اقتصاد سیاسی و ژئوپلیتیک
488 subscribers
26 photos
49 videos
10 files
156 links
تحلیل اخبار سیاسی - اقتصادی روز
معرفی آثار برجسته اقتصاد سیاسی جهان




Admin: @IPECONBot
Download Telegram
اقتصاد سیاسی و ژئوپلیتیک pinned «مرور این دو مقاله که بیش از ۷ سال از نگارش آنها گذشته است، خالی از لطف نیست. این کانال از پیشتازان نظریه‌پردازانی بود که با نگاهی نو به درگیری آمریکا با ایران، آن را در چارچوبی جهانی و در ذیل نبرد آمریکا با چین می‌دیدند.»
وقتی قدرت، خود به ریسک بدل می‌شود
آیا بازار بوی افول را شنیده است؟
۱/۲

1⃣ رشد شتابان بهای نفت در دو روز گذشته تا آستانه ۱۱۰ دلار، هم‌زمان با نزدیک‌شدن بازده اوراق ده‌ساله خزانه‌داری آمریکا به ۵ درصد، نمود عینی نگرانی‌هایی است که ماه‌هاست در بازارهای مالی جهان انباشته می‌شود.

بازگشت تقاضای چین و اختلال در عرضه، بخشی از جهش بهای نفت را توضیح می‌دهد و نفت گران نیز، از مسیر افزایش انتظارات تورمی، مستقیماً بر بازده اوراق فشار می‌آورد. اما پرسش اصلی همچنان باقی است: چرا بازاری که ماه‌ها با خطر جنگ، تورم و بدهی سنگین آمریکا کنار آمده بود، در چند روز گذشته چنین شتابان واکنش نشان داده است؟ آنچه شاید تغییر کرده، نه ماهیت این مخاطرات، بلکه ارزیابی بازار از توان آمریکا برای مهار آنها و برگرداندن ورق باشد.

دلار تنها پولِ بزرگ‌ترین اقتصاد جهان نیست؛ پولِ نظمی است که نزدیک به هشتاد سال بر برتری سیاسی و نظامی آمریکا تکیه داشته است. اعتبار دارایی‌های دلاری نیز، در کنار بنیان‌های اقتصادی، از این اطمینان نیرو گرفته که واشنگتن در لحظات بحرانی توان بازگرداندن موازنه را دارد. اکنون مجموعه‌ای از ناکامی‌های نظامی، از ایران تا یمن و اوکراین، در این اطمینان رخنه انداخته است.

2⃣ شکست رگبار پاتریوت‌ها در جلوگیری از اصابت موشک‌های ایرانی از همین منظر اهمیت دارد. مسئله چند صد میلیون یا حتی چند ده میلیارد دلار هزینه بیشتر نیست؛ چنین ارقامی برای اقتصاد آمریکا تعیین‌کننده نیستند. مسئله دیگر بهای قدرت نیست، کارایی قدرت است. وقتی ده‌ها رهگیر شلیک می‌شوند و با این همه هواپیماهای F-15 و A-10 و تجهیزات دیگر آسیب می‌بینند، سرمایه‌گذار ناگزیر احتمال دیگری را نیز در محاسبات خود وارد می‌کند: شاید آمریکا، حتی با صرف منابع بیشتر، دیگر نتواند به آسانی نتیجه دلخواه خود را بر میدان تحمیل کند.

افشای دیرهنگام خسارات بر دامنه این تردید می‌افزاید. اعتراف هانگ کائو به شدت آسیب پایگاه آمریکا در بحرین و اثر آن بر عملیات ناو آبراهام لینکلن، اکنون با انتشار تصاویر خسارت تأسیسات حیفا پس از ماه‌ها محدودیت انتشار همراه شده است. اهمیت این اخبار تنها در میزان خسارت نیست؛ در زمانی است که اجازه یافته‌اند وارد تصویر عمومی جنگ شوند. هنگامی که آمریکا و اسرائیل خود بخشی از خساراتی را آشکار می‌کنند که ماه‌ها از چشم افکار عمومی دور مانده بود، دامنه عدم‌قطعیت نیز بزرگ‌تر می‌شود: آنچه اکنون می‌دانیم چه نسبتی با آنچه هنوز نمی‌دانیم دارد؟

3⃣ تحولات یمن وجه دیگری از همین بحران اعتبار است. پیشروی سریع انصارالله و فروریختن مواضع نیروهای همسو با عربستان، شکست متحدی است که دهه‌ها زیر چتر امنیتی آمریکا قرار داشته؛ آن هم در جوار باب‌المندب، یکی از شاهراه‌های حیاتی تجارت و انرژی جهان. بدین‌ترتیب فشار بر هرمز در شرق شبه‌جزیره عربستان با افزایش ناامنی در باب‌المندب در غرب آن همراه شده است. تداوم وضعیت نامطلوب برای غرب در اوکراین، این تصویر را کامل‌تر می‌کند: آمریکا اکنون نه در یک جبهه، که در چند جبهه با مسئله اعتبار قدرت خویش روبه‌روست.

4⃣ در این نقطه، بازگشت به طرح استیون میران ــ که پیش‌تر در همین کانال نقد کردیم ــ معنای تازه‌ای پیدا می‌کند. میران به‌درستی دریافته بود که قدرت مالی آمریکا را نمی‌توان از قدرت نظامی آن جدا کرد. متحدان از چتر امنیتی آمریکا برخوردار می‌شوند و در مقابل باید سهم بیشتری از هزینه حفظ این نظم را بر عهده گیرند. ایده تبدیل بخشی از دارایی‌های دلاری آنان به اوراق پنجاه یا حتی صدساله، در نهایت بر همین مبادله استوار بود: امنیت آمریکایی در برابر تأمین مالی بلندمدت آمریکا.

اما پیش از آنکه این معامله شکل بگیرد، اعتبار کالایی که آمریکا می‌خواست بفروشد محل تردید قرار گرفته است. عربستان نتوانسته موقعیت نیروهای همسو با خود را در یمن حفظ کند؛ پایگاه آمریکا در بحرین خود از حمله مصون نمانده؛ زیرساخت حیاتی اسرائیل آسیب دیده؛ و جنگ با ایران، به جای نمایش یک پیروزی سریع، محدودیت‌های قدرت نظامی آمریکا را آشکار کرده است. مسئله دیگر این نیست که متحدان چه بهایی حاضرند برای امنیت آمریکایی بپردازند؛ نخست باید معلوم شود این امنیت هنوز همان ارزشی را دارد که واشنگتن برای آن مطالبه می‌کند.

5⃣ رفتار خود خزانه‌داری آمریکا بر طنز ماجرا می‌افزاید. طرح میران در پی آن بود که جهان را به تأمین مالی آمریکا در افق‌های پنجاه و صدساله بکشاند؛ حال آنکه خزانه‌داری بیشتر به سررسیدهای کوتاه‌تر تکیه می‌کند و هم‌زمان با بازخرید اوراق بلندمدت می‌کوشد فشار بر آنها را مهار کند. نرخ بالای کوتاه‌مدت را هنوز می‌توان به جنگ، نفت و تورم نسبت داد؛ اما افزایش پایدار بازده بلندمدت معنای ناخوشایندتری دارد: بازار برای آینده آمریکا نیز ریسک بیشتری در نظر می‌گیرد.

@IPECONGP
👍6❤2
وقتی قدرت، خود به ریسک بدل می‌شود
آیا بازار بوی افول را شنیده است؟
۲/۲

6⃣ اگر طرح میران راهی برای تبدیل هژمونی آمریکا به تأمین مالی بلندمدت آن بود، بن‌بست این راه ما را با پرسشی دشوارتر روبه‌رو می‌کند: اگر این امتیاز هژمونیک فرسوده شود، بار عظیم بدهی آمریکا چگونه تأمین خواهد شد؟ از اینجا دیگر بحث تنها بر سر نرخ اوراق نیست؛ سناریوی بحران مالی آمریکا نیز باید جدی‌تر از گذشته بررسی شود.

7⃣ هژمونِ در حال افول می‌تواند از هژمونِ مقتدر خطرناک‌تر باشد. قدرت مسلطی که هنوز از برتری خویش مطمئن است، می‌تواند عقب بنشیند، مصالحه کند و زمان بخرد؛ اما قدرتی که احساس کند فرصت بازگرداندن موازنه رو به پایان است، ممکن است برای اثبات برتری خویش به مخاطراتی تن دهد که پیش‌تر ضرورتی برای پذیرش آنها نمی‌دید.

از این منظر، تشدید بعدی جنگ اهمیتی فراتر از میدان نبرد خواهد داشت. اگر ابزارهای متعارف نتوانند موازنه را بازگردانند، دامنه گزینه‌های مورد بررسی ممکن است تا سطوحی گسترش یابد که امروز هنوز نمی‌توان از آنها به‌عنوان تصمیم یا حتی خبر سخن گفت؛ از جمله گزینه‌های تاکتیکی که در شرایط عادی بیرون از محاسبه می‌مانند.

آزمون نهایی، واکنش بازار به همین تشدید خواهد بود. اگر نمایش تازه قدرت آمریکا نفت را پایین بیاورد و بازار اوراق را آرام کند، واشنگتن بخشی از اعتبار آسیب‌دیده خود را باز خواهد یافت. اما اگر نیروی بیشتری وارد میدان شود و نفت و بازده اوراق باز هم بالا بروند، معنای واقعه از شکست در یک جنگ فراتر خواهد رفت: قدرت نظامی آمریکا که نزدیک به هشتاد سال یکی از پشتوانه‌های نظم دلاری بود، خود به یکی از منابع ریسک آن بدل شده است.

8⃣ نشانه‌های این تردید نیز دیگر به بازار آمریکا محدود نیست. بازده اوراق بلندمدت بریتانیا به بالاترین سطوح نزدیک به دو دهه رسیده و بازارهای اوراق اروپا نیز زیر فشار مشابهی قرار گرفته‌اند. این هم‌زمانی هنوز اثبات‌کننده یک بحران ساختاری نیست، اما نشان می‌دهد جنگ و بحران انرژی، محاسبات سرمایه‌گذاران درباره ریسک در سراسر بازارهای مالی غرب را تغییر داده است.

9⃣ هنوز سخن گفتن از سقوط دلار زود است. اما افول نیز با سقوط آغاز نمی‌شود؛ با تغییر انتظارات آغاز می‌شود. شاید آنچه این روزها در بازارهای دو سوی اقیانوس اطلس می‌بینیم، نخستین نمود عینی همین تغییر باشد. پرسشی که ماه‌ها در حاشیه محاسبات سرمایه‌گذاران قرار داشت، اکنون آرام‌آرام به متن آن راه می‌یابد:

آیا آمریکا هنوز می‌تواند ورق را برگرداند؟


@IPECONGP
👍6❤2
محرز است که اتفاقات روز پنجشنبه به عنوان روز طوفانی بازار نفت و اوراق قرضه، کاملا به اقدامات اخیر ایران در تنگه هرمز و اقدامات مهم انصارالله در باب المندب و خبر تایید نشده هدف قرار گرفتن خط لوله انتقال نفت شرق به غرب عربستان مرتبط بوده است. همچنین جهش MOVE به حوالی ۸۰ نشان‌دهنده افزایش معنادار stress و uncertainty در بازار Treasury بود و در صورت تداوم شوک انرژی و فروش اوراق، خطر ورود بازار به یک فاز شدیدتر از نوسان و بی‌ثباتی وجود داشت. علاوه بر اینها تحلیلگران معتقدند که همین خبر جلسه کشورهای خلیج فارس در عمان کافی بوده تا جلوی جهش افسار گسیخته قیمت نفت را بگیرد و بازار باند را آرام کند.

سوال مهم اینجاست که آیا این اجلاس قرار است «واقعا» نقطه پایانی بر محاصره دریایی ایران باشد؟ یعنی مذاکرات پشت پرده انجام شده، مقدمات ان نهایی شده و صرفا قرار است در این اجلاس از طرح نهایی رونمایی شود، آنهم با حمایت ایالات متحده، چین و سایر ذی‌نفعان؟ خوب در این صورت باید گفت که این اجلاس حتما کار خوبی است و ما از آن استقبال خواهیم کرد.

اما حالت دومی نیز قابل تصور است و آن این است که این اجلاس خدای نکرده یک مکانیزم «خبردرمانی» باشد؛ چیزی که ما نه فقط در جنگ اخیر بلکه پس از وقایع ۷ اکتبر بارها و بارها و بارها شاهد آن بوده‌ایم. بارها شاهد آن بودیم که وقتی عرصه بر نتانیاهو تنگ می‌آمد، خبر اجلاس کشورهای عربی با رییس شین بت و موساد و .... در دوحه و قاهره و... نقل محافل میشد؛ اما در نهایت معلوم میشد که این مذاکرات صرفا مهلتی برای تجدید قوا، ارزیابی اطلاعاتی و آماده‌سازی برای فاز بعدی جنگ بوده است. در جنگ ایران و آمریکا نیز بارها و بارها شاهد بودیم که با رسیدن قیمت نفت یا شرایط بازار اوراق به نقطه حساس، سیل اخبار مذاکرات قریب الوقوع فضای رسانه‌های جهان را پر می‌کرد، اما در نهایت این ایران بود که دست خالی از مذاکرات با این کشور عربی و آن کشور عربی به خانه بازمی‌گشت، در حالی که اقتصادش در حال خونریزی است و این ایالات متحده بود که با همین خبردرمانیها مسیر خود را به پیش میبرد.

اگر سیاستمدار محترم خدای ناکرده به جای تهیه یک پروپوزال جامع با مشارکت قدرتهای بزرگ برای نظم پساجنگ، و بدون تعریف جایگاه تنگه هرمز در این نظم، و بدون نهایی کردن مسائل در مذاکرات پشت پرده، صرفا به این امید بسته است که از دل مذاکره با چند کشور عربی که همگی فاقد استقلال کافی هستند و بارها نشان داده‌اند که نمی‌تواند قراردادی با ایران مستقل از آمریکا امضا کنند (رجوع کنید به رفتار قطر در آزادی پولهای بلوکه شده و دهها مورد دیگر)، آبی برای ایران گرم شود، مرتکب خطایی هولناک شده است، آنهم در شرایطی که جنگ روانی بسیار سنگینی ناظر به میزان نفت عبوری از تنگه هرمز برپاست و فشار روی نیروی دریایی و بخشهای امنیتی کشور بسیار بسیار زیاد است.

انصارالله قرار نیست هر روز باب المندب را تصرف کند، و قرار نیست هر روز به تاسیسات نفتی سعودی حمله شود. فرصتها همیشگی نیستند. ما با مذاکرات مخالف نیستیم؛ اما در مورد دستور کار و مقدمات آن جدا سوال داریم و اگر قرار بر این باشد به بازیگر بازی خبردرمانی ترامپ و بسنت مبدل شویم، آنرا نخواهیم پذیرفت. امیدواریم که مقدمات کار فراهم شده باشد و این تصاعد تنش اخیر که پس از چند ماه انصافا بی‌نظیر بود، خرج امور حقیر و نمایشهای دیپلماتیک بی فایده نشود، و از آن نتیجه ای برای اقتصاد و امنیت کشور حاصل شود. فعلا قضاوت نمی‌کنیم، امیدواریم و منتظر می‌مانیم.
👌4❤3👍2
دنی سیتروویچ تحلیلگر امنیتی اسرائیلی

عربستان سعودی بین جنگ و صلح انتخاب نمی‌کند، بلکه بین دو نوع شکست استراتژیک گیر کرده است.
اگر ریاض بخواهد درگیری را تمام کند، باید خواسته اصلی حوثی‌ها را بپذیرد و محدودیت‌ها را از یمن تحت کنترل آن‌ها بردارد. این کار ممکن است حملات را متوقف کند، اما حوثی‌ها را از نظر اقتصادی و نظامی قوی‌تر می‌کند، به آنها بابت فشاری که وارد می‌کنند پاداش می‌دهد و عربستان را با دشمنی قدرتمندتر در مرز جنوبی‌اش روبه‌رو می‌سازد.
اگر ریاض امتناع کند، مجبور است درگیری را ادامه دهد در حالی که بیشتر هزینه‌ها را خودش تحمل می‌کند و شرکایش تمایل کمی به جنگیدن با حوثی‌ها به جای او دارند.(۱) هزینه‌ها هم در حال افزایش است؛ حملات حوثی‌ها و متحدان عراقی‌شان به زیرساخت‌های انرژی عربستان (از جمله خط لوله شرق-غرب) مستقیماً منافع اقتصادی و ثبات استراتژیک پادشاهی را تهدید می‌کند.
تله اینجاست:
امتیاز دادن = آرامش کوتاه‌مدت به قیمت تهدید قوی‌تر حوثی‌ها در آینده
ادامه تشدید = حفظ اعتبار امروز، اما با ریسک جنگ فرسایشی و پرهزینه‌ای که عربستان ممکن است نتواند قاطعانه در آن پیروز شود
هرچه عربستان این بار را بیشتر تنها به دوش بکشد، حوثی‌ها از عدم‌تقارن اساسی سوءاستفاده می‌کنند: ریاض از بی‌ثباتی طولانی‌مدت خیلی بیشتر ضرر می‌کند تا حوثی‌ها.
مسیر خروج روشنی وجود ندارد. بدون دخالت گسترده‌تر بین‌المللی، عربستان مجبور است نه بین پیروزی و شکست، بلکه بین تقویت حوثی‌ها یا تحمل جنگ فرسایشی بی‌پایان یکی را انتخاب کند.

۱- در این ویدیوی قدیمی کانال (لینک)، نگاه آمریکایی به موضوع امنیت عربستان دقیقا توصیف شده است.

https://x.com/citrinowicz/status/2099845044123455612

@IPECONPG
❤1👍1
⭕️ عشق و‌ ایمان و ایران

صبح در ایستگاه مترو خانم میان‌سال ناشناسی نزدیک شد و گفت: «پسرم من خیلی وقته دنبالت می‌کنم و همیشه یک سوال داشتم و الان که اینجا دیدمت می‌پرسم: لامصب چرا ناامید نمی‌شی؟ چند بار دیگه باید بازداشت انفرادی بشی که وا بدی؟ شرایط باید چقدر بد و سخت بشه که رها کنی؟ چه چیزی بهت شور زندگی و امید تلاش می‌ده؟». برای فضای مترو سوال سنگینی بود و وقت پاسخ تفصیلی نبود. بداهه گفتم: «چیزی که بهم امید و شور زندگی می‌ده در سه کلمه خلاصه می‌شه: عشق و ایمان و ایران. عشقم به همسرم سمانه، گرمای ایمان و اذواق و مواجید معنوی، و «ایران» و باور به اینکه رستگاری جمعی است و برای سرنوشت بهتر ایرانی که عاشقشیم باید همه مشارکت و هم‌افزایی کنیم.» گفت: «جوابم رو گرفتم؛ لطفا همین جمله را در کانالت هم بذار». گفتم چشم.
@jalaeipour
👍1🥴1
https://x.com/pati_marins64/status/2100581072060756036

پاتریشیا مارینز، تحلیلگر برزیلی

مطبوعات گزارش داده‌اند که سعودی‌ها در حال فشار آوردن به چین برای مهار ایران هستند.
این اقدام از پیش قابل پیش‌بینی بود؛ چراکه چین با تقویت جایگاه خود در منطقه، به تنها بازیگری تبدیل می‌شود که می‌تواند از طریق روابط تجاری سه‌جانبه با کشورهای خلیج، واقعاً بر ایران تأثیر بگذارد.

مشکل اما همچنان پابرجاست: ایران تا زمانی که مسئله بازسازی خود را حل نکند و محاصره آمریکا برداشته نشود، کوتاه نخواهد آمد. تا وقتی این محاصره ادامه داشته باشد، حوثی‌ها و حشدالشعبی به حملات خود ادامه خواهند داد.

فشار اصلی در این معادله بر دوش ترامپ است؛ کسی که چند هفته پیش پیامی را عجولانه به مسکو فرستاد تا همان دستورکار بازدارندگی در برابر ایران را پیگیری کند.
اگر ترامپ محاصره را بردارد، دست خالی بازمی‌گردد. این محاصره آخرین خط دفاعی او در روایتی است که مدعی می‌شود جنگ خوب پیش می‌رود و ایران در حال خفه‌شدن و نابودی است.

از سوی دیگر درست است که اقتصاد ایران با سرعتی که ترامپ ادعا می‌کند در حال فروپاشی نیست، اما برای نفس‌کشیدن به یاری چین نیاز دارد.

به نظر من ایران قطعات منطقه‌ای خود را بسیار هوشمندانه بازی می‌کند. این کشور در زمان صلح بازیکنی دست‌وپاچلفتی است، اما در میدان جنگ بازیکنی برجسته و ماهر.

@IPECONGP
👍4👏2
https://x.com/TiranBav/status/2100584338832372127

آبروی ایران جان‌برکفان سپاه پاسدارن‌اند و ارتش،
یاران ایران حزب‌الله عزیز، انصار الله و مقاومت عراق و آزادگان جهانند. 
رافضی‌ها ایران رو و عزت انسان رو پاس داشته‌اند، نه مسلمانان مکه‌ مدینه‌ای!

من یه زرتشتی بی‌ایمانم که به ایمان این ابرمردان شیعه‌ برای حفظ ایران ایمان دارم.

@IPECONGP
🔥5👍1
این چه سرگردانی است؟

در پیچیده‌ترین شرایط داخلی و خارجی، حکم شلاق پرستو احمدی تایید می‌شود. آن هم توسط دستگاهی که در مقوله تراستی‌ها و اختلاس‌ها، رأفت اسلامی را به عرش اعلی رسانده است.

«لیقوم الناس بالقسط» را کنار می‌نهند و بر اندیشه عدالت خواهی انقلاب برچسب «جوزدگی چپ‌گرایانه سال‌های نخستین انقلاب» می‌زنند؛

«تکریم شعائر» می‌کنند برای «تحریف حقایق»؛

و ما سرگردانیم میان دلبستگی‌های «به وقت ایران» و دل‌شکستگی از قاضی شارع.

همان پیران فرتوت سیاست که جز تسلیم در خارج نمی‌شناسند، در داخل نیز گویی فقط ترکه به دست گرفتن می‌دانند و فلک بستن را.

و مقاومت یعنی نفی هر دو.

@IPECONGP
❤3👍2
مهدی خراتیان

در تاریخ خواهند نوشت در روزی که نفت صعودی بود، نفت مربان در یک روز ۷ درصد رشد کرده به ۱۲۱ دلار رسیده بود و نفت برنت نیز ۳ درصد رشد کرده به ۱۰۷ دلار رسیده بود، آنهم‌ به دلیل رد شدن پروپوزال ایران توسط ترامپ و نگرانی بازارها از ادامه یافتن اختلال در روند جابجایی در تنگه هرمز، و رسانه ها از تاثیر مخرب جنگ ایران و تنگه هرمز بر بازار اوراق قرضه آمریکا سخن میگفتند، و بازدهی اوراق ده ساله رکورد دو دهه ای را شکسته بود، عده ای در حال جا انداختن "تنگه هرمز=برگ‌سوخته" بودند تا زمینه برای تعلیق دو دهه ای صنعت هسته ای کشور در برابر "رفع تحریمها" فراهم‌شود، آنهم در معامله با ترامپی که دوبار در میانه مذاکرات، میز مذاکره را بمباران کرده و بارها ایران را به بمباران اتمی تهدید کرده است و اساسا معلوم نیست که به قولی که در مورد رفع تحریمها به ایران میدهد وفادار باشد.
پ.ن.: وقتی برای بالا نرفتن تنش، تعمدا از خرجهای پایین انفجاری در حمله به کشتیها استفاده کنید تا مبادا ملوانی بمیرد و یا نفت به دریا بریزد و محیط زیست آلوده شود و امارات و عمان و ... ناراحت شوند، ملوان تا خرخره تطمیع شده با کشتی اسقاطی هر طور شده خود را به آنسوی تنگه میرساند. این مماشات بیجا بهای بسیار سنگینی دارد که حداقل آن جا افتادن گزاره ناتونی ایران در اعمال حاکمیت بر تنگه هرمز و به هم خوردن موازنه مذاکرات به نفع ترامپ است، اما بعید نیست که تاوان این اشتباه با ریخته شدن خون کثیری از هم‌میهنان ما پرداخت شود.

https://x.com/MehdiKharratya/status/2104687942509687194

@IPECONGP
❤1👍1🔥1
یک تناقض مهم در بازار نفت

این مقاله فوق العاده وال استریت ژورنال به شما نشان می‌دهد که واقعیت از چه قرار است. من چند فراز مهم آنرا ترجمه کرده ام.

https://www.wsj.com/livecoverage/stock-market-today-dow-sp-500-nasdaq-10-01-2026/card/more-oil-moves-through-hormuz-but-supply-still-looks-tight-KoinqtZrJ2VpcAboVIuL?utm_source=chatgpt.com

امروز وال‌استریت ژورنال در مطلبی بسیار قابل‌توجه با عنوان "نفت بیشتری از هرمز عبور می‌کند اما عرضه همچنان محدود به نظر می‌رسد" به یک تناقض مهم در بازار نفت اشاره می‌کند: صادرات نفت خام خلیج فارس و خاورمیانه ظاهراً به‌شدت افزایش یافته اما قیمت قراردادهای آتی برنت همچنان حدود ۱۰۰ دلاراست و نفت فیزیکی برای تحویل فوری دیروز ۱۲۱ دلار معامله شده است.

تا اینجای کار را من هم چندین روز است در همین صفحه گزارش کرده ام. اما چیزی که این مقاله می افزاید و بسیار مهم است نظر یک کارشناس HSBC است.

کیم فوستیرKim Fustier ، رئیس بخش تحقیقات نفت و گاز اروپا در HSBC و از تحلیلگران شناخته شده بازار نفت می‌گوید، آخرین بار که صادرات خاورمیانه در ژوئن و ژوئیه به سطوح مشابه رسید، قیمت برنت تا حدود ۷۰ دلار سقوط کرد و حتی مازاد در بازار ایجاد شد. اما امروز، با وجود ادعای رسیدن صادرات به تقریباً همان سطح، برنت بالای ۱۰۰ دلارمقاومت می کند.

به گفته فوستیر، بعید است این اختلاف حدود ۳۰ دلاری را بتوان صرفاً با افزایش ریسک ژئوپلیتیک و کاهش ذخایر توضیح داد
.
شهیر: به زبان ساده، یک جای کار می لنگد چرا که بازار دارد چیزی متفاوت از آمارهای ظاهراً چشمگیر صادرات می‌گوید. اگر واقعاً این حجم عظیم نفت به بازار برگشته و عرضه عملاً به وضعیت عادی نزدیک شده چرا قیمت‌ها هنوز این‌قدر بالاست؟

https://www.wsj.com/livecoverage/stock-market-today-dow-sp-500-nasdaq-10-01-2026/card/more-oil-moves-through-hormuz-but-supply-still-looks-tight-KoinqtZrJ2VpcAboVIuL?utm_source=chatgpt.com

🔗 شهیر شهیدثالث Shahir Shahidsaless (@ShShahidsaless)

📲 @twittervid_bot

@IPECONGP
❤3👍2🔥1
می‌گویند نرخ اوراق ۱۰ ساله در دهه ۱۹۸۰ به ۱۶ درصد رسید اما اتفاق مهمی نیفتاد که امروز با رسیدن آن به ۵.۵ درصد فکر می‌کنید بحران بزرگی در آمریکا رقم خواهد خورد.

بگذریم که آن شرایط یکی از علل مهم در صنعت‌زدایی از غرب و انتقال صنایع به چین بود، تحلیل فنی زیر نیز در فهم شرایط متفاوت دهه ۸۰ با امروز بسیار مهم و روشنگر است.

👤 شهیر شهیدثالث Shahir Shahidsaless (@ShShahidsaless)
درست است که در دوران ریگان، بهره اوراق ۱۰ساله آمریکا حتی به نزدیک ۱۶ درصد رسید اما اولا جنجال بزرگی به پا شد، کشاورزان مقابل فدرال رزرو تظاهرات کردند، فروشندگان اتومبیل در اعتراض، تابوت‌هایی حاوی کلید خودروهای فروش‌نرفته برای پل ولکر رئیس بانک مرکزی آمریکا فرستادند، بازار مسکن با بهره وام نزدیک به ۱۹ درصد به‌شدت ضربه خورد و اقتصاد وارد رکودی عمیق شد که در تاریخ مدرن آمریکا بیسابقه بود. اینکه فکر کنیم اتفاقی نیفتاد چنین نیست.
اما تفاوت بزرگ با امروز، اندازه کوه بدهی است. در ۱۹۸۱، کل بدهی فدرال حدود ۳۲ درصد GDP و بدهی در دست عموم حدود ۲۵ درصد GDP بود. امروز کل بدهی ملی آمریکا از ۴۰ تریلیون دلار گذشته و به حدود ۱۲۵ درصد GDP رسیده، بدهی در دست عموم نیز به حدود ۱۰۱ (صد و یک درصد) GDP رسیده است. کسری بودجه نیز اکنون نزدیک به ۶ درصد GDP رسیده در برابر حدود ۲.۵ درصد GDP در ۱۹۸۱.
یعنی امروز دولت نه‌تنها هر سال حدود ۲ تریلیون دلار دیگر به این کوه بدهی اضافه می‌کند، بلکه باید تریلیون‌ها دلار از بدهی‌های قدیمی را نیز هنگام سررسید refinance کند. در سال مالی ۲۰۲۶ حدود ۹.۷ تریلیون دلار بدهی سررسید می‌شود. اما مشکل فقط خود refinancing نیست، مشکل این است که بخش زیادی از بدهی‌هایی که زمانی با نرخ‌های بسیار پایین‌تر گرفته شده بودند، اکنون باید با نرخ‌های نزدیک به ۵ درصد refinance شوند، در نتیجه هزینه بهره روی همین کوه عظیم بدهی مرتباً سنگین‌تر می‌شود.
بنابراین مقایسه ساده “۱۶ درصد زمان ریگان در برابر ۵ درصد امروز” گمراه‌کننده است. ۱۵ یا ۱۶ درصد روی بدهی ای معادل حدود یک‌چهارم GDP یک چیز بود، ۵ درصد روی کوهی از بدهی تقریباً برابر با کل اقتصاد کشور، که هر سال هم بزرگ‌تر می‌شود، چیز دیگری است.
👤 Farivar (@Farivar20751896)
📱 @twittervid_bot

@IPECONGP
❤2👍1🔥1👏1
Forwarded from سوقنا
🖋افزایش بازده اوراق ایالات متحده آمریکا به علت جنگ یا رشد اقتصادی؟🖋
 
🖊نویسنده:سیدمجتبی بقائی اردکانی
 
اخیراً در فضای مجازی فارسی بحثی مطرح شده است با این مضمون که جنگ ایران عامل اصلی افزایش بازده اوراق دولتی آمریکا بوده است یا  اینکه رشد اقتصادی و رشد هوش مصنوعی موجب افزایش بازده اوراق ایالات متحده آمریکا شده است؟
 

 بازده اوراق ده‌ساله آمریکا که پیش از آغاز جنگ در اواخر فوریه حدود ۳.۹۷ درصد بود، در اول اکتبر به ۵.۳۴ درصد رسید؛ سطحی که از سال ۲۰۰۲ دیده نشده بود. این افزایش، هزینه تأمین مالی دولت، بنگاه‌ها و خریداران مسکن را تحت فشار قرار می‌دهد. اما اختلاف اصلی بر سر خود افزایش بازده نیست؛ بر سر علل توضیح دهنده این افزایش بازده می باشد!
 
در این بحث، دو روایت اصلی وجود دارد:

 روایت اول این است که سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی منابع مالی را جذب می‌کند. این روایت بر افزایش نیاز شرکت‌های فناوری به سرمایه تکیه دارد. ساخت مراکز داده، خرید تجهیزات و توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی به تأمین مالی گسترده نیاز دارد. شرکت‌ها با انتشار اوراق بلندمدت وارد بازاری می‌شوند که دولت نیز در آن منابع جذب می‌کند. سرمایه‌گذاران میان این اوراق انتخاب می‌کنند و افزایش عرضه می‌تواند بازده مورد مطالبه آنان را بالا ببرد. در اظهارات استراتژیست مکواری، رقابت اوراق خزانه‌داری با اوراق شرکت‌های دارای رتبه اعتباری بالا جایگاه مهمی دارد. او بر جذابیت وضعیت مالی برخی شرکت‌ها و کاهش فاصله بازده اوراق شرکتی و دولتی تأکید می‌کند. بنابراین، استدلال او مشخصاً درباره رقابت برای سرمایه بلندمدت است؛ نسبت دادن این ادعا به او که «تمام افزایش بازده نشانه رشد سالم اقتصاد است» دقیق نیست.

روایت دوم این است که کسری بودجه،اثرات جنگ و افزایش انتظارات تورمی فشار اصلی را ایجاد کرده است. این روایت بر نیاز مستمر دولت به استقراض تأکید دارد. دولت برای پوشش فاصله درآمد و مخارج خود باید منابع جذب کند؛ همزمان، سرمایه‌گذاران درباره تورم، مسیر بدهی و ارزش واقعی دریافتی‌های آینده تصمیم می‌گیرند.

روایت دوم چند دلیل برای اثبات ادعای خود دارد:

نخست، اندازه اثری که برای عرضه اوراق برآورد شده، با توضیح تمام جهش سازگار نیست. در گزارش سپتامبر مؤسسه مدیریت دارایی ارسته، به نقل از بانک آمریکا، اثر فشار عرضه اضافی اوراق بر بازده ده‌ساله حدود ۳۰ واحد پایه ذکر شده است. این رقم در برابر افزایش حدود ۱۳۷ واحدی از ۳.۹۷ به ۵.۳۴ درصد، معادل تقریباً ۲۲ درصد است. البته این نسبت، سهم علّی دقیق هوش مصنوعی نیست: تاریخ برآورد و دوره مقایسه یکسان نیستند و فشار عرضه نیز لزوماً فقط به هوش مصنوعی مربوط نمی‌شود.باقی افزایش نیز خودبه‌خود به کسری بودجه تعلق نمی‌گیرد؛ تورم، جنگ و سیاست پولی باید جداگانه بررسی شوند. دوم، زمان‌بندی اهمیت دارد. بازده ده‌ساله در فصل سوم حدود ۸۷ واحد پایه افزایش یافت؛ بزرگ‌ترین افزایش فصلی از سال ۱۹۹۴. اگر توضیح بر افزایش تدریجی انتشار اوراق فناوری استوار باشد، باید روشن کند چرا واکنش بازار در این مقطع چنین شتاب گرفته است. تغییر ناگهانی انتظارات و وقوع جنگ ایران می‌تواند این اختلاف را توضیح دهد.

سوم، مسئله محدود به آمریکا نیست. مقایسه بازده کشورها نشان می‌دهد شماری از اقتصادهای با بدهی بالا، از جمله فرانسه، ایتالیا، ژاپن و بریتانیا، نسبت به متوسط جهانی فشار بیشتری تجربه کرده‌اند. این الگو با نگرانی درباره بدهی عمومی سازگار است و تفسیر صرفاً مبتنی بر رونق فناوری را تضعیف می‌کند. البته بازارهای مالی جهانی به هم متصل‌اند؛ بنابراین، نبود شرکت‌های فناوری مشابه در یک کشور به معنای مصونیت آن از تحولات آمریکا نیست. شاهد مهم‌تر، تفاوت فشار بازار میان کشورهای دارای وضعیت مالی متفاوت است.

چهارم، افزایش بازده همواره با اخبار بهتر اقتصادی همراه نبوده است. بررسی منتشرشده در اول سپتامبر نشان می‌دهد طی ماه قبل، شماری از داده‌های اقتصادی آمریکا ضعیف‌تر از انتظار بودند، اما بازده افزایش یافت. این واگرایی، روایت ساده «رشد بهتر، نرخ بالاتر» را زیر سؤال می‌برد( فد آتلنتا پیش بینی خود را از رشد اقتصادی از حوالی ۶ به ۳ کاهش داده است اما همزمان بازده اوراق دولتی در حال افزایش است،این نیز شاهدی است که نمیتوان همه رشد بازده اوراق را به رشد اقتصادی و رشد هوش مصنوعی نسبت داد.)

پنجم، بازخرید اوراق بلندمدت خزانه‌داری نشان می‌دهد مدیریت بازار بدهی به مسئله مهمی تبدیل شده است. با این حال، از خود بازخرید نمی‌توان نتیجه گرفت که دولت حتماً در حال سقف‌گذاری بر بازده است. همچنین کاهش عرضه خالص بر اثر بازخرید، ذاتاً تحریف آمار نیست؛ برای ارزیابی آن باید منبع تأمین مالی بازخرید و تغییر سررسید بدهی را دید.
 
🔻بر اساس ادله روایت دوم، می‌توان نتیجه گرفت که روایت اول در تبیین نقش رشد هوش مصنوعی و رشد اقتصادی در افزایش بازده اوراق، دچار بزرگ‌نمایی و اغراق است و نمی‌توان سهم زیادی از افزایش بازده را به اوراق نسبت داد.

📱@suqona
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
👍2
Forwarded from Twitter (X) Media Downloader دانلود از توییتر (ایکس)
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❤2
لولا داسیلوا نشان داد ترامپیسم شکست‌دادنی است. راست استعمارگر و درنده و همه‌چیزخوار شکست‌دادنی است. الگوریتم شکست‌دادنی است. پول تزریق‌شدهٔ تکنوفئودال‌ها شکست‌دادنی است. رسانهٔ «پساحقیقتی» شکست‌دادنی است. با آلیاژ عدالت و آزادی، با سازماندهی میدانی، با گرمای همبستگیِ تکثرپذیر، با «آرمان‌گرایی واقع‌نگرانه»، با استعمارزدایی از اذهان و سازمان‌ها و با مشارکت سیاسی.
@jalaeipour
❤6👍4
از_هلند_تا_هرمز_جنگ_در_فراسوی_فضای_سه_بعدی.pdf
489.5 KB
جنگ در فراسوی فضای سه‌بُعدی
جادوی جغرافیا؛ از هلند تا هرمز

کارکرد ابزاری به نام تنگهٔ هرمز چیست و تا کجاست؟ آیا پیشرفت فناوری‌های نظامی در آینده‌ای نزدیک می‌تواند این اهرم را خنثی کند؟

نگاهی به تاریخ ۵ قرن گذشته نشان می‌دهد علیرغم تحولات گسترده در فناوری‌های نظامی و گذار از فضای جنگ‌های دو‌بعدی به جنگ سه‌بعدی - که با ورود نیروی هوایی در قرن بیستم تحقق یافت - جغرافیا همچنان عاملی کلیدی در تعیین سرنوشت جنگ بوده است.

در واقع، جغرافیا نه تنها با فرسایش نیروهای مهاجم، نقش زمان یا «بعد چهارم جنگ» را پررنگ‌تر می‌کند، بلکه در ترکیب با فناوری‌ ظرفیت‌های تازه‌ و پویایی می‌آفریند که به مثابه «بعد پنجم جنگ»، معادلات میدان نبرد را پیچیده‌تر می‌کند.

بخش نخست رشته‌نوشتار «جنگ در فراسوی فضای سه‌بُعدی» با نگاهی به نقش جغرافیا در جنگ‌های قرون معاصر، به بررسی اجمالی جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران با تمرکز بر نقش جغرافیا - به ویژه تنگه هرمز - می‌پردازد.

@IPECONGP
❤5
جنگ در فراسوی فضای سه‌بُعدی
جادوی جغرافیا؛ از هلند تا هرمز

1⃣ کارکرد ابزاری به نام تنگهٔ هرمز چیست و تا کجاست؟ آیا پیشرفت فناوری‌های نظامی در آینده‌ای نزدیک می‌تواند این اهرم را خنثی کند؟

2⃣ برای پاسخ، نگاهی به تاریخ بیندازیم. آیا پیشرفت فناوری نظامی توانسته بر محدودیت‌های جغرافیا غلبه کند؟ یا جغرافیا همچنان می‌تواند سرنوشت جنگ را حتی در برابر پیشرفته‌ترین سلاح‌ها تغییر دهد؟

3⃣ تاریخ پنج قرن گذشته نمونه‌های روشنی از قدرت جغرافیا پیش روی ما می‌گذارد. هلندی‌ها در سال ۱۶۷۲ با زیر آب بردن سرزمین خود، پیشروی ارتش فرانسه را متوقف کردند. در سال ۱۷۴۱، جغرافیای کارتاخنا برتری دریایی بریتانیا را ناکام گذاشت. ناپلئون در ۱۸۱۲ و هیتلر در ۱۹۴۱ نیز دریافتند که وسعت سرزمین روسیه چگونه می‌تواند ارتش مهاجم را فرسوده کند.

4⃣ این‌ها تنها چند نمونه از کارکرد جغرافیا در جنگ‌های بزرگ تاریخ بودند. آنچه مسلم است، علی‌رغم پیشرفت دانش و فناوری، جغرافیا همچنان به‌عنوان عاملی تأثیرگذار در جنگ‌ها عمل کرده است. استفادهٔ هوشمندانه از جغرافیا به‌مثابه ابزار یا مانعی طبیعی، می‌تواند با طولانی کردن جنگ، زمان را به سلاحی برای فرسایش برتری نظامی دشمن تبدیل کند؛ به عبارت دیگر، جغرافیا میدان جنگ را چهار بعدی می‌کند.

5⃣ اما جغرافیا صرفاً یک مانع یا ابزار طبیعی ایستا نیست، بلکه همان‌گونه که مکیندر نشان داده است، در پیوند با فناوری و اقتصاد، کارکردهای پیچیده‌تری پیدا می‌کند و ظرفیتی پویا از خود نشان می‌دهد. به عبارت دیگر، فناوری ممکن است اشکال کنونی استفاده از جغرافیا را تحت تأثیر قرار دهد، اما درعین‌حال شکل‌های تازه‌ای از استفاده از جغرافیا را نیز پدید می‌آورد. برای تفکیک این ظرفیت از کارکرد فرسایشی جغرافیا، می‌توان آن را «بعد پنجم جنگ» نامید.

6⃣ انتقال بیش از ۱۵۰۰ واحد صنعتی شوروی به شرق با استفاده از راه‌آهن در جنگ جهانی دوم، نمونه‌ای تاریخی از این پیوند فناوری با جغرافیا، یا همان بعد پنجم جنگ است.

7⃣ تنگهٔ هرمز نیز جلوهٔ تازه‌ای از همین واقعیت است. برتری هوایی و دریایی آمریکا الزاماً به معنای توانایی کنترل و تأمین امنیت این آبراه نیست. از سوی دیگر، پیوند هرمز با شبکه‌های جهانی انرژی، تجارت و ارتباطات، امکان گسترش فشار جنگ به اقتصاد جهانی را فراهم می‌کند.

8⃣ امروز تنگهٔ هرمز یکی از نقاط کلیدی پیرامونی یا ریملند در نظریهٔ اسپایکمن به شمار می‌رود؛ همان پهنه‌ای که او دربارهٔ اهمیت راهبردی آن می‌گفت: «هر کس ریملند را کنترل کند، بر اوراسیا فرمان می‌راند؛ هر کس بر اوراسیا فرمان براند، سرنوشت جهان را کنترل می‌کند.» بنابراین، کنترل ایران بر تنگهٔ هرمز می‌تواند پیامدهایی بسیار فراتر از خنثی کردن تحریم‌های آمریکا داشته باشد و جایگاه ایران را در معادلات فرامنطقه‌ای تقویت کند. از همین منظر، تداوم کنترل ایران بر این گذرگاه راهبردی با منافع و اهداف آمریکا در منطقه تعارض پیدا می‌کند؛ تعارضی که می‌تواند تلاش آمریکا برای اعمال محاصره و فشار اقتصادی و فرسودن توان مقاومت ایران را نیز توضیح دهد.

9⃣ در چنین شرایطی، مسئله دیگر صرفاً برتری نظامی در میدان نبرد نیست. ایران می‌کوشد با بهره‌گیری از موقعیت جغرافیایی هرمز، هزینه‌های جنگ را به اقتصاد جهانی منتقل کند؛ درحالی‌که آمریکا تلاش دارد با محاصره و فشار اقتصادی، توان مقاومت ایران را تحلیل ببرد. اینکه کدام‌یک بتواند فشار بیشتری بر طرف مقابل وارد کند و خود مدت طولانی‌تری تاب بیاورد، یا به عبارت دیگر، اینکه کدام طرف علاوه بر ابزارهای نظامی از ابعاد چهارم و پنجم جنگ بهتر استفاده می‌کند، نقش اساسی در تعیین سرنوشت جنگ خواهد داشت.

بخش نخست رشته‌نوشتار «جنگ در فراسوی فضای سه‌بُعدی» متمرکز است بر توضیح و تعریف کارکردهای جغرافیا در جنگ‌های معاصر. به‌زودی در بخش‌های دیگر این رشته‌نوشتار به بررسی گزینه‌های پیش روی ایران در جنگ نامتقارن موجود خواهیم پرداخت.
@IPECONGP
❤4
گزیده سخنرانی فریدریش مرتس در «مجمع جهانی برلین» (۲۱ اکتبر ۲۰۲۶) در خصوص تغییر نظم اقتصادی

پیش از مطالعه: پیشنهاد می کنیم پیش یا پس از مطالعه این مطلب، نگاهی بیندازید به مقاله «کجا ایستاده ایم» یا خلاصه آن که بلافاصله پس از جنگ ۱۲ روزه به نگارش درآمده بود.

دگرگونی بنیادین نظم اقتصادی پیشین

«اکنون، ما امروز در کجا ایستاده‌ایم؟
آلمان برای دهه‌ها از جهانی سود برد که در آن بازارها روزبه‌روز بازتر می‌شدند، موانع تجاری فرو می‌ریختند و قواعد و نهادهای بین‌المللی استحکام می‌یافتند. به برکت همین نظم اقتصادیِ لیبرال بود که کشور ما رشد کرد و به یکی از بزرگ‌ترین اقتصادهای جهان بدل شد؛ و تحت حاکمیت همین نظم اقتصادی بود که ثروت در سراسر جهان فزونی یافت. دهه‌ها رونق و شکوفایی پشت سر ماست.

اما امروز، ما در برابر یک حقیقت ناخوشایند قرار گرفته‌ایم: این جهان و نظم اقتصادی آن به‌طور بنیادین دگرگون شده است: بازارها در حال بسته‌شدن هستند، زنجیره‌های تأمین دچار گسست و اختلال می‌شوند و نهادها و قواعد بین‌المللی زیر فشاری خردکننده قرار گرفته‌اند.

خانم‌ها و آقایان، من در پی یافتن پاسخ‌هایی برای رویارویی با این دگرگونی‌ها هستم؛ تا نظم جدید اقتصادی را به‌گونه‌ای شکل دهیم که بار دیگر برای آلمان و اروپا رونق و رفاه بیافریند. این همان پرسشی است که باید به آن پاسخی صریح بدهیم.»

پایان توهم بازارهای باز و سلاح‌سازی از وابستگی‌های اقتصادی

«نخستین پاسخ من این است: ما رفاه خود را با انزوا و بستن مرزهایمان تضمین نخواهیم کرد. ما به شرکای قابل‌اتکا نیاز داریم؛ شرکایی که در پیگیری منافع مشترک، دفاع از ارزش‌های واحد و ساختن آینده، در کنار ما بایستند. ما باید به‌طور جمعی قوی‌تر و دارای حاکمیت مستقل‌تر شویم تا بتوانیم همچنان در اقتصاد باز باقی بمانیم.

چرا که دیگر مدتی است کاملاً آشکار شده که برخی دولت‌ها، آگاهانه و عامدانه در حال سلاح‌سازی از وابستگی‌های متقابل اقتصادی (Weaponising economic dependencies) هستند؛ تا از این اهرم در خدمت برتری‌جویی خود—دست‌کم در منطقه‌ای مشخص از جهان—استفاده کنند و ما را به ضعف بکشانند.»

چندپارگی زنجیره‌های تأمین و موج جدید حمایت‌گرایی

«روسیه نزدیک به پنج سال است که جنگی تجاوزکارانه و وحشیانه را علیه اوکراین پیش می‌برد و نه‌تنها تمامیت ارضی این کشور، بلکه آزادی و امنیت کل قاره ما را به خطر انداخته است. تلاش آن‌ها برای باج‌خواهی از طریق قطع شریان‌های انرژی شکست خورد، اما حملات هیبریدی همچنان امنیت و رفاه ما را تهدید می‌کنند.

هم‌زمان، تنش‌ها و منازعات در خاورمیانه تبعات اقتصادی دوربردی به همراه داشته است؛ تداوم مسدودسازی و ناامنی در تنگه هرمز و باب‌المندب، شوک‌های سنگینی به بازارهای جهانی انرژی وارد ساخته و زنجیره‌های تأمین جهانی را دچار اخلال کرده است.

در همان حال، چین و ایالات متحده درگیر رقابتی سهمگین بر سر قدرت اقتصادی، نفوذ نظامی و برتری فناورانه—به‌ویژه در حوزه هوش مصنوعی—هستند. موج جدیدی از حمایت‌گرایی تجاری (Protectionism)، مانند انداختن چوب لای چرخ تجارت آزاد جهانی عمل می‌کند. این تحولات عمیق ژئواکونومیک بیشترین ضربه و تأثیر مستقیم را بر کشور ما بر جای گذاشته است.»

@IPECONGP
❤1👍1
«امروز، ما در برابر یک حقیقت ناخوشایند قرار گرفته‌ایم: این جهان و نظم اقتصادی آن به‌طور بنیادین دگرگون شده است.»

این سخنان فریدریش مرتس صدراعظم آلمان در مجمع جهانی برلین - در ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶ - درباره نظم جهانی یا نظام تقسیم کار جهانی، که نسبت به دیگر سخنان وی بازتاب کمتری در رسانه‌های ایرانی داشت، عصاره تحولی است که جهان قرن بیست و یکم در حال تجربه آن است. تحولی که بحران ۲۰۰۸ تنها سرآغاز آن بود؛ و پس از آنکه به ضرب برنامه‌های «تسهیل کمی» و ظهور هوش مصنوعی، خوش‌بینی چند وقتی به جهان اقتصاد بازگشته بود، اکنون نشانه‌های بحران دوباره سربرآورده است.

از سوی دیگر، جنگ جهانی سوم که با جنگ اوکراین با دور کند آغاز شده بود، اکنون با ادامه جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، شتاب بیشتری گرفته است.

این دو روند ارتباطی تنگاتنگ با یکدیگر دارند و برآیند آنها، تغییر در نظام تقسیم کار جهانی و نظم مستقر خواهد بود.

نگارنده، نظام تقسیم کار جهانی را پایه و بنیاد نظم موجود و زلزله در آن را علت‌العلل بحران‌های جهانی می‌داند. از این روی، در فردای جنگ ۱۲ روزه، اولین یادداشت کانال پس از ۵ سال توقف فعالیت - مقاله «کجا ایستاده‌ایم» (اینجا و اینجا)- با بحث درباره نظام تقسیم کار آغاز شد(۱). در این خصوص به زودی مقاله مفصلی منتشر خواهد شد.

لینک خلاصه سخنان صدراعظم آلمان

پانویس
۱) تشابه میان عنوان و محتوای مقاله فوق با پرسش آغازین و محتوای سخنان مرتس هم در نوع خود جالب است.

@IPECONGP
👍2
⭕️ هدف ایران از بستن تنگهٔ هرمز فراتر از انتظار حاصل شد

✍🏻 محمدرضا جلائی‌پور

با شکست بسبار تحقیرآمیز جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا، هدف ایران از بستن تنگهٔ هرمز حاصل شد: دردی به متجاوز تحمیل شود که احتمال این‌که رؤسای جمهور بعدی آمریکا جرأت فکر تجاوز به ایران کنند کاهش معنادار پیدا کند.

انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در واقع میدانِ تعیین داوری عمومی آمریکایی‌ها دربارهٔ طرف پیروزِ جنگ آمریکا علیه ایران شد و حامیان تجاوز به ایران شکست سنگینی خوردند. «شکست ترامپ تجاوزگر به ایران» رساترین پیام این انتخابات بود.

امروز نه فقط عموم ناظران و تحلیل‌گران معتبر، که حتی خود ترامپ هم اعتراف کرد جنگ علیه ایران و افزایش قیمت بنزین و گازوئیل در اثر بسته شدن تنگهٔ هرمز عامل این شکست بود. به تعبیرِ دسانتیسِ جمهوری‌خواه، جنگ علیه ایران برای جمهوری‌خواهان «کمرشکن» شد. در نظرسنجی‌های معتبر، سه‌چهارمِ رای‌دهندگانِ آمریکا جنگ علیه ایران را عاملی حیاتی و مهم در تصمیم‌شان خوانده‌اند: نتیجه‌ای فراتر از هدف مورد انتظار ایران.

این اثر محدود به آمریکا هم نیست. در اثر مقاومت مردم ایران و رشادت شهدای تنگهٔ هرمز امروز علاوه بر شکست جمهوری‌خواهانِ امریکا، همان صدر اعظم آلمان که از «کار کثیف ما به دست اسراییل» حرف می‌زد از ضرر ۱۰۰ میلیارد دلاری اروپا و ضرورت پایان جنگ علیه ایران می‌گوید. امروز همان رئیس جمهور فرانسه که به ترامپ پیام می‌داد «می‌توانیم علیه ایران کارهای بزرگی انجام دهیم» می‌گوید عامل اعتراضات وسیع فرانسه جنگ علیه ایران است. امروز همان اعرابی که از پایگاه‌های نظامی‌ آمریکا در خاکشان به ایران تجاوز شد و برای حملهٔ آمریکا به ایران رایزنی می‌کردند و دست به جیب شده بودند، برای میانجی‌گریِ توافق با ایران مدام به تهران می‌آیند.

اما جز این نتیجهٔ مهم که در دستگاه محاسباتی هر نفرِ اولی در آمریکا و اروپا و منطقه برای فکر کردن به تجاوز به ایران اثر معنادار، اگر نه تعیین‌کننده، دارد، نتیجهٔ مهم دیگری هم حاصل شد: پایان سیطرهٔ پوپولیسم ترامپ بر سیاست آمریکا. از امروز حتی نمایندگان جمهوری‌خواه و حتی بخشی از ثروت موثر بر سیاستِ سرمایه‌سالار آمریکا هم ناچار است از ترامپ و عامل این شکست - تجاوز به ایران - فاصله بگیرد.

این شکست بزرگ همچنین روند افزایشیِ نقد به اثر لابی اسراییل بر سیاست آمریکا در هر دو حزب را تشدید می‌کند، شکاف در بدنهٔ اجتماعی ماگا را افزایش می‌دهد‌، جریان «اول‌آمریکا» در بدنهٔ جمهوری‌خواهان را تقویت می‌کند، و جریانِ ضدنسل‌کشی و ضد اسراییل در بدنهٔ دموکرات‌ها را بزرگ‌تر می‌کند.

پیروزی عبدل السید - اولین مسلمانِ ضد اسراییل در سنای آمریکا - در میشیگان (علی‌رغم ۴۲ میلیون دلار هزینه‌ای که ایپک علیهش کرد)، تجدید پیروزی ایلهان عمر - مسلمانی که بیشترین ابراز نفرت را از ترامپ دیده - در کنگره، ورود جراحی که در غزه قربانیان جنایات اسراییل را درمان می‌کرد به کنگره، دموکرات شدن ایالت‌هایی که دهه‌ها سناتور جمهوری‌خواه انتخاب می‌کردند، بی‌آبروتر شدن هگست و FDD و ایپک و روبیو، تقویتِ جریانِ ضد لابیِ اسرایبل و ضد جنگ علیه ایران در هر دو حزب، همه از نشانه‌های تغییر چشم‌انداز بلندمدت سیاست در آمریکا و‌ یک پیروزی بزرگ برای ایران است.

جنگ و محاصره علیه ایران تمام نشده و تداوم هم‌افزاییِ «مقاومت نظامی» و «مقاومت دیپلماتیک» و «استقامت اجتماعی» و «مراقبت اقتصادی» از محروم‌ترین شهروندان در ایران ضروری است، اما دستاوردهای بزرگی که ذکر شد و بهره‌ای که همهٔ ساکنان آمریکا و جهان از تضعیف جریان جنایت‌پیشه و استعماریِ ترامپ-هگست-نتانیاهو می‌برند شایستهٔ به‌رسمیت‌شناسی و تحسین است. این دستاوردها برای ایرانیان و جهانیان مدیون رشادت شهید تنگسیری، شهید عبدالرضا گلزاری، شهید عباس اسلامی، شهید حسین ستوده و‌ سایر شهدای تنگهٔ هرمز و همهٔ ایرانیانی است که بار مقاومت ملی بعد از بستن تنگهٔ هرمز را به دوش کشیدند.
@jalaeipour
❤2🔥2
نتایج انتخابات آمریکا پیروزی بزرگی برای ایران در این مرحله از جنگ بود. در عین حال، باید توجه داشت که هنوز جنگ به پایان نرسیده است. اعراب هراسان، فرانسه و آلمانی که اخیرا به ناگزیر فاز گفتگو برداشته‌اند و بالاتر از همه ترامپ زخم خورده بسیار ممکن است دست به انتقام‌ ببرند. دموکرات‌ها هم حیله‌گرانه از حمله خوشنود خواهند بود و صد البته نتایج ناخوشایند آن را به ترامپ ربط خواهند داد.
هوشیار باید بود و دست به ماشه تا وقت پیروزی نهایی و جشن بزرگ استقلال.

تا آن زمان، فرصت جشن نداریم حتی برای یک روز.
👌4🔥2