📌 #اخبار_علم_و_فناوری
🔹پارادوکس تسلا؛ هزینه پنهان گذار به خودروهای برقی
گسترش خودروهای برقی و فناوری‌های انرژی پاک، تقاضا برای مواد معدنی حیاتی مانند لیتیوم، کبالت، نیکل، گرافیت، مس و منگنز را به‌شدت افزایش داده است. پژوهشی با عنوان «گذارهای انرژی پاک و پارادوکس تسلا در آفریقا» به بررسی این موضوع پرداخته که چگونه رشد فناوری‌های پاک، در کنار کاهش انتشار آلاینده‌ها، می‌تواند فشارهای زیست‌محیطی، اقتصادی و اجتماعی جدیدی را بر کشورهای تأمین‌کننده مواد اولیه ایجاد کند.
مفهوم پارادوکس تسلا به این تناقض اشاره دارد که خودروهای برقی در زمان استفاده آلایندگی مستقیم کمتری دارند، اما تولید باتری آن‌ها به استخراج و فرآوری حجم قابل‌توجهی از مواد معدنی نیازمند است. این فرآیند می‌تواند با مصرف آب و انرژی، تخریب زمین، تولید باطله، آلودگی منابع آبی و انتشار گازهای گلخانه‌ای همراه باشد.
از سوی دیگر، بسیاری از کشورهای معدن‌خیز، به‌ویژه در آفریقا، همچنان عمدتاً به صادرات مواد خام وابسته‌اند و بخش مهمی از ارزش اقتصادی در مراحل بالاتر زنجیره مانند پالایش، تولید مواد پیش‌ساز و ساخت باتری در کشورهای دیگر ایجاد می‌شود.
🔹 اهمیت این پژوهش در تأکید بر ضرورت حرکت از صادرات مواد خام به سمت فرآوری داخلی و تولید محصولات با ارزش افزوده بالاتر است؛ رویکردی که می‌تواند هم‌زمان به توسعه صنایع معدنی و مواد پیشرفته، ایجاد اشتغال تخصصی و شکل‌گیری یک زنجیره تأمین شفاف‌تر و پایدارتر برای گذار جهانی به انرژی پاک کمک کند.
بیشتر بخوانید

🔍 اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام
🌐 InnoMaterial.ir

💡فن دقیقاً چه کاری انجام می‌دهد؟

اگر فن یک Air Cooler را خاموش کنیم، انتقال حرارت کاملاً متوقف می‌شود؟
🔹نه.
فقط خیلی ضعیف‌تر می‌شود.

دلیلش این است که وقتی هوا آرام حرکت می‌کند، کنار سطح یک لایه مرزی حرارتی تشکیل می‌شود. این لایه مثل یک عایق نازک عمل می‌کند و اجازه نمی‌دهد گرما راحت از سطح جدا شود.

🔹حالا کافی است فن روشن شود.🔹
سرعت هوا بیشتر می‌شود، لایه مرزی نازک‌تر می‌شود و مقاومت انتقال حرارت پایین می‌آید. نتیجه؟ ضریب همرفت افزایش پیدا می‌کند و مبدل خیلی مؤثرتر کار می‌کند.

به همین خاطر است که در بیشتر Air Coolerها و برج‌های خنک‌کننده وجود فن فقط برای جابه‌جا کردن هوا نیست؛ هدف اصلی، بهبود انتقال حرارت است.

#مهندسی_شیمی
#آموزش

🔍 اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام
🌐 InnoMaterial.ir

📌 #اخبار_علم_و_فناوری
🔹 تشخیص کایرالیته مولکول‌ها با نور پیچ‌خورده
پژوهشگران هندی روش جدیدی برای تشخیص مولکول‌های راست‌دست و چپ‌دست توسعه داده‌اند. در این روش، از پرتوهای لیزری پیچ‌خورده استفاده می‌شود که با دو شکل آینه‌ای یک مولکول، برهم‌کنش متفاوتی دارند.
این روش با آزمایش روی R-کامفور و S-کامفور توانست تفاوت میان دو انانتیومر را از طریق سیگنال‌های یونی شناسایی کند و می‌تواند در آینده به توسعه روش‌های سریع‌تر و حساس‌تر برای شیمی، داروسازی و آنالیز مولکولی کمک کند.
بیشتر بخوانید

🔹اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام
🌐 InnoMaterial.ir

#اختصاصی_اینومتریال
🔹خواب ۴۵ ساله‌ی یک اختراع؛ چگونه علم مواد، آیفون را نجات داد؟

فوریه ۲۰۰۷. تنها چند ماه به رونمایی محصولی مانده که قرار است تاریخ تکنولوژی گوشی های همراه را به دو نیم تقسیم کند: آیفون. استیو جابز، کلافه و عصبی، در دفتر کارش قدم می‌زند. دست در جیبش می‌کند و نمونه‌ی اولیه‌ی گوشی را بیرون می‌آورد. صفحه‌نمایش پلاستیکی آن تنها در اثر چند روز سایش با کلیدهای داخل جیبش، پر از خط و خش شده است.
او با عصبانیت گوشی را روی میز می‌کوبد و رو به تیم مهندسی می‌گوید: «من این پلاستیک بی‌ارزش را نمی‌خواهم. من یک صفحه‌ی شیشه‌ای می‌خواهیم که حتی با تیغ هم خش نیفتد. و فقط ۶ ماه وقت داریم!»
سکوت سنگینی اتاق را فرا می‌گیرد. خواسته‌ی او از نظر علم مواد، یک تناقض محض بود؛ شیشه‌ای که هم به ضخامت چند تار مو باشد، هم قابلیت لمسی داشته باشد و هم در برابر ضربه و خش مقاومت کند، اصلاً در دنیا وجود نداشت.
جابز شخصاً تلفن را برمی‌دارد و با وندل ویکس، مدیرعامل شرکت شیشه‌سازی کورنینگ تماس می‌گیرد. پاسخ ویکس اینگونه است: «شیشه‌ای که شما می‌خواهید شاید روی کاغذ ممکن باشد، اما ما تجهیزات تولید انبوه‌اش را نداریم.» جابز با همان لحن متکبرانه و قاطع همیشگی‌اش می‌گوید: «نترسید، شما می‌توانید بسازیدش!»
🔹این مکالمه، مدیران کورنینگ را سراسیمه به زیرزمین تاریک بایگانی‌ها کشاند. آن‌ها به یاد آوردند که ۴۵ سال پیش، در سال ۱۹۶۲، پروژه‌ای عجیب به نام عضله Project Muscle داشتند. متالورژیست‌های آن زمان در آزمایشگاه کشف کرده بودند که اگر شیشه را در حمام نمک پتاسیم مذاب در دمای ۴۰۰ درجه غوطه‌ور کنند، پدیده‌ی شگفت‌انگیز تبادل یونی رخ می‌دهد. یون‌های کوچک سدیم از سطح شیشه فرار کرده و یون‌های درشت پتاسیم با فشار جای آن‌ها را می‌گیرند. این فشردگی اتمی، تنش فشاری بی‌نظیری ایجاد می‌کرد که شیشه را در برابر ضربه مقاوم می‌ساخت. نام این محصول را Chemcor گذاشته بودند.
اما مشکل چه بود؟ در دهه‌ی ۶۰ میلادی، هیچ صنعتی حاضر نبود برای این شیشه‌ی گران‌قیمت پول بدهد. پروژه‌ی کمکور یک شکست تجاری مطلق بود و این فرمول بی‌نظیر، برای ۴۵ سال در کشوی یک میز بایگانی شد و خاک خورد.

اما نیاز اضطراری اپل در سال ۲۰۰۷، دقیقاً همان جرقه‌ای بود که این فرمول رهاشده کم داشت. مهندسان کورنینگ فرمول قدیمی را بیرون کشیدند، ترکیب آلومینوسیلیکات آن را اصلاح کردند و در کمتر از ۶ ماه، در یک تلاش شبانه‌روزی محصولی خلق شد که امروز دنیا آن را با نام «گوریلا گلس» (Gorilla Glass) می‌شناسد؛ اختراعی که جان آیفون را نجات داد.

اینجا دقیقاً همان نقطه‌ای است که داستان دراماتیک کورنینگ، با واقعیت امروز صنعت و دانشگاه ما گره می‌خورد.
🔹وقتی ما در گروه متالورژی به این روایت نگاه می‌کنیم، با یک تناقض تلخ روبرو می‌شویم. امروز صدها فرمول مشابه با Chemcor، صدها سنتز نانومواد و دستورالعمل ساخت آلیاژهای پیشرفته، در قفسه‌ی کتابخانه‌های دانشگاهی و مراکز رشد ما در حال خاک خوردن است. پایان‌نامه‌ها و رساله‌هایی داریم که از نظر عمق و دقت متالورژیکی هیچ دست‌کمی از اختراعات جهانی ندارند.
🔹اما چرا این پژوهش‌ها هرگز به یک گوریلا گلس بومی تبدیل نمی‌شوند و در همان قفسه‌ها می‌میرند؟🔹
پاسخ در فقدان علم نیست؛ در فقدان استیو جابزهاست. در غیاب یک نیاز واقعی و صنعتی. نوآوری واقعی در خلأ و صرفاً با تخصیص بودجه‌های پژوهشی متولد نمی‌شود. نوآوری زمانی جان می‌گیرد که یک مدیر صنعت، با یک ضرب‌الاجلِ قاطع و نیازی واقعی، یقه‌ی تیم تحقیق و توسعه را بگیرد و محصولی بخواهد که پایداری خطِ تولیدش به آن وابسته است.
تا زمانی که صنایع ما با حاشیه‌ی امن کار می‌کنند و نیازی به ارتقای رقابتی کیفیت ندارند، بهترین دستاوردهای مهندسی مواد ما نیز صرفاً مقالاتی برای پر کردن رزومه‌ها باقی خواهند ماند. رسالت ما در مجموعه‌هایی که دغدغه‌ی ارتباط با صنعت دارند، چیزی جز شکستن این انزوا نیست؛ ما باید همان صدای زنگ تلفنی باشیم که فرمول‌های خاک‌خورده را از بایگانی بیرون می‌کشد و به دست کارخانه‌های تشنه‌ی تکنولوژی می‌رساند.
✍️امیرحسین قدمیاری

🔹اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام
🌐 InnoMaterial.ir

🔹آیا هیدروژن می‌تواند جای کک را در کوره‌های احیا بگیرد؟
بیش از یک قرن است که کربن، عامل اصلی احیای اکسیدهای فلزی در صنعت فولاد بوده است. اما اکنون یکی از بزرگ‌ترین تغییرات تاریخ پیرومتالورژی در حال وقوع است:

احیا با هیدروژن.

در روش‌های سنتی، اکسیژن موجود در سنگ‌آهن عمدتاً توسط مونوکسیدکربن حذف می‌شود و محصول جانبی این واکنش، دی‌اکسیدکربن است. اما در فناوری‌های جدید، هیدروژن نقش عامل احیاکننده را بر عهده می‌گیرد و محصول اصلی واکنش، بخار آب خواهد بود.
🔹تحقیقات اخیر نشان داده‌اند که این تغییر فقط یک جایگزینی ساده نیست. نفوذ هیدروژن، سینتیک احیا، رشد تخلخل‌ها و حتی ریزساختار آهن تولیدشده با روش‌های کربنی تفاوت قابل‌توجهی دارد. به همین دلیل، امروزه متالورژیست‌ها در حال بازنگری بسیاری از مدل‌های کلاسیک احیای سنگ‌آهن هستند.
اگر این فناوری در مقیاس صنعتی توسعه یابد، می‌تواند یکی از مهم‌ترین گام‌ها در کاهش انتشار CO₂ در صنعت فولاد باشد؛ صنعتی که سهم قابل‌توجهی از انتشار جهانی کربن را به خود اختصاص می‌دهد.

#استخراج
#آموزش
#پیرومتالورژی
💎اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام
🌐 InnoMaterial.ir

🔹 #یادآور_مواد
🔹 آلومینیوم واقعاً زنگ نمی‌زند؟
آلومینیوم از نظر ترمودینامیکی فلزی واکنش‌پذیر است و در تماس با هوا سریعاً اکسید می‌شود. اما برخلاف زنگ آهن، محصول این واکنش یک فیلم بسیار نازک، چسبنده و پایدار از اکسید آلومینیوم است.

این فیلمِ پسیو، انتقال اکسیژن و یون‌ها به سطح فلز را محدود می‌کند؛ بنابراین در بسیاری از محیط‌ها، خوردگی عمیق متوقف یا بسیار کند می‌شود.

اما این محافظت مطلق نیست: یون کلرید، به‌ویژه در محیط دریایی، می‌تواند فیلم پسیو را به‌صورت موضعی تخریب کند و خوردگی حفره‌ای ایجاد شود.

🔹منبع علمی:
Role of anodic oxide films in the corrosion of aluminum and its alloys — Corrosion Reviews, 2018
A Review on Anodizing of Aerospace Aluminum Alloys for Corrosion Protection — Coatings, 2020

💡اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

📌 #اخبار_علم_و_فناوری
🔹 نانو‌راکتور الهام‌گرفته از سلول، با نور خورشید پراکسید هیدروژن می‌سازد

🔹پژوهشگران چینی نانو‌راکتوری توخالی از CdS پلی‌دوپامینی طراحی کرده‌اند که با الگوبرداری از سازوکارسلول‌ها، می‌تواند با استفاده از نور مرئی پراکسید هیدروژن تولید کند.
🔹پوسته متخلخل این ساختار، نور و واکنش‌دهنده‌ها را در فضای داخلی به دام می‌اندازد و انتقال هم‌زمان پروتون و الکترون را سرعت می‌دهد. این سامانه در آزمایش‌ها به نرخ تولید ۳٫۲۴ میلی‌مول پراکسید هیدروژن به‌ازای هر گرم کاتالیست در ساعت رسید و قابلیت بازیافت نیز دارد.
بیشتر بخوانید

❌ اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

🎙 #کافه_متریال | اپیزود اول |
تماشای کامل اپیزود اول

چطور می‌توان یک ایده علمی را از محیط دانشگاه خارج کرد و به یک راه‌حل واقعی در صنعت و بازار رساند؟
در نخستین اپیزود «کافه متریال»، با 🔹 دکتر هاجر قنبری 🔹
مدیر امور نوآوری و کارآفرینی دانشگاه علم و صنعت ایران و عضو هیئت علمی دانشکده مهندسی مواد و متالورژی همراه شدیم.

در این گفت‌وگو درباره نقش راهبرد در توسعه نوآفرینی‌های موادی، مسیر تبدیل دانش به بازار و چالش‌های اکوسیستم نوآوری مواد در ایران صحبت می‌کنیم.

نسخه کامل این گفت‌وگو حالا در سایت اینومتریال منتشر شده است؛ وارد لینک زیر شوید و اپیزود اول «کافه متریال» را ببینید. ⬇️
🎞 تماشای کامل اپیزود اول

☕️ اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

📌#اخبار_علم_و_فناوری
⚡️ تولید برق با توربین هیدروژنیِ بدون کمپرسور

پژوهشگران مؤسسه فناوری کارلسروهه آلمان (KIT) برای نخستین‌بار توانستند با یک توربین گازی هیدروژنی بدون کمپرسور مکانیکی، برق تولید کنند. این سامانه با استفاده از امواج انفجاری کنترل‌شده، فشار لازم برای احتراق را درون محفظه ایجاد می‌کند.
🔹توربین جدید ۳۰۳ ثانیه به‌طور پیوسته کار کرد و رکورد پیشین ۲۵۰ ثانیه‌ای ناسا را پشت سر گذاشت. حذف کمپرسور می‌تواند تلفات انرژی، وزن و پیچیدگی سامانه را کاهش دهد و مسیر توسعه انرژی پاک و هوانوردی آینده را هموار کند.
بیشتر بخوانید

اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

🔹چرا همه مبدل‌های حرارتی پره ندارند؟

اگر پره باعث افزایش انتقال حرارت می‌شود، پس چرا روی همه مبدل‌ها پره نصب نمی‌کنند؟
این سؤال معمولاً سر کلاس مطرح می‌شود.
🔹واقعیت این است که پره زمانی ارزش دارد که روی سمتی نصب شود که انتقال حرارت ضعیف‌تر است.
برای درک بهتر، ضریب همرفت (h) چند سیال را مقایسه کنید:

🔹هوا: حدود 10 تا 100 W/m²·K
🔹آب: حدود 500 تا 10,000 W/m²·K
🔹بخارِ در حال چگالش: حدود 5,000 تا 100,000 W/m²·K

همین اعداد نشان می‌دهند که مقاومت انتقال حرارت در سمت هوا معمولاً بسیار بیشتر از آب یا بخار است.
به همین دلیل در یک Air Fin Cooler، پره‌ها در سمت هوا نصب می‌شوند تا سطح تماس افزایش یابد و این مقاومت بزرگ کاهش پیدا کند.
اما اگر همان پره را در سمتی نصب کنیم که ضریب انتقال حرارت از قبل زیاد است، معمولاً فقط هزینه و افت فشار اضافه می‌شود، بدون اینکه تأثیر چشمگیری بر عملکرد مبدل داشته باشد.
🔹پس پره را برای "بیشتر کردن سطح" نصب نمی‌کنند؛ برای جبران ضعیف‌ترین بخش مسیر انتقال حرارت نصب می‌کنند.

#مهندسی_شیمی
#آموزش

🔍 اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

📌 #اخبار_علم_و_فناوری
🔹چاپ سه‌بعدی کاربید تنگستن–کبالت؛ یکی از سخت‌ترین مواد صنعتی

پژوهشگران ژاپنی روشی برای چاپ سه‌بعدی کاربید تنگستن–کبالت توسعه داده‌اند؛ ماده‌ای بسیار مقاوم که در ابزارهای برش، مته‌ها و تجهیزات ماشین‌کاری کاربرد دارد.
در این روش، ماده به‌جای ذوب کامل با لیزر و سیم گرم نرم و لایه‌گذاری می‌شود. نمونه‌های ساخته‌شده بدون عیب جدی، سختی بالاتر از ۱۴۰۰ ویکرز داشتند؛ دستاوردی که می‌تواند مصرف تنگستن و کبالت گران‌قیمت را کاهش دهد.
بیشتربخوانید

اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

🎙 #کافه_متریال | اپیزود سوم
گاهی توقف یک پروژه، پایان ماجرا نیست؛ بلکه آغاز روایتی است که باید شنیده شود...

در سومین قسمت «کافه متریال» میزبان 🔹 دکتر محمدحسین گلمکانی 🔹 هستیم؛
🔹مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان پیشرو پژوهان کربن ققنوس و عضو هیئت علمی گروه مهندسی مواد و متالورژی دانشگاه آزاد اسلامی مشهد.

در این گفت‌وگو، پرونده پروژه ملی «کک سوزنی» را از آغاز تا توقف بررسی خواهیم کرد؛ از مسیر شکل‌گیری و دستاوردهای پروژه تا چالش‌ها، موانع و تجربه‌هایی که می‌توانند چراغ راه پروژه‌های ملی آینده باشند.

☕️ شکوه یک تلاش، حسرت یک توقف؛ بررسی پرونده پروژه ملی «کک سوزنی»
🗓 پنج‌شنبه ۲۹ مردادماه
⏱ ساعت ۱۷:۰۰ تا ۱۸:۰۰
📍 پخش زنده از وب‌سایت اینومتریال

🔹ثبت‌نام به جهت یادآوری
اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

📌 #اخبار_علم_و_فناوری
🔹 چرخش لایه‌های اکسیدی؛ راهی تازه برای الکترونیک آینده

🔹پژوهشگران دانشگاه ایالتی کارولینای شمالی روشی برای روی‌هم‌گذاری لایه‌های بلوری اکسیدی با زاویه چرخش دقیق توسعه داده‌اند. این روش برخلاف نمونه‌های بسیار کوچک قبلی، قابلیت ساخت در ابعاد بزرگ‌تر را دارد.

💡پیوند شیمیاییِ قوی میان لایه‌ها، ساختار اتمی مرز مشترک را تغییر می‌دهد و می‌تواند به کنترل خواص الکترونیکی مواد منجر شود. این دستاورد، مسیر توسعه قطعات الکترونیکی سفارشی و نسل تازه‌ای از مواد اکسیدی را هموار می‌کند.
بیشتر بخوانید

اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

⛽️چرا بعضی کوره‌های ذوب به سوخت نیاز ندارند؟
🔹آیا ممکن است یک کوره صنعتی بدون گاز یا سوخت فسیلی کار کند؟

پاسخ مثبت است🔹
در برخی فرایندهای پیرومتالورژی، واکنش‌های شیمیایی آن‌قدر گرمازا هستند که پس از شروع فرایند، دیگر نیازی به تأمین انرژی خارجی وجود ندارد. این فناوری با نام Autogenous Smelting شناخته می‌شود.
🔹برای مثال، در ذوب فلش کنسانتره‌های سولفیدی مس، وقتی ذرات ریز کنسانتره همراه با اکسیژن وارد کوره می‌شوند، اکسید شدن گوگرد و آهن مقدار زیادی گرما آزاد می‌کند. به‌طور ساده، این واکنش‌ها را می‌توان به صورت زیر نوشت:

S + O₂ → SO₂ +Q
2FeS + 3O₂ → 2FeO + 2SO₂ + Q

🔹در نتیجه، خودِ واکنش‌ها دمای لازم برای ادامه فرایند را حفظ می‌کنند و مصرف سوخت به حداقل می‌رسد. به همین دلیل، در بسیاری از کارخانه‌های ذوب مس، این روش به‌عنوان یک راهکار بسیار کارآمد و کم‌مصرف شناخته می‌شود.
💡به همین دلیل، فناوری‌هایی مانند Flash Smelting و Flash Furnace از بهره‌ورترین فرایندهای پیرومتالورژی جهان محسوب می‌شوند. علاوه بر کاهش مصرف انرژی، حجم گاز خروجی کمتر است و بازیابی SO₂ برای تولید اسید سولفوریک نیز ساده‌تر انجام می‌شود.
این یعنی گاهی بهترین منبع انرژی کوره، خودِ ماده معدنی است.

#استخراج
#آموزش
#پیرومتالورژی
اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

🎤 #کافه_متریال | اپیزود سوم
کک سوزنی فقط یک ماده کربنی سیاه‌رنگ نیست؛ ماده اولیه اصلی تولید الکترودهای گرافیتی و یکی از حلقه‌های کلیدی صنعت فولاد است.
برای تولید این ماده راهبردی در ایران، یک پروژه ملی شکل گرفت؛ پروژه‌ای که مسیر مهمی را طی کرد، اما در نهایت متوقف شد.
در سومین قسمت «کافه متریال» میزبان 🔹 دکتر محمدحسین گلمکانی 🔹 هستیم؛
مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان پیشرو پژوهان کربن ققنوس و عضو هیئت علمی گروه مهندسی مواد و متالورژی دانشگاه آزاد اسلامی مشهد.

در این گفت‌وگو، پرونده پروژه ملی «کک سوزنی» را مرور می‌کنیم؛ از اهمیت این ماده و مسیر شکل‌گیری پروژه تا دستاوردها، چالش‌ها و دلایلی که به توقف آن منجر شدند.

☕️ شکوه یک تلاش، حسرت یک توقف؛ بررسی پرونده پروژه ملی «کک سوزنی»
🗓 پنج‌شنبه ۲۹ مردادماه
⏱ ساعت ۱۷:۰۰ تا ۱۸:۰۰
📍 پخش زنده از وب‌سایت اینومتریال
🔹ثبت‌نام به جهت یادآوری

☕️ اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

📌 #اخبار_علم_و_فناوری
🔹 نگه‌داشتن آب در باتری، ظرفیت را تقریباً دوبرابر کرد

🔬پژوهشگران دانشگاه ساری دریافتند حذف آبِ ساختاری از وانادات سدیم همیشه مفید نیست. حفظ این آب در کاتد باتری سدیم‌یون، ظرفیت ذخیره‌سازی را تقریباً دوبرابر کرد و عملکرد ماده را برای بیش از ۴۰۰ چرخه پایدار نگه داشت.
این ماده در آب شور نیز کار کرد و هم‌زمان یون‌های سدیم و کلرید را از آب جدا کرد؛ یعنی یک سامانه می‌تواند هم انرژی ذخیره کند و هم به شیرین‌سازی آب کمک کند.
بیشتر بخوانید

اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

🎤 #کافه_متریال | اپیزود سوم

در اردیبهشت‌ماه ۱۳۹۸ (می ۲۰۱۹)، وقتی ایالات متحده طی یک فرمان اجرایی تحریم‌های بی‌سابقه‌ای را علیه فلزات اساسی ایران وضع کرد، انگشت روی حساس‌ترین شریان صنعت فولاد ما گذاشت: «الکترود گرافیتی» و ماده اولیه حیاتی آن یعنی «کک سوزنی».
آمریکایی‌ها به خوبی می‌دانستند که فرمول و دانش تولید این ماده فوق‌استراتژیک در آن زمان تنها در انحصار سه کشور در دنیا (آمریکا، ژاپن، چین) است.

با اعمال این تحریم‌ها و خطر خاموشی کوره‌های قوس الکتریکی، تیم‌ها و شرکت‌های داخلی مختلفی به تکاپو افتادند تا این خلأ را پر کنند؛

اما خروجیِ هیچ‌کدام کیفیت، خلوص و ساختار کریستالی لازم برای یک محصول صنعتی را نداشت.
🔹این بن‌بست ادامه داشت تا اینکه یک تیم متخصص دانشگاهی و دانش‌بنیان وارد میدان شد و توانست به تکنولوژی ساخت این محصول پیچیده دست پیدا کند؛ پروژه‌ای ملی که مسیر حیرت‌انگیز و موفقیت‌آمیزی را طی کرد، اما در نهایت با دست‌اندازهای عجیب و انفعال‌های تلخی متوقف شد.

در سومین ایستگاه «کافه متریال»،
میزبان 🔹 دکتر محمدحسین گلمکانی 🔹 هستیم؛
مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان پیشرو پژوهان کربن ققنوس و عضو هیئت علمی گروه مهندسی مواد.
🗣️در این گفت‌وگو، پرونده‌ی بازِ این دستاورد بزرگ را ورق می‌زنیم تا بفهمیم تکنولوژی کک سوزنی چطور در ایران بومی‌سازی شد و چه دست‌های پنهانی ترمز این اتفاق تاریخی را کشیدند.

☕️ شکوه یک تلاش، حسرت یک توقف؛ بررسی پرونده پروژه ملی «کک سوزنی»
🗓 پنج‌شنبه ۲۹ مردادماه
⏱ ساعت ۱۷:۰۰ تا ۱۸:۰۰
📍 پخش زنده از وب‌سایت اینومتریال
🔹ثبت‌نام به جهت یادآوری

اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

#اختصاصی_اینومتریال
🔹درخشش در میان زباله‌ها؛ روزی که یک شکست نظامی دنیای متالورژی را تغییر داد!

شفیلد انگلستان، سال ۱۹۱۳. آسمان ابری و باران شهر، با دود غلیظ کارخانه‌های اسلحه‌سازی گره خورده است. سایه‌ی جنگ جهانی اول بر سر اروپا سنگینی می‌کند و ارتش بریتانیا با یک چالش مرگبار روبروست: لوله‌ی تفنگ‌های سربازان در اثر حرارت و اصطکاک مداومِ شلیک، خیلی زود ساییده و گشاد می‌شود.
🔹ارتش به آزمایشگاه تحقیقاتی (Brown Firth) دستور صریحی می‌دهد: «ما یک فولاد سخت‌تر می‌خواهیم؛ آلیاژی که در برابر سایش گلوله مقاومت کند.»
مسئولیت این پروژه‌ی حیاتی به یک متالورژیست خودساخته به نام (Harry Brearley) سپرده می‌شود. او ماه‌ها در آزمایشگاه تاریک و گرم خود، ده‌ها ترکیبِ مختلف از آهن و کربن را می‌سازد و این بار تصمیم می‌گیرد مقدار زیادی عنصر کروم (حدود ۱۲ درصد) به مذاب اضافه کند.

اما نتایج تست‌های مکانیکی ناامیدکننده‌اند. این آلیاژ جدید، آن سختی مدنظر ارتش برای لوله‌ی تفنگ را ندارد. بریرلی با کلافگی، نمونه‌های شکست‌خورده را به عنوان آهن‌قراضه به گوشه‌ی حیاط مرطوب آزمایشگاه پرتاب می‌کند تا بعداً همراه با زباله‌های صنعتی ذوب شوند.

پروژه عملاً شکست خورده بود🔹
🔹چند هفته می‌گذرد. در یکی از روزهای بارانی شفیلد، بریرلی در حال عبور از حیاط کارخانه است که ناگهان چیزی در تپه‌ی ضایعات، چشمش را خیره می‌کند. تمام قطعات فولادی تلنبار شده در حیاط، زیر باران اسیدی و هوای مرطوب انگلستان، به رنگ قهوه‌ای درآمده و کاملاً زنگ زده بودند؛ به جز یک قطعه! یک استوانه‌ی فلزی در میانِ آن تپه‌ی زنگ‌زده، مثل نقره زیر نور ضعیف آفتاب می‌درخشید.
🔹او قطعه را برمی‌دارد و به آزمایشگاه می‌برد. سعی می‌کند با اسید نیتریک آن را اچ (Etch) کند، اما اسید هیچ اثری روی آن نمی‌گذارد. بریرلی متوجه می‌شود که کروم موجود در آلیاژ، یک لایه‌ی اکسیدی نامرئی روی سطح تشکیل داده است. او تصادفاً فولاد زنگ‌نزن (Stainless Steel) را کشف کرده بود!
اما هیجان‌انگیزترین و البته تلخ‌ترین بخش تاریخ اینجاست: وقتی بریرلی با هیجان این کشف را به مدیرانِ کارخانه‌ی اسلحه‌سازی گزارش می‌دهد، آن‌ها با سردی برخورد می‌کنند و می‌گویند: «پروژه‌ی ما ساخت لوله‌ی تفنگ بود، نه فلزی که زنگ نمی‌زند! این اختراع برای ارتش هیچ ارزشی ندارد.»

🔹آن‌ها حتی حاضر نشدند روی این کشف سرمایه‌گذاری کنند. اما بریرلی تسلیم نشد. او که در شهری پر از کارگاه‌های قاشق و چنگال‌سازی (کارد و چنگال‌های فولادی آن زمان به سرعت زنگ می‌زدند) بزرگ شده بود، می‌دانست که این شکست نظامی، یک معجزه‌ی تجاری‌است. او خودش دست به کار شد، با صنعتگران محلی ارتباط گرفت و دنیا را برای همیشه تغییر داد.

عبور از تاریخ به واقعیت امروزِ ما

🔹زیبایی داستان استنلس استیل، فقط در کشف کروم نیست؛ بلکه در چشم‌هایی است که توانستند از دلِ یک زباله‌ی صنعتی، طلای ناب بیرون بکشند. این دقیقاً همان حلقه‌ی گمشده‌ای است که ارتباط صنعت و دانشگاهِ ما را فلج کرده است.
وقتی به اکوسیستم تحقیق و توسعه در صنایع معدنی و متالورژی خودمان نگاه می‌کنیم، می‌بینیم که قراردادهای پژوهشی و پروژه‌های ارتباط با صنعت، دقیقاً مثل همان نامه‌ی ارتش بریتانیا، به‌شدت صلب و تک‌بُعدی هستند. یک کارفرمای صنعتی پروژه‌ای برای حل یک مشکلِ خاص تعریف می‌کند؛ اگر تیم پژوهشی یا استارتاپ نتواند دقیقاً همان خروجی را با همان KPI (شاخص کلیدی عملکرد) تحویل دهد، کل پروژه برچسب شکست می‌خورد و در قبرستان بایگانی‌ها دفن می‌شود.
🔹ما فراموش کرده‌ایم که در مسیر پژوهش و توسعه‌ی تکنولوژی، بسیاری از نوآوری‌های بزرگ‌، محصولات جانبی یک شکست هستند.
چند رساله‌ی دکتری یا پروژه‌ی صنعتی در کشور ما وجود دارد که به هدف اصلی‌اش نرسیده، اما در میان داده‌ها و تست‌های شکست‌خورده‌اش، فرمول یک پوشش جدید، یک روش بهینه‌تر استخراج یا یک سنسور نوآورانه پنهان شده است؟
مدیران صنعتی ما معمولاً شبیه همان مدیران کارخانه‌ی اسلحه‌سازی عمل می‌کنند؛ آن‌ها فقط به دنبالِ حل مشکل‌خط‌ تولید همان روز خودشان هستند (تونل‌ویژن) و حاضر نیستند به فرصت‌های جانبی نگاه کنند.
🔹نوآوری در متالورژی و مهندسی، همیشه از مسیر مستقیم و بخشنامه‌ای به دست نمی‌آید. برای خلق ارزش، سازمان‌های ما نیازمند مدیران و پژوهشگرانی هستند که به جای دور ریختن نتایجِ پیش‌بینی‌نشده، شجاعت قدم زدن در حیاط خلوت پروژه‌های شکست‌خورده را داشته باشند؛ شاید در میان آن زباله‌ها، استنلس استیل بعدی در حال درخشش باشد.

✍️امیرحسین قدمیاری

اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

🎙 #کافه_متریال | اپیزود سوم
گاهی توقف یک پروژه، پایان ماجرا نیست؛ بلکه آغاز روایتی است که باید شنیده شود...

در سومین قسمت «کافه متریال» میزبان 🔹 دکتر محمدحسین گلمکانی 🔹 هستیم؛
🔹مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان پیشرو پژوهان کربن ققنوس و عضو هیئت علمی گروه مهندسی مواد و متالورژی دانشگاه آزاد اسلامی مشهد.

در این گفت‌وگو، پرونده پروژه ملی «کک سوزنی» را از آغاز تا توقف بررسی خواهیم کرد؛ از مسیر شکل‌گیری و دستاوردهای پروژه تا چالش‌ها، موانع و تجربه‌هایی که می‌توانند چراغ راه پروژه‌های ملی آینده باشند.

☕️ شکوه یک تلاش، حسرت یک توقف؛ بررسی پرونده پروژه ملی «کک سوزنی»
🗓 پنج‌شنبه ۲۹ مردادماه
⏱ ساعت ۱۷:۰۰ تا ۱۸:۰۰
📍 پخش زنده از وب‌سایت اینومتریال

🔹ثبت‌نام به جهت یادآوری
اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

📌 #اخبار_علم_و_فناوری
🔹 نانوکاتالیست نقره؛ برای برق و هیدروژن تغییر نقش می‌دهد

پژوهشگران کره‌ای کشف کرده‌اند که نانوکاتالیست نقره در پیل‌های اکسید جامد، بسته به حالت عملکرد سامانه در نقطه‌ای متفاوت فعال می‌شود: هنگام تولید برق، مرز میان نقره و الکترود مهم‌تر است؛ اما در تولید هیدروژن، سطح خود ذرات نقره نقش اصلی را دارد.

این «سوئیچ پنهان» می‌تواند طراحی کاتالیست‌ها را دقیق‌تر کند و به پیل‌های سوختی پربازده‌تر و تولید هیدروژن سبز با مصرف برق کمتر منجر شود.

بیشتر بخوانید
اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir

🎤 #کافه_متریال | اپیزود سوم
دانشگاه می‌گوید فناوری آماده است؛
صنعت می‌پرسد آیا قابلیت تولید دارد؟
و مدیران باید تصمیم بگیرند که مسیر ادامه پیدا کند یا نه.
مهمان امروز «کافه متریال»، هر سه سوی این مسیر را از نزدیک تجربه کرده است.
🔹 دکتر محمدحسین گلمکانی
مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان پیشرو پژوهان کربن ققنوس و عضو هیئت علمی گروه مهندسی مواد و متالورژی دانشگاه آزاد اسلامی مشهد.
امروز از تجربه واقعی حرکت میان پژوهش، توسعه فناوری و صنعت می‌شنویم؛ از تصمیم‌هایی که می‌توانند یک مسیر را به نتیجه برسانند یا درست در حساس‌ترین نقطه متوقفش کنند.

☕️ شکوه یک تلاش، حسرت یک توقف؛ بررسی پرونده پروژه ملی «کک سوزنی»
⏱امروز | ساعت ۱۷:۰۰
📍 پخش زنده از وب‌سایت اینومتریال
🔹ثبت‌نام به جهت یادآوری

اینومتریال | پلی میان علم، صنعت و فردا
📣 بله | تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
🌐 InnoMaterial.ir