دشمنی میان کشورها و نوع نگاه آن‌ها به یکدیگر را تغییر نمی‌دهد؛ چه بسا بدبینانه‌تر نیز بکند. وقوع چنین وضعیتی در سناریوی ایران هسته‌ای در رابطه با آمریکا بالا است؛ اما به معنای قطعی‌بودن نیست.


🔗برای مطالعه متن کامل اینجا کلیک کنید!🔗

🔄مطالب مرتبط
▫️معمای بازدارندگی ایران؛ صبر راهبردی یا تلافی سخت

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/430
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐آیا پرونده‌های قضایی نتانیاهو را از میدان خارج می‌کند؟

#تحلیل_کوتاه
#نتانیاهو
#اسرائیل

📝منصور براتی

🔹بنیامین نتانیاهو را باید تقریباً چیره دست‌ترین سیاستمدار اسرائیلی دانست. او در طول ‏سال‌های متمادی حضور در قدرت با چالش‌های متعددی روبه‌رو بوده است. یکی ‏از مهم‌ترین چالش‌های پیش‌روی نتانیاهو پرونده‌های قضایی گشایش یافته علیه اوست.‏

💢پیش‌زمینه و شروع تحقیقات

🔸از سال ۲۰۱۶، پلیس اسرائیل تحقیقاتی درباره فعالیت‌های مالی و روابط نتانیاهو با افراد و شرکت‌های مختلف آغاز کرد که به تشکیل چهار پرونده قضایی اصلی منجر شد که از آنها با عنوان، «پرونده‌های هزاران» یاد می‌شود. در ‏نوامبر ۲۰۱۹، آویخای مندلبلیت، دادستان کل وقت اسرائیل، رسماً علیه نتانیاهو کیفرخواست صادر کرد و او به اولین نخست‌وزیر اسرائیل تبدیل شد که در زمان تصدی پست خود با اتهامات جنایی روبرو می‌شود.‏

‏💢پرونده ۱۰۰۰: هدایای غیرقانونی

🔸اساس اتهامات نتانیاهو در این پرونده دریافت هدایای گران‌قیمت و غیرقانونی از‎‌‏ سرمایه‌دارانی همچون آرنون میلشان و جیمز ‏پکر است. دریافت این هدایا ظن رشوه گرفتن را علیه نتانیاهو و همسرش برانگیخته است؛‎ ‎این هدایا شامل سیگار برگ، شامپاین و ‏جواهرات بوده است. در کیفرخواست این پرونده آمده نتانیاهو از نفوذ خود برای منافع شخصی این ‏افراد بهره گرفته است.‏

🔸عامیت حداد، وکیل نتانیاهو در پاسخ به این اتهامات می‌گوید نخست وزیر هیچ اقدام ویژه‌ای به نفع این افراد انجام نداده است. به ‏نظر می‌رسد این پرونده در نهایت می‌تواند منجر به صدور احکام جریمه مالی شود و به تنهایی نمی‌تواند کارنامه سیاسی بی بی را باطل ‏کند. البته اثر منفی روی محبوبیت او گذاشته است.‏

‏💢پرونده ۲۰۰۰: ارتباط با رسانه‌ها

🔸در این پرونده نتانیاهو متهم به توافقی غیرقانونی با «آرنون موزس» صاحب پیشین روزنامه «یدیعوت آخرونوت» برای ارائه پوششی ‏مثبت‌تر از اقدامات کابینه در ازای وضع برخی قوانین به نفع این روزنامه مانند معافیت‌های مالیاتی است. این پرونده در حال ‏دادرسی است و نتانیاهو در آن به پرداخت رشوه، خیانت در امانت و سوء استفاده از قدرت متهم است. او با رد این اتهامات مدعی است پس از دیدار با موزس پیش از انتخابات ۲۰۱۵ هیچ تغییری در نوع پوشش انتقادی این رسانه درباره کابینه نتانیاهو ‏ایجاد نشد.‏

‏3️⃣ پرونده ۳۰۰۰: زیردریایی‌ها و کشتی‌های جنگی

🔸این پرونده به معامله خرید زیردریایی‌ها و کشتی‌های جنگی از شرکت آلمانی «تیسن‌کروپ» به ارزش ۲ میلیارد یورو مربوط است که ادعا ‏شده فساد مالی و رشوه در آن رخ داده و افراد نزدیک به نتانیاهو، از جمله وکیلش دیوید شیمرون، از آن سود برده‌اند. در این ‏پرونده اتهامی به صورت مستقیم متوجه نتانیاهو نشد ولی درباره او نیز تحقیق شد. دادگاه اسرائیل نتانیاهو را از داشتن نقش منفی در ‏این پرونده تبرئه کرده است.

‏4️⃣پرونده ۴۰۰۰: فساد در قراردادهای مخابراتی (مورد بزِک)‏

🔸در این پرونده همچون پرونده ۲۰۰۰ نتانیاهو به اتخاذ تصمیماتی به نفع شرکت مخابراتی و رسانه‌ای «بِزِک» در ازای کنار گذاشته ‏شدن مشی انتقادی این شبکه متهم است. شائول آلوویچ مالک وقت این شبکه در آستانه انتخابات ۲۰۱۵ با بی بی دیداری داشته است. ‏آلوویچ در این مقطع در وضعیت ورشکستگی قرار داشته ولی پس از آن از بخشودگی مالیاتی برخوردار شده است. این پرونده به دلیل ‏وجود شواهد زیادتر احتمالاً برای نتانیاهو دردسرسازتر است. آلوویچ به اینکه نتانیاهو خواسته به او رشوه دهد و حتی از او درخواست ‏هدایای گران‌قیمت کرده، اعتراف کرده است.‏

💢تأثیرات سیاسی و اجتماعی

🔸پرونده‌های قضایی نه تنها بر جایگاه شخصی نتانیاهو بلکه بر فضای سیاسی اسرائیل نیز تأثیر عمیقی گذاشته و باعث تشدید دوقطبی ‏در جامعه شده است. مخالفان این پرونده‌ها را نشانه‌ای از فساد گسترده درون دستگاه قضایی می‌دانند، در حالی که حامیانش آن‌ها را ‌‏«جادو و جمبل» توصیف می‌کنند.‏

🔸دادرسی به پرونده‌های قضایی شخصی نتانیاهو ادامه دارد و احتمالاً تا رسیدن سه مورد باقی مانده به حکم نهایی یکی دو سال فاصله ‏داریم. از سوی دیگر بعید به نظر می‌رسد این پرونده‌ها بتواند نتانیاهو را از میدان به‌در کند. اما نباید از این واقعیت غافل شویم که پس از ‏باز شدن این پرونده‌ها و رسانه‌ای شدن آنها بود که نتانیاهو در برابر اقدامات مشابه آسیب‌پذیرتر شد.‏

✅‏امروز نتانیاهو در آستانه دو پرونده بزرگ دیگر قرار گرفته که برای او دردسرهای بیشتری ایجاد خواهد کرد؛ پرونده اول به «قطر گیت» ‏مشهور شده و پرونده دوم نیز به شکست اسرائیل در روز هفتم اکتبر ۲۰۲۳ اختصاص دارد که هنوز به صورت ‏رسمی تشکیل نشده است. انتظار می‌رود دو موضوع اخیر بتواند کارنامه سیاسی نتانیاهو را با چالش جدی‌تری روبه‌رو سازد.‏

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/431
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐آرایش انتخاباتی در عراق، چالش اصلاح قانون و بازی تحریم

#مقاله_تحلیلی
#با_انتخابات
#عراق

📝سیدرضا قزوینی غرابی

🔹احزاب و گروه‌های مختلف سیاسی عراق خود را برای برگزاری انتخابات پارلمانی ششم در ۱۱نوامبر ۲۰۲۵ آماده می‌کنند. جناح‌بندی پیش و پس از انتخابات درواقع ترسیم‌کننده نقشه سیاسی کشور برای یک دوره انتخاباتی است. در حال حاضر موضوع تعدیل قانون انتخابات و تحریم مشارکت انتخاباتی توسط سید مقتدی صدر را می‌توان از برجسته‌ترین مسائل متعلق به انتخابات پیش رو دانست.

💢آرایش انتخاباتی

🔸چندی پیش توافق شده بود که ارکان شکل‌دهنده چارچوب هماهنگی شیعیان، هر کدام جداگانه در انتخابات شرکت کنند و پس از آن بار دیگر به یکدیگر بپیوندند. لیکن اعلام خبر تشکیل یک ائتلاف جدید در ۳۰ اردیبهشت با عنوان الإعمار و التنمية (آبادانی و توسعه) نشان داد که تعدادی از شخصیت‌های چارچوب هماهنگی به ریاست السودانی، نخست‌وزیر و رئیس جریان فراتین، ذیل این ائتلاف وارد انتخابات خواهند شد.

🔸فالح الفیاض رئیس هیئت حشد الشعبی یکی از بارزترین ارکان این ائتلاف ۷گانه است. ایاد علاوی نخست وزیر اسبق عراق و شخصیت‌های شناخته شده‌ای مانند احمد الاسدی و محمد الصیهود نیز از دیگر رهبران این ائتلاف نوپا هستند. در غیاب صدر، السودانی را می‌توان بارزترین تهدید برای چارچوب هماهنگی دانست. مالکی با اطلاع از این موضوع تلاش می‌کند با موضوعاتی مانند اصلاح قانون انتخابات شانس وی را برای پیروزی قابل توجه کم رنگ کند.

🔸وضعیت آرایش سیاسی در خصوص احزاب سنی نیز محل گمانه‌زنی است. به نظر می‌رسد تقدم و عزم، همچنان بزرگ‌ترین تشکل‌های سیاسی بیت سنی باشند. حلبوسی، رهبر تقدم و رئیس برکنار شده پارلمان که اخیراً از اتهامات وارده تبرئه شده، مدتی است که پرقدرت وارد شده و اعلام کرده که از بغداد نامزد خواهد شد. موضوعی که می‌تواند به بسیج بخش‌های فراوانی از سنی‌ها در بغداد برای پشتیبانی از وی بینجامد. ائتلاف رهبری یکپارچه سنی در ژانویه ۲۰۲۵ از کنار هم قرار گرفتن تعدادی رهبر سنی مانند مشهدانی، سامرائی، خنجر و الجبوری شکل گرفت اما به نظر نمی‌رسد قرار باشد روندی انتخاباتی را طی کند.

🔸وضعیت کردها نیز به همین شکل است. حزب دمکرات کردستان (پارتی) و اتحادیه میهنی کردستان (یکیتی) همچنان ارکان اصلی انتخابات در اقلیم شمالی عراق هستند. «جنبش نسل جدید» که انتظار می‌رود مورد توجه بیشتر قرار بگیرد، احزاب اسلام‌گرا و «جنبش تغییر» از جمله گروه‌ها و احزاب حاضر در انتخابات خواهند بود.

💢چالش قانون انتخابات

🔸به طور معمول تقریباً در هر دوره پارلمانی، قوانین انتخاباتی عراق دستخوش تغییر شده‌اند. از سال ۲۰۰۴ تاکنون حداقل ۶ اصلاح اساسی متوجه قوانین انتخاباتی عراق شده است. برای انتخابات ۲۰۲۵ نیز بار دیگر موضوع تعدیل قانون انتخابی به طور جدی توسط برخی احزاب مورد حمایت قرار گرفته است. نوری مالکی رهبر حزب الدعوه و ائتلاف دولت قانون را می‌توان پرچم‌دار اصلی موافقان طرح دانست.

🔸منتقدان و مخالفان اصلاح قانون می‌گویند هدف از طرح موضوع، نگرانی چارچوب هماهنگی از صعود پرقدرت السودانی و قوای کوچک‌تر شیعی و مستقل‌هاست. برآیند کلی نشان می‌دهد با توجه به حجم اختلافات بر سر اصلاح قانون، فرصت اندک باقیمانده و همچنین عدم تشکیل جلسات پارلمان به دلیل نرسیدن به حد نصاب، افق چندان روشنی برای موافقان اصلاح به خصوص دولت قانون وجود ندارد.

💢صدری‌ها و بازی تحریم

🔸تلاش مالکی برای اصلاح قانون انتخابات در حالی صورت می‌گیرد که خصم سیاسی او یعنی مقتدی صدر همچنان بر موضع خود برای تحریم انتخابات اصرار دارد. مواضع صدر در خصوص مشارکت در فرایند سیاسی مواضعی زیگزاگی بوده است. اعلان تحریم انتخابات در ۲۷ مارس ۲۰۲۵ توسط صدر در حالی بود که وی پیشتر از هواداران خود خواسته بود تا با حضور در مراکز ثبت نام رأی‌دهندگان، کارت‌های انتخاباتی و رأی‌دهی خود را به‌روزرسانی کنند. با این حال صدر در تحریم انتخابات، بار دیگر مسائل مربوط به فساد و آمیختگی آن با روند سیاسی و انتخابات در عراق را بهانه خود برای تحریم قرار داد و انتخابات پارلمانی عراق را معیوب و رأی دادن و نامزدی را مشارکت با افراد فاسد در گناه توصیف کرد.

💢امکان تعویق

✅اخیراً و در بحبوحه اعلام تشکیل ائتلاف السودانی، خبرهایی مبنی بر تلاش برخی رهبران شیعی برای به تعویق انداختن برگزاری انتخابات تا بهار یا تابستان ۲۰۲۶ وجود داشته است. این موضوع زمانی حاصل خواهد شد که قانون انتخابات جدیدی مصوب شود و کمیساریا به ناچار برای برگزاری انتخابات با ساز و کار جدید، برگزاری آن را به عقب بیندازد.

🔗برای مطالعه متن کامل اینجا کلیک کنید!🔗

🔄مطالب مرتبط
▫️قانون عفو عمومی؛ بستری برای رقابت‌های انتخاباتی در پارلمان عراق

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/432
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐سازوکارها، اساس روابط پایدار چین- آمریکا

◾️گلوبال تایمز (چین)
📝دینگ گنگ (Ding Gang)

#جهان_شرقی

🔸در میان همه گزارش‌هایی که پیرامون تازه‌ترین گفت‌وگوهای میان چین و آمریکا در ژنو منتشر شده‌اند، توافق دو کشور برای راه‌اندازی یک سازوکار مشورتی در حوزه اقتصاد و تجارت بیش از بقیه جلب توجه کرده است.

💢شکل‌گیری چارچوب‌ها

🔹در نگاه اول، این موضوع ممکن است عادی و تکراری به نظر برسد، اما در واقع بیانگر نوعی پذیرش واقع‌بینانه از سال‌هایی می‌باشد که با تنش و فاصله‌گیری میان دو کشور همراه بوده است. در طول تاریخ، چین و آمریکا چارچوب‌های گفت‌وگوی متعدد و گروه‌های کاری تخصصی در حوزه‌های گوناگونی از جمله اقتصاد، دیپلماسی، امنیت، اجرای قانون و فناوری و حفاظت از محیط‌ زیست ایجاد کرده‌اند. همچنین در بازخوانی گذشته، سال ۲۰۰۲ به‌عنوان یک نقطه عطف در روابط میان چین و آمریکا خودنمایی می‌کند؛ چرا که پس از حملات ۱۱ سپتامبر، آمریکا در رویکرد خود نسبت به چین تجدیدنظر کرد و به این جمع‌بندی رسید که تهدید اصلی و فوری، تروریسم بین‌المللی است، نه چین.

💢برچیدن سازوکارهای همکاری

🔹با این حال، واشنگتن زمانی که جنگ تجاری را آغاز کرد و چین را «رقیب راهبردی» خود معرفی کرد، شبکه‌ گسترده سازوکارهای همکاری را به‌سرعت برچید. براین اساس، آشکار است که واشنگتن، تحت تأثیر ترس و نگرانی‌هایی که خود پیرامون ظهور چین ساخته است، رویکردی ساده‌انگارانه، تند و هژمون‌محور اتخاذ می‌کند. این همان روشی است که در آن، آمریکا به‌جای گفت‌وگو، با اتکا به قدرت خود تلاش می‌کند موضوعاتی همچون تجارت و مسائل دیگر را به چین تحمیل کند. در این مسیر، تعامل کنار گذاشته شده و جای خود را به رویکردهای سخت‌گیرانه، یک‌جانبه و طردکننده داده است؛ به‌گونه‌ای که کانال‌های گفت‌وگو یکی پس از دیگری متوقف یا حذف شده‌اند.

🔹از همین رو، این آغاز دوباره و شکننده گفتگوها در ژنو با وجود مخاطرات فراوان، حرکتی پراهمیت در مسیر بازسازی روابط میان دو اقتصاد برتر جهان محسوب می‌شود. سیاست‌های جداسازی و فشار یک‌جانبه نه‌تنها نگرانی‌های آمریکا را کاهش نداد، بلکه بی‌اعتمادی و تنش را بیشتر کرد، زنجیره‌های تأمین جهانی را بر هم زد، بازارها را دچار نوسان کرد و اعتماد جهانی به نظم بین‌المللی را تضعیف ساخت.

💢اهمیت سازوکارها در روابط چین و آمریکا

🔹سازوکارها اهمیت دارند چون آنچه امروز با آن روبه‌رو هستیم، شکلی کاملاً نو از تعامل میان قدرت‌های بزرگ است و نه یک رقابت با حاصل جمع صفر شبیه به جنگ سرد و نه صرفاً جابه‌جایی قدرت در رأس نظم جهانی. چین و آمریکا هر کدام با سطحی گسترده از نفوذ و وابستگی متقابل عمیق برای ثبات جهانی نقشی حیاتی دارند. از بحران اقلیمی و امنیت مالی گرفته تا فناوری‌های نو و بهداشت عمومی، هیچ‌یک از چالش‌های بزرگ امروز جهان بدون حضور فعال هر دو کشور پای میز مذاکره و بدون وجود سازوکارهایی برای تسهیل ارتباط و هماهنگی، قابل حل نیست.

🔹ارزش سازوکارها در این است که رویارویی را به مشارکتی سازنده، مبتنی بر قواعد و در عین حال انعطاف‌پذیر تبدیل کنند. گفت‌وگوهای منظم هرچند در ظاهر صرفاً تشریفاتی باشند اما مانع از آن می‌شوند که اختلافات جزئی به بحران‌های بزرگ بدل شوند. چرا که تنش‌ها را در چارچوبی قابل مدیریت نگه می‌دارند و مسیرهایی نو برای همکاری می‌گشایند. سازوکارها تنها راه عملی، برای پیاده‌سازی اصولی چون، احترام متقابل و مشورت در وضعیت برابر هستند. بدون چنین چارچوبی، برقراری روابطی نرمال و قابل پیش‌بینی میان دو کشور، دست‌نیافتنی باقی خواهد ماند.

💢تاثیر توافق ژنو

🔹گفت‌وگوهای ژنو صرفاً آغازی محتاطانه‌ هستند. چراکه بستری که این تغییر بر آن شکل گرفته، همچنان سست هستند و ممکن است با کوچک‌ترین تندباد تنش، بلرزد. اما شایان توجه است که این تحول پس از شکست رویکرد فشار یک‌جانبه و تلاش برای جایگزینی سازوکارهای قبلی به وقوع پیوسته است.

✅بنابراین از سرگیری گفت‌وگوها را تنها بازگشت به وضعیت قبلی نمی‌توان در نظر گرفت؛ بلکه گامی به سمت آینده‌ای نوین است که با درکی تازه و تعهدی قوی به مسئولیت‌های مشترک همراهمی‌باشد. آینده بلندمدت روابط چین و آمریکا نیازمند سیستمی راهبری و سازوکارهایی قدرتمند است که مانع از برخورد و تنش دوکشور شود و آنها را به سمت افق‌های گسترده‌تر و فهم‌ عمیق‌تر هدایت کند.

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/433
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐هانتینگتون در حال انتقام گیری است؛ ایده برخورد تمدن‌‌ها اشتباه نبود-فقط نابهنگام بود!

◾️فارن پالیسی
📝نیلز گیلمن

#روندهای_استراتژیک

🔸جهان امروز در حال ورود به دوره‌ای تاریخی و پرتحول است که می‌توان آن را در کنار نقاط عطفی مانند سال‌های ۱۹۱۹، ۱۹۴۵ و ۱۹۸۹ قرار داد. این دوره، بازآرایی نظم بین‌المللی را در پی دارد؛ نظمی که پس از پایان جنگ سرد بر پایه اصول لیبرال طراحی شد اما اکنون در برابر چالش‌های نوظهور به‌ویژه از سوی قدرت‌های تمدنی چون چین، روسیه و هند در حال فروپاشی است.

💢نظم لیبرال بین‌المللی پس از جنگ سرد

🔸در دهه ۱۹۹۰، نظم جهانی جدید بر پایه چند اصل کلیدی بنا شد:

1️⃣عدم استفاده از زور برای تغییر مرزهای بین‌المللی
2️⃣احترام به حاکمیت دولت‌ها، به‌جز در موارد نقض جدی حقوق بشر
3️⃣حمایت از تجارت آزاد
4️⃣حل و فصل اختلافات از طریق نهادهای بین‌المللی

🔸این نظم، گرچه در ابتدا با حمایت غرب و برخی کشورهای در حال توسعه همراه بود، اما همواره با مقاومت‌هایی روبه‌رو شد. در سال‌های اخیر، این مقاومت‌ها با اقدامات آشکار روسیه و چین به چالشی جدی تبدیل شده‌اند. پرسش مهم آن است که آیا می‌توان نظمی چندقطبی و حقوق‌محور را طراحی کرد که تمدن‌های گوناگون را در بر گیرد، یا اینکه به سوی بازتعریف نظم جهانی بر پایه مناطق نفوذ تمدنی حرکت خواهیم کرد؟

💢دو نظریه رقیب: فوکویاما و هانتینگتون

🔸فرانسیس فوکویاما در نظریه «پایان تاریخ» ادعا کرد که با پیروزی لیبرال‌دموکراسی، تاریخ به پایان می‌رسد و جهان در مسیر صلح، رفاه و دموکراسی پیش خواهد رفت. در مقابل، ساموئل هانتینگتون هشدار داد که با پایان جنگ سرد، شکاف‌های تمدنی و فرهنگی به محور اصلی رقابت‌ها و منازعات تبدیل خواهند شد. او معتقد بود که تمدن‌ها، نه دولت‌ها یا ایدئولوژی‌ها، در آینده نقش اصلی را ایفا خواهند کرد.

🔸در گذر زمان، تحلیل خوش‌بینانه فوکویاما بیش از حد ساده‌انگارانه به نظر می‌رسد در حالی که پیش‌بینی بدبینانه اما واقع‌گرایانه هانتینگتون بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است. نشانه‌های برخورد تمدن‌ها اکنون در عرصه‌های گوناگون، از خاورمیانه و شرق آسیا تا شرق اروپا و حتی آفریقا دیده می‌شود.

💢اهمیت هویت تمدنی در نظم نوین جهانی

🔸هانتینگتون هشدار داده بود که اگر تفاوت‌های تمدنی به رسمیت شناخته نشوند، می‌توانند منجر به درگیری‌های خطرناک شوند. او اما تأکید می‌کرد که مدیریت درست این تفاوت‌ها می‌تواند از وقوع جنگ جهانی سوم جلوگیری کند. امروز، دیپلماسی تمدنی به یکی از محورهای اصلی سیاست‌گذاری جهانی تبدیل شده است. قدرت‌هایی چون چین، روسیه، ایران و هند بر اساس هویت تمدنی خود سیاست خارجی و منطقه‌ای‌شان را بازتعریف کرده‌اند.

🔸این کشورها با تأکید بر فرهنگ، تاریخ و ارزش‌های خاص خود از نظم لیبرال فاصله گرفته و خواستار ساختارهایی هستند که بازتاب‌دهنده تنوع تمدنی جهان باشد. این تغییر رویکرد می‌تواند در نهایت به شکل‌گیری ترتیبات منطقه‌ای و بلوک‌های تمدنی منجر شود که هر کدام دارای نهادهای اقتصادی، امنیتی و فرهنگی خاص خود باشند.

💢 تحولات عملی نظم جهانی و چالش‌های جدید

🔸از دهه ۲۰۱۰ به بعد، چالش‌های جدی علیه نظم لیبرال شکل گرفتند. الحاق کریمه به روسیه در سال ۲۰۱۴ یکی از نشانه‌های برجسته این روند بود. روسیه با این اقدام نشان داد که دیگر به قواعد نظم سابق پایبند نیست. در شرق آسیا نیز چین به‌تدریج با نادیده‌گرفتن برخی قواعد بین‌المللی و تاکید بر تاریخ و تمدن چینی به دنبال ایجاد توازن جدیدی در نظم جهانی است. هند نیز با احیای عناصر تمدنی خود، به‌ویژه در سیاست خارجی جنوب آسیا، به دنبال نقش‌آفرینی گسترده‌تری است.

🔸این قدرت‌ها تلاش می‌کنند نظم جایگزینی ارائه دهند که مبتنی بر چندگانگی فرهنگی، منطقه‌گرایی و احترام به حاکمیت تمدنی باشد. در این میان، غرب نیز در حال بازاندیشی در خصوص نقش و جایگاه خود در جهان چندقطبی آینده است.

💢جمع‌بندی

🔸با مرور روندهای دو دهه گذشته می‌توان گفت که پیش‌بینی هانتینگتون درباره برخورد تمدن‌ها نه تنها نادرست نبود، بلکه پیش از موعد بیان شده بود. جهان در حال عبور از نظم لیبرال پساجنگ سرد به سوی نظمی جدید است که در آن فرهنگ، تمدن و هویت نقشی بنیادین خواهند داشت. این تغییر به‌جای یک جهان یکپارچه یا کاملاً فروپاشیده، ما را به‌سمت جهانی پیش می‌برد که باید در آن تعارضات تمدنی با گفت‌وگو و سازوکارهای چندجانبه مدیریت شوند.

✅آینده نظم جهانی به جای تحمیل یک هژمونی، نیازمند سازوکاری گفت‌وگومحور است که بتواند رقابت‌ها را قانون‌مند، تفاوت‌ها را محترم، و تعامل تمدن‌ها را سازنده کند. این مسیر، نه ساده خواهد بود و نه بدون تنش؛ اما می‌تواند به ثباتی نسبی و قابل‌دوام بین تمدن‌های رقیب منتهی شود.

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/434
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐شکل‌گیری ائتلاف‌های جدید نظامی در بالکان؛ نشانه‌ای از زوال ناتو

#تحلیل_کوتاه
#بالکان
#اروپا

🔹اخیراً کوزوو، آلبانی و کرواسی یک ائتلاف نظامی را شکل داده‌اند. هدف از این اقدام، ایجاد ائتلافی ‏در برابر همکاری‌های نظامی صربستان با مجارستان بود که موجب شد کوزوو به دنبال متحدین جدیدی برای ‏تأمین امنیت خود باشد. این موضوع پرسش‌هایی را به وجود می‌آورد که چرا ناتو و اتحادیه اروپا نتوانسته‌اند به ‏عنوان تأمین‌کننده امنیت در حوزه بالکان عمل کنند و چرا کشورهای منطقه به سمت ائتلاف‌سازی و ‏همکاری‌های دوجانبه روی آورده‌اند.‏

💢شرایط فعلی تنش‌ها در منطقه بالکان

🔸کوزوو در سال ۲۰۰۸ به‌صورت یک‌جانبه و با حمایت کشورهای غربی از صربستان اعلام استقلال کرد. این ‏مسئله منجر به منازعه‌ای مداوم میان صربستان و کوزوو شد که تا به امروز ادامه دارد. در حال حاضر، کوزوو ‏توسط بسیاری از کشورهای جهان به رسمیت شناخته نشده و برای عضویت در برخی سازمان‌های بین‌المللی با ‏مشکلاتی مواجه است؛ به همین دلیل به دنبال عضویت در ناتو و اتحادیه اروپا بود تا بتواند با نزدیکی به ‏قدرت‌های بزرگ از انزوای سیاسی خارج شود. تقابل‌های ژئوپلیتیک میان روسیه و اتحادیه اروپا از جمله ‏عواملی است که موجب تشدید و پیچیدگی بیشتر این بحران شده است. روابط میان کوزوو و صربستان نه تنها ‏به سمت عادی‌سازی پیش نرفته بلکه تنش بیشتری پیدا کرده است.‏

💢هدف از ائتلاف سه‌گانه

🔸هدفی که پس از انعقاد این ائتلاف در ۱۸ مارس ۲۰۲۵ توسط مقامات رسمی اعلام شد شامل «تقویت صنعت دفاعی و امنیتی، ‏افزایش قابلیت همکاری نظامی از طریق آموزش و رزمایش‌های مشترک، مقابله با تهدیدات هیبریدی و تقویت ‏امنیت استراتژیک و حمایت از ادغام یورو-آتلانتیک» بود. اما در واقعیت، این ائتلاف به این دلیل تأسیس شده ‏است که کوزوو از حل بحران روابط با صربستان توسط اتحادیه اروپا و همچنین عضویت در اتحادیه ناامید شده ‏است. در نتیجه، کوزوو تلاش کرده تا با نزدیکی به همسایگان هم‌کیش خود، متحدین جدیدی پیدا کند و ‏جایگاه و مشروعیت خود را در منطقه افزایش دهد.‏

‏ 🔸اتحادیه اروپا در سال‌های مختلف به هدف عادی‌سازی روابط میان کوزوو و صربستان میانجی‌گری کرده و ‏توافق‌های «اوهرید» را بین دو طرف منعقد کرده است اما این توافق‌ها نتوانسته‌اند به عادی‌سازی واقعی منجر ‏شوند و هر دو طرف همچنان به تعهدات خود عمل نمی‌کنند. بنابراین کوزوو تلاش کرده است تا با این ائتلاف ‏محور قدرتمندی علیه صربستان تشکیل دهد و به بازدارندگی نسبی در برابر آن برسد. همچنین این اقدام ‏کوزوو در واقع تلاشی برای تقویت مشروعیت منطقه‌ای و بین‌المللی خود است تا بتواند راه خود را برای به ‏رسمیت شناخته شدن کامل توسط سازمان‌های بین‌المللی و دیگر کشورهای جهان هموار کند. علاوه بر این، ‏کوزوو با این اقدام به دنبال تقویت توان دفاعی خود، به‌ویژه در عرصه پهپادی است تا بتواند در جنگ احتمالی ‏با صربستان به ناتو و دیگر کشورها وابسته نباشد و خود به صورت مستقل توان عملیات پهپادی داشته باشد.‏

💢آینده ناتو و اتحادیه اروپا در منطقه بالکان

🔸حضور ناتو در منطقه بالکان از ابتدا موجب تنش و درگیری بیشتر و گسترش نزاع از حوزه زیرمنطقه‌ای به ‏بین‌المللی شده است.‏ شکل گیری ائتلاف سه گانه جدید در برابر ائتلاف صربستان-مجارستان در زمان کنونی نیز نشان‌دهنده ناامیدی کوزوو از حمایت و پشتیبانی مؤثر ناتو به واسطه کاهش ‏حمایت آمریکا از این سازمان است. با وقوع تنش بین آمریکا و اتحادیه اروپا و اعلام کاهش حمایت آمریکا از ‏آنها، همچنین تجربه بیش از یک دهه میانجی‌گری ناموفق اتحادیه اروپا، کوزوو رویکرد خود را از تلاش برای ‏پیوستن به ناتو و اتحادیه اروپا به اتحاد با کشورهای همسایه تغییر داده است که نتیجه آن این ائتلاف سه‌گانه ‏بود.

💢جمع‌بندی

🔸منازعه کوزوو و صربستان یکی از نقاط محل اختلاف در منطقه بالکان بوده است و به واسطه تغییر و تحولات ‏در نظم بین‌المللی، تنش‌های مرتبط با این منطقه در حال افزایش است. میانجی‌گری‌های ائتلاف‌های فراملی ‏همچون ناتو و اتحادیه اروپا برای کاهش تنش دیگر کافی نیست و کشورهای این منطقه به سمت ایجاد ‏ائتلاف‌های نظامی با همسایگان خود برای تأمین امنیت حرکت کرده‌اند.

✅این ائتلاف‌ها به هدف ایجاد ‏بازدارندگی نسبی در برابر طرف مقابل منعقد شده‌اند، اما تنها باعث افزایش احساس تهدید از دیگری شده‌اند. ‏در نهایت در صورتی که دو طرف به مداخله طرف‌های خارجی مخصوصا ناتو با یکدیگر به توافق نرسند، ‏چشم‌انداز صلح و کاهش تنش در این منطقه به چشم نخواهد خورد.‏

🔄مطالب مرتبط
▫️تحول در سیاست‌ورزی اروپای شرقی: تقابل با روسیه و واگرایی از اتحادیه

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/435
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐هدیه لوکس و داستان پیچیده روابط ترامپ با قطر

#تحلیل_کوتاه
#آمریکا #قطر

🔹سفر هفته گذشته ترامپ به قطر، با امضای قرارداد اقتصادی به ارزش ۱.۲ تریلیون دلار، خرید ۲۱۰ هواپیمای بوئینگ مجموعاً به ارزش ۲۴۳ میلیارد دلار و همچنین هدیه ویژه قطر به ترامپ، یک فروند بوئینگ ۷۴۷، به پایان رسید. در دوره نخست نیز قراردادهای مشابهی میان دو کشور امضا شده بود، البته نه به این میزان. این موارد نشان از جایگاه برجسته قطر در سیاست خارجه ترامپ دارند؛ نقشی که برخی در واشنگتن با آن مخالف هستند.

💢قطر: یک میانجی و منبع مالی

🔸بخشی از نقش قطر در دولت ترامپ، تداوم گذشته است. قطر کانال غرب و اسرائیل با حماس محسوب می‌شود و در عین حال که روابط خوبی با این گروه دارد، سیاست خارجه‌اش به نحوی نبوده است که نگرانی آمریکا و اسرائیل را برانگیزد. همچنین آمریکا می‌خواهد فرآيند عادی‌سازی را با قطر و عربستان یک گام دیگر جلو ببرد. در این میان نمی‌توان رابطه نزدیک ویتکاف، با این کشور را لحاظ نکرد که می‌تواند نقش قطر را پررنگ‌تر کند. همچنین به عنوان یک تولیدکننده مهم نفت و گاز در منطقه، آمریکا نمی‌تواند از جایگاه قطر چشم بپوشد. به این دلایل آمریکا با قطر غالباً روابط مثبتی داشته است. با این حال، از زمان به قدرت‌رسیدن ترامپ، قطر تلاش کرده حضور پررنگ‌تری در سیاست خارجه آمریکا داشته باشد.

🔸از ۲۰۱۶ تاکنون، محوریت روابط ترامپ با قطر، درآمدهای نفتی این کشور و قراردادهای هنگفت بوده است. قطر در همان سال سرمایه‌گذاری بالایی روی کمپین انتخاباتی ترامپ انجام داد که موفقیت‌آمیز بود. از آنجا که ترامپ غالباً از دوستانش مشورت می‌گیرد، به غیر از ویتکاف، قطر با سایر اطرافیان ترامپ همچون جوئی آلاهام، نیک موزین، رودی جولیانی، آبه گلداشمیت و سایرین ارتباط برقرار کرد. شاید نفوذ لابی قطر در اطرافیان ترامپ، یکی از عوامل انحراف او از سیاست‌های حزب جمهوری‌خواه در قبال اسرائیل باشد. مخالفین و بدبینان به قطر در میان جمهوری‌خواهان کم نیستند که علت آن را باید در فعالیت‌های لابی‌های رقیب جست.

💢دشمنان قطر در واشنگتن

🔸از آنجا که منافع و اهداف منطقه‌ای قطر گاهی اوقات با عربستان، امارات و اسرائیل تضاد پیدا می‌کند، لابی این سه بازیگر و سیاستمداران آمریکایی مورد حمایتشان تبدیل به دشمنان اصلی قطر در واشنگتن می‌شوند. هنگامی که بحران دیپلماتیک قطر با عربستان و دیگر کشورهای عرب شکل گرفت، لابی عربستان با موفقیت در واشنگتن علیه قطر فعالیت کرد؛ تا حدی که ترامپ این کشور را حامی تروریسم خواند. در سال ۲۰۲۰ نیز وزارت دادگستری، شبکه الجزیره در آمریکا را به عنوان کارگزار خارجی معرفی کرد. به طور کل جایگاه قطر در دولت ترامپ متأثر از لابی اسرائیل و عربستان در حزب جمهوری‌خواه بوده است.

🔸جمهوری‌خواهان متعددی حتی پیش از ریاست جمهوری دوم ترامپ با قطر مشکل داشتند که به اسرائیل و لابی آن مربوط می‌شد. سال گذشته سه سناتور جمهوری‌خواه طرحی را ارائه کردند که قطر را به دلیل حمایتش از حماس از وضعیت متحد بزرگ غیرناتوی آمریکا (MNNA) خارج می‎کرد. جمهوری‌خواهان دیگر نیز دید منفی نسبت به قطر دارند. می‌‎توان حدس زد در صورتی که روابط اسرائیل با قطر متشنج شود، فشار جمهوری‌خواهان بر قطر افزایش می‌یابد. ترامپ همیشه در میان دشمنی جمهوری‌خواهان با قطر و ثروت نفتی این کشور قرار داشته است.

💢دوستان قطر در واشنگتن

🔸البته قطر نیز نفوذش را در دهه دوم قرن ۲۱ (به خصوص پس از ۲۰۱۶) تقویت کرده است. این شامل ارتباط با اعضای کنگره از هر دو حزب نظیر باب مندز دموکرات (که بخاطر همکاری با دولت قطر به وسیله رشوه و سوءاستفاده از قدرت به ۱۱ سال حبس محکوم شد) یا تام دیویس جمهوری‌خواه می‌شود. البته هر دو اکنون دیگر در کنگره نیستند.

🔸شبکه لابی قطر برای تأثیرگذاری بر تصمیم‌سازی در آمریکا به کنگره محدود نمی‌شود. در سال ۲۰۱۷، اف بی آی تحقیقاتی را در مورد ارتباط جان آلن، مدیر پیشین اندیکشده بروکینگز با قطر آغاز کرد که در نهایت به استعفای او انجامید. همچنین در سال ۲۰۱۳، اندیشکده رند (نزدیک به پنتاگون) و بنیاد قطر (Qatar Foundation) برای تأسیس مؤسسه سیاستی رند در قطر (RQPI) به توافق رسیدند که نشان از ارتباط نزدیک این دو با یکدیگر دارد.

💢جمع‌بندی

✅ براساس تجربه می‌توان گفت رابطه قطر با ترامپ در وهله اول به روابط آن با دیگر کشورهای عربی نزدیک به آمریکا و همچنین اسرائیل و سپس رقابت لابی‌ها در واشنگتن وابسته است. آن چیزی که امروز وزن قطر را در دولت ترامپ سنگین کرده است، نخست ریشه در علاقه شدید ترامپ به پول‌های این کشور و دوم روابط عمیق قطر با نزدیکان ترامپ نظیر ویتکاف دارد.

🔄مطالب مرتبط
▫️ترامپ و شیخ‌نشین‌ها؛ تغییر آونگ خلیج فارس

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/436
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐شرق آسیا و شتاب برای هسته‌ای شدن

#مقاله_تحلیلی
#انرژی_هسته‌ای
#شرق_آسیا #آسه‌آن

🔹اشتیاق به انرژی هسته‌ای در جنوب شرق آسیا از دهه ۱۹۷۰ آغاز شد و کشورهای عضو آسه‌آن از طریق اسناد و نهادهایی چون پیمان بانکوک، طرح اقدام انرژی آسه‌آن و شبکه تنظیم مقررات هسته‌ای به دنبال بهره‌برداری صلح‌آمیز از این فناوری برآمدند. با این حال با وجود همکاری‌های چندجانبه در زمینه دستیابی به انرژی هسته‌ای، هر یک از کشورهای جنوب شرقی آسیا نیز مسیر متفاوتی را دنبال می‌کنند که در این مقاله مورد بررسی قرار می‌گیرد.

💢اندونزی

🔸اندونزی، پیشتاز توسعه انرژی هسته‌ای در جنوب‌شرق آسیا، از دهه ۱۹۵۰ به‌طور فعال در این حوزه فعالیت داشته است. این کشور با شرکای مختلفی چون آمریکا، روسیه، آلمان، ژاپن و چین همکاری‌های گسترده‌ای در زمینه طراحی، ساخت و ایمنی راکتورها داشته است. اندونزی ۲۹ مکان برای تأسیسات هسته‌ای شناسایی کرده و هدف‌گذاری کرده تا سال ۲۰۵۰ بیش از ۲۰ نیروگاه با ظرفیت ۴۵ تا ۵۴ گیگاوات احداث کند.

💢فیلیپین

🔸فیلیپین از پیشگامان انرژی هسته‌ای در منطقه است و نیروگاه باتان آن با ظرفیت ۶۲۱ مگاوات در سال ۱۹۸۴ تکمیل شد، اما به‌دلیل نگرانی‌های مالی و ایمنی، پس از حادثه چرنوبیل در سال ۱۹۸۶، تعطیل شد. در دهه اخیر، فیلیپین با کشورهایی نظیر روسیه، آمریکا، کره جنوبی و فرانسه برای توسعه فناوری هسته‌ای، به‌ویژه راکتورهای کوچک ماژولار، همکاری‌هایی را آغاز کرده است. پیشنهاد سرمایه‌گذاری ۷.۵ میلیارد دلاری شرکت آمریکایی نواسکایل پاور و بررسی نوسازی نیروگاه باتان نیز از مهم‌ترین تحولات اخیر بوده‌اند.

💢ویتنام

🔸ویتنام از دهه ۲۰۱۰ برنامه‌ریزی برای ساخت دو نیروگاه هسته‌ای با ظرفیت مجموع ۴ گیگاوات با مشارکت پیمانکارانی از ژاپن و روسیه در استان نین توان را آغاز کرده است. در آوریل ۲۰۲۵، دولت ویتنام برنامه ملی برق را بازنگری و تصویب کرد که در آن انرژی هسته‌ای به‌عنوان یک منبع کلیدی برای جایگزینی سوخت‌های فسیلی در نظر گرفته می‌شود و سرمایه‌گذاری ۱۳۶.۳ میلیارد دلاری برای امنیت انرژی تا سال ۲۰۳۰ پیش‌بینی شده است.

💢میانمار

🔸میانمار از سال ۲۰۰۲ با همکاری روسیه تلاش برای دستیابی به انرژی هسته‌ای را آغاز کرد. به دلیل ارتباطات مشکوک با کره شمالی و احتمال قاچاق مواد هسته‌ای به ایران، کشورهای غربی نگرانی‌هایی درباره برنامه هسته‌ای میانمار دارند. در مارس ۲۰۲۵ توافق‌نامه‌ای برای ساخت یک نیروگاه هسته‌ای کوچک ماژولار با ظرفیت اولیه ۱۱۰ مگاوات با روسیه امضا گردید که امکان افزایش ظرفیت آن تا ۳۳۰ مگاوات نیز پیش‌بینی شده است.

💢سنگاپور

🔸سنگاپور در حال ارزیابی امکان استفاده از انرژی هسته‌ای به‌عنوان گزینه‌ای کم‌کربن است و در این راستا توافق‌نامه‌ای با آمریکا امضا کرده، اما هنوز اقدام اجرایی مهمی انجام نداده است.

💢مالزی

🔸مالزی از دهه ۱۹۷۰ توسعه فناوری هسته‌ای را آغاز کرد و در دهه‌های بعد با ایجاد نهادهای مختلف و همکاری‌های بین‌المللی، به‌ویژه با کره، ژاپن، فرانسه و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، زیرساخت‌های فنی و انسانی خود را گسترش داد. هرچند این روند در سال ۲۰۱۸ متوقف شد، اما در سال ۲۰۲۴ دولت بار دیگر انرژی هسته‌ای را به‌عنوان گزینه‌ای برای تولید برق پس از ۲۰۳۵ مطرح کرده و اقدامات قانونی و فنی لازم را آغاز کرده است.

💢تایلند

🔸تایلند که پیش‌تر دو بار تلاش نافرجام برای توسعه انرژی هسته‌ای داشته، اکنون در سومین تلاش خود رویکردی فعال و چندجانبه را در پیش گرفته و با تمرکز بر فناوری‌های نوینی چون رآکتورهای کوچک ماژولار، در حال تقویت زیرساخت‌ها، ارتقاء همکاری‌های بین‌المللی با کشورهایی چون روسیه، چین، آمریکا و کره جنوبی و توسعه چارچوب‌های ایمنی و نظارتی است.

💢جمع‌بندی

✅در یک چشم‌انداز کلان روند هسته‌ای شدن در جنوب شرق آسیا با الگویی محتاطانه و واقع‌گرایانه دنبال می‌شود که با نیازهای انرژی، تعهدات اقلیمی و اهداف امنیت انرژی کشورهای منطقه مانند اندونزی، فیلیپین و ویتنام هم‌راستا است. این کشورها با تقویت نهادهای تنظیم‌گر، تربیت نیروی متخصص و مدیریت حساسیت‌های سیاسی-اجتماعی، مدلی بومی و موفق‌تر از بسیاری کشورهای غرب آسیا در توسعه انرژی هسته‌ای ارائه داده‌اند.

🔗برای مطالعه متن کامل اینجا کلیک کنید!🔗

🔁مطالب مرتبط
▫️تاثیرات جنگ تعرفه‌ای آمریکا بر کشورهای آسه‌آن

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/437
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

♦️کنسرسیوم هسته‌ای ایران، آمریکا و کشورهای عربی چقدر محتمل است؟
📝آندریاس کلات
◾️بلومبرگ

#تهران_ریویو
#مذاکرات_هسته‌ای
#آمریکا

🔹ترامپ در سفر خاورمیانه‌ای خود مدام بیان می‌کرد اگر به توافقی با ایران برسد خیلی خوشحال خواهد شد. در همین حال، ایران نیز به توافقی نیاز دارد تا جلوی بمباران‌شدن توسط اسرائیل را بگیرد و اقتصادش تحت فشار تحریم‌های شورای امنیت قرار نگیرد. اگر گزارش‌هایی که از تهران بیرون می‌آیند صحیح باشند، این فشارها ایران را به سمت این ایده غیرمعمول، اما قابل توجه سوق داده است: آن‌ها می‌خواهند با دشمنانش کار کنند نه بر علیه‌شان، تا برنامه هسته‌ای ایران را بسازند.

🔸در یک هم‌فکری جدید، نوعی فعالیت مشترک میان ایران، عربستان و امارات در کنار سرمایه‌گذاران بخش خصوصی شامل شرکت‌های آمریکایی پیشنهاد شده است. این کنسرسیوم جدید اورانیوم (ماده شکاف‌ پذیر دارای کاربرد در تولید برق، ایزوتوپ‌های پزشکی و ساخت بمب) غنی خواهد کرد. از آنجا که ایران، اعراب و آمریکایی‌ها و دیگران با یکدیگر کار می‌کنند، راستی‌آزمایی برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای، آسان خواهد شد.

💢ایده‌ای مشابه جامعه فولاد و زغال‌سنگ اروپا

🔸در نگاه نخست این ایده عجیب به نظر می‌رسد. چگونه دشمنان خونی می‌توانند در مورد ماده‌ای که یکدیگر را تا آستانه جنگ کشانده است همکاری کنند؟ در نگاه دوم، چنین رویکرد جسورانه‌ای شاید دقیقاً همان‌چیزی باشد که نگذارد مذاکرات به بن‌بست برسد. پیشنهاد ایران یادآور جامعه زغال‌سنگ و فولاد اروپا است که شش کشور در ۱۹۵۱ آن را بنیان نهادند و توسط فرانسه و آلمان رهبری می‌شد. این دو کشور به سختی می‌توانستند یکدیگر را چیزی غیر از دشمن ببینند. سیاستمداران فرانسوی وقت برای جلوگیری از چهارمین جنگ پیشنهاد حفاظت و نگهداری مشترک مواد مورد استفاده در جنگ‌افزارها یعنی فولاد و زغال سنگ را مطرح کردند. رهبران آلمان که مشتاق آشتی با همسایگان خود بودند، این پیشنهاد را پذیرفتند. این جامعه در نهایت به اتحادیه اروپای امروز منتهی شد.

🔸اورانیوم و پلوتونیوم امروز همان جایگاهی را دارند که فولاد و زغال سنگ در آن زمان داشتند. البته این عناصر بسیار خطرناک‌تر از فولاد و زغال‌سنگ هستند و هیچ کسی پیشنهاد نمی‌کند که خاورمیانه می‌تواند به اتحادیه اروپای جدید تبدیل شود. در دهه ۱۹۵۰، آلمان، فرانسه و دیگر کشورهای اروپایی اساساً صلح می‌خواستند. همانطور که کریم سجادپور در اندیشکده کارنگی هشدار داد، حکومت دینی ایران ممکن است باور داشته باشد که بقای نظام به دشمنی همیشگی با آمریکا و متحدانش وابسته باشد.

💢انگیزه‌های طرفین

🔸با این حال، این ایده از ظرافتی برخوردار است. برای مثال، این ترتیبات می‌تواند به طور نامحدود ادامه یابد. در مقابل، برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) که یک دهه پیش امضا شد، قرار بود محدودیت‌های اعمال‌شده بر ایران را تا سال ۲۰۳۰ به تدریج حذف کند. همچنین این ایده می‌تواند بزرگ‌ترین موانع مذاکرات بر سر برنامه هسته‌ای ایران را بردارد. ایران مدت‌ها است طبق معاهده منع اشاعه و برجابر حق‌ خود در غنی‌سازی صلح‌آمیز هسته‌ای تأکید دارد. در یک کنسرسیوم، ایران می‌تواند همچنان به غنی‌سازی ادامه دهد، با این تفاوت که شرکای ایران در این کنسرسیوم می‌توانند این را راستی‌آزمایی کنند و اورانیوم در سطوح پایین غنی‌ می‌شود که برای کلاهک جنگی مناسب نیست.

🔸عربستان و امارات نیز این کنسرسیوم را خواهند پسندید. آن‌ها می‌خواهند وارد بازار انرژی هسته‌ای شوند و برای اینکار به اورانیوم نیاز دارند. آن‌ها می‌توانند غنی‌سازی مستقل خودشان را همچون ژاپن و برزیل آغاز کنند و قادرند هر زمان که توسط ایران یا کشور دیگری تهدید شدند، سلاح هسته‌ای را بسازد. در این صورت اشاعه هسته‌ای در جهان سرعت خواهد گرفت. در سناریوی پیشنهادی، آن‌ها به‌جای این کار، سهام خود را از کنسرسیوم دریافت خواهند کرد.

🔸و ترامپ؟ او می‌خواهد اثبات کند (مخصوصاً به کمیته‌ای در اسلو که جایزه صلح نوبل را اعطا می‌کند) که صلح‌آور و البته یک معامله‌گر عالی است. با این توافق جدید و مهم او می‌تواند ادعا کند به توافقی بهتر از برجام که در دوره نخست از آن خارج شد رسیده است. همچنین با ورود کسب‌وکارهای آمریکایی به کنسرسیوم، او می‌تواند بگوید که پول زیادی از این طریق به دست خواهد آورد.

✅البته به آسانی می‌توان افق چنین کنسرسیومی را نامحتمل دید و خاورمیانه را با نفرت‌ها و سلاح‌های کشنده‌اش مشاهده کرد که به سمت یک جنگ بزرگ حرکت می‌کند. اروپای ۱۹۵۱ نیز چنین چشم‌اندازی داشت. ترامپ باید آماده باشد تا در صورت لزوم از زور استفاده کند؛ اما نخست باید این پیشنهاد ایران را بررسی کند.

🔄مطالب مرتبط
▫️چرا مذاکرات هسته‌ای به تعویق افتاد؟

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/438
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

♦️موقعیت نیروهای سیاسی متضاد و پیچیدگی صحنه لیبی
◼️الجزیره -قطر

#رویة_العربیة
#شمال_آفریقا
#لیبی

🔹لیبی از زمان سقوط قذافی در سال ۲۰۱۱ تاکنون نتوانسته به ثبات سیاسی برسد و همچنان صحنه‌ نبرد قدرت میان جناح‌های داخلی و نفوذهای خارجی است. در ماه مه سال جاری، پایتخت لیبی، طرابلس، شاهد صحنه درگیری‌های شدید بود؛ این درگیری‌ها در چارچوب تلاش برای انحلال ساختارهای امنیتی موازی با دولت وحدت ملی رخ داد. این درگیری‌ها میان نیروهای تیپ ۴۴۴ رزمی به رهبری محمود حمزة وابسته به این دولت و نیروهای «جهاز الردع» تحت فرماندهی عبدالرؤوف کاره وابسته به شورای ریاستی، که از نیروهایی از شهر الزاویه نیز حمایت گرفتند، صورت گرفت.

💢آشوب امنیتی

🔹جرقه این درگیری‌ها پس از کشته شدن عبدالغنی الککلی ملقب به «غنویه»، رئیس دستگاه موسوم به «حمایت از ثبات»، در جریان نشستی رسمی با حضور فرماندهان نظامی دولت وحدت ملی زده شد. این درگیری‌ها منجر به کشته شدن تعدادی از غیرنظامیان و تخریب اموال آنان گردید. تحلیل‌گران علت این وضعیت را تسلط گروه‌های مسلح برنهادهای دولتی و نبود یک ساختار امنیتی واحد و منسجم میان دولت و شورای ریاستی می‌دانند که موجب هرج‌ومرج و نزاع بر سر نفوذ سیاسی و اقتصادی شده است.

🔹این بحران باعث افزایش درخواست‌ها برای برکناری دولت وحدت ملی به ریاست عبدالحمید الدبیبه شده است. خالد المشری، رئیس شورای عالی دولت، الدبیبه را «نرون زمانه» خواند و در همین حال، عقيله صالح، رئیس مجلس نمایندگان، اقداماتی را برای تشکیل دولتی جایگزین و واحد آغاز کرده است و شاهد شکل‌گیری ائتلاف موقت میان برخی رهبران سیاسی برای تشکیل دولت جایگزین هستیم؛ اما تحلیل‌گران معتقدند این اتحاد سست است و بازیگران سیاسی فعلی به دوره انتقالی چنگ زده‌اند تا از حذف احتمالی در انتخابات جلوگیری کنند.

💢نقشه‌ای پراکنده

🔹امروزه مراکز نفوذ در لیبی به چهار بلوک اصلی تقسیم می‌شوند:

1️⃣دولت وحدت ملی در غرب؛
2️⃣فرماندهی کل ارتش به رهبری ژنرال بازنشسته خلیفه حفتر در شرق؛
3️⃣شورای عالی دولت؛
4️⃣مجلس نمایندگان.

🔹قدرت در شرق لیبی در دست ارتش و گروه‌های تحت حمایت منطقه‌ای است، درحالی‌که در غرب لیبی به گروه‌هایی تعلق دارد که توسط نهادهای بین‌المللی به رسمیت شناخته‌شده و کنترل نهادهای مالی را در اختیار دارند. منابع قدرت فراتر از مشروعیت قانونی شامل سلاح، کنترل میدانی و فشار طرف‌های بین‌المللی است.

🔹ریاست شورای ریاستی لیبی (متشکل از سه نماینده از سه منطقه غربی، شرقی و جنوبی) بر عهده محمد المنفی است؛ لیکن نقش عملی وی بیش از یک موقعیت نمادین نیست، زیرا این شورا فاقد ابزارهای اجرایی و توانمندی‌های امنیتی مؤثر است. ضعف این شورا ناشی از ناکارآمدی در مدیریت امور داخلی و وجود اختلافات میان سه عضو آن است، به‌گونه‌ای که این نهاد به موجودیتی کم‌توان و ناتوان از تأثیرگذاری در عرصه سیاسی لیبی تبدیل‌شده است. بااین‌حال، شورا اخیراً تلاش کرده است با بهره‌گیری از برخی اصلاحات در توافق سیاسی، فشارهای سیاسی خود را افزایش دهد، اما برای ایفای نقش مؤثر همچنان به حمایت‌های منطقه‌ای و بین‌المللی نیازمند است.

💢میانجی‌گری سازمان ملل

🔹هفته گذشته، هیئت حمایت سازمان ملل در لیبی توصیه‌های برای رفع نقاط اختلافی در قوانین انتخاباتی منتشر کرد که ازجمله پیشنهاد برگزاری هم‌زمان انتخابات ریاست‌جمهوری و پارلمانی بود. تحلیل‌گران این پیشنهادات را تکرار شکست‌های گذشته دانسته‌اند؛ زیرا بازیگران اصلی مانند احزاب و جامعه مدنی کنار گذاشته شده‌اند.

🔹آنان بر این باورند که دوگانگی در درون سازمان ملل متحد و شکاف موجود در جامعه بین‌المللی، همراه با فقدان یک طرح ملی فراگیر، موجب ناکامی تمامی ابتکارات پیشین شده است. همچنین، اتکای هیئت سازمان ملل به نیروهایی فاقد مشروعیت مردمی، این نهاد را در چرخه‌ای باطل گرفتار کرده است. گرچه تشکیل کمیته مشورتی ۲۰ نفره اندکی امید ایجاد کرده، اما احتمال برگزاری انتخاباتی آزاد و شفاف بسیار اندک است، چراکه شرایط امنیتی و سیاسی پیچیده، مانعی جدی در این مسیر به شمار می‌رود. شکاف‌های کنونی، گسترش سلاح و نبود سازوکارهای تضمین‌شده، عواملی هستند که تحقق انتخابات را به رؤیایی دور از دسترس تبدیل کرده‌اند.

🔹ازاین‌رو، لیبی همچنان نیازمند دستیابی به توافقی ملی و واقعی است؛ توافقی که فراتر از صف‌بندی‌های محدود جناحی باشد و منافع ملی را بر منافع گروهی ترجیح دهد، به این امید که مراحل آتی فرصتی برای بازپس‌گیری ابتکار عمل باشد، نه صرفاً ایستگاهی دیگر در مسیر سرگردانی بی‌پایان.

🔄مطالب مرتبط
▫️درس‌های لیبی ۲۰۱۱ برای امروز سوریه
▫️عضویت در افرکسیم بانک؛ نشانه‌های ثبات در لیبی؟!

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/439
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐درنگی در روابط میان دولت جدید سوریه و اقلیت‌ها

#تحلیل‌_کوتاه
#تحولات_منطقه
#سوریه

📝علیرضا مجیدی

🔹یکی از نکات بارز تاریخ سوریه جدید، «نزاع اقلیت‌ و اکثریت» است. اگر مبدأ تاریخی شکل‌گیری کشور ‏فعلی سوریه را «ابتدای دوره قیمومیت فرانسه» (بعد از نبرد میسلون) بدانیم، باید گفت از همان ابتدا سوریه به چند ‏اقلیم تقسیم شد که پایه نیمی از آن‌ها «طوائف اقلیت» بودند.‏

🔸در سال ۱۹۴۶ فرانسه از سوریه خارج شد و نخستین کودتای نظامی در سوریه تنها سه سال بعد در مارس ‌‏۱۹۴۹ صورت گرفت. فرمانده ارتش در این کودتا، «حسنی الزعیم» از اقلیت کردی بود که علیه «شکری القوتلی» ‏حاکم عربی-سنی وقت دست به کودتا زد. تنها ۵ ماه بعد کودتای دوم صورت گرفت و این بار «سامی الحناوی» ‏و «محمد اسعد طلس» که عرب سنی بودند علیه حسنی الزعیم کودتا کردند. جالب این‌که یک ماه بعد باز هم ‏کودتا صورت گرفت! در کودتای سوم «فوزی السلو» که کرد بود با «ادیب الشیشکلی» هم‌پیمان شد و سامی ‏الحناوی را به زیر کشیدند.‏

🔸اولین خیزش‌های مردمی در سوریه نیز رنگ و بوی شکاف اقلیت-اکثریت داشت‎.‌‏ بعد از خروج فرانسه، ‏جدی‌ترین جنبش اعتراضی در ۱۹۵۳ صورت گرفت. این جنبش در سویدا و میان دروزی‌ها به اوج خود رسید و ‏سرکوب آن نیز از همین منطقه شروع شد.‏

🔸در جریان جنگ داخلی سوریه نیز این قاعده صادق ماند. گرچه در اعتراضات اولیه ۲۰۱۱ اقلیت‌ها وزن بالایی ‏داشتند اما در جنگ داخلی عموم گروه‌های مسلح معارض سنی‌های عرب بودند و در مقابل نظام وقت سوریه ‏خود را «حافظ اقلیت‌ها» می‌خواند.‏

🔸با تصرف دمشق توسط معارضین مسلح این نگرانی مجدداً به ‏صورت طبیعی در میان اقلیت‌ها به وجود آمده است. نگرانی اقلیت‌ها در این مرحله ناشی از آن بوده که بی‌تردید ‏خارجی‌های هم‌پیمان تحریر الشام، بر پایه ایدئولوژی «سلفی جهادی» به سوریه آمده‌اند و تبعاً به «برابری حقوق ‏شهروندان صرف نظر از طائفه‌شان» باور ندارند.‏

🔸در چنین وضعیتی، باید موقعیت اقلیت‌ها را نیز تفکیک کرد. در میان اقلیت‌های رنگارنگ سوریه، ترکمن‌ها ‏قرابت زیادی با ترکیه دارند و روابطشان با دمشق نیز در این چارچوب تنظیم شد. فرماندهی ارتش در استان‌های ‏حلب و حماه، بخشی از امتیازاتی است که ترکمن‌ها بدان دست یافتند. برخی اقلیت‌ها مانند ارامنه، سریانی‌ها و ‏آشوری‌ها نیز شاخه‌های نظامی خود را در «قسد» تشکیل داده و عملا از ایفای نقش مستقل خودداری کرده‌اند.‏

🔸اقلیت‌های شیعه (اثنی عشری)، مسیحی و اسماعیلی در مناطق تحت سیطره دولت جدید، هر کدام خط خاصی ‏را دنبال کرده و در مجموع می‌توان گفت «برای کسب ضمانت‌های امنیتی و حفظ حقوق خود، راه تعامل را ‏برگزیده‌اند.» در این میان سه اقلیت بزرگ‌تر وجود دارند که مسیر مجزای خود را طی می‌کنند: کرد، دروزی و علوی. باید وضعیت این سه اقلیت را به صورت مجزا تشریح کرد.‏

🔸کردها، ابتدا به سمت ائتلاف سراسری با یکدیگر رفتند و عملاً دو ضلع اصلی با یکدیگر متحد شدند تا «مظلوم ‏عبدی» به نمایندگی کل کردها با دولت جدید وارد مذاکره شود. با کمی تسامح می‌توان گفت کردها تخم ‏مرغ‌های خود را در سبد «قسد» چیده‌اند.‏ قسد گرچه در کلیات با دمشق توافق کرده؛ اما هم‌چنان قلمرو اختصاصی خود را حفظ کرده و به دنبال تحقق ‏مطالبات خود و تصریح آن در قانون اساسی آینده است. در همین راستا، اخیراً تغییرات میدانی معناداری نیز در ‌‏«عفرین» رخ داده است.‏

🔸دروزی‌ها با فراز و نشیب‌هایی که طی ۵ ماه اخیر رخ داده، به سطحی از خودگردانی در استان سویدا دست ‏پیدا کرده‌اند. امروزه می‌توان دروزی‌ها را به سه دسته کلی تقسیم کرد. دسته اول به محوریت جربوع، حناوی و ‏وحید البلعوس سطحی از خودمختاری (در حوزه امنیتی و قضائی) را برای سویدا کسب کرده و در این راه به ‏تعامل با دمشق روی آورده‌اند. دسته دوم به محوریت «حکمت الهجری» با حکومت جدید کنار نیامده و راه ‏مبارزه با دنبال می‌کنند؛ اما بر تمامیت ارضی سوریه و عدم مداخله بیگانگان نیز تأکید دارند. دسته سوم به ‏محوریت «شورای نظامی سویدا» رسماً خواستار حمایت بین‌المللی در برابر حکومت جدید سوریه است.‏

✅وضعیت علوی‌ها پیچیده‌تر است. بخش مهمی از جامعه علوی سوریه، متهمین امنیتی هستند که بیم آن دارند ‏که فراتر از کینه‌های تاریخی، به واسطه نقشی که در نظام پیشین داشتند سرکوب شوند. توده‌های علوی نیز نگران ‏انتقام‌گیری تاریخی اهل سنت هستند؛ این دو عامل ‏باعث شده تا جامعه علوی تا حدی میلیتاریزه شود و این بر شدت تنش میان طرفین می‌افزاید.‏

🔗برای مطالعه متن کامل اینجا کلیک کنید!🔗


🔄مطالب مرتبط
▫️شتاب و ابهام در توافق کردی- عربی در سوریه
▫️درگیری ها در ساحل غربی سوریه؛ دلایل و پیامدها

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/440
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐ابعاد جنگ داخلی میانمار و بازیگری چین

#تحلیل_کوتاه
#شرق_آسیا
#میانمار

🔹میانمار کشوری چندقومیتی است که اقوامی چون برمه‌ای، کارن، کاچین، شان، راخین، آراکان، مون، چین و روهینگیا در آن زندگی می‌کنند. پس از کودتای نظامی ۱۹۶۲، بسیاری از این اقوام با تشکیل گروه‌های سیاسی و نظامی در پی استقلال یا خودمختاری برآمدند. برمه‌ای‌ها، بزرگ‌ترین قوم کشور، در هر دو جناح حاکم و معارض فعال‌اند. اقوامی مانند کارن و کاچین نیز ارتش‌های قومی خود را ایجاد کرده‌اند. روهینگیاها، اقلیتی مسلمان در غرب کشور، با تبعیض گسترده مواجه‌اند؛ به‌رغم روی کار آمدن حزب آنگ‌سان سوچی در ۲۰۱۶، وضعیت آن‌ها بهبود نیافت و در پی حمله شبه‌نظامیان روهینگیا به نیروهای امنیتی در ۲۰۱۷، ارتش واکنش خشونت‌آمیزی نشان داد.

💢تحولات اخیر تنش ها در میانمار

🔸بعدتر و در سال ۲۰۱۹ تنش‌ها میان تاتماداو و اقلیت‌های قومی به تشکیل «ائتلاف سه برادری» با حضور گروه‌های مسلح سه‌گانه ارتش تانگ ملی، ارتش اتحادیه دموکراتیک ملی میانمار و ارتش آراکان انجامید. پس از کودتای ارتش در ۲۰۲۱ و کنار زدن آنگ‌سان سوچی، این ائتلاف نقشی کلیدی در مقابله با حکومت نظامی ایفا کرده و با نیروهای مقاومت دموکراتیک مانند نیروهای دفاع مردمی و دولت وحدت ملی به عنوان دو جریان مورد حمایت آمریکا همراه شده است. این ائتلاف در ۲۷ اکتبر ۲۰۲۳ موفق شد بخش‌های مهمی از ایالت شان را از کنترل تاتماداو خارج کند.

🔸پس از کودتای ۲۰۲۱ و گسترش جنگ داخلی، تاتماداو مناطق وسیعی از قلمروی خود، از جمله نواحی مرزی با چین و بنگلادش را از دست داده است. ده‌ها شهر، ۲۰۰ پایگاه نظامی و حتی دو فرماندهی منطقه‌ای به کنترل مخالفان درآمد و طبق گزارش ناظر صلح میانمار، تا ۹ ژانویه ۲۰۲۵، ۹۵ شهر به دست گروه‌های مخالف سقوط کرده بود. برآوردها حاکی از آن است که ارتش تنها ۲۱ درصد از قلمرو میانمار را کنترل می‌کند و در واقع، تحولات اخیر را باید سنگین‌ترین شکست ارتش میانمار در تاریخ دانست.

🔸در این میان، عملیات تصرف شهر «فالم» در ایالت «چین» میانمار از اواسط نوامبر ۲۰۲۴ آغاز شده و یکی از مهم‌ترین تحولات نظامی از درگیری‌های جاری محسوب می‌شود. این عملیات توسط نیروهای دفاع ملی چین(Chin)، ارتش آراکان و ائتلاف برادری چین(CB) متشکل از «شورای ملی چین» و «اتحادیه فدرال زومی» به منظور تصرف این شهر مهم و راهبردی انجام پذیرفت و در نهایت، پس از پنج ماه درگیری و تلفات سنگین، این منطقه در آوریل ۲۰۲۵ به تصرف آن‌ها درآمد و مسیر لجستیکی مهمی به‌سوی هند در اختیار شورشیان قرار گرفت.

💢 جایگاه چین در تنش های میانمار

🔸دراین میان کشور چین به عنوان یکی از همسایگان میانمار، روابط پیچیده‌ای با گروه های سیاسی درجهت حفظ ثبات مرزها دارد. به عبارتی دیگر ثبات مرز میانمار نه‌تنها یک دغدغه منطقه‌ای است، بلکه یکی از ارکان راهبردی اقتصادی و امنیتی چین محسوب می‌شود. بنابراین چین علی‌رغم روابط تجاری و تسلیحاتی غیررسمی با ائتلاف سه برادر و دیگر گروه‌های مسلح قومی این منطقه، از حامیان تاتماداو نیز محسوب می شود.

🔸به‌طوری که در ۹ مه ۲۰۲۵، شی جین‌پینگ در حاشیه جشن‌های «روز پیروزی» در مسکو با مین آنگ هلینگ، رئیس تاتماداو، دیدار کرد و در این دیدار، شی جین‌پینگ حمایت چین از بازسازی میانمار پس از زلزله و تضمین امنیت پروژه‌ها و پرسنل چینی در میانمار و مقابله با جرایم فرامرزی تأکید نمود. بنابراین، چین تلاش داشته تا به منظور برطرف ساختن ملاحظات امنیتی خود، شبکه ارتباطی پیچیده ای با اکثریت بازیگران برقرار سازد.

🔸علاوه براین کریدور اقتصادی چین-میانمار (CMEC) یکی از مسیرهای حیاتی ابتکار کمربند و جاده به‌شمار می‌رود. این کریدور شامل خطوط لوله نفت و گاز از خلیج بنگال به استان یون‌نان چین است و می‌تواند وابستگی پکن به تنگه راهبردی مالاکا برای واردات انرژی را کاهش دهد. بنابراین اختلالات ناشی از درگیری‌ها منجر به خطر افتادن امنیت انرژی در استان‌های جنوب غربی چین می شود و تاکنون، پروژه‌هایی با ارزش تخمینی ۲۸ میلیارد دلار بر اثر این درگیری‌ها با چالش مواجه شده‌اند.

✅همچنین بی‌ثباتی ناشی از افزایش جرایم فرامرزی از جمله قاچاق انسان، کلاهبرداری‌های اینترنتی و ورود پناهجویان، ثبات استان یون‌نان چین را تهدید کرده است. از همین روست که چین گذرگاه‌های مرزی مانند دیان تان را بسته و میانجی‌گری‌هایی را برای آتش‌بس مانند توافق کونمینگ در ژانویه ۲۰۲۴ انجام داده است. با این وجود، درگیری‌ها ادامه دارد و ممکن است امنیت منطقه و کشورهای همسایه مانند هند و چین را تحت تأثیر قرار دهد.

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/441
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

♦️آیا توافق خوب با ایران امکانپذیر است؟
▪️فارن افرز
📝 ریچارد نفیو

#تهران_ریویو

🔸با خروج ترامپ از برجام و ناکامی مذاکرات ایران با دولت بایدن، آینده مذاکرات به نظر ضعیف می‌رسد. با این حال، علی‌رغم تاریخچه خصومت‌ها به دلیل نیاز تهران به رفع تحریم‌ها و تمایل ترامپ به ایجاد ثبات در خاورمیانه و تقویت تصویر «معامله‌گر» از خود، هردو از زمان بازگشت ترامپ به کاخ سفید به‌طور مشترک و مداوم علاقه‌مند به دستیابی به توافق بوده‌اند.

🔻در همین راستا راهکارهای پیشنهادی زیر برای توافق جدید وجود دارد:

💢بازگشت و تقویت بازرسی‌های آژانس

🔹ابزارهای شفاف‌سازی برجام، از جمله عناصری است که می‌توانند احیا شوند. اگرچه تمرکز دیپلماتیک مذاکرات فعلی بر آینده برنامه غنی‌سازی ایران است، اما بازرسی‌های آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به عنوان یک عنصر اساسی در هر توافق آتی مطرح خواهد بود. بدون بازرسی‌های جامع و شفاف، هیچ توافقی نمی‌تواند پایدار بماند. بنابراین، ایالات متحده باید اولویت خود را بر متقاعد کردن ایران برای پذیرش سخت‌ترین رژیم نظارتی ممکن در هر دو نوع سایت‌های اعلامی و مخفی قرار دهد. در غیر این صورت، ایالات متحده باید از توافق عقب‌نشینی کند.

💢بازرسی از اماکن نظامی

🔹بدون تردید، در مفاد بازرسی برجام، حوزه‌هایی وجود دارند که توافق جدید باید آن‌ها را تقویت کند. به عنوان مثال، این توافق باید به طور مستقیم‌تر به چالش ساخت سلاح پرداخته و تهران را جهت صدور اجازه بررسی نحوه بکارگیری تجهیزات و مواد هسته‌ای متقاعد کند. این امر باید شفاف باشد که اگر بازرسان آژانس با مانع مواجه شوند، واشنگتن حق دارد توافق را لغو کند. این موضوع باید به وضوح شامل دسترسی به سایت‌های نظامی نیز باشد.

💢پذیرش غنی‌سازی ایران تحت نظارت و محدودیت‌های سختگیرانه

🔹ایالات متحده همچنین باید از ایران بخواهد که مکانیزم‌های شفافیت مربوط به سانتریفیوژها و ذخایر اورانیوم را بپذیرد. بدون این شفافیت، ایران می‌تواند به راحتی برنامه هسته‌ای پنهانی خود را توسعه دهد. ایران اکنون قادر است کارخانه‌های غنی‌سازی پنهانی را در فضاهای زیرزمینی کوچکتر احداث کند که شناسایی و نابودی آن‌ها دشوارتر خواهد بود. حتی اگر توافقی بین ایران و ایالات متحده منجر به حذف تأسیسات غنی‌سازی اعلام‌شده ایران شود، بدون بازرسی‌های دقیق بر خط تولید سانتریفیوژها، تهران همچنان می‌تواند به طور پنهانی به سمت هسته‌ای شدن پیش برود. بازگرداندن حقوق بازرسی توافق هسته‌ای جامع گامی بزرگ در اصلاح این مشکل خواهد بود.

💢رفع تحریم‌ها به صورت مرحله‌ای

🔹ایالات متحده باید چارچوب تسهیل تحریم‌ها را بر اساس مقیاس متغیر (sliding scale) تنظیم کند و این تسهیلات را مشروط به محدودیت‌های داخلی غنی‌سازی نماید. برای مثال، اگر ایالات متحده خواستار توقف بلندمدت یا دائمی غنی‌سازی اورانیوم در ایران باشد، می‌تواند به تهران وعده دهد که نه تنها تحریم‌های ثانویه را لغو می‌کند، بلکه برخی از بخش‌های تحریم‌های آمریکا را نیز پایان می‌دهد. این توافق ممکن است شامل حذف تحریم‌های مرتبط با تجارت در پروژه‌های تولیدی و انرژی باشد، در حالی که تحریم‌ها در زمینه فناوری نظامی یا دو منظوره، فعالیت‌های سپاه پاسداران و گروه‌های نیابتی ایران همچنان باقی بماند.

🔹حتی کاهش محدود تحریم‌ها نیز می‌تواند به قیمت از دست رفتن سایر تلاش‌های آمریکا برای مقابله با نفوذ ایران در خاورمیانه تمام شود، زیرا ایران از این فرصت بهره‌برداری زیادی خواهد کرد. برای جلوگیری از این نتیجه، ایالات متحده باید اصرار کند که هر توافق با ایران شامل محدودیت‌هایی برای صادرات یا استقرار موشک‌ها، پهپادها و دیگر وسایل تهاجمی خارج از مرزهای ایران و نیز ممنوعیت دخالت در امور منطقه‌ای باشد. اگرچه ایران قطعاً به چنین تعهداتی پایبند نخواهد بود، اما تخلفات آینده می‌تواند بهانه‌ای برای پاسخ‌های آتی باشد.

💢تهدید به جنگ اما اجتناب از آن

✅اینکه واشنگتن باید آماده استفاده از زور باشد، به این معنا نیست که اقدام نظامی بهترین نتیجه را به دنبال خواهد داشت. حمله‌ به برنامه هسته‌ای ایران احتمالاً منجر به یک درگیری بسیار گسترده‌تر خواهد شد که تهران نیز در خاورمیانه و فراتر از آن دست به تلافی خواهد زد. در عوض، ایالات متحده باید از فرصت توافق پیش‌آمده بهره‌برداری کند و از اهرم فشار فعلی خود و سلطه بلامنازع ترامپ بر حزب جمهوری‌خواه استفاده نماید تا توافقی حتی ناقص حاصل شود.

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/442
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🔵 منابع معدنی حیاتی چگونه تبدیل به عرصه‌ای از رقابت راهبردی شده است؟

#اکوتهران
#معادن #تجارت
#چین #آمریکا

🔹در سال ۲۰۱۰، توقیف یک کشتی ماهیگیری ترالی چینی در آب‌‌های مورد اختلاف با ژاپن باعث شد توجه غرب به تسلط چین بر بازار منابع معدنی کمیاب جلب شود. منابع غربی گزارش دادند که چین صادرات این عناصر به ژاپن را متوقف کرده و همین موضوع باعث شد نگرانی‌هایی درباره وابستگی زنجیره‌های تأمین به چین شکل گیرد. از آن زمان، بحث‌هایی درباره سهمیه‌بندی، کاهش عامدانه صادرات یا تسلیحاتی کردن تجارت این مواد توسط چین مطرح شده است و دومینویی از اقدامات متقابل در این عرصه کلید خورده است.

💢منابع معدنی حیاتی چه هستند؟

🔹منابع معدنی حیاتی مجموعه‌ای از عناصرند که نقشی کلیدی در اقتصاد مدرن دارند و همزمان، عرضه آن‌ها با ریسک بالایی مواجه است. چین مهم‌ترین بازیگر جهانی در بازار این مواد است و حدود ۶۰ درصد از استخراج و ۸۵ درصد از فرآوری این محصولات در چین انجام می‌شود. وزارت انرژی آمریکا لیتیوم، نیکل، کبالت، گالیوم، منیزیم و عناصر معدنی کمیاب را در زمره این منابع قرار داده است.

▪️لیتیوم: تا سال ۲۰۳۰، استرالیا با ۳۳ درصد، چین با ۲۳ درصد و شیلی با ۱۲ درصد، سه کشور مسلط بر تولید لیتیوم خواهند بود. در حوزه فرآوری، چین با ۵۷ درصد و شیلی با ۱۵ درصد در صدر قرار دارند.

▪️نیکل: اندونزی تا سال ۲۰۳۰ با ۶۲ درصد، سهم اصلی در استخراج نیکل خواهد داشت. در حوزه فرآوری، ۴۴ درصد در اندونزی و ۲۱ درصد در چین انجام می‌شود. اندونزی محدودیت‌هایی بر صادرات نیکل خام وضع کرده و آمریکا این موضوع را یک گلوگاه جدی می‌داند.

▪️کبالت: در سال ۲۰۳۰، جمهوری دموکراتیک کنگو با ۶۶ درصد استخراج کبالت در صدر است و اندونزی با ۱۰ درصد در رتبه دوم قرار دارد. در حوزه فرآوری، چین با سهم ۷۴ درصدی برتری دارد.

▪️گالیوم: حدود ۸۰ درصد تولید جهانی گالیوم در چین انجام می‌شود. تنها چند شرکت در اروپا، چین و ژاپن امکان تولید آن با خلوص مطلوب را دارند.

▪️منیزیم: تولید منیزیم در خاک آمریکا بسیار ناچیز است و تنها تولیدکننده‌های محدود آن با کاهش تولید مواجه بوده‌اند. در حالی که ۸۸.۶ درصد منیزیم جهان توسط چین تولید می‌شود.

▪️عناصر معدنی کمیاب: این‌ها شامل هفده عنصر فلزی مشابه هستند. تا سال ۲۰۳۰، ۵۴ درصد استخراج و ۷۷ درصد فرآوری این عناصر در اختیار چین خواهد بود.

💢رقابت راهبردی چین و آمریکا

🔹این رقابت ابعاد متعددی دارد. دو جنبه شاخص آن عبارتند از: «وضع مقررات و کنترل‌گرایی» و «گسترش دسترسی از طریق شراکت». در خصوص کنترل گرایی، آمریکا در سال ۲۰۱۷ تسلط چین بر بازار منابع را به‌عنوان یک تهدید امنیت ملی تلقی کرد. در سال ۲۰۱۸ فهرستی از ۳۵ ماده حیاتی منتشر شد و جنگ تجاری با چین آغاز شد. با افزایش تنش‌ها، چین آمریکا را به قطع صادرات عناصر کمیاب تهدید کرد و پنتاگون نسبت به اثر آن بر صنایع دفاعی هشدار داد.

🔹همه‌گیری کرونا آسیب‌پذیری زنجیره‌ها را نشان داد و ترامپ وضعیت اضطراری اعلام کرد. دولت بایدن نیز با سرمایه‌گذاری در زنجیره داخلی و ایجاد ائتلاف‌هایی مانند MSP این مسیر را ادامه داد. قوانین جدیدی مانند قانون تراشه‌ها و IRA تصویب شد که ضمن محدود کردن صادرات به چین، از تولید داخلی حمایت می‌کرد. در واکنش، چین صادرات گالیوم، ژرمانیوم و گرافیت را محدود کرد. آمریکا نیز سرمایه‌گذاری در بخش‌های اقتصادی چین را محدود و مجوز استخراج از کف دریاها را صادر کرد.

🔹چین و آمریکا برای تضمین دسترسی به منابع حیاتی، مشارکت با سایر کشورها را دنبال می‌کنند. این رقابت در آفریقا، آمریکای لاتین و آسیا جریان دارد. چین سرمایه‌گذاری گسترده‌ای در معادن آفریقا انجام داده است. کنگو، زامبیا، زیمبابوه و آفریقای جنوبی از مهم‌ترین مناطق تمرکز چین هستند. کبالت، مس و لیتیوم از عناصر کلیدی در این سرمایه‌گذاری‌ها هستند. آمریکا با تأخیر و سرعت کمتر وارد این حوزه شده اما تلاش‌هایی برای نفوذ سیاسی و انعقاد توافق‌های معدنی در حال انجام دارد.

💢جمع‌بندی

✅در مدت ۱۳ سال، یک تنش کوچک به رقابتی راهبردی در سطح جهانی تبدیل شده است. صنایع به شدت به منابع معدنی وابسته‌اند و رشد اقتصادها به این مواد گره خورده است. آمریکا برای حفظ رقابت‌پذیری، نیازمند منابع خارجی است، در حالی که سلطه معدنی چین به‌راحتی کاهش نمی‌یابد. با این حال، آمریکا با استفاده از همه ابزارهای سیاسی و اقتصادی در تلاش است تا این سلطه را به چالش بکشد، حتی به قیمت اقدامات بحث‌برانگیزی چون فشار بر گرینلند یا تحمیل توافقات به اوکراین.

🔗برای مطالعه متن کامل اینجا کلیک کنید!🔗

🔄مطالب مرتبط
▫️محتوای توافق معدنی آمریکا و اوکراین چیست؟
▫️چین در حال گسترش نفوذ خود منابع معدنی است

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/443
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🎥نگاه اعراب به توافق هسته‌ای ایران تغییر کرده است!

#تهران_مدیا
#مذاکرات_هسته‌ای

🔸ولی نصر در مصاحبه با الجزیره انگلیسی بیان می‌کند که رویکرد اعراب خلیج فارس به توافق هسته‌ای نسبت به گذشته کاملا تغییر کرده است چرا که آنها فهمیدند هرگونه جنگ و تنش تنها باعث بدتر شدن اوضاع می‌شود و تنها راه برای برقراری صلح، ادغام ایران در منطقه و کاهش تنش بین آمریکا و ایران است. در نتیجه آنها اکنون به دنبال برقراری یک توافق بین ایران و آمریکا هستند تا صلح و ثبات در منطقه برقرار شود.

✅«حالا آن‌ها مسیر درست را می‌بینند؛ بهترین راه مدیریت ایران، جنگ با آن نیست، بلکه ادغام آن در منطقه است. این بار نه‌تنها با توافق مخالف نیستند، بلکه فعالانه از آن حمایت می‌کنند و در واقع برای تسهیل آن تلاش می‌کنند. این امارات بود که نامه ترامپ را برای رهبر ایران برد. وزیر دفاع عربستان، برادر ولیعهد، قبل از سفر ترامپ به عربستان با نامه‌ای خاص به تهران رفت و به دیدار رهبر ایران شتافت.»


✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐سناریوهای شکست مذاکرات هسته‌ای

#مقاله_تحلیلی
#مذاکرات_هسته‌ای
#آمریکا

🔹دونالد ترامپ مکرراً بیان می‌کند که اگر به توافق هسته‌ای نرسد، ایران بمباران خواهد شد. همچنین کشورهای اروپایی چندین بار تهدید به استفاده از مکانیسم ماشه کرده‎‌اند و ایران نیز در پاسخ، گزینه خروج از پیمان منع اشاعه سلاح هسته‌ای (یا همان NPT) را روی میز گذاشته است که می‌تواند روابط ایران و غرب را وارد چرخه تصاعد تنش بکند. چنین اظهارنظرهایی این تصویر را در اذهان ایجاد کرده است که شکست گفتگوها به معنای جنگ خواهد بود. با این حال می‌توان به سناریوهای جایگزین فکر کرد، سناریوهایی که در آن‌ها به جای وقوع جنگ، فقط سطوح پایینی از تنش همچون گذشته میان ایران و غرب (تروئیکای اروپایی و آمریکا) تداوم می‌یابد.

💢ماشه و ان پی تی

🔸اولین خطر شکست مذاکرات، استفاده اروپا از مکانیسم ماشه و خروج ایران از ان پی تی در واکنش به آن است. خروج از ان پی تی مسیر ایران را برای ساخت سلاح هموارتر می‌کند؛ اما این به معنای ناممکن‌شدن مصالحه یا قطعی‌شدن ساخت سلاح هسته‌ای نیست. نخست، اگر چه ایران با خروج از ان پی تی، می‌تواند اجرای موافقتنامه پادمان را لغو کند و بازرسی‌های آژانس را به صفر برساند، اما چنین کاری اختیاری خواهد بود. با وجود اینکه لزوم امضای موافقتنامه پادمان در ماده ۳ ان پی تی آمده است؛ اما به لحاظ حقوقی این دو از یکدیگر جدا هستند، همچون هند که هم دارای سلاح هسته‌ای است و هم موافقتنامه پادمان را با آژانس امضا کرده است. افزون بر این، خروج از ان پی تی یک فرآیند سه ماهه خواهد بود. تمام این موارد نشان می‌دهد با خروج ایران از ان پی تی همچنان مسیر برای کاهش تنش و چانه‌زنی میان طرفین باز خواهد بود.

💢اقدام نظامی گسترده آمریکا احتمال پایینی دارد

🔸یک عملیات نظامی برای اینکه برنامه هسته‌ای را در کوتاه مدت متوقف کند نیازمند شدت بالا، گستردگی زیاد و تداوم است. چنین حرکتی با اقدامات نظامی پیشین که آمریکا علیه ایران انجام داد تفاوت بسیاری خواهد داشت و ایران ناچار به واکنش شدید خواهد شد. در نتیجه منطقه و آمریکا وارد یک جنگ فراگیر می‌شود. ترامپ به عنوان رئیس‌ جمهوری که قصد اولویت‌دادن به مهار چین و خروج آمریکا از درگیری‌های منطقه‌ای را دارد، بعید است چنین خطری را بپذیرد. علاوه بر این، چنین جنگی می‌تواند وضعیت داخلی ترامپ را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

💢اقدام نظامی محدود و دقیق

🔸آن چیزی که احتمال بیشتری دارد، این است که آمریکا بخواهد با یک ضربه نظامی دقیق و محدود، ضمن عدم تحریک ایران به پاسخ (شدید) مذاکرات را از بن‌بست خارج و خواسته‌های خود را به ایران تحمیل کند. همچنین این اقدام می‌تواند به جای آنکه نظامی و علنی باشد، به صورت خرابکاری نیز رخ دهد تا ایران پیام آمریکا و اسرائیل را دریافت کند. از نظر آنها این نوع از حمله یا خرابکاری می‎تواند هم باعث افزایش تنش نشود، هم ایران را وا دارد که در مذاکرات به خواسته آمریکا تن دهد.

💢آنچه ایران می‎‌تواند انجام دهد

🔸ایران باید نشان دهد نه تنها آماده پاسخ به هرگونه اتخاذ گزینه نظامی است؛ بلکه این پاسخ می‌تواند منطقه را درگیر جنگ یا منازعه گسترده بکند که متحدین آمریکا را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد. چت‌های افشاشده از تیم امنیت ملی ترامپ نشان داد که مسئله قیمت نفت و اثر آن بر اقتصاد آمریکا چقدر می‌تواند برای برخی اعضای کابینه جدی باشد. مواضع، تهدیدها و رفتارهای ایران باید نگرانی‌های این قشر میانه‌رو از کابینه و اطرافیان ترامپ را برجسته کند تا ترامپ نتواند تصمیم به استفاده از زور بگیرد.

💢جمع‌بندی

🔸رئیس‌جمهور آمریکا محدودیت‌های کمی برای استفاده از گزینه نظامی ندارد و ایران نیز ضمن بهره‌برداری از این فرصت، باید با به کارگیری درست از تهدید و مواضع دقیق، دست ترامپ را برای استفاده از این گزینه‌ها ببندد. با این وجود، در سمت اروپا، احتمال بالایی وجود دارد که اروپایی‌ها به دلیل شکست مذاکرات هسته‌ای مکانیسم ماشه را فعال کنند. البته این سناریو نیز لزوماٌ به افزایش حاد تنش منجر نمی‌شود؛ چرا که حتی با فرض عملی شدن تهدید ایران به ‏خروج از ان پی تی، ایران لزوماٌ به سرعت به سمت ساخت سلاح هسته‌ای نخواهد رفت.

✅در این صورت روابط میان ایران و غرب به پیش از ۲۰۱۵ باز خواهد گشت. از سوی دیگر وضعیت ابهام‌آمیز ‏جدید در این سناریو به جای تداوم تنش ممکن است انگیزه دو طرف را برای رسیدن به یک توافق هسته‌ای ‏جدید افزایش ‌دهد.‏

🔗برای مطالعه متن کامل اینجا کلیک کنید!🔗

🔄مطالب مرتبط
▫️سلاح هسته‌ای روابط ایران و آمریکا را به کدام سو می‌برد؟

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/444
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1

🌐 تهدیدات اروپایی‌ها علیه اسرائیل؛ تنشی جدی یا اظهارات رسانه‌ای؟

#تحلیل_کوتاه
#اروپا
#اسرائیل

🔹بریتانیا، فرانسه و کانادا در بیانیه‌ای مشترک در ۲۹ اردیبهشت اقدامات اسرائیل در غزه و کرانه باختری را محکوم کرده و تهدید به تحریم و اقدام ملموس کردند. همچنین بریتانیا دو سازمان افراطی صهیونیست در کرانه باختری را تحریم و اقدامات اسرائیل در این منطقه را غیرقانونی خواند. برخی دیگر از کشورهای اروپایی نیز مواضع مشابهی اتخاذ کردند. این مسائل باعث ایجاد سوالاتی درباره ابعاد و ماهیت اصلی این اقدامات و مواضع شده است.

💢ابعاد تهدیدات اخیر

🔸اگرچه اتحادیه اروپا و برخی اعضا سابقه زیادی در تحریم‌های بی‌اثر علیه چند شهرک‌نشین داشتند و اقدام دوباره آن‌ها جدید و جدی نیست، اما تهدید به تحریم مقامات بلندپایه اسرائیل نظیر اسموتریچ و کاتس، توقف مذاکرات تجارت آزاد میان اسرائیل و بریتانیا، و پیشنهاد فرانسه برای بازنگری در روابط تجاری اتحادیه اروپا با اسرائیل، نشان‌دهنده شدت تهدیداتی است که در تاریخ روابط آنها بی‌سابقه بوده است.

💢ماهیت تهدیدات اخیر مقامات اروپایی

🔸با وجود اظهارات و تهدیدهای بی‌سابقه اروپایی‌ها، اما با نگاهی دقیق‌تر می‌توان دریافت که ماهیت آنها متأثر از نارضایتی افکار عمومی از حمایت دولت‌های اروپایی از اسرائیل و بدرفتاری اسرائیل با اروپا است. اقدام بریتانیا در توقف مذاکرات تجارت آزاد در واقع تهدیدی توخالی است، چرا که مذاکرات رو به پیشرفت نبود. علاوه بر این، تهدید فرانسه و کمیسیون اروپا درباره بازنگری در قرارداد تجارت با اسرائیل در واقع تلاشی برای ترساندن اسرائیل است چرا که اگر تهدید جدی بود، جزئیات سازوکارها و زمان‌بندی برای چنین بررسی‌هایی مشخص می‌شد. در نتیجه این اقدامات تهدیدات پوچ و بی‌تأثیری برای فرونشاندن افکار عمومی و تغییر رفتار خصمانه اسرائیل با اروپا است که تأثیری نیز بر آنها نداشته است.

🔸در واقع موثرترین راه برای تأثیرگذاری بر رفتار اسرائیل نه تهدید به عدم بهبود تجارت یا محدودیت بر چند شهرک‌نشین، بلکه تحریم تجارت با اسرائیل است؛ چرا که اتحادیه اروپا بزرگترین شریک تجاری اسرائیل است. اقدامی که تاکنون حتی تهدید لفظی هم به استفاده از آن نشده است.

💢نگرانی از موج نارضایتی داخلی

🔸وزیر خارجه بریتانیا یکی از اقداماتی که باید توسط اسرائیل متوقف شود را «نادیده گرفتن نگرانی‌های دوستان و متحدین اسرائیل» و «تخریب شهرت اسرائیل در نزد جهانیان» دانست. این اظهارات بیشتر از آنکه اقدامی برای تعهد اسرائیل به هنجارهای بین‌المللی و انسانی باشد، تلاشی برای خاموش کردن موج نارضایتی افکار عمومی از سیاست خارجی این کشورها است. این نارضایتی به ویژه پس از مسدود کردن کمک‌های بشردوستانه به اسرائیل تشدید یافته است و آن‌ها را وا داشته تا تلاشی ظاهری انجام دهند تا موج انتقاد و نارضایتی داخلی علیه خود را کاهش دهند.

🔸مقاله اخیر باراک روید نیز نشان می‌دهد اروپایی‌ها بیشتر از آنکه نسبت به راهبرد جنایت‌کارانه اسرائیل مشکل داشته باشند، نسبت به بی‌توجهی دولت نتانیاهو به نگرانی‌هایشان معترضند. جنایات جنگی اسرائیل و اظهارات افراد رادیکالی مانند اسموتریچ باعث افزایش خشم افکار عمومی اروپا علیه اسرائیل و حامیان اروپایی آن شده است. این وضعیت باعث کاهش محبوبیت بیشتر دولت‌های حاکم بر اروپا و نزدیکی بیشتر به سقوط این دولت‌ها شده است.

💢بدرفتاری و توهین به اروپایی‌ها

🔸تیراندازی به نمایندگان کشورهای اروپایی در کرانه باختری و رویکرد گستاخانه اسرائیلی‌ها نسبت به مقامات اروپایی، از جمله اقداماتی است که موجب خشم اروپایی‌ها شده است. دولت کنونی اسرائیل حتی با اتحادیه اروپا نیز خصمانه رفتار می‌کند که باعث شده تا اروپایی‌ها رویکرد خود نسبت به اسرائیل را حداقل در ظاهر تقابل‌جویانه‌تر کنند تا جلوی تداوم بدرفتاری با اروپایی‌ها را بگیرند و اسرائیل را وادار به رعایت نگرانی‌های خود کنند. دلیل اعمال تحریم اخیر در کرانه باختری، علی‌رغم یکسان بودن شرایط، به تیراندازی اخیر اسرائیلی‌ها به نمایندگان اروپایی برمی‌گردد که موجب تنش جدیدی بین اسرائیل و دولت‌های اروپایی شد.

💢جمع‌بندی

✅اتحادیه اروپا با اسرائیل تنش جدی‌تری پیدا کرده است که نه ناشی از جنایت‌های اسرائیل در غزه و کرانه باختری، بلکه ناشی از توهین و بدرفتاری آنها با مقامات اروپایی و بی‌توجهی به نگرانی‌های آنها درباره تصویر اسرائیل در کشورهای خود است. اگرچه اروپایی‌ها وارد مرحله جدیدی از تنش شده‌اند، اما بعید است که تحریم‌های جدی و مؤثری اعمال کنند و همچنان به حمایت از اسرائیل ادامه خواهند داد.

🔁 مطالب مرتبط
▫️رویاهای تحقق نیافته نتانیاهو در غزه
▫️طوفان الاقصی و شکاف در رویکرد اروپایی به مسئله فلسطین

✅اندیشکده تهران✅

🌐https://institutetehran.com/art/445
🌐@InstituteTehran
🌐 instagram.com/institutetehran1