🔹 همگرایی گرانشی یا لنز شدگی گرانشی زمانی اتفاق می افتد که گرانش جسم جلویی، نورتابیده شده از جسم پشتی را خم کرده و تقویت می کند.این اثر توسط نظریه نسبیت عام اینشتین پیش بینی شده بود.همگرایی گرانشی نمایشی، زمانی اتفاق می افتد که گرانش نیرومند خوشه ای کهکشانی ، نور کهکشان پشت سرش را تقویت کند.منجمان می توانند از این اثر به عنوان یک عدسی بزرگ نما برای اکتشاف کهکشان های بسیار دور که بیش از ۱۳ میلیارد سال طول می کشد نورشان به زمین برسد ، استفاده کنند . گاه کهکشان چنان دقیق پشت خوشه قرار می گیردکه اثر همگرایی نور ، آن را به دایره ای هموار تبدیل می کند که حلقه اینشتین نام دارد. در مقیاس کوچک تر ، اثر مشابهی به نام ریز همگرایی گرانشی می تواند سیاره های فرا خورشیدی جدید را آشکار کند.وقتی ستاره ای از مقابل ستاره دیگر عبور می کند،انحراف مختصر ستاره جلویی از ستاره پشتی سرنخ هایی دقیق از وجود سیاره ای در حال گردش به دور ستاره جلویی به دست می دهد. این اثر به ستاره شناسان کمک می کند که سیاره های غیر قابل مشاهده ای را که به دور ستاره های غیر قابل مشاهده می گردند، کشف کنند.
━••●●●••━
@IUST_SSC
  ✨انجمن نجوم دانشگاه علم و صنعت

دو قمر کوچک مریخ، با نام‌های فوبوس به معنی ترس و دیموس به معنی وحشت، در سال ۱۸۷۷ توسط اِیسف هال کشف شدند. هر دو در صفحه استوایی مریخ و در خلاف جهت حرکت عقربه‌های ساعت به دور آن می‌چرخند.
حدس زده می‌شود که هر دوی این قمر‌ها سیارک‌های کربنی باشند که توسط مریخ از کمربند سیارکی ربوده شده‌اند. همانطور که مشاهده می‌شود، سطح هر دو قمر پوشیده از دهانه‌های برخوردی متعدد است.
فوبوس که ابعاد بزرگ‌تری دارد، رکورددار کمترین فاصله میان یک سیاره و قمر خود می‌باشد به طوری که نیروهای کشند گرانشی به مرور زمان شعاع چرخش آن را در هر سال به اندازه‌ی ۱.۸ متر کم می‌کنند.
دیموس قمر کوچکتر بیرونی است که از سطح مریخ به صورت نقطه‌ای نورانی دیده می‌شود. فوبوس و دیموس را نمی‌توان از عرض‌های جغرافیایی بالای مریخ مشاهده کرد، زیرا مدار تنگ این قمرها آن‌ها را زیر سطح افق قرار می‌دهد.
از دید ناظر واقع روی فوبوس، مریخ ربع آسمان را می‌پوشاند. فوبوس به اندازه‌ای به مریخ نزدیک است که گردش آن به دور مریخ، کمتر از چرخش مریخ به دور خودش طول می‌کشد و دوبار در روز از غرب طلوع و در شرق غروب می‌کند.
━••●●●••━
@IUST_SSC
  ✨انجمن نجوم دانشگاه علم و صنعت

🔹ماه خورشيد نمايش ز پس پرده زلف
آفتابی است كه در پيش سحابي دارد
«حافظ شیرازی»
یلدای باستانی بر تمام ایرانیان مبارک باد.
🌺🌺🌺

━••●●●••━
@IUST_SSC
  ✨انجمن نجوم دانشگاه علم و صنعت

شب هنگام، در مکانی بدون وجود آلودگی، به آسمان بالای سر خود نگاه می‌کنید و آن نقاط نورانی در سرتاسر این پهنه توجه شما را جلب می‌کنند. اما آنها چه هستند و چه چیزهایی برای گفتن دارند؟!

دنیای کیهان | CosmoVerse

----------------------------------
‌
سلام دوست خوبم امیدوارم حالت عالی باشه✋
یه خبر باحال برات دارم😁
بخش پادکست انجمن نجوم کار خودش رو شروع کرده و ازت دعوت میکنه که شنونده‌ای باشی برای گوینده‌ای که کیهانه✨🪐

https://t.me/cosmoverse_iust/10
🆔 @CosmoVerse_iust
━••●●●••━
@IUST_SSC
  ✨انجمن نجوم دانشگاه علم و صنعت

انجمن علمی دانشجویی نجوم دانشگاه علم و صنعت برگزار می‌کند: 
🎬اکران فیلم میان ستاره ای (interstellar)
🔹سه شنبه ۱۲ دی ماه
🔹 ساعت ۱۲_۱۵
🔹سالن شهید بهرامی
🔹مخصوص دانشجویان علم و صنعت
━••●●●••━
@IUST_SSC
  ✨انجمن نجوم دانشگاه علم و صنعت

جهان‌های موازی، عبارتی آشنا. اما در مورد چه چیزی و در کجای عالم صحبت می‌کنیم؟!
مقدمه‌ای بر چهار حالت مختلف از دنیاهای موازی ممکن.

🛰🪐 بخش پادکست انجمن نجوم و کیهان‌شناسی دانشگاه علم و صنعت ایران 👩‍🚀🧑‍🚀

🆔 @CosmoVerse_iust  ⬅️

━••●●●••━
@IUST_SSC
  ✨انجمن نجوم دانشگاه علم و صنعت

✅ احتمال نقض پیش بینی های مدل استاندارد در آزمایشات واپاشی بوزون هیگز

#اخبار_علمی_و_پژوهشی

مجموعه ‌های ATLAS و CMS در برخورد دهنده بزرگ هادرونی، با تحلیل داده‌های واپاشی نادر بوزون هیگز، نشانه‌ای از عدم توافق با پیش‌بینی‌های مدل استاندارد یافته اند. برای فیزیک ذرات، سال 2012 با کشف بوزون هیگز که تا آن زمان تنها ذره گم شده در لیست پیش بینی شده توسط مدل استاندارد بود، سال مهمی بود. این ...

📣 متن کامل را در Instant View ⚡️ (دکمه پایین صفحه) و یا در وب‌گاه انجمن فیزیک ایران بخوانید:
🚩http://www.psi.ir/news2_fa.asp?id=4017

⏪ وب‌گاه انجمن فیزیک ایران:
🌍 http://www.psi.ir

✅ به کانال خبرى انجمن فیزیک ايران بپيوندید:
👇👇🏽👇👇🏽👇👇🏽👇
http://t.me/psinews

🛰🪐 بخش پادکست انجمن نجوم و کیهان‌شناسی دانشگاه علم و صنعت ایران 👩‍🚀🧑‍🚀

قسمت دوم فصل جهان‌های موازی منتشر شد.😁


🆔 @CosmoVerse_iust  ⬅️

━••●●●••━
@IUST_SSC
  ✨انجمن نجوم دانشگاه علم و صنعت

🔵 رقیب سرسخت نظریه کوانتوم

🔰 آیا کوانتوم بوهمی حرفی فراتر از کوانتوم استاندارد برای گفتن دارد؟

اولین بار دوبروی در سال ۱۹۲۴ ایدۀ موج راهنما را در تز دکترایش مطرح کرد که در آن علاوه بر ذرات، یک موج راهنما نیز وجود داشت که میتوانست پایداری الکترون در مدار اتمی را توجیه کند. همین ایده باعث بردن جایزۀ نوبل برای او شد و به شرودینگر ایده داد تا معادلۀ موجی کوانتوم را در ۱۹۲۶ ارائه کند. با این حال نظریۀ موج راهنما نتوانست در کنفرانس سولوی در مقابل نسخه کپنهاگی کوانتوم پیروز شود. دوبروی که در این کنفرانس نظریۀ خود را ارائه کرد با ایرادی از سوی پائولی در مورد پراکندگی غیرالاستیک مواجه شد و در آن زمان نتوانست به این ایراد پاسخ دهد و برای ۲۵ سال این ایده کنار گذاشته شد.

این بوهم بود که در سال ۱۹۵۲ نشان داد می توان به ایراد پائولی به نظریه موج راهنما پاسخ داد و توصیف سازگار و عینی از پدیده های کوانتومی ارائه کرد. ایدۀ بوهم توسط او و شاگردانش دنبال شد و توصیفات جذابی از پدیده های کوانتومی توسط آن ها ارائه گشت. برای مثال، در شکل زیر مسیرهای پیشبینی شده برای اتم های هلیوم را در آزمایش دوشکاف مشاهده میکنید که نشان میدهد چگونه ذرات توسط پتانسیل کوانتومی هدایت میشوند و طرح تداخلی را پدید می آوردند. در ادامۀ توسعه این نظریه، کاربردهای نظری و محاسباتی بسیاری برای آن پیدا شد. برای مثال مقالاتی که در مجلات بسیار معتبر Nature و Science چاپ شده اند مزیت استفاده از مسیرهای بوهمی را در حل مسائل گرانش کوانتومی و همچنین در محاسبات سریع برای سیستم های کوانتومی چند ذره نشان می دهند.

🔰 دو چالش مهم کوانتوم بوهمی

علاوه بر مزیت های توصیفی و محاسباتی کوانتوم بوهمی، این نظریه توصیف سازگارتری نسبت به کوانتوم استاندارد از طبیعت ارائه میکند. در این نظریه معضل اندازه گیری و مسئله زمان رسیدن وجود ندارد. با وجود این مزایا، منتقدان این نظریه دو چالش عمده را برای آن مطرح کرده اند. اولین چالش این است که اگر نتایج کوانتوم بوهمی و استاندارد با یکدیگر تفاوتی نداشته باشند، چگونه میتوان میان آنها نظریه درست تر را تشخیص داد. دومین چالش این است که آیا کوانتوم بوهمی می تواند پیشبینی ای فراتر از کوانتوم استاندارد داشته باشد و در جایی که کوانتوم استاندارد توانی برای پیشبینی ندارد، پدیده ای جدید را پیش بینی کند؟

🔰 تمایز آزمایشگاهی کوانتوم بوهمی و استاندارد

در سه دهۀ اخیر، تلاش های بسیاری درجامعه فیزیک بنیادی ایران در زمینۀ کوانتوم بوهمی صورت گرفته است که عمدۀ آنها تحت نظر و راهنمایی دکتر مهدی گلشنی بوده است. یکی از اولین تلاش ها در جهت حل چالش های این نظریه در سال ۲۰۰۱ توسط دکتر امید اخوان (استاد فیزیک دانشگاه شریف) و در زمان دانشجویی ایشان تحت هدایت دکتر گلشنی بود. ایشان در کاری ابتکاری نشان دادند که میتوان در آزمایش جفت دو شکاف پیشبینی ای فراتر از کوانتوم استاندارد ارائه کرد (لینک مقاله دکتر اخوان). با وجود تلاش گروه های آزمایشگاهی مختلف برای مشاهده این مغایرت، متاسفانه بدلیل محدودیت های عملیاتی مربوط به قطر بیم لیزر، پیشبینی ایشان به صورت دقیق مشاهده نشد. با این حال این کار برای نسل های بعدی الهام بخش بود تا اینکه در سال ۲۰۲۳ گروه فیزیک بنیادی ایرانی تحت هدایت دکتر گلشنی توانست آزمایشی را پیشنهاد دهد که بتوان با تجهیزات کوانتومی موجود روز دنیا، میان پیشبینی تعابیر مختلف کوانتوم از جمله کوانتوم استاندارد و بوهمی تمایز قائل شد. این آزمایش بر اساس آزمایش معروف دو شکاف است که در آن بجای پرده عمودی، از پرده افقی استفاده شده است.
لینک این مقاله:
www.nature.com/articles/s42005-023-01315-9

🔰 پیشبینی پدیده کوانتومی جدید بوسیله کوانتوم بوهمی

همانطور که قبلا گفتیم، در کوانتوم استاندارد روش بدون ابهامی برای محاسبۀ زمان رسیدن ذرات کوانتومی وجود ندارد. خصوصا در حضور پتانسیل خارجی مانند گرانش و یا در مورد ذرات درهمتنیده. اما زمان رسیدن ذرات در کوانتوم بوهمی از روی مسیر ذرات کاملا قابل محاسبه است. این مسئله باعث شد که گروه فیزیک بنیادی تحت نظر دکتر گلشنی بتواند آزمایشی بر پایۀ ستاپ جفت دو شکاف (مانند ستاپ پیشنهادی دکتر اخوان اما با پرده های افقی) ارائه کند که تحلیل آن تنها در چارچوب کوانتوم بوهمی میسر است و در آن پدیده کوانتومی جدیدی به نام تداخل ناموضعی زمانی پیشبینی شده است که میتواند به تکنولوژی های جدیدی در اطلاعات کوانتومی منجر شود و نگاه هستی شناسانه جدیدی را از کوانتوم ارائه کند. این پدیده در «کنفرانس زمان در نظریه کوانتوم» که در ایرلند برگزار گشت ارائه شد و میتوانید ویدیو آن را از اینجا مشاهده نمایید. #QC52
لینک مقاله تداخل ناموضعی زمانی:
www.nature.com/articles/s41598-024-54018-8

🧑🏻‍💻 تولید محتوا توسط Quantum problems

🌀 @QuantCamp | کمپین کوانتوم

جهان‌های موازی و حجم‌های هابلی، چی در موردشون شنیدی؟
گستردگی فضا تا کجاست؟
قسمت مربوط به سطح دوم فصل جهان‌های موازی منتشر شد😁
یه سر بزن 😉


🛰🪐 بخش پادکست انجمن نجوم و کیهان‌شناسی دانشگاه علم و صنعت ایران 👩‍🚀🧑‍🚀


🆔 @CosmoVerse_iust  ⬅️

━••●●●••━
@IUST_SSC
  ✨انجمن نجوم دانشگاه علم و صنعت

🎥 در فوریه ۱۹۸۷، ماساتوشی کوشیبا در رصدخانه مخصوصی که برای آشکارسازی نوترینو طراحی کرده بود یک هجوم غیرمنتظره از نوترینوها را مشاهده کرد.
حدود دو ساعت بعد در ابر بزرگ ماژلانی، یک ابرنواختر مشاهده شد که به SN 1987a معروف شد. این ابرنواختر حاصل فروپاشی یک ستاره بود که طبق پیش‌بینی ها می‌بایست تعداد عظیمی نوترینو تولید می‌کرد. این واقعه نقطه عطفی در ستاره‌شناسی بود: "ستاره‌شناسی نوترینو". مشاهدات کوشیبا مکانیزم پیشنهادی برای ابرنواخترها و فروپاشی ستارگان را به طور تجربی تایید کرد.

نوترینو یکی از ذرات بنیادی است که جرم بسیار اندک دارد و تقریبا بدون واکنش با ماده می‌تواند میلیونها یا حتی میلیاردها سال حرکت کند. به علت واکنش بسیار اندک نوترینو، آشکارسازی آن بسیار سخت است. از میلیاردها نوترینو که به آشکارساز کوشیبا رسید، فقط ۱۲عدد آشکار شد!

کوشیبا در سال ۲۰۰۲ بموفق به دریافت جایزه نوبل فیزیک گردید.
فیلم در مورد همین ابرنواختر است


@cosmos_physics

What Is the Nature of Time?

https://www.quantamagazine.org/what-is-the-nature-of-time-20240229/

پادکست درباره ماهیت زمان.
مهمان: فرانک ویلچک

☕️ واسه آخرین دورهمی امسال آماده اید؟ اگه آره، پس پاشید بریم کافه 😉

البته نه کافه کنار خیابون؛ کافه ما توی خود دانشگاست؛ میخوایم بریم کافه فیزیک 😎✌️

⚛ بحث آزاد علمی درمورد فیزیک، ریاضی و فلسفه علم
☢ صحبت هایی در زمینه روش شناسی پژوهش های علمی
📜موضوع این جلسه: مسائلی پیرامون تکینگی (singularity)
پیش بینی به چه معناست؟
سینگولاریتی و تعریف آن در فیزیک
سینگولاریتی در تکنولوژی

با حضور:
👨🏻‍🏫 دکتر همایون اشراقی
دانشیار و از اعضای هیئت علمی دانشکده فیزیک دانشگاه علم و صنعت ایران
   فارغ التحصیل دانشگاه صنعتی شریف در مقطع کارشناسی و کارشناسی ارشد و انجمن فیزیک نظری ایران در مقطع دکتری
   عضو پژوهشگاه دانش‌های بنیادی ( IPM )

👨🏻‍🏫 دکتر سید مسیح رضوی
   فارغ التحصیل رشته ریاضی (تخصص توپولوژی جبری) از دانشگاه پلی تکنیک École فرانسه در مقطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری
   فعالیت و پژوهش پسا دکتری در زمینه توپولوژی جبری در دانشگاه École Polytechnique
   سابقه همکاری و فعالیت در IPM

⏳ سه‌شنبه 15 اسفند ساعت 5:30 عصر
🌏 سالن همایش شماره 2 دانشکده
📎 برای ثبت نام رایگان اینجا کلیک کنید

@anjomanelmiphy

‍ 🔵 سفر در زمان از دیدگاه کوانتوم و نظریه فاینمن-ویلر!

🔻مسئله ماهیت زمان و سفر در آن، از سالیان دراز همواره با ما بوده، همچنین در رابطه با مفهوم زمان، دو شاخه نسبیت عام و مکانیک کوانتومی دیدگاه های گوناگونی را ارائه میدهند. در این مطلب به مفهوم سفر در زمان از دیدگاه مکانیک کوانتومی میپردازیم.

🔻از دید مکانیک کوانتومی شارش زمان به صورت جهان‌شمول و مطلق است. برخی از فیزیکدانان بر اساس مکانیک کوانتوم، وجود جهان های موازی را ممکن میدانند؛ ایده جهان های موازی از دیدگاه مکانیک کوانتوم به ما میگوید عالم گونه‌های متفاوتی دارد که احتمال رخداد هر تعداد از حالت ها وجود دارد.

▫️برای بررسی زمان و سفر در آن از دیدگاه کوانتوم، حتما باید مفهوم آنتروپی را به دقت بررسی کرد:
آنتروپی درجه بی نظمی در هر سیستمی است که بر اساس قانون دوم ترمودینامیک، هیچگاه کاهش نمی‌یابد و تنها افزایش یافته و یا ثابت می‌ماند. به همین دلیل چیزی تحت عنوان زمان که ما درک می‌کنیم در واقع تغییر آنتروپی سیستم است. در اصل مفهوم سفر در زمان هم به معنای وارونگی آن با استفاده از کاهش آنتروپی است. اگر میخواهید به یک هفته قبل سفر کنید، باید به همان اندازه به صورت وارونه در زمان زندگی کنید!
(درواقع دلیل دخیل بودن جهان های موازی این است که در یک دنیای وارونه، آنتروپی در حال کاهش است در حالیکه برای ساکنان همان زمان، آنتروپی در حال افزایش است)

▫️حال برای توضیح این پدیده نیاز است نظریه "فاینمن-ویلر" را مورد بررسی قرار دهیم:
این نظریه برای شرح مفهوم پادماده استفاده شده است و میگوید، پادماده در حقیقت ماده‌ای است که در زمان وارونه شود. یعنی اگر الکترون معکوس شود، پوزیترون(پاد الکترون) تشکیل می‌شود. بر این فرض، هربار که میخواهیم در زمان وارونه شویم، یک پادماده از ما پدید میاید. ما از جنس ماده، در زمان رو به جلو حرکت میکنیم و همچنین ما از جنس پادماده، در جهت وارون زمان پیش میرویم!

▫️از طرفی ریچارد فاینمن با بررسی الکترودینامیک کوانتومی، متوجه شد که پادماده‌ای که با زمان به جلو حرکت می‌کند، از ماده معمولی که با زمان به عقب حرکت می‌کند، قابل تشخیص نیست؛ اگر ما یک الکترون را در میدان الکتریکی به حرکت درآوریم، در جهتی، مثلا به طرف چپ حرکت می کند. اگر یک الکترون، با زمان به عقب می‌رفت، می‌بایستی به طرف راست حرکت کند. اما یک الکترون که به سمت راست حرکت کند، به نظر ما خواهد آمد که بار آن مثبت است، نه منفی. بنابراین، الکترونی که با زمان به عقب حرکت می کند، با پاد الکترونی که با زمان به جلو میرود، غیر قابل تشخیص است. #QC66

🧑🏻‍💻 تولید محتوا توسط انجمن نجوم گالیله

🌀 @QuantCamp | کمپین کوانتوم