Forwarded from اِلینهگی
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🔷سلسله پهلوی کلا دو تا شاه داشت! ولی مجموعا ۳ بار از ایران فرار کردند.
🔷پسر از زمان ترک ایران ۱۰ هفته در مراکش، ۱۱ هفته در باهاماس، ۱۷ هفته در مکزیک، ۱۰ هفته در آمریکا و بعد هم در پاناما آواره بود و سرانجام به مصر رفت.
همانجا مرد و همانجا دفن شد.
🔷پدرش وقتی زنده بود ایران اشغال شد و رضاشاه بین هند و موریس و ژوهانسبورگ آواره بود.
وقتی در آفریقای جنوبی مرد جنازهاش ۶ سال آواره شد تا دفن شود. یک مدت هم مومیایی بود و در مسجد رفاعه مصر دفن بود.
🔷قبل پهلوی احمدشاه آخرین شاه قاجار در ایران بود. در دورانش وقایع مهمی مثل اشغال تبریز، به توپ بستن حرم آقا امام رضا (ع) توسط روسها، جنگ جهانی اول و اشغال ایران، قحطی بزرگ و … رخ داد و شاه ایران خش برنداشت.
به بهانه سفر فرنگ از کشور خارج شد و دیگر برنگشت.
🔷قبل احمد شاه پدرش محمد علی، شاه ایران بود. جناب شاه در ایام سلطنت به سفارت بیگانه پناهنده شد و در ایتالیا درگذشت.
گل سرسبد اقداماتش به توپ بستن مجلس کشور با اسلحه و توپ و ارتش قوای بیگانه بود.
🔷در این جغرافیا هرچقدر تاریخ را عقب برویم هرجوری حساب کنیم در دویست سیصد سال گذشته رهبران جمهوری اسلامی تنها رهبران تاریخ معاصر ایراناند که با بدرقه گسترده مردم آمدند و با بدرقه گسترده رفتند.
🔷برای ما بعنوان یک ملت استعمار زده که مدام در طول تاریخ تحت هجوم بیگانگان بوده این سکانس آخر دیگر خیلی سینمایی است.
شهادت آخرین رهبر ایران، پیشاپیش مردم در یک جنگ بزرگ میهنی با اشغالگران شبیه قصههای اسطورهای است.
🔷ما دچار حجاب معاصرت هستیم و خیلی ابعاد این روزها را درک نمیکنیم. این صحنه تشییع باشکوه که ما میبینیم جزو نادرترین صحنههای تاریخ معاصر ایران در
دویست سیصد سال گذشته است.
بی آنکه بدانیم داریم آرزوی خیلی از شاهان را زندگی میکنیم!
#وحید_اشتری
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❤3
Forwarded from اِلینهگی
اِلینهگی
ما دچار حجاب معاصرت هستیم و خیلی ابعاد این روزها را درک نمیکنیم. این صحنه تشییع باشکوه که ما میبینیم جزو نادرترین صحنههای تاریخ معاصر ایران در
دویست سیصد سال گذشته است
دویست سیصد سال گذشته است
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
👍1
Forwarded from حسین قتیب
در روایت امثال سریع القلم، چین اول ثروتمند شد و بعد مستقل، هویتمند و قدرتمند. تاریخ اما اینقدر خطی، ساده و اتاقبازرگانیپسند نیست. مسئله این نیست که اقتصاد مهم نیست. مسئله این است که اقتصاد را به یک کلید جادویی تبدیل کنیم و بعد با همان کلید، تاریخ جنگ سرد، دولت توسعهگرا، حزب کمونیست، سلاح هستهای، ژئوپلیتیک آمریکا و شوروی، نیروی کار ارزان، سرکوب دستمزد، سیاست صنعتی، کنترل مالی و انضباط حزبی را از صحنه حذف کنیم.
نخستین خطای این تحلیل، عددی است. چین در «بیست سال» از درآمد سرانه ۲۰۰ دلار به بالای ۱۰ هزار دلار نرسید. روایت دقیقتر این است که چین از اواخر دهه ۱۹۷۰ مسیر اصلاح و گشایش را آغاز کرد؛ بانک جهانی میگوید درآمد سرانه چین از حدود ۳۰۰ دلار در ۱۹۷۸ به ۷۳۰۰ دلار در ۲۰۱۷ رسید، یعنی طی حدود چهار دهه، نه دو دهه. تازه دادههای بانک جهانی نشان میدهد درآمد سرانه جاری چین در ۲۰۲۵ حدود ۱۳۸۶۲ دلار بوده است. بنابراین همان گزاره آغازین، که ستون استدلال است، با واقعیت زمانی و آماری نمیخواند.
دومین خطا، تفسیر غلط از اصلاحات چین است. چین «تولید و خدمات را به بخش خصوصی واگذار نکرد» به آن معنایی که در ادبیات لیبرال ایرانی تبلیغ میشود. چین نه روسیه یلتسین شد، نه شیلی پینوشه، نه نسخه بانک جهانی را بیکموکاست اجرا کرد. مدل چین، سرمایهداری دولتی با بازار کنترلشده بود: اجازه به مالکیت خصوصی، جذب سرمایه خارجی، مناطق ویژه اقتصادی، رقابت صادراتی و ورود تدریجی به بازار جهانی، اما همزمان حفظ بانکها، زمین، اعتبارات، شرکتهای راهبردی، زیرساخت، حزب و سیاست صنعتی در دست دولت. حتی امروز هم بخش خصوصی چین بسیار مهم است، اما درون معماری قدرت حزب-دولت عمل میکند؛ از سوی دیگر، اصلاح شرکتهای دولتی از ۱۹۷۸ به بعد نه حذف دولت، بلکه بازآرایی رابطه دولت، بنگاه و بازار بود.
سومین خطا این است که «پذیرش رقابت جهانی» در چین را با «تسلیم به جهانیسازی» یکی میگیرد. چین به سازمان تجارت جهانی پیوست، اما در ۲۰۰۱ و پس از پانزده سال مذاکره سخت، نه با رها کردن دولت و نه با کنار گذاشتن سیاست صنعتی. پیوستن چین به WTO بخشی از یک استراتژی بود: استفاده از بازار جهانی برای انباشت سرمایه، فناوری، اشتغال و صادرات، در حالی که حاکمیت سیاسی، کنترل مالی و نقش حزب حفظ میشد. این یعنی چین جهانی شد، اما بیدولت نشد؛ وارد بازار شد، اما دولت را منحل نکرد؛ رقابت را پذیرفت، اما رقابت را درون راهبرد ملی مهندسی کرد.
چهارمین خطا، وارونهخوانی مسئله استقلال سیاسی است. چینِ فقیرِ مائو هم از نظر ژئوپلیتیک یک بازیگر مستقل بود. چین پیش از ثروتمند شدن، در ۱۹۶۴ نخستین آزمایش هستهای خود را انجام داد. یعنی توان بازدارندگی هستهای چین محصول درآمد سرانه دههزار دلاری نبود؛ محصول دولت انقلابی، بسیج امنیتی، تهدیدات جنگ سرد و تصمیم سیاسی برای بقا بود. چین در ۱۹۷۱ کرسی خود را در سازمان ملل بازیافت و عضو دائم شورای امنیت شد، باز هم پیش از جهش بزرگ درآمدی. نزدیکی آمریکا و چین نیز در بستر شکاف چین و شوروی و محاسبات جنگ سرد رخ داد، نه به این دلیل که چین ثروتمند شده بود.
از همینجا میتوان دید که جمله «چون اقتصاد اصل است، چین امروز استقلال سیاسی و هویت ملی بیشتری دارد» بیشتر شعار است تا تحلیل. استقلال سیاسی چین فقط از کارخانه و صادرات بیرون نیامد. از انقلاب، جنگ داخلی، جنگ کره، شکاف با شوروی، پروژه اتمی، کرسی شورای امنیت، تمرکز حزبی، سرکوب داخلی، ایدئولوژی ملی، سیاست آموزشی، ارتش، دیپلماسی و سپس رشد اقتصادی بیرون آمد. اقتصاد در این میان نقش عظیم داشت، اما علت یگانه نبود. در علوم اجتماعی، وقتی یک پدیده چندعلتی را به یک علت تقلیل میدهیم، تحلیل را ساده نکردهایم؛ آن را مخدوش کردهایم.
از این حیث، سخن مشاور رئیسجمهور سابق، در سطح مضمون، تفاوت چندانی با همان روایت سادهسازانهای ندارد که در مصاحبه ها و پادکستهای آقازادههای تجدیدنظرطلب ، تکرار میشود: این روایت جذاب است، چون ساده است. اما خطرناک است، چون تاریخ را تخت میکند. چین نه با «بازار آزاد» بزرگ شد، نه با «اقتصاد بسته مائویی» میتوانست ادامه دهد. چین با ترکیبی از گشایش کنترلشده، دولت قدرتمند، سیاست صنعتی، سرمایه خارجی، صادرات، انضباط حزبی، نیروی کار عظیم، سرکوب سیاسی، موقعیت ژئوپلیتیک و فرصتهای ساختاری نظام جهانی رشد کرد.
چین دقیقاً چیز دیگری را نشان میدهد: بازار وقتی برای قدرت ملی کار میکند که درون یک دولت دارای ظرفیت، راهبرد، نظم بوروکراتیک، سیاست صنعتی و فهم ژئوپلیتیک قرار گیرد. بدون دولت، بازار کشور نمیسازد؛ فقط رانت، واردات، مصرف و وابستگی تولید میکند.
نخستین خطای این تحلیل، عددی است. چین در «بیست سال» از درآمد سرانه ۲۰۰ دلار به بالای ۱۰ هزار دلار نرسید. روایت دقیقتر این است که چین از اواخر دهه ۱۹۷۰ مسیر اصلاح و گشایش را آغاز کرد؛ بانک جهانی میگوید درآمد سرانه چین از حدود ۳۰۰ دلار در ۱۹۷۸ به ۷۳۰۰ دلار در ۲۰۱۷ رسید، یعنی طی حدود چهار دهه، نه دو دهه. تازه دادههای بانک جهانی نشان میدهد درآمد سرانه جاری چین در ۲۰۲۵ حدود ۱۳۸۶۲ دلار بوده است. بنابراین همان گزاره آغازین، که ستون استدلال است، با واقعیت زمانی و آماری نمیخواند.
دومین خطا، تفسیر غلط از اصلاحات چین است. چین «تولید و خدمات را به بخش خصوصی واگذار نکرد» به آن معنایی که در ادبیات لیبرال ایرانی تبلیغ میشود. چین نه روسیه یلتسین شد، نه شیلی پینوشه، نه نسخه بانک جهانی را بیکموکاست اجرا کرد. مدل چین، سرمایهداری دولتی با بازار کنترلشده بود: اجازه به مالکیت خصوصی، جذب سرمایه خارجی، مناطق ویژه اقتصادی، رقابت صادراتی و ورود تدریجی به بازار جهانی، اما همزمان حفظ بانکها، زمین، اعتبارات، شرکتهای راهبردی، زیرساخت، حزب و سیاست صنعتی در دست دولت. حتی امروز هم بخش خصوصی چین بسیار مهم است، اما درون معماری قدرت حزب-دولت عمل میکند؛ از سوی دیگر، اصلاح شرکتهای دولتی از ۱۹۷۸ به بعد نه حذف دولت، بلکه بازآرایی رابطه دولت، بنگاه و بازار بود.
سومین خطا این است که «پذیرش رقابت جهانی» در چین را با «تسلیم به جهانیسازی» یکی میگیرد. چین به سازمان تجارت جهانی پیوست، اما در ۲۰۰۱ و پس از پانزده سال مذاکره سخت، نه با رها کردن دولت و نه با کنار گذاشتن سیاست صنعتی. پیوستن چین به WTO بخشی از یک استراتژی بود: استفاده از بازار جهانی برای انباشت سرمایه، فناوری، اشتغال و صادرات، در حالی که حاکمیت سیاسی، کنترل مالی و نقش حزب حفظ میشد. این یعنی چین جهانی شد، اما بیدولت نشد؛ وارد بازار شد، اما دولت را منحل نکرد؛ رقابت را پذیرفت، اما رقابت را درون راهبرد ملی مهندسی کرد.
چهارمین خطا، وارونهخوانی مسئله استقلال سیاسی است. چینِ فقیرِ مائو هم از نظر ژئوپلیتیک یک بازیگر مستقل بود. چین پیش از ثروتمند شدن، در ۱۹۶۴ نخستین آزمایش هستهای خود را انجام داد. یعنی توان بازدارندگی هستهای چین محصول درآمد سرانه دههزار دلاری نبود؛ محصول دولت انقلابی، بسیج امنیتی، تهدیدات جنگ سرد و تصمیم سیاسی برای بقا بود. چین در ۱۹۷۱ کرسی خود را در سازمان ملل بازیافت و عضو دائم شورای امنیت شد، باز هم پیش از جهش بزرگ درآمدی. نزدیکی آمریکا و چین نیز در بستر شکاف چین و شوروی و محاسبات جنگ سرد رخ داد، نه به این دلیل که چین ثروتمند شده بود.
از همینجا میتوان دید که جمله «چون اقتصاد اصل است، چین امروز استقلال سیاسی و هویت ملی بیشتری دارد» بیشتر شعار است تا تحلیل. استقلال سیاسی چین فقط از کارخانه و صادرات بیرون نیامد. از انقلاب، جنگ داخلی، جنگ کره، شکاف با شوروی، پروژه اتمی، کرسی شورای امنیت، تمرکز حزبی، سرکوب داخلی، ایدئولوژی ملی، سیاست آموزشی، ارتش، دیپلماسی و سپس رشد اقتصادی بیرون آمد. اقتصاد در این میان نقش عظیم داشت، اما علت یگانه نبود. در علوم اجتماعی، وقتی یک پدیده چندعلتی را به یک علت تقلیل میدهیم، تحلیل را ساده نکردهایم؛ آن را مخدوش کردهایم.
از این حیث، سخن مشاور رئیسجمهور سابق، در سطح مضمون، تفاوت چندانی با همان روایت سادهسازانهای ندارد که در مصاحبه ها و پادکستهای آقازادههای تجدیدنظرطلب ، تکرار میشود: این روایت جذاب است، چون ساده است. اما خطرناک است، چون تاریخ را تخت میکند. چین نه با «بازار آزاد» بزرگ شد، نه با «اقتصاد بسته مائویی» میتوانست ادامه دهد. چین با ترکیبی از گشایش کنترلشده، دولت قدرتمند، سیاست صنعتی، سرمایه خارجی، صادرات، انضباط حزبی، نیروی کار عظیم، سرکوب سیاسی، موقعیت ژئوپلیتیک و فرصتهای ساختاری نظام جهانی رشد کرد.
چین دقیقاً چیز دیگری را نشان میدهد: بازار وقتی برای قدرت ملی کار میکند که درون یک دولت دارای ظرفیت، راهبرد، نظم بوروکراتیک، سیاست صنعتی و فهم ژئوپلیتیک قرار گیرد. بدون دولت، بازار کشور نمیسازد؛ فقط رانت، واردات، مصرف و وابستگی تولید میکند.
🔥2👍1
Forwarded from حسین قتیب
امروز تاریخ، با چهرههایی تازه اما با همان منطق کهنه، در برابر ما ایستاده است. نتانیاهو و ترامپ میکوشند ایران را میان دو راه محصور کنند: جنگ، یا تسلیمی که نام دیگرش ذلت است. یکی از آسمان، زبان بمب و ویرانی را سخن میگوید و دیگری از پشت میز قدرت، تهدید را به جای مذاکره مینشاند. توافقها یکجانبه «پایانیافته» اعلام میشوند، تهدید حملات شدیدتر تکرار میشود و سایه گسترش جنگ بار دیگر بر منطقه میافتد.
امروز نیز همان منطق دیرینه در برابر ما ایستاده است؛ منطقی که برای ملتها تنها دو راه باقی میگذارد: یا تسلیم شوید و از استقلال، امنیت و حق تصمیمگیری خود دست بکشید، یا جنگ، ویرانی و مرگ را تحمل کنید. ترامپ و نتانیاهو میکوشند ایران را درست در میان همین دوگانه قرار دهند؛ دوگانهای که در ظاهر انتخاب است، اما در حقیقت چیزی جز اجبار نیست. یکی با زبان تهدید، تحریم و «تسلیم بیقیدوشرط» سخن میگوید و دیگری با موشک، بمباران و گسترش جنگ. هر دو میخواهند ملت ایران بپذیرد که صلح تنها زمانی ممکن است که اراده خود را کنار بگذارد و به آنچه آنان تعیین میکنند تن دهد.
در چنین لحظهای، سخن امام حسین علیهالسلام بار دیگر معنایی زنده و معاصر پیدا میکند. آن حضرت در روز عاشورا فرمود:
«آگاه باشید که این فرومایه، فرزند فرومایه، مرا میان دو چیز قرار داده است: میان شمشیر و خواری؛ و چه دور است از ما خواری. خداوند، پیامبر او، مؤمنان، دامانهای پاکی که ما را پروردهاند، غیرتهای سرافراز و جانهای آزاده نمیپذیرند که اطاعت از فرومایگان را بر مرگ بزرگوارانه ترجیح دهیم.»
امروز نیز مسئله فقط انتخاب میان جنگ و صلح نیست. مسئله آن است که چه چیزی را صلح مینامیم. صلحی که با تهدید مرگ تحمیل شود، صلح نیست. توافقی که یک طرف همه خواستههای خود را فرمان دهد و طرف دیگر فقط حق امضا داشته باشد، مذاکره نیست. امنیتی که تنها برای اسرائیل تعریف شود و ناامنی، تحریم، تهدید و مرگ را سهم دیگر ملتهای منطقه بداند، امنیت نیست. اینها صورتهای تازه همان اطاعت از فرومایگاناند؛ اطاعتی که میخواهد با واژههای دیپلماتیک آراسته شود، اما در بنیاد خود چیزی جز تحقیر یک ملت نیست.
ما جنگ نمیخواهیم. هیچ ملتی که خانه، فرزند، خاطره و آینده دارد، جنگ را آرزو نمیکند. جنگ پیش از آنکه دولتها را زخمی کند، زندگی مردم را ویران میسازد. کودکان را میترساند، خانوادهها را آواره میکند، شهرها را خاموش میسازد و سالها رنج بر جای میگذارد. اما نخواستن جنگ با پذیرفتن ذلت یکی نیست. میتوان از صلح دفاع کرد و همزمان تسلیم را نپذیرفت. میتوان خواهان مذاکره بود، بیآنکه مذاکره را به صحنه فرمانبرداری تبدیل کرد. میتوان زندگی را دوست داشت، اما نپذیرفت که برای ادامه آن، اختیار، حیثیت و استقلال یک ملت از او گرفته شود.
ایران باید صدای صلح باشد، اما نه صلح گورستانها؛ صدای مذاکره باشد، اما نه مذاکرهای که یک طرف در آن اسلحه بر شقیقه طرف دیگر گذاشته باشد؛ صدای عقلانیت باشد، اما نه عقلانیتی که معنایش تسلیم دارایی، امنیت، استقلال و حیثیت ملی باشد.
این همان معنای عمیق «هیهات منّا الذلّة» است. این سخن دعوت به مرگ یا ستایش جنگ نیست؛ دفاع از زندگیِ شرافتمندانه است. امام حسین جنگ را آغاز نکرد، اما حاضر نشد برای حفظ جان خود به قدرتی مشروعیت ببخشد که آن را ظالمانه و فاسد میدانست. او میخواست زنده بماند، اما نه به هر قیمت. نمیپذیرفت که بقا به معنای چشمپوشی از حقیقت و تبدیلشدن به مُهر تأیید ستم باشد. از همین رو، سخن او در طول تاریخ تنها یک شعار مذهبی باقی نمانده است، بلکه به زبان همه کسانی تبدیل شده که میخواهند آزاد زندگی کنند و آزاد بمیرند.
این معنا با جان فرهنگ ایرانی نیز بیگانه نیست. در شاهنامه، رستم وقتی میشنود که باید دستبسته و خوار به دربار برده شود، میگوید:
«که گوید برو دست رستم ببند
نبندد مرا دست چرخ بلند»
رستم نیز جنگ را برای جنگ نمیخواهد، اما تحقیر را نمیپذیرد. برای او مسئله فقط بستهشدن دستها نیست؛ مسئله شکستن شأن انسان است. میان این سخن و فریاد عاشورا رشتهای روشن از آزادگی وجود دارد. یکی میگوید حتی چرخ بلند نمیتواند دست مرا به خواری ببندد و دیگری میگوید ذلت از ما دور است. در هر دو، انسان ممکن است در ظاهر شکست بخورد، اما اجازه نمیدهد روح او به اسارت درآید.
امروز ترامپ و نتانیاهو نیز میخواهند همین دستها را ببندند. میخواهند ایران بپذیرد که امنیتش، توان دفاعیاش، سیاست خارجیاش و حتی حق تصمیمگیری درباره آیندهاش باید با رضایت آنان تعریف شود. میخواهند مقاومت در برابر این خواستهها را جنگطلبی بنامند و تسلیم در برابر آن را عقلانیت و صلح معرفی کنند. اما کسی که میگوید خواستههای مرا بپذیر، وگرنه کشورت را هدف قرار میدهم، پیشنهاد صلح نمیدهد؛ او فرمان اطاعت صادر میکند.
امروز نیز همان منطق دیرینه در برابر ما ایستاده است؛ منطقی که برای ملتها تنها دو راه باقی میگذارد: یا تسلیم شوید و از استقلال، امنیت و حق تصمیمگیری خود دست بکشید، یا جنگ، ویرانی و مرگ را تحمل کنید. ترامپ و نتانیاهو میکوشند ایران را درست در میان همین دوگانه قرار دهند؛ دوگانهای که در ظاهر انتخاب است، اما در حقیقت چیزی جز اجبار نیست. یکی با زبان تهدید، تحریم و «تسلیم بیقیدوشرط» سخن میگوید و دیگری با موشک، بمباران و گسترش جنگ. هر دو میخواهند ملت ایران بپذیرد که صلح تنها زمانی ممکن است که اراده خود را کنار بگذارد و به آنچه آنان تعیین میکنند تن دهد.
در چنین لحظهای، سخن امام حسین علیهالسلام بار دیگر معنایی زنده و معاصر پیدا میکند. آن حضرت در روز عاشورا فرمود:
«آگاه باشید که این فرومایه، فرزند فرومایه، مرا میان دو چیز قرار داده است: میان شمشیر و خواری؛ و چه دور است از ما خواری. خداوند، پیامبر او، مؤمنان، دامانهای پاکی که ما را پروردهاند، غیرتهای سرافراز و جانهای آزاده نمیپذیرند که اطاعت از فرومایگان را بر مرگ بزرگوارانه ترجیح دهیم.»
امروز نیز مسئله فقط انتخاب میان جنگ و صلح نیست. مسئله آن است که چه چیزی را صلح مینامیم. صلحی که با تهدید مرگ تحمیل شود، صلح نیست. توافقی که یک طرف همه خواستههای خود را فرمان دهد و طرف دیگر فقط حق امضا داشته باشد، مذاکره نیست. امنیتی که تنها برای اسرائیل تعریف شود و ناامنی، تحریم، تهدید و مرگ را سهم دیگر ملتهای منطقه بداند، امنیت نیست. اینها صورتهای تازه همان اطاعت از فرومایگاناند؛ اطاعتی که میخواهد با واژههای دیپلماتیک آراسته شود، اما در بنیاد خود چیزی جز تحقیر یک ملت نیست.
ما جنگ نمیخواهیم. هیچ ملتی که خانه، فرزند، خاطره و آینده دارد، جنگ را آرزو نمیکند. جنگ پیش از آنکه دولتها را زخمی کند، زندگی مردم را ویران میسازد. کودکان را میترساند، خانوادهها را آواره میکند، شهرها را خاموش میسازد و سالها رنج بر جای میگذارد. اما نخواستن جنگ با پذیرفتن ذلت یکی نیست. میتوان از صلح دفاع کرد و همزمان تسلیم را نپذیرفت. میتوان خواهان مذاکره بود، بیآنکه مذاکره را به صحنه فرمانبرداری تبدیل کرد. میتوان زندگی را دوست داشت، اما نپذیرفت که برای ادامه آن، اختیار، حیثیت و استقلال یک ملت از او گرفته شود.
ایران باید صدای صلح باشد، اما نه صلح گورستانها؛ صدای مذاکره باشد، اما نه مذاکرهای که یک طرف در آن اسلحه بر شقیقه طرف دیگر گذاشته باشد؛ صدای عقلانیت باشد، اما نه عقلانیتی که معنایش تسلیم دارایی، امنیت، استقلال و حیثیت ملی باشد.
این همان معنای عمیق «هیهات منّا الذلّة» است. این سخن دعوت به مرگ یا ستایش جنگ نیست؛ دفاع از زندگیِ شرافتمندانه است. امام حسین جنگ را آغاز نکرد، اما حاضر نشد برای حفظ جان خود به قدرتی مشروعیت ببخشد که آن را ظالمانه و فاسد میدانست. او میخواست زنده بماند، اما نه به هر قیمت. نمیپذیرفت که بقا به معنای چشمپوشی از حقیقت و تبدیلشدن به مُهر تأیید ستم باشد. از همین رو، سخن او در طول تاریخ تنها یک شعار مذهبی باقی نمانده است، بلکه به زبان همه کسانی تبدیل شده که میخواهند آزاد زندگی کنند و آزاد بمیرند.
این معنا با جان فرهنگ ایرانی نیز بیگانه نیست. در شاهنامه، رستم وقتی میشنود که باید دستبسته و خوار به دربار برده شود، میگوید:
«که گوید برو دست رستم ببند
نبندد مرا دست چرخ بلند»
رستم نیز جنگ را برای جنگ نمیخواهد، اما تحقیر را نمیپذیرد. برای او مسئله فقط بستهشدن دستها نیست؛ مسئله شکستن شأن انسان است. میان این سخن و فریاد عاشورا رشتهای روشن از آزادگی وجود دارد. یکی میگوید حتی چرخ بلند نمیتواند دست مرا به خواری ببندد و دیگری میگوید ذلت از ما دور است. در هر دو، انسان ممکن است در ظاهر شکست بخورد، اما اجازه نمیدهد روح او به اسارت درآید.
امروز ترامپ و نتانیاهو نیز میخواهند همین دستها را ببندند. میخواهند ایران بپذیرد که امنیتش، توان دفاعیاش، سیاست خارجیاش و حتی حق تصمیمگیری درباره آیندهاش باید با رضایت آنان تعریف شود. میخواهند مقاومت در برابر این خواستهها را جنگطلبی بنامند و تسلیم در برابر آن را عقلانیت و صلح معرفی کنند. اما کسی که میگوید خواستههای مرا بپذیر، وگرنه کشورت را هدف قرار میدهم، پیشنهاد صلح نمیدهد؛ او فرمان اطاعت صادر میکند.
❤1👍1
Forwarded from حسین قتیب
صلح حقیقی از عدالت میگذرد، نه از تحقیر. مذاکره حقیقی میان دو طرف صاحب اراده شکل میگیرد، نه میان فرماندهنده و فرمانبر. امنیت حقیقی زمانی به وجود میآید که امنیت همه ملتهای منطقه به رسمیت شناخته شود، نه آنکه یک دولت حق داشته باشد هر جا و هر زمان که خواست حمله کند و دیگران تنها موظف باشند تهدیدهای او را بپذیرند.
ما میتوانیم هم جنگ را محکوم کنیم و هم تسلیم را. میتوانیم هم از دیپلماسی دفاع کنیم و هم از استقلال. میتوانیم هم خواهان زندگی باشیم و هم نپذیریم که زندگی به بهای از دسترفتن عزت ملی ادامه یابد. ما نه در جستوجوی مرگیم و نه شیفته ویرانی؛ اما نمیتوانیم تحقیر را صلح بنامیم و فرمانبرداری را عقلانیت جلوه دهیم.
ترامپ و نتانیاهو، در این معنا، همان «دعیّ بن دعیّ» زمانهاند؛ نه سخن از نسب آنان است، بلکه سخن از منش سیاسی آنان است. منشی که ملتها را میان شمشیر و ذلت قرار میدهد و سپس انتظار دارد قربانی، تسلیم خود را انتخابی آزادانه بداند. پاسخ به این منطق همان پاسخی است که قرنها پیش در کربلا داده شد و هنوز در حافظه ایرانی و شیعی زنده است:
ما جنگ را نمیطلبیم، اما ذلت را نیز نمیپذیریم.
ما صلح میخواهیم، اما نه صلحی که نام دیگر تسلیم باشد.
ما زندگی میخواهیم، اما زندگی با عزت، استقلال و اختیار.
و تا زمانی که ما را میان شمشیر و خواری قرار دهند، پاسخ همان است:
هیهات منّا الذلّة.
ما میتوانیم هم جنگ را محکوم کنیم و هم تسلیم را. میتوانیم هم از دیپلماسی دفاع کنیم و هم از استقلال. میتوانیم هم خواهان زندگی باشیم و هم نپذیریم که زندگی به بهای از دسترفتن عزت ملی ادامه یابد. ما نه در جستوجوی مرگیم و نه شیفته ویرانی؛ اما نمیتوانیم تحقیر را صلح بنامیم و فرمانبرداری را عقلانیت جلوه دهیم.
ترامپ و نتانیاهو، در این معنا، همان «دعیّ بن دعیّ» زمانهاند؛ نه سخن از نسب آنان است، بلکه سخن از منش سیاسی آنان است. منشی که ملتها را میان شمشیر و ذلت قرار میدهد و سپس انتظار دارد قربانی، تسلیم خود را انتخابی آزادانه بداند. پاسخ به این منطق همان پاسخی است که قرنها پیش در کربلا داده شد و هنوز در حافظه ایرانی و شیعی زنده است:
ما جنگ را نمیطلبیم، اما ذلت را نیز نمیپذیریم.
ما صلح میخواهیم، اما نه صلحی که نام دیگر تسلیم باشد.
ما زندگی میخواهیم، اما زندگی با عزت، استقلال و اختیار.
و تا زمانی که ما را میان شمشیر و خواری قرار دهند، پاسخ همان است:
هیهات منّا الذلّة.
❤1👍1
Forwarded from حسین قتیب
بخش مهمی از جریان سیاسی مدافع «مقاومت» و افزایش توان بازدارندگی در ایران، متأسفانه این مفاهیم را نه در چارچوب عقلانیت راهبردی، منافع ملی و الزامات توسعه، بلکه با نگاهی ایدئولوژیک، هویتی و گاه آخرالزمانی صورتبندی میکند. در این رویکرد، امنیت به هدفی مستقل از رفاه، توسعه اقتصادی و رضایت اجتماعی تبدیل میشود؛ گویی میتوان کشوری ضعیف از نظر اقتصادی، فرسوده از نظر اجتماعی و منزوی در نظام بینالملل داشت، اما همچنان از بازدارندگی پایدار سخن گفت.
مخالفت این طیف با قراردادها، مذاکرات و تفاهمهای بینالمللی نیز همواره حاصل ارزیابی فنی هزینهها و منافع نیست، بلکه در بسیاری از موارد تابع رقابتهای جناحی و ملاحظات سیاست داخلی است. همان توافقی که از سوی رقیب سیاسی «تسلیم» خوانده میشود، ممکن است در شرایطی دیگر و به دست نیروهای همسو، بهعنوان «پیروزی راهبردی» معرفی شود. این استاندارد دوگانه، اعتبار بحث امنیت ملی را بهشدت آسیب زده است.
افزون بر این، سابقه دوگانهسازی میان «خودی» و «غیرخودی»، محدودسازی تنوع اجتماعی و تلاش برای تحمیل یک سبک زندگی خاص، سبب شده است که بخش قابلتوجهی از جامعه، مفهوم مقاومت را نه با استقلال و امنیت ملی، بلکه با سرکوب داخلی، انزوای خارجی و بیاعتنایی به توسعه پیوند دهد. نتیجه این وضعیت آن است که حتی بحث ضروری و عقلانی درباره بازدارندگی نیز در افکار عمومی با تندروی، جمود فکری و ماجراجویی ایدئولوژیک یکسان پنداشته میشود.
حال آنکه بازدارندگی، در معنای علمی و راهبردی آن، نه دشمن دیپلماسی است و نه جایگزین توسعه. بازدارندگی پایدار تنها زمانی شکل میگیرد که قدرت نظامی با مشروعیت سیاسی، انسجام اجتماعی، اقتصاد توانمند، فناوری پیشرفته و روابط خارجی سنجیده همراه باشد. کشوری که مردمش از آینده ناامیدند و اقتصادش توان بازتولید قدرت ندارد، حتی با برخورداری از ابزارهای نظامی نیز نمیتواند امنیتی پایدار ایجاد کند.
ازاینرو، ضروری است مفهوم بازدارندگی از انحصار گفتمانهای ایدئولوژیک خارج شود و بار دیگر در چهارچوب منافع ملی، توسعه و عقلانیت راهبردی تعریف گردد. دفاع از ایران نباید به معنای فداکردن ایران در راه آرمانهای انتزاعی باشد. سیاست امنیتی مسئولانه، پیش از هر چیز باید حافظ جان، رفاه، کرامت و آینده مردم ایران باشد.
مخالفت این طیف با قراردادها، مذاکرات و تفاهمهای بینالمللی نیز همواره حاصل ارزیابی فنی هزینهها و منافع نیست، بلکه در بسیاری از موارد تابع رقابتهای جناحی و ملاحظات سیاست داخلی است. همان توافقی که از سوی رقیب سیاسی «تسلیم» خوانده میشود، ممکن است در شرایطی دیگر و به دست نیروهای همسو، بهعنوان «پیروزی راهبردی» معرفی شود. این استاندارد دوگانه، اعتبار بحث امنیت ملی را بهشدت آسیب زده است.
افزون بر این، سابقه دوگانهسازی میان «خودی» و «غیرخودی»، محدودسازی تنوع اجتماعی و تلاش برای تحمیل یک سبک زندگی خاص، سبب شده است که بخش قابلتوجهی از جامعه، مفهوم مقاومت را نه با استقلال و امنیت ملی، بلکه با سرکوب داخلی، انزوای خارجی و بیاعتنایی به توسعه پیوند دهد. نتیجه این وضعیت آن است که حتی بحث ضروری و عقلانی درباره بازدارندگی نیز در افکار عمومی با تندروی، جمود فکری و ماجراجویی ایدئولوژیک یکسان پنداشته میشود.
حال آنکه بازدارندگی، در معنای علمی و راهبردی آن، نه دشمن دیپلماسی است و نه جایگزین توسعه. بازدارندگی پایدار تنها زمانی شکل میگیرد که قدرت نظامی با مشروعیت سیاسی، انسجام اجتماعی، اقتصاد توانمند، فناوری پیشرفته و روابط خارجی سنجیده همراه باشد. کشوری که مردمش از آینده ناامیدند و اقتصادش توان بازتولید قدرت ندارد، حتی با برخورداری از ابزارهای نظامی نیز نمیتواند امنیتی پایدار ایجاد کند.
ازاینرو، ضروری است مفهوم بازدارندگی از انحصار گفتمانهای ایدئولوژیک خارج شود و بار دیگر در چهارچوب منافع ملی، توسعه و عقلانیت راهبردی تعریف گردد. دفاع از ایران نباید به معنای فداکردن ایران در راه آرمانهای انتزاعی باشد. سیاست امنیتی مسئولانه، پیش از هر چیز باید حافظ جان، رفاه، کرامت و آینده مردم ایران باشد.
👍3👎2❤1
مرور این دو مقاله که بیش از ۷ سال از نگارش آنها گذشته است، خالی از لطف نیست. این کانال از پیشتازان نظریهپردازانی بود که با نگاهی نو به درگیری آمریکا با ایران، آن را در چارچوبی جهانی و در ذیل نبرد آمریکا با چین میدیدند.
Forwarded from اقتصاد سیاسی و ژئوپلیتیک
آمریکا، خاورمیانه و ایران - بخش اول - آمریکا در خاورمیانه به دنبال چیست؟
🔹دستیابی به فن آوریهای نوین در استخراج نفت شیل آسیب پذیری اقتصاد آمریکا را در برابر نوسانات تولید و بهای نفت به طرز قابل ملاحظه ای کاهش داد.
🔹این تحول منجر به بی نیازی آمریکا از نفت خاورمیانه شده است و بحثهای زیادی را در محافل علمی و سیاسی برانگیخته است. برخی بر این باورند که آمریکا دیگر نیازی به حضور در خاورمیانه ندارد. اما بعضی دیگر بر آنند که سیاست آمریکا در این منطقه علاوه بر نفت، از «عوامل دیگر»ی نیز تاثیر می پذیرد و بر این اساس تداوم حضور آمریکا در منطقه را لازم می دانند.
🔹در تعیین این «عوامل دیگر» غالبا به حمایت از هم پیمانان منطقه ای آمریکا، و به ویژه اسرائیل، اشاره شده است. اما پذیرش این استدلال به منزله پذیرش تعهد اخلاقی آمریکا در برابر متحدان منطقه ای آن است. آمریکا هرگز خود را متعهد به چنین الزاماتی نمی داند و مطلقا به خاطر متحدانش در منطقه حضور نخواهد داشت، بلکه برای منافعی غیر از نفت به حضور در منطقه نیاز دارد و متحدان منطقه ای را در این راستا می خواهد.
🔹می توان ادعا کرد که یکی از اهداف اصلی از حضور آمریکا در منطقه، کسب آمادگی برای مقابله طولانی مدت با چین و حتی شاید آغاز جنگ سردی طولانی با این قدرت نوظهور است و ایران در میانه این میدان بزرگ قرار گرفته است.
لینک فایل متنی ← http://ipecon.blogfa.com/post/13
لینک فایل ویدیویی ← https://t.me/Ipecon/117
@ipecon
🔹دستیابی به فن آوریهای نوین در استخراج نفت شیل آسیب پذیری اقتصاد آمریکا را در برابر نوسانات تولید و بهای نفت به طرز قابل ملاحظه ای کاهش داد.
🔹این تحول منجر به بی نیازی آمریکا از نفت خاورمیانه شده است و بحثهای زیادی را در محافل علمی و سیاسی برانگیخته است. برخی بر این باورند که آمریکا دیگر نیازی به حضور در خاورمیانه ندارد. اما بعضی دیگر بر آنند که سیاست آمریکا در این منطقه علاوه بر نفت، از «عوامل دیگر»ی نیز تاثیر می پذیرد و بر این اساس تداوم حضور آمریکا در منطقه را لازم می دانند.
🔹در تعیین این «عوامل دیگر» غالبا به حمایت از هم پیمانان منطقه ای آمریکا، و به ویژه اسرائیل، اشاره شده است. اما پذیرش این استدلال به منزله پذیرش تعهد اخلاقی آمریکا در برابر متحدان منطقه ای آن است. آمریکا هرگز خود را متعهد به چنین الزاماتی نمی داند و مطلقا به خاطر متحدانش در منطقه حضور نخواهد داشت، بلکه برای منافعی غیر از نفت به حضور در منطقه نیاز دارد و متحدان منطقه ای را در این راستا می خواهد.
🔹می توان ادعا کرد که یکی از اهداف اصلی از حضور آمریکا در منطقه، کسب آمادگی برای مقابله طولانی مدت با چین و حتی شاید آغاز جنگ سردی طولانی با این قدرت نوظهور است و ایران در میانه این میدان بزرگ قرار گرفته است.
لینک فایل متنی ← http://ipecon.blogfa.com/post/13
لینک فایل ویدیویی ← https://t.me/Ipecon/117
@ipecon
اقتصاد سیاسی بین الملل
آمریکا، خاورمیانه و ایران - بخش اول - آمریکا در خاورمیانه به دنبال چیست
برای مطالعه مقالات مشابه، به سلسله مقالات «خاورمیانه، آوردگاه قدرتهای بزرگ» در همین وبسایت مراجعه کنید.
👍1
Forwarded from اقتصاد سیاسی و ژئوپلیتیک
آمریکا، خاورمیانه و ایران
بخش دوم - جنگ گرم یا جنگ سرد؟
🔹بنا به دلایل زیر احتمال وقوع جنگ مستقیم میان آمریکا و ایران بسیار کم است:
۱- تنش در تنگه هرمز بهای نفت را به شدت بالابرده و ساختار اقتصاد جهان را به هم خواهد ریخت.
۲- تجربه زیانبار جنگ عراق، آمریکا را از آغاز یک جنگ تازه بیمناک ساخته است.
۳- هراس از عملیات نیروهای شبه نظامی نزدیک به ایران، مشابه آنچه در سال ۲۰۰۶ اتفاق افتاد، عامل مهم بازدارنده در حمله آمریکا و متحدان منطقه ای اش به ایران است.
۴- حمله نظامی به ایران تهدید امنیتی و استراتژیکی روسیه و چین است. گرچه در نگاه نخست به نظر می رسد این کشورها منافع زیادی از درگیری میان آمریکا و ایران به دست خواهند آورد، اما در بلند مدت این جنگ آسیب شدیدی به موقعیت این کشورها خواهد زد. بنابراین، آنها در برابر چنین جنگی بی تفاوت نخواهند ماند. در چنین شرایطی، خطر گسترش جنگ به خارج از منطقه خاورمیانه و تبدیل آن به یک جنگ جهانی وجود دارد و این خطر یک عامل بازدارنده در آغاز جنگ از سوی آمریکاست.
🔹آمریکا از حمله یک کشور ثالث به ایران استقبال خواهد کرد اما هیچ یک از کشورهای منطقه آمادگی چنین بازی خطرناکی را ندارد.
🔹اگر جنگ مستقیم و نیابتی در حال حاضر امکان پذیر نیست، پس هدف از حضور پر سر و صدا در منطقه چیست؟ آیا صرفا یک بلوف سیاسی - نظامی که اتفاقا کارگر نیفتاد؟ یا اهداف دیگری در پشت این ماجراها قابل تصور است؟
لینک مطالعه کل مطلب ← http://ipecon.blogfa.com/post/15
لینک فایل ویدیویی ← https://t.me/Ipecon/119
@ipecon
http://t.me/ipecon
بخش دوم - جنگ گرم یا جنگ سرد؟
🔹بنا به دلایل زیر احتمال وقوع جنگ مستقیم میان آمریکا و ایران بسیار کم است:
۱- تنش در تنگه هرمز بهای نفت را به شدت بالابرده و ساختار اقتصاد جهان را به هم خواهد ریخت.
۲- تجربه زیانبار جنگ عراق، آمریکا را از آغاز یک جنگ تازه بیمناک ساخته است.
۳- هراس از عملیات نیروهای شبه نظامی نزدیک به ایران، مشابه آنچه در سال ۲۰۰۶ اتفاق افتاد، عامل مهم بازدارنده در حمله آمریکا و متحدان منطقه ای اش به ایران است.
۴- حمله نظامی به ایران تهدید امنیتی و استراتژیکی روسیه و چین است. گرچه در نگاه نخست به نظر می رسد این کشورها منافع زیادی از درگیری میان آمریکا و ایران به دست خواهند آورد، اما در بلند مدت این جنگ آسیب شدیدی به موقعیت این کشورها خواهد زد. بنابراین، آنها در برابر چنین جنگی بی تفاوت نخواهند ماند. در چنین شرایطی، خطر گسترش جنگ به خارج از منطقه خاورمیانه و تبدیل آن به یک جنگ جهانی وجود دارد و این خطر یک عامل بازدارنده در آغاز جنگ از سوی آمریکاست.
🔹آمریکا از حمله یک کشور ثالث به ایران استقبال خواهد کرد اما هیچ یک از کشورهای منطقه آمادگی چنین بازی خطرناکی را ندارد.
🔹اگر جنگ مستقیم و نیابتی در حال حاضر امکان پذیر نیست، پس هدف از حضور پر سر و صدا در منطقه چیست؟ آیا صرفا یک بلوف سیاسی - نظامی که اتفاقا کارگر نیفتاد؟ یا اهداف دیگری در پشت این ماجراها قابل تصور است؟
لینک مطالعه کل مطلب ← http://ipecon.blogfa.com/post/15
لینک فایل ویدیویی ← https://t.me/Ipecon/119
@ipecon
http://t.me/ipecon
اقتصاد سیاسی بین الملل
آمریکا، خاورمیانه و ایران - بخش دوم - جنگ گرم یا جنگ سرد؟
برای مطالعه مقالات مشابه، به سلسله مقالات «خاورمیانه، آوردگاه قدرتهای بزرگ» در همین وبسایت مراجعه کنید. از منظر آمریکا فشار بر ایران علاوه بر رفع مزاحمت
❤1👍1
اقتصاد سیاسی و ژئوپلیتیک pinned «مرور این دو مقاله که بیش از ۷ سال از نگارش آنها گذشته است، خالی از لطف نیست. این کانال از پیشتازان نظریهپردازانی بود که با نگاهی نو به درگیری آمریکا با ایران، آن را در چارچوبی جهانی و در ذیل نبرد آمریکا با چین میدیدند.»
وقتی قدرت، خود به ریسک بدل میشود
آیا بازار بوی افول را شنیده است؟ ۱/۲
1⃣ رشد شتابان بهای نفت در دو روز گذشته تا آستانه ۱۱۰ دلار، همزمان با نزدیکشدن بازده اوراق دهساله خزانهداری آمریکا به ۵ درصد، نمود عینی نگرانیهایی است که ماههاست در بازارهای مالی جهان انباشته میشود.
بازگشت تقاضای چین و اختلال در عرضه، بخشی از جهش بهای نفت را توضیح میدهد و نفت گران نیز، از مسیر افزایش انتظارات تورمی، مستقیماً بر بازده اوراق فشار میآورد. اما پرسش اصلی همچنان باقی است: چرا بازاری که ماهها با خطر جنگ، تورم و بدهی سنگین آمریکا کنار آمده بود، در چند روز گذشته چنین شتابان واکنش نشان داده است؟ آنچه شاید تغییر کرده، نه ماهیت این مخاطرات، بلکه ارزیابی بازار از توان آمریکا برای مهار آنها و برگرداندن ورق باشد.
دلار تنها پولِ بزرگترین اقتصاد جهان نیست؛ پولِ نظمی است که نزدیک به هشتاد سال بر برتری سیاسی و نظامی آمریکا تکیه داشته است. اعتبار داراییهای دلاری نیز، در کنار بنیانهای اقتصادی، از این اطمینان نیرو گرفته که واشنگتن در لحظات بحرانی توان بازگرداندن موازنه را دارد. اکنون مجموعهای از ناکامیهای نظامی، از ایران تا یمن و اوکراین، در این اطمینان رخنه انداخته است.
2⃣ شکست رگبار پاتریوتها در جلوگیری از اصابت موشکهای ایرانی از همین منظر اهمیت دارد. مسئله چند صد میلیون یا حتی چند ده میلیارد دلار هزینه بیشتر نیست؛ چنین ارقامی برای اقتصاد آمریکا تعیینکننده نیستند. مسئله دیگر بهای قدرت نیست، کارایی قدرت است. وقتی دهها رهگیر شلیک میشوند و با این همه هواپیماهای F-15 و A-10 و تجهیزات دیگر آسیب میبینند، سرمایهگذار ناگزیر احتمال دیگری را نیز در محاسبات خود وارد میکند: شاید آمریکا، حتی با صرف منابع بیشتر، دیگر نتواند به آسانی نتیجه دلخواه خود را بر میدان تحمیل کند.
افشای دیرهنگام خسارات بر دامنه این تردید میافزاید. اعتراف هانگ کائو به شدت آسیب پایگاه آمریکا در بحرین و اثر آن بر عملیات ناو آبراهام لینکلن، اکنون با انتشار تصاویر خسارت تأسیسات حیفا پس از ماهها محدودیت انتشار همراه شده است. اهمیت این اخبار تنها در میزان خسارت نیست؛ در زمانی است که اجازه یافتهاند وارد تصویر عمومی جنگ شوند. هنگامی که آمریکا و اسرائیل خود بخشی از خساراتی را آشکار میکنند که ماهها از چشم افکار عمومی دور مانده بود، دامنه عدمقطعیت نیز بزرگتر میشود: آنچه اکنون میدانیم چه نسبتی با آنچه هنوز نمیدانیم دارد؟
3⃣ تحولات یمن وجه دیگری از همین بحران اعتبار است. پیشروی سریع انصارالله و فروریختن مواضع نیروهای همسو با عربستان، شکست متحدی است که دههها زیر چتر امنیتی آمریکا قرار داشته؛ آن هم در جوار بابالمندب، یکی از شاهراههای حیاتی تجارت و انرژی جهان. بدینترتیب فشار بر هرمز در شرق شبهجزیره عربستان با افزایش ناامنی در بابالمندب در غرب آن همراه شده است. تداوم وضعیت نامطلوب برای غرب در اوکراین، این تصویر را کاملتر میکند: آمریکا اکنون نه در یک جبهه، که در چند جبهه با مسئله اعتبار قدرت خویش روبهروست.
4⃣ در این نقطه، بازگشت به طرح استیون میران ــ که پیشتر در همین کانال نقد کردیم ــ معنای تازهای پیدا میکند. میران بهدرستی دریافته بود که قدرت مالی آمریکا را نمیتوان از قدرت نظامی آن جدا کرد. متحدان از چتر امنیتی آمریکا برخوردار میشوند و در مقابل باید سهم بیشتری از هزینه حفظ این نظم را بر عهده گیرند. ایده تبدیل بخشی از داراییهای دلاری آنان به اوراق پنجاه یا حتی صدساله، در نهایت بر همین مبادله استوار بود: امنیت آمریکایی در برابر تأمین مالی بلندمدت آمریکا.
اما پیش از آنکه این معامله شکل بگیرد، اعتبار کالایی که آمریکا میخواست بفروشد محل تردید قرار گرفته است. عربستان نتوانسته موقعیت نیروهای همسو با خود را در یمن حفظ کند؛ پایگاه آمریکا در بحرین خود از حمله مصون نمانده؛ زیرساخت حیاتی اسرائیل آسیب دیده؛ و جنگ با ایران، به جای نمایش یک پیروزی سریع، محدودیتهای قدرت نظامی آمریکا را آشکار کرده است. مسئله دیگر این نیست که متحدان چه بهایی حاضرند برای امنیت آمریکایی بپردازند؛ نخست باید معلوم شود این امنیت هنوز همان ارزشی را دارد که واشنگتن برای آن مطالبه میکند.
5⃣ رفتار خود خزانهداری آمریکا بر طنز ماجرا میافزاید. طرح میران در پی آن بود که جهان را به تأمین مالی آمریکا در افقهای پنجاه و صدساله بکشاند؛ حال آنکه خزانهداری بیشتر به سررسیدهای کوتاهتر تکیه میکند و همزمان با بازخرید اوراق بلندمدت میکوشد فشار بر آنها را مهار کند. نرخ بالای کوتاهمدت را هنوز میتوان به جنگ، نفت و تورم نسبت داد؛ اما افزایش پایدار بازده بلندمدت معنای ناخوشایندتری دارد: بازار برای آینده آمریکا نیز ریسک بیشتری در نظر میگیرد.
@IPECONGP
آیا بازار بوی افول را شنیده است؟ ۱/۲
1⃣ رشد شتابان بهای نفت در دو روز گذشته تا آستانه ۱۱۰ دلار، همزمان با نزدیکشدن بازده اوراق دهساله خزانهداری آمریکا به ۵ درصد، نمود عینی نگرانیهایی است که ماههاست در بازارهای مالی جهان انباشته میشود.
بازگشت تقاضای چین و اختلال در عرضه، بخشی از جهش بهای نفت را توضیح میدهد و نفت گران نیز، از مسیر افزایش انتظارات تورمی، مستقیماً بر بازده اوراق فشار میآورد. اما پرسش اصلی همچنان باقی است: چرا بازاری که ماهها با خطر جنگ، تورم و بدهی سنگین آمریکا کنار آمده بود، در چند روز گذشته چنین شتابان واکنش نشان داده است؟ آنچه شاید تغییر کرده، نه ماهیت این مخاطرات، بلکه ارزیابی بازار از توان آمریکا برای مهار آنها و برگرداندن ورق باشد.
دلار تنها پولِ بزرگترین اقتصاد جهان نیست؛ پولِ نظمی است که نزدیک به هشتاد سال بر برتری سیاسی و نظامی آمریکا تکیه داشته است. اعتبار داراییهای دلاری نیز، در کنار بنیانهای اقتصادی، از این اطمینان نیرو گرفته که واشنگتن در لحظات بحرانی توان بازگرداندن موازنه را دارد. اکنون مجموعهای از ناکامیهای نظامی، از ایران تا یمن و اوکراین، در این اطمینان رخنه انداخته است.
2⃣ شکست رگبار پاتریوتها در جلوگیری از اصابت موشکهای ایرانی از همین منظر اهمیت دارد. مسئله چند صد میلیون یا حتی چند ده میلیارد دلار هزینه بیشتر نیست؛ چنین ارقامی برای اقتصاد آمریکا تعیینکننده نیستند. مسئله دیگر بهای قدرت نیست، کارایی قدرت است. وقتی دهها رهگیر شلیک میشوند و با این همه هواپیماهای F-15 و A-10 و تجهیزات دیگر آسیب میبینند، سرمایهگذار ناگزیر احتمال دیگری را نیز در محاسبات خود وارد میکند: شاید آمریکا، حتی با صرف منابع بیشتر، دیگر نتواند به آسانی نتیجه دلخواه خود را بر میدان تحمیل کند.
افشای دیرهنگام خسارات بر دامنه این تردید میافزاید. اعتراف هانگ کائو به شدت آسیب پایگاه آمریکا در بحرین و اثر آن بر عملیات ناو آبراهام لینکلن، اکنون با انتشار تصاویر خسارت تأسیسات حیفا پس از ماهها محدودیت انتشار همراه شده است. اهمیت این اخبار تنها در میزان خسارت نیست؛ در زمانی است که اجازه یافتهاند وارد تصویر عمومی جنگ شوند. هنگامی که آمریکا و اسرائیل خود بخشی از خساراتی را آشکار میکنند که ماهها از چشم افکار عمومی دور مانده بود، دامنه عدمقطعیت نیز بزرگتر میشود: آنچه اکنون میدانیم چه نسبتی با آنچه هنوز نمیدانیم دارد؟
3⃣ تحولات یمن وجه دیگری از همین بحران اعتبار است. پیشروی سریع انصارالله و فروریختن مواضع نیروهای همسو با عربستان، شکست متحدی است که دههها زیر چتر امنیتی آمریکا قرار داشته؛ آن هم در جوار بابالمندب، یکی از شاهراههای حیاتی تجارت و انرژی جهان. بدینترتیب فشار بر هرمز در شرق شبهجزیره عربستان با افزایش ناامنی در بابالمندب در غرب آن همراه شده است. تداوم وضعیت نامطلوب برای غرب در اوکراین، این تصویر را کاملتر میکند: آمریکا اکنون نه در یک جبهه، که در چند جبهه با مسئله اعتبار قدرت خویش روبهروست.
4⃣ در این نقطه، بازگشت به طرح استیون میران ــ که پیشتر در همین کانال نقد کردیم ــ معنای تازهای پیدا میکند. میران بهدرستی دریافته بود که قدرت مالی آمریکا را نمیتوان از قدرت نظامی آن جدا کرد. متحدان از چتر امنیتی آمریکا برخوردار میشوند و در مقابل باید سهم بیشتری از هزینه حفظ این نظم را بر عهده گیرند. ایده تبدیل بخشی از داراییهای دلاری آنان به اوراق پنجاه یا حتی صدساله، در نهایت بر همین مبادله استوار بود: امنیت آمریکایی در برابر تأمین مالی بلندمدت آمریکا.
اما پیش از آنکه این معامله شکل بگیرد، اعتبار کالایی که آمریکا میخواست بفروشد محل تردید قرار گرفته است. عربستان نتوانسته موقعیت نیروهای همسو با خود را در یمن حفظ کند؛ پایگاه آمریکا در بحرین خود از حمله مصون نمانده؛ زیرساخت حیاتی اسرائیل آسیب دیده؛ و جنگ با ایران، به جای نمایش یک پیروزی سریع، محدودیتهای قدرت نظامی آمریکا را آشکار کرده است. مسئله دیگر این نیست که متحدان چه بهایی حاضرند برای امنیت آمریکایی بپردازند؛ نخست باید معلوم شود این امنیت هنوز همان ارزشی را دارد که واشنگتن برای آن مطالبه میکند.
5⃣ رفتار خود خزانهداری آمریکا بر طنز ماجرا میافزاید. طرح میران در پی آن بود که جهان را به تأمین مالی آمریکا در افقهای پنجاه و صدساله بکشاند؛ حال آنکه خزانهداری بیشتر به سررسیدهای کوتاهتر تکیه میکند و همزمان با بازخرید اوراق بلندمدت میکوشد فشار بر آنها را مهار کند. نرخ بالای کوتاهمدت را هنوز میتوان به جنگ، نفت و تورم نسبت داد؛ اما افزایش پایدار بازده بلندمدت معنای ناخوشایندتری دارد: بازار برای آینده آمریکا نیز ریسک بیشتری در نظر میگیرد.
@IPECONGP
👍6❤2
وقتی قدرت، خود به ریسک بدل میشود
آیا بازار بوی افول را شنیده است؟ ۲/۲
6⃣ اگر طرح میران راهی برای تبدیل هژمونی آمریکا به تأمین مالی بلندمدت آن بود، بنبست این راه ما را با پرسشی دشوارتر روبهرو میکند: اگر این امتیاز هژمونیک فرسوده شود، بار عظیم بدهی آمریکا چگونه تأمین خواهد شد؟ از اینجا دیگر بحث تنها بر سر نرخ اوراق نیست؛ سناریوی بحران مالی آمریکا نیز باید جدیتر از گذشته بررسی شود.
7⃣ هژمونِ در حال افول میتواند از هژمونِ مقتدر خطرناکتر باشد. قدرت مسلطی که هنوز از برتری خویش مطمئن است، میتواند عقب بنشیند، مصالحه کند و زمان بخرد؛ اما قدرتی که احساس کند فرصت بازگرداندن موازنه رو به پایان است، ممکن است برای اثبات برتری خویش به مخاطراتی تن دهد که پیشتر ضرورتی برای پذیرش آنها نمیدید.
از این منظر، تشدید بعدی جنگ اهمیتی فراتر از میدان نبرد خواهد داشت. اگر ابزارهای متعارف نتوانند موازنه را بازگردانند، دامنه گزینههای مورد بررسی ممکن است تا سطوحی گسترش یابد که امروز هنوز نمیتوان از آنها بهعنوان تصمیم یا حتی خبر سخن گفت؛ از جمله گزینههای تاکتیکی که در شرایط عادی بیرون از محاسبه میمانند.
آزمون نهایی، واکنش بازار به همین تشدید خواهد بود. اگر نمایش تازه قدرت آمریکا نفت را پایین بیاورد و بازار اوراق را آرام کند، واشنگتن بخشی از اعتبار آسیبدیده خود را باز خواهد یافت. اما اگر نیروی بیشتری وارد میدان شود و نفت و بازده اوراق باز هم بالا بروند، معنای واقعه از شکست در یک جنگ فراتر خواهد رفت: قدرت نظامی آمریکا که نزدیک به هشتاد سال یکی از پشتوانههای نظم دلاری بود، خود به یکی از منابع ریسک آن بدل شده است.
8⃣ نشانههای این تردید نیز دیگر به بازار آمریکا محدود نیست. بازده اوراق بلندمدت بریتانیا به بالاترین سطوح نزدیک به دو دهه رسیده و بازارهای اوراق اروپا نیز زیر فشار مشابهی قرار گرفتهاند. این همزمانی هنوز اثباتکننده یک بحران ساختاری نیست، اما نشان میدهد جنگ و بحران انرژی، محاسبات سرمایهگذاران درباره ریسک در سراسر بازارهای مالی غرب را تغییر داده است.
9⃣ هنوز سخن گفتن از سقوط دلار زود است. اما افول نیز با سقوط آغاز نمیشود؛ با تغییر انتظارات آغاز میشود. شاید آنچه این روزها در بازارهای دو سوی اقیانوس اطلس میبینیم، نخستین نمود عینی همین تغییر باشد. پرسشی که ماهها در حاشیه محاسبات سرمایهگذاران قرار داشت، اکنون آرامآرام به متن آن راه مییابد:
آیا آمریکا هنوز میتواند ورق را برگرداند؟
@IPECONGP
آیا بازار بوی افول را شنیده است؟ ۲/۲
6⃣ اگر طرح میران راهی برای تبدیل هژمونی آمریکا به تأمین مالی بلندمدت آن بود، بنبست این راه ما را با پرسشی دشوارتر روبهرو میکند: اگر این امتیاز هژمونیک فرسوده شود، بار عظیم بدهی آمریکا چگونه تأمین خواهد شد؟ از اینجا دیگر بحث تنها بر سر نرخ اوراق نیست؛ سناریوی بحران مالی آمریکا نیز باید جدیتر از گذشته بررسی شود.
7⃣ هژمونِ در حال افول میتواند از هژمونِ مقتدر خطرناکتر باشد. قدرت مسلطی که هنوز از برتری خویش مطمئن است، میتواند عقب بنشیند، مصالحه کند و زمان بخرد؛ اما قدرتی که احساس کند فرصت بازگرداندن موازنه رو به پایان است، ممکن است برای اثبات برتری خویش به مخاطراتی تن دهد که پیشتر ضرورتی برای پذیرش آنها نمیدید.
از این منظر، تشدید بعدی جنگ اهمیتی فراتر از میدان نبرد خواهد داشت. اگر ابزارهای متعارف نتوانند موازنه را بازگردانند، دامنه گزینههای مورد بررسی ممکن است تا سطوحی گسترش یابد که امروز هنوز نمیتوان از آنها بهعنوان تصمیم یا حتی خبر سخن گفت؛ از جمله گزینههای تاکتیکی که در شرایط عادی بیرون از محاسبه میمانند.
آزمون نهایی، واکنش بازار به همین تشدید خواهد بود. اگر نمایش تازه قدرت آمریکا نفت را پایین بیاورد و بازار اوراق را آرام کند، واشنگتن بخشی از اعتبار آسیبدیده خود را باز خواهد یافت. اما اگر نیروی بیشتری وارد میدان شود و نفت و بازده اوراق باز هم بالا بروند، معنای واقعه از شکست در یک جنگ فراتر خواهد رفت: قدرت نظامی آمریکا که نزدیک به هشتاد سال یکی از پشتوانههای نظم دلاری بود، خود به یکی از منابع ریسک آن بدل شده است.
8⃣ نشانههای این تردید نیز دیگر به بازار آمریکا محدود نیست. بازده اوراق بلندمدت بریتانیا به بالاترین سطوح نزدیک به دو دهه رسیده و بازارهای اوراق اروپا نیز زیر فشار مشابهی قرار گرفتهاند. این همزمانی هنوز اثباتکننده یک بحران ساختاری نیست، اما نشان میدهد جنگ و بحران انرژی، محاسبات سرمایهگذاران درباره ریسک در سراسر بازارهای مالی غرب را تغییر داده است.
9⃣ هنوز سخن گفتن از سقوط دلار زود است. اما افول نیز با سقوط آغاز نمیشود؛ با تغییر انتظارات آغاز میشود. شاید آنچه این روزها در بازارهای دو سوی اقیانوس اطلس میبینیم، نخستین نمود عینی همین تغییر باشد. پرسشی که ماهها در حاشیه محاسبات سرمایهگذاران قرار داشت، اکنون آرامآرام به متن آن راه مییابد:
آیا آمریکا هنوز میتواند ورق را برگرداند؟
@IPECONGP
👍6❤2
Forwarded from اندیشکده احیای سیاست
محرز است که اتفاقات روز پنجشنبه به عنوان روز طوفانی بازار نفت و اوراق قرضه، کاملا به اقدامات اخیر ایران در تنگه هرمز و اقدامات مهم انصارالله در باب المندب و خبر تایید نشده هدف قرار گرفتن خط لوله انتقال نفت شرق به غرب عربستان مرتبط بوده است. همچنین جهش MOVE به حوالی ۸۰ نشاندهنده افزایش معنادار stress و uncertainty در بازار Treasury بود و در صورت تداوم شوک انرژی و فروش اوراق، خطر ورود بازار به یک فاز شدیدتر از نوسان و بیثباتی وجود داشت. علاوه بر اینها تحلیلگران معتقدند که همین خبر جلسه کشورهای خلیج فارس در عمان کافی بوده تا جلوی جهش افسار گسیخته قیمت نفت را بگیرد و بازار باند را آرام کند.
سوال مهم اینجاست که آیا این اجلاس قرار است «واقعا» نقطه پایانی بر محاصره دریایی ایران باشد؟ یعنی مذاکرات پشت پرده انجام شده، مقدمات ان نهایی شده و صرفا قرار است در این اجلاس از طرح نهایی رونمایی شود، آنهم با حمایت ایالات متحده، چین و سایر ذینفعان؟ خوب در این صورت باید گفت که این اجلاس حتما کار خوبی است و ما از آن استقبال خواهیم کرد.
اما حالت دومی نیز قابل تصور است و آن این است که این اجلاس خدای نکرده یک مکانیزم «خبردرمانی» باشد؛ چیزی که ما نه فقط در جنگ اخیر بلکه پس از وقایع ۷ اکتبر بارها و بارها و بارها شاهد آن بودهایم. بارها شاهد آن بودیم که وقتی عرصه بر نتانیاهو تنگ میآمد، خبر اجلاس کشورهای عربی با رییس شین بت و موساد و .... در دوحه و قاهره و... نقل محافل میشد؛ اما در نهایت معلوم میشد که این مذاکرات صرفا مهلتی برای تجدید قوا، ارزیابی اطلاعاتی و آمادهسازی برای فاز بعدی جنگ بوده است. در جنگ ایران و آمریکا نیز بارها و بارها شاهد بودیم که با رسیدن قیمت نفت یا شرایط بازار اوراق به نقطه حساس، سیل اخبار مذاکرات قریب الوقوع فضای رسانههای جهان را پر میکرد، اما در نهایت این ایران بود که دست خالی از مذاکرات با این کشور عربی و آن کشور عربی به خانه بازمیگشت، در حالی که اقتصادش در حال خونریزی است و این ایالات متحده بود که با همین خبردرمانیها مسیر خود را به پیش میبرد.
اگر سیاستمدار محترم خدای ناکرده به جای تهیه یک پروپوزال جامع با مشارکت قدرتهای بزرگ برای نظم پساجنگ، و بدون تعریف جایگاه تنگه هرمز در این نظم، و بدون نهایی کردن مسائل در مذاکرات پشت پرده، صرفا به این امید بسته است که از دل مذاکره با چند کشور عربی که همگی فاقد استقلال کافی هستند و بارها نشان دادهاند که نمیتواند قراردادی با ایران مستقل از آمریکا امضا کنند (رجوع کنید به رفتار قطر در آزادی پولهای بلوکه شده و دهها مورد دیگر)، آبی برای ایران گرم شود، مرتکب خطایی هولناک شده است، آنهم در شرایطی که جنگ روانی بسیار سنگینی ناظر به میزان نفت عبوری از تنگه هرمز برپاست و فشار روی نیروی دریایی و بخشهای امنیتی کشور بسیار بسیار زیاد است.
انصارالله قرار نیست هر روز باب المندب را تصرف کند، و قرار نیست هر روز به تاسیسات نفتی سعودی حمله شود. فرصتها همیشگی نیستند. ما با مذاکرات مخالف نیستیم؛ اما در مورد دستور کار و مقدمات آن جدا سوال داریم و اگر قرار بر این باشد به بازیگر بازی خبردرمانی ترامپ و بسنت مبدل شویم، آنرا نخواهیم پذیرفت. امیدواریم که مقدمات کار فراهم شده باشد و این تصاعد تنش اخیر که پس از چند ماه انصافا بینظیر بود، خرج امور حقیر و نمایشهای دیپلماتیک بی فایده نشود، و از آن نتیجه ای برای اقتصاد و امنیت کشور حاصل شود. فعلا قضاوت نمیکنیم، امیدواریم و منتظر میمانیم.
سوال مهم اینجاست که آیا این اجلاس قرار است «واقعا» نقطه پایانی بر محاصره دریایی ایران باشد؟ یعنی مذاکرات پشت پرده انجام شده، مقدمات ان نهایی شده و صرفا قرار است در این اجلاس از طرح نهایی رونمایی شود، آنهم با حمایت ایالات متحده، چین و سایر ذینفعان؟ خوب در این صورت باید گفت که این اجلاس حتما کار خوبی است و ما از آن استقبال خواهیم کرد.
اما حالت دومی نیز قابل تصور است و آن این است که این اجلاس خدای نکرده یک مکانیزم «خبردرمانی» باشد؛ چیزی که ما نه فقط در جنگ اخیر بلکه پس از وقایع ۷ اکتبر بارها و بارها و بارها شاهد آن بودهایم. بارها شاهد آن بودیم که وقتی عرصه بر نتانیاهو تنگ میآمد، خبر اجلاس کشورهای عربی با رییس شین بت و موساد و .... در دوحه و قاهره و... نقل محافل میشد؛ اما در نهایت معلوم میشد که این مذاکرات صرفا مهلتی برای تجدید قوا، ارزیابی اطلاعاتی و آمادهسازی برای فاز بعدی جنگ بوده است. در جنگ ایران و آمریکا نیز بارها و بارها شاهد بودیم که با رسیدن قیمت نفت یا شرایط بازار اوراق به نقطه حساس، سیل اخبار مذاکرات قریب الوقوع فضای رسانههای جهان را پر میکرد، اما در نهایت این ایران بود که دست خالی از مذاکرات با این کشور عربی و آن کشور عربی به خانه بازمیگشت، در حالی که اقتصادش در حال خونریزی است و این ایالات متحده بود که با همین خبردرمانیها مسیر خود را به پیش میبرد.
اگر سیاستمدار محترم خدای ناکرده به جای تهیه یک پروپوزال جامع با مشارکت قدرتهای بزرگ برای نظم پساجنگ، و بدون تعریف جایگاه تنگه هرمز در این نظم، و بدون نهایی کردن مسائل در مذاکرات پشت پرده، صرفا به این امید بسته است که از دل مذاکره با چند کشور عربی که همگی فاقد استقلال کافی هستند و بارها نشان دادهاند که نمیتواند قراردادی با ایران مستقل از آمریکا امضا کنند (رجوع کنید به رفتار قطر در آزادی پولهای بلوکه شده و دهها مورد دیگر)، آبی برای ایران گرم شود، مرتکب خطایی هولناک شده است، آنهم در شرایطی که جنگ روانی بسیار سنگینی ناظر به میزان نفت عبوری از تنگه هرمز برپاست و فشار روی نیروی دریایی و بخشهای امنیتی کشور بسیار بسیار زیاد است.
انصارالله قرار نیست هر روز باب المندب را تصرف کند، و قرار نیست هر روز به تاسیسات نفتی سعودی حمله شود. فرصتها همیشگی نیستند. ما با مذاکرات مخالف نیستیم؛ اما در مورد دستور کار و مقدمات آن جدا سوال داریم و اگر قرار بر این باشد به بازیگر بازی خبردرمانی ترامپ و بسنت مبدل شویم، آنرا نخواهیم پذیرفت. امیدواریم که مقدمات کار فراهم شده باشد و این تصاعد تنش اخیر که پس از چند ماه انصافا بینظیر بود، خرج امور حقیر و نمایشهای دیپلماتیک بی فایده نشود، و از آن نتیجه ای برای اقتصاد و امنیت کشور حاصل شود. فعلا قضاوت نمیکنیم، امیدواریم و منتظر میمانیم.
X (formerly Twitter)
Mahdi Kharratiyan (@MehdiKharratya) on X
گزارش خبری-تحلیلی مهم فاینانشال تایمز و چند سوال از سیاستمداران محترم.
ابتدائا برای شروع بحث لازم میدانم خط به خط این گزارش را برای مخاطبان عزیز ترجمه نمایم، چون بخشی مهم از نکات اینجانب در آن آ…
ابتدائا برای شروع بحث لازم میدانم خط به خط این گزارش را برای مخاطبان عزیز ترجمه نمایم، چون بخشی مهم از نکات اینجانب در آن آ…
👌4❤3👍2
دنی سیتروویچ تحلیلگر امنیتی اسرائیلی
عربستان سعودی بین جنگ و صلح انتخاب نمیکند، بلکه بین دو نوع شکست استراتژیک گیر کرده است.
اگر ریاض بخواهد درگیری را تمام کند، باید خواسته اصلی حوثیها را بپذیرد و محدودیتها را از یمن تحت کنترل آنها بردارد. این کار ممکن است حملات را متوقف کند، اما حوثیها را از نظر اقتصادی و نظامی قویتر میکند، به آنها بابت فشاری که وارد میکنند پاداش میدهد و عربستان را با دشمنی قدرتمندتر در مرز جنوبیاش روبهرو میسازد.
اگر ریاض امتناع کند، مجبور است درگیری را ادامه دهد در حالی که بیشتر هزینهها را خودش تحمل میکند و شرکایش تمایل کمی به جنگیدن با حوثیها به جای او دارند.(۱) هزینهها هم در حال افزایش است؛ حملات حوثیها و متحدان عراقیشان به زیرساختهای انرژی عربستان (از جمله خط لوله شرق-غرب) مستقیماً منافع اقتصادی و ثبات استراتژیک پادشاهی را تهدید میکند.
تله اینجاست:
امتیاز دادن = آرامش کوتاهمدت به قیمت تهدید قویتر حوثیها در آینده
ادامه تشدید = حفظ اعتبار امروز، اما با ریسک جنگ فرسایشی و پرهزینهای که عربستان ممکن است نتواند قاطعانه در آن پیروز شود
هرچه عربستان این بار را بیشتر تنها به دوش بکشد، حوثیها از عدمتقارن اساسی سوءاستفاده میکنند: ریاض از بیثباتی طولانیمدت خیلی بیشتر ضرر میکند تا حوثیها.
مسیر خروج روشنی وجود ندارد. بدون دخالت گستردهتر بینالمللی، عربستان مجبور است نه بین پیروزی و شکست، بلکه بین تقویت حوثیها یا تحمل جنگ فرسایشی بیپایان یکی را انتخاب کند.
۱- در این ویدیوی قدیمی کانال (لینک)، نگاه آمریکایی به موضوع امنیت عربستان دقیقا توصیف شده است.
https://x.com/citrinowicz/status/2099845044123455612
@IPECONPG
عربستان سعودی بین جنگ و صلح انتخاب نمیکند، بلکه بین دو نوع شکست استراتژیک گیر کرده است.
اگر ریاض بخواهد درگیری را تمام کند، باید خواسته اصلی حوثیها را بپذیرد و محدودیتها را از یمن تحت کنترل آنها بردارد. این کار ممکن است حملات را متوقف کند، اما حوثیها را از نظر اقتصادی و نظامی قویتر میکند، به آنها بابت فشاری که وارد میکنند پاداش میدهد و عربستان را با دشمنی قدرتمندتر در مرز جنوبیاش روبهرو میسازد.
اگر ریاض امتناع کند، مجبور است درگیری را ادامه دهد در حالی که بیشتر هزینهها را خودش تحمل میکند و شرکایش تمایل کمی به جنگیدن با حوثیها به جای او دارند.(۱) هزینهها هم در حال افزایش است؛ حملات حوثیها و متحدان عراقیشان به زیرساختهای انرژی عربستان (از جمله خط لوله شرق-غرب) مستقیماً منافع اقتصادی و ثبات استراتژیک پادشاهی را تهدید میکند.
تله اینجاست:
امتیاز دادن = آرامش کوتاهمدت به قیمت تهدید قویتر حوثیها در آینده
ادامه تشدید = حفظ اعتبار امروز، اما با ریسک جنگ فرسایشی و پرهزینهای که عربستان ممکن است نتواند قاطعانه در آن پیروز شود
هرچه عربستان این بار را بیشتر تنها به دوش بکشد، حوثیها از عدمتقارن اساسی سوءاستفاده میکنند: ریاض از بیثباتی طولانیمدت خیلی بیشتر ضرر میکند تا حوثیها.
مسیر خروج روشنی وجود ندارد. بدون دخالت گستردهتر بینالمللی، عربستان مجبور است نه بین پیروزی و شکست، بلکه بین تقویت حوثیها یا تحمل جنگ فرسایشی بیپایان یکی را انتخاب کند.
۱- در این ویدیوی قدیمی کانال (لینک)، نگاه آمریکایی به موضوع امنیت عربستان دقیقا توصیف شده است.
https://x.com/citrinowicz/status/2099845044123455612
@IPECONPG
X (formerly Twitter)
Danny (Dennis) Citrinowicz ,داني سيترينوفيتش (@citrinowicz) on X
Saudi Arabia is not facing a choice between war and peace. It is facing a choice between two different strategic defeats.
If Riyadh wants to end the confrontation, it will effectively have to acc…
If Riyadh wants to end the confrontation, it will effectively have to acc…
❤1👍1
Forwarded from محمدرضا جلائیپور🍀Jalaeipour
⭕️ عشق و ایمان و ایران
صبح در ایستگاه مترو خانم میانسال ناشناسی نزدیک شد و گفت: «پسرم من خیلی وقته دنبالت میکنم و همیشه یک سوال داشتم و الان که اینجا دیدمت میپرسم: لامصب چرا ناامید نمیشی؟ چند بار دیگه باید بازداشت انفرادی بشی که وا بدی؟ شرایط باید چقدر بد و سخت بشه که رها کنی؟ چه چیزی بهت شور زندگی و امید تلاش میده؟». برای فضای مترو سوال سنگینی بود و وقت پاسخ تفصیلی نبود. بداهه گفتم: «چیزی که بهم امید و شور زندگی میده در سه کلمه خلاصه میشه: عشق و ایمان و ایران. عشقم به همسرم سمانه، گرمای ایمان و اذواق و مواجید معنوی، و «ایران» و باور به اینکه رستگاری جمعی است و برای سرنوشت بهتر ایرانی که عاشقشیم باید همه مشارکت و همافزایی کنیم.» گفت: «جوابم رو گرفتم؛ لطفا همین جمله را در کانالت هم بذار». گفتم چشم.
@jalaeipour
صبح در ایستگاه مترو خانم میانسال ناشناسی نزدیک شد و گفت: «پسرم من خیلی وقته دنبالت میکنم و همیشه یک سوال داشتم و الان که اینجا دیدمت میپرسم: لامصب چرا ناامید نمیشی؟ چند بار دیگه باید بازداشت انفرادی بشی که وا بدی؟ شرایط باید چقدر بد و سخت بشه که رها کنی؟ چه چیزی بهت شور زندگی و امید تلاش میده؟». برای فضای مترو سوال سنگینی بود و وقت پاسخ تفصیلی نبود. بداهه گفتم: «چیزی که بهم امید و شور زندگی میده در سه کلمه خلاصه میشه: عشق و ایمان و ایران. عشقم به همسرم سمانه، گرمای ایمان و اذواق و مواجید معنوی، و «ایران» و باور به اینکه رستگاری جمعی است و برای سرنوشت بهتر ایرانی که عاشقشیم باید همه مشارکت و همافزایی کنیم.» گفت: «جوابم رو گرفتم؛ لطفا همین جمله را در کانالت هم بذار». گفتم چشم.
@jalaeipour
👍1🥴1
https://x.com/pati_marins64/status/2100581072060756036
پاتریشیا مارینز، تحلیلگر برزیلی
مطبوعات گزارش دادهاند که سعودیها در حال فشار آوردن به چین برای مهار ایران هستند.
این اقدام از پیش قابل پیشبینی بود؛ چراکه چین با تقویت جایگاه خود در منطقه، به تنها بازیگری تبدیل میشود که میتواند از طریق روابط تجاری سهجانبه با کشورهای خلیج، واقعاً بر ایران تأثیر بگذارد.
مشکل اما همچنان پابرجاست: ایران تا زمانی که مسئله بازسازی خود را حل نکند و محاصره آمریکا برداشته نشود، کوتاه نخواهد آمد. تا وقتی این محاصره ادامه داشته باشد، حوثیها و حشدالشعبی به حملات خود ادامه خواهند داد.
فشار اصلی در این معادله بر دوش ترامپ است؛ کسی که چند هفته پیش پیامی را عجولانه به مسکو فرستاد تا همان دستورکار بازدارندگی در برابر ایران را پیگیری کند.
اگر ترامپ محاصره را بردارد، دست خالی بازمیگردد. این محاصره آخرین خط دفاعی او در روایتی است که مدعی میشود جنگ خوب پیش میرود و ایران در حال خفهشدن و نابودی است.
از سوی دیگر درست است که اقتصاد ایران با سرعتی که ترامپ ادعا میکند در حال فروپاشی نیست، اما برای نفسکشیدن به یاری چین نیاز دارد.
به نظر من ایران قطعات منطقهای خود را بسیار هوشمندانه بازی میکند. این کشور در زمان صلح بازیکنی دستوپاچلفتی است، اما در میدان جنگ بازیکنی برجسته و ماهر.
@IPECONGP
پاتریشیا مارینز، تحلیلگر برزیلی
مطبوعات گزارش دادهاند که سعودیها در حال فشار آوردن به چین برای مهار ایران هستند.
این اقدام از پیش قابل پیشبینی بود؛ چراکه چین با تقویت جایگاه خود در منطقه، به تنها بازیگری تبدیل میشود که میتواند از طریق روابط تجاری سهجانبه با کشورهای خلیج، واقعاً بر ایران تأثیر بگذارد.
مشکل اما همچنان پابرجاست: ایران تا زمانی که مسئله بازسازی خود را حل نکند و محاصره آمریکا برداشته نشود، کوتاه نخواهد آمد. تا وقتی این محاصره ادامه داشته باشد، حوثیها و حشدالشعبی به حملات خود ادامه خواهند داد.
فشار اصلی در این معادله بر دوش ترامپ است؛ کسی که چند هفته پیش پیامی را عجولانه به مسکو فرستاد تا همان دستورکار بازدارندگی در برابر ایران را پیگیری کند.
اگر ترامپ محاصره را بردارد، دست خالی بازمیگردد. این محاصره آخرین خط دفاعی او در روایتی است که مدعی میشود جنگ خوب پیش میرود و ایران در حال خفهشدن و نابودی است.
از سوی دیگر درست است که اقتصاد ایران با سرعتی که ترامپ ادعا میکند در حال فروپاشی نیست، اما برای نفسکشیدن به یاری چین نیاز دارد.
به نظر من ایران قطعات منطقهای خود را بسیار هوشمندانه بازی میکند. این کشور در زمان صلح بازیکنی دستوپاچلفتی است، اما در میدان جنگ بازیکنی برجسته و ماهر.
@IPECONGP
👍4👏2
https://x.com/TiranBav/status/2100584338832372127
آبروی ایران جانبرکفان سپاه پاسدارناند و ارتش،
یاران ایران حزبالله عزیز، انصار الله و مقاومت عراق و آزادگان جهانند.
رافضیها ایران رو و عزت انسان رو پاس داشتهاند، نه مسلمانان مکه مدینهای!
من یه زرتشتی بیایمانم که به ایمان این ابرمردان شیعه برای حفظ ایران ایمان دارم.
@IPECONGP
آبروی ایران جانبرکفان سپاه پاسدارناند و ارتش،
یاران ایران حزبالله عزیز، انصار الله و مقاومت عراق و آزادگان جهانند.
رافضیها ایران رو و عزت انسان رو پاس داشتهاند، نه مسلمانان مکه مدینهای!
من یه زرتشتی بیایمانم که به ایمان این ابرمردان شیعه برای حفظ ایران ایمان دارم.
@IPECONGP
X (formerly Twitter)
Tiran-- Esh (@TiranBav) on X
آبروی ایران جانبرکفان سپاه پاسدارناند و ارتش،
یاران ایران حزبالله عزیز، انصار الله و مقاومت عراق و آزادگان جهانند.
رافضیها ایران رو و عزت انسان رو پاس داشتهاند، نه مسلمانان مکه مدینهای!
…
یاران ایران حزبالله عزیز، انصار الله و مقاومت عراق و آزادگان جهانند.
رافضیها ایران رو و عزت انسان رو پاس داشتهاند، نه مسلمانان مکه مدینهای!
…
🔥5👍1
این چه سرگردانی است؟
در پیچیدهترین شرایط داخلی و خارجی، حکم شلاق پرستو احمدی تایید میشود. آن هم توسط دستگاهی که در مقوله تراستیها و اختلاسها، رأفت اسلامی را به عرش اعلی رسانده است.
«لیقوم الناس بالقسط» را کنار مینهند و بر اندیشه عدالت خواهی انقلاب برچسب «جوزدگی چپگرایانه سالهای نخستین انقلاب» میزنند؛
«تکریم شعائر» میکنند برای «تحریف حقایق»؛
و ما سرگردانیم میان دلبستگیهای «به وقت ایران» و دلشکستگی از قاضی شارع.
همان پیران فرتوت سیاست که جز تسلیم در خارج نمیشناسند، در داخل نیز گویی فقط ترکه به دست گرفتن میدانند و فلک بستن را.
و مقاومت یعنی نفی هر دو.
@IPECONGP
در پیچیدهترین شرایط داخلی و خارجی، حکم شلاق پرستو احمدی تایید میشود. آن هم توسط دستگاهی که در مقوله تراستیها و اختلاسها، رأفت اسلامی را به عرش اعلی رسانده است.
«لیقوم الناس بالقسط» را کنار مینهند و بر اندیشه عدالت خواهی انقلاب برچسب «جوزدگی چپگرایانه سالهای نخستین انقلاب» میزنند؛
«تکریم شعائر» میکنند برای «تحریف حقایق»؛
و ما سرگردانیم میان دلبستگیهای «به وقت ایران» و دلشکستگی از قاضی شارع.
همان پیران فرتوت سیاست که جز تسلیم در خارج نمیشناسند، در داخل نیز گویی فقط ترکه به دست گرفتن میدانند و فلک بستن را.
و مقاومت یعنی نفی هر دو.
@IPECONGP
❤3👍2
مهدی خراتیان
در تاریخ خواهند نوشت در روزی که نفت صعودی بود، نفت مربان در یک روز ۷ درصد رشد کرده به ۱۲۱ دلار رسیده بود و نفت برنت نیز ۳ درصد رشد کرده به ۱۰۷ دلار رسیده بود، آنهم به دلیل رد شدن پروپوزال ایران توسط ترامپ و نگرانی بازارها از ادامه یافتن اختلال در روند جابجایی در تنگه هرمز، و رسانه ها از تاثیر مخرب جنگ ایران و تنگه هرمز بر بازار اوراق قرضه آمریکا سخن میگفتند، و بازدهی اوراق ده ساله رکورد دو دهه ای را شکسته بود، عده ای در حال جا انداختن "تنگه هرمز=برگسوخته" بودند تا زمینه برای تعلیق دو دهه ای صنعت هسته ای کشور در برابر "رفع تحریمها" فراهمشود، آنهم در معامله با ترامپی که دوبار در میانه مذاکرات، میز مذاکره را بمباران کرده و بارها ایران را به بمباران اتمی تهدید کرده است و اساسا معلوم نیست که به قولی که در مورد رفع تحریمها به ایران میدهد وفادار باشد.
پ.ن.: وقتی برای بالا نرفتن تنش، تعمدا از خرجهای پایین انفجاری در حمله به کشتیها استفاده کنید تا مبادا ملوانی بمیرد و یا نفت به دریا بریزد و محیط زیست آلوده شود و امارات و عمان و ... ناراحت شوند، ملوان تا خرخره تطمیع شده با کشتی اسقاطی هر طور شده خود را به آنسوی تنگه میرساند. این مماشات بیجا بهای بسیار سنگینی دارد که حداقل آن جا افتادن گزاره ناتونی ایران در اعمال حاکمیت بر تنگه هرمز و به هم خوردن موازنه مذاکرات به نفع ترامپ است، اما بعید نیست که تاوان این اشتباه با ریخته شدن خون کثیری از هممیهنان ما پرداخت شود.
https://x.com/MehdiKharratya/status/2104687942509687194
@IPECONGP
در تاریخ خواهند نوشت در روزی که نفت صعودی بود، نفت مربان در یک روز ۷ درصد رشد کرده به ۱۲۱ دلار رسیده بود و نفت برنت نیز ۳ درصد رشد کرده به ۱۰۷ دلار رسیده بود، آنهم به دلیل رد شدن پروپوزال ایران توسط ترامپ و نگرانی بازارها از ادامه یافتن اختلال در روند جابجایی در تنگه هرمز، و رسانه ها از تاثیر مخرب جنگ ایران و تنگه هرمز بر بازار اوراق قرضه آمریکا سخن میگفتند، و بازدهی اوراق ده ساله رکورد دو دهه ای را شکسته بود، عده ای در حال جا انداختن "تنگه هرمز=برگسوخته" بودند تا زمینه برای تعلیق دو دهه ای صنعت هسته ای کشور در برابر "رفع تحریمها" فراهمشود، آنهم در معامله با ترامپی که دوبار در میانه مذاکرات، میز مذاکره را بمباران کرده و بارها ایران را به بمباران اتمی تهدید کرده است و اساسا معلوم نیست که به قولی که در مورد رفع تحریمها به ایران میدهد وفادار باشد.
پ.ن.: وقتی برای بالا نرفتن تنش، تعمدا از خرجهای پایین انفجاری در حمله به کشتیها استفاده کنید تا مبادا ملوانی بمیرد و یا نفت به دریا بریزد و محیط زیست آلوده شود و امارات و عمان و ... ناراحت شوند، ملوان تا خرخره تطمیع شده با کشتی اسقاطی هر طور شده خود را به آنسوی تنگه میرساند. این مماشات بیجا بهای بسیار سنگینی دارد که حداقل آن جا افتادن گزاره ناتونی ایران در اعمال حاکمیت بر تنگه هرمز و به هم خوردن موازنه مذاکرات به نفع ترامپ است، اما بعید نیست که تاوان این اشتباه با ریخته شدن خون کثیری از هممیهنان ما پرداخت شود.
https://x.com/MehdiKharratya/status/2104687942509687194
@IPECONGP
X (formerly Twitter)
Mahdi Kharratiyan (@MehdiKharratya) on X
در تاریخ خواهند نوشت در روزی که نفت صعودی بود، نفت مربان در یک روز ۷ درصد رشد کرده به ۱۲۱ دلار رسیده بود و نفت برنت نیز ۳ درصد رشد کرده به ۱۰۷ دلار رسیده بود، آنهم به دلیل رد شدن پروپوزال ایران ت…
❤1👍1🔥1
یک تناقض مهم در بازار نفت
این مقاله فوق العاده وال استریت ژورنال به شما نشان میدهد که واقعیت از چه قرار است. من چند فراز مهم آنرا ترجمه کرده ام.
https://www.wsj.com/livecoverage/stock-market-today-dow-sp-500-nasdaq-10-01-2026/card/more-oil-moves-through-hormuz-but-supply-still-looks-tight-KoinqtZrJ2VpcAboVIuL?utm_source=chatgpt.com
امروز والاستریت ژورنال در مطلبی بسیار قابلتوجه با عنوان "نفت بیشتری از هرمز عبور میکند اما عرضه همچنان محدود به نظر میرسد" به یک تناقض مهم در بازار نفت اشاره میکند: صادرات نفت خام خلیج فارس و خاورمیانه ظاهراً بهشدت افزایش یافته اما قیمت قراردادهای آتی برنت همچنان حدود ۱۰۰ دلاراست و نفت فیزیکی برای تحویل فوری دیروز ۱۲۱ دلار معامله شده است.
تا اینجای کار را من هم چندین روز است در همین صفحه گزارش کرده ام. اما چیزی که این مقاله می افزاید و بسیار مهم است نظر یک کارشناس HSBC است.
کیم فوستیرKim Fustier ، رئیس بخش تحقیقات نفت و گاز اروپا در HSBC و از تحلیلگران شناخته شده بازار نفت میگوید، آخرین بار که صادرات خاورمیانه در ژوئن و ژوئیه به سطوح مشابه رسید، قیمت برنت تا حدود ۷۰ دلار سقوط کرد و حتی مازاد در بازار ایجاد شد. اما امروز، با وجود ادعای رسیدن صادرات به تقریباً همان سطح، برنت بالای ۱۰۰ دلارمقاومت می کند.
به گفته فوستیر، بعید است این اختلاف حدود ۳۰ دلاری را بتوان صرفاً با افزایش ریسک ژئوپلیتیک و کاهش ذخایر توضیح داد
.
شهیر: به زبان ساده، یک جای کار می لنگد چرا که بازار دارد چیزی متفاوت از آمارهای ظاهراً چشمگیر صادرات میگوید. اگر واقعاً این حجم عظیم نفت به بازار برگشته و عرضه عملاً به وضعیت عادی نزدیک شده چرا قیمتها هنوز اینقدر بالاست؟
https://www.wsj.com/livecoverage/stock-market-today-dow-sp-500-nasdaq-10-01-2026/card/more-oil-moves-through-hormuz-but-supply-still-looks-tight-KoinqtZrJ2VpcAboVIuL?utm_source=chatgpt.com
🔗 شهیر شهیدثالث Shahir Shahidsaless (@ShShahidsaless)
📲 @twittervid_bot
@IPECONGP
این مقاله فوق العاده وال استریت ژورنال به شما نشان میدهد که واقعیت از چه قرار است. من چند فراز مهم آنرا ترجمه کرده ام.
https://www.wsj.com/livecoverage/stock-market-today-dow-sp-500-nasdaq-10-01-2026/card/more-oil-moves-through-hormuz-but-supply-still-looks-tight-KoinqtZrJ2VpcAboVIuL?utm_source=chatgpt.com
امروز والاستریت ژورنال در مطلبی بسیار قابلتوجه با عنوان "نفت بیشتری از هرمز عبور میکند اما عرضه همچنان محدود به نظر میرسد" به یک تناقض مهم در بازار نفت اشاره میکند: صادرات نفت خام خلیج فارس و خاورمیانه ظاهراً بهشدت افزایش یافته اما قیمت قراردادهای آتی برنت همچنان حدود ۱۰۰ دلاراست و نفت فیزیکی برای تحویل فوری دیروز ۱۲۱ دلار معامله شده است.
تا اینجای کار را من هم چندین روز است در همین صفحه گزارش کرده ام. اما چیزی که این مقاله می افزاید و بسیار مهم است نظر یک کارشناس HSBC است.
کیم فوستیرKim Fustier ، رئیس بخش تحقیقات نفت و گاز اروپا در HSBC و از تحلیلگران شناخته شده بازار نفت میگوید، آخرین بار که صادرات خاورمیانه در ژوئن و ژوئیه به سطوح مشابه رسید، قیمت برنت تا حدود ۷۰ دلار سقوط کرد و حتی مازاد در بازار ایجاد شد. اما امروز، با وجود ادعای رسیدن صادرات به تقریباً همان سطح، برنت بالای ۱۰۰ دلارمقاومت می کند.
به گفته فوستیر، بعید است این اختلاف حدود ۳۰ دلاری را بتوان صرفاً با افزایش ریسک ژئوپلیتیک و کاهش ذخایر توضیح داد
.
شهیر: به زبان ساده، یک جای کار می لنگد چرا که بازار دارد چیزی متفاوت از آمارهای ظاهراً چشمگیر صادرات میگوید. اگر واقعاً این حجم عظیم نفت به بازار برگشته و عرضه عملاً به وضعیت عادی نزدیک شده چرا قیمتها هنوز اینقدر بالاست؟
https://www.wsj.com/livecoverage/stock-market-today-dow-sp-500-nasdaq-10-01-2026/card/more-oil-moves-through-hormuz-but-supply-still-looks-tight-KoinqtZrJ2VpcAboVIuL?utm_source=chatgpt.com
🔗 شهیر شهیدثالث Shahir Shahidsaless (@ShShahidsaless)
📲 @twittervid_bot
@IPECONGP
The Wall Street Journal
More Oil Moves Through Hormuz, but Supply Still Looks Tight
Benchmark Brent crude futures rose to around $100 a barrel today, building on gains of about 8% over the month of September that came in spite of a [recovery in Middle East oil flows](https://www.wsj.com/world/middle-east/middle-east-oil-exports-rebound-as…
❤3👍2🔥1