📎 اخبار کمیته‌ها

◼️دعوت مجدد

سمینار بالینی مداخله در بحران
کمیته‌ی روان‌درمانی‌ انجمن علمی روان‌پزشکان


پنجشنبه ۱۸ دی‌ماه ۱۴۰۴
شرایط ثبت‌نام در پوستر قید شده.


#کمیته‌ها
#کمیته_روان‌درمانی

📎 اخبار هیات مدیره

تبریک سال نو به رییس انجمن جهانی

دکتر سید وحید شریعت رییس انجمن علمی روان‌پزشکان ایران در پیامی آغاز سال نو میلادی را به دکتر دوناتا واسرمن رییس انجمن جهانی روان‌پزشکی تبریک گفت.

متن پیام به شرح زیر است؛

فرارسیدن سال نو را به شما تبریک می‌گویم.
امیدوارم سال ۲۰۲۶ برای شما همراه با سلامت، آرامش خاطر و تداوم موفقیت در فعالیت‌های ارزشمندتان در انجمن جهانی روان‌پزشکی و حوزه سلامت روان جهانی باشد. رهبری شما و تعهد دیرپای‌تان به ارتقای خدمات روان‌پزشکی و حمایت از متخصصان در سراسر جهان بسیار قابل تقدیر است.
امیدوارم در سال پیش‌ِرو همکاری‌های ما ادامه یابد.

#هیات_مدیره

📎 پیشنهاد به وزیر بهداشت

پیشنهادهای انجمن علمی روان‌پزشکان ایران
مراقب کادر درمان باشید

رییس انجمن علمی روان‌پزشکان ایران در نامه‌ای به وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی خواهان اتخاذ تدابیری برای مراقبت از کادر درمان -که در حوادث دی‌ماه ۱۴۰۴ در مراکز درمانی خدمت‌رسانی کرده‌اند- شد.


#هیاتـمدیره
#کادرـدرمان

📎 اطلاع‌رسانی

کنگره‌ی پنجم روان‌کاوی و روان‌درمانی پویای ایران که قرار بود ۱۵ تا ۱۷ بهمن ۱۴۰۴ برگزار شود با ملاحظه‌ی شرایط اجتماعی به سال آینده موکول گردید.

زمان جدید برگزاری کنگره، متعاقباً اعلام خواهد شد.

#اطلاع‌رسانی
#کنگره

📎 یادداشت

هشدار در مورد پیامدهای روانی اجتماعی حوادث دی‌ماه

دکتر سید وحید شریعت
رئیس انجمن علمی روان‌پزشکان ایران

حوادث خشونت‌آمیز اخیر در کشور، را نباید صرفاً رویدادی سیاسی یا اجتماعی به شمار آورد. وضعیت‌هایی همانند این حادثه و یا رویدادهایی حتی با شدت و وسعت کمتر، پیامدهای عمیق و ماندگاری بر سلامت روان جامعه بر جای می‌گذارند.

در چنین شرایطی، نخستین گام، محکوم کردن خشونت در هر شکل و از سوی هر فرد یا گروه است. پس از آن، توجه ویژه به گروه‌های آسیب‌پذیر، به‌ویژه کودکان و نوجوانان، ضرورت دارد تا از مواجهه مستقیم آنان با تصاویر خشن جلوگیری شود. برای عموم مردم نیز باید بر مدیریت مصرف اخبار تأکید کرد؛ اطلاع کلی از رویدادها کافی است و غرق شدن مداوم در جزئیات و تصاویر خشونت‌بار، تنها بار روانی را افزایش می‌دهد.

از سویی با توجه به فضای سرخوردگی و ناامیدی موجود، احتمال افزایش شیوع اختلالات روانی، به‌ویژه افسردگی و اضطراب، در ماه‌های آینده وجود دارد. این وضعیت می‌تواند با افزایش رفتارهای خودکشی نیز همراه شود. این پدیده‌ها باید به‌عنوان پیامد شرایط اجتماعی و اقتصادی در نظر گرفته شوند، نه علت آن. سلامت روان جامعه تابع کیفیت زندگی، احساس عدالت، امنیت و افق آینده است. بهبود آن، مستلزم اصلاح شرایط عینی زندگی مردم و کاهش فشارهای ساختاری است، نه تقلیل مسائل اجتماعی به کمبود خدمات روان‌شناختی.

در این میان اظهارات اخیر رئیس‌جمهور مبنی‌بر نقش کمبود خدمات روان‌شناختی در وقوع ناآرامی‌ها هم قابل بررسی است. این تحلیل یک آدرس اشتباه و از نظر علمی کاملاً غلط و بدون پایه است. مطالعات متعدد نشان می‌دهند عوامل ایجادکننده ناآرامی‌های اجتماعی، مسائل اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و نابرابری‌ها هستند. وضعیت سلامت روان جامعه بیشتر یک «تابع» و متأثر از این شرایط است، نه یک «علت» برای ایجاد آنها. بهبود شاخص‌های سلامت روان در گرو بهبود شرایط عینی زندگی مردم و کاهش بی‌عدالتی‌ها است.
در مورد نحوه‌ی ارائه‌ی خدمات اولیه‌ی روان‌شناختی به افراد در معرض آسیب باید گفت وقتی جمعیتی تحت‌تأثیر یک حادثه قرار می‌گیرد، همه آنها به یک اندازه دچار اختلال نمی‌شوند. ممکن است از هر صد نفر، ۱۰ یا ۱۵ نفر واکنش شدیدتر و آسیب عمیق‌تری را تجربه کنند. این افراد نیازمند شناسایی هوشمندانه و ارائه خدمات تخصصی‌اند. خدمات اولیه روانی، یک ارزیابی کلی از وضعیت سلامت روانی، جسمی و اجتماعی فرد است و شامل توجه به نیازهای اولیه مانند خواب، تغذیه و احساس امنیت نیز می‌شود. ارائه‌دهنده این خدمات حتماً نیازی نیست روان‌پزشک یا روان‌شناس بالینی باشد، بلکه می‌توان به نیروهای داوطلب یا همکاران سایر حرفه‌ها آموزش‌های لازم را داد تا در بستر بحران، افراد پرخطر را شناسایی کنند و به سطوح تخصصی‌تر ارجاع دهند.

از سوی دیگر مواجهه‌ی گسترده‌ی مردم با تصاویر دلخراش و اخبار ناگوار، سطح اضطراب و افسردگی را به‌طور محسوسی افزایش می‌دهد و در بسیاری موارد، خود این تصاویر به‌منزله یک تروما عمل می‌کنند؛ به‌گونه‌ای که به شکل خاطرات مزاحم و تکرارشونده در ذهن افراد باقی می‌مانند و عملکرد شغلی، تحصیلی و روابط اجتماعی آنان را مختل می‌کنند. در افراد مستعد، این مواجهه‌ها می‌تواند به بروز اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) بینجامد، هرچند در سطح عمومی جامعه، افزایش اضطراب و افسردگی پیامد شایع‌تر است. این فشارهای روانی همچنین ممکن است به شکل علائم جسمانی بروز کند و در افرادی که بیماری‌های زمینه‌ای مانند دیابت، فشار خون یا بیماری‌های قلبی دارند، موجب تشدید یا دشوار شدن کنترل بیماری شود.

نکته‌ی مهم دیگر آن است که برخی گروه‌های شغلی بیش از دیگران در معرض آسیب روانی‌اند؛ از جمله پزشکان، پرستاران، امدادگران و خبرنگاران که به‌طور مستقیم با صحنه‌های آسیب‌زا روبه‌رو می‌شوند. این افراد خطر بالاتری برای ابتلا به PTSD دارند و لازم است خدمات «کمک‌های اولیه روان‌شناختی» به‌سرعت و به‌طور سازمان‌یافته در دسترس آنان قرار گیرد. شناسایی افراد پرخطر در میان جمعیت آسیب‌دیده و ارجاع به خدمات تخصصی، بخشی جدایی‌ناپذیر از مدیریت بحران است.

#هیات_مدیره
#یادداشت

◼️◼️ تسلیت

با کمال تاسف درگذشت فرزند همکار گرامی روان‌پزشک جناب آقای دکتر علی صباغ گل را به اطلاع می‌رسانیم. این ضایعه را به همکاران محترم #تسلیت عرض می‌کنیم.

✍️ هیأت مدیره‌ی انجمن علمی روان‌پزشکان ایران

◼️◼️ تسلیت

با کمال تاسف درگذشت همسر همکار گرامی روان‌پزشک سرکار خانم دکتر شعله نخجوانی را به اطلاع می‌رسانیم. این ضایعه را به همکاران محترم #تسلیت عرض می‌کنیم.

✍️ هیأت مدیره‌ی انجمن علمی روان‌پزشکان ایران

◼️◼️ تسلیت

با کمال تاسف درگذشت پدر همکار گرامی روان‌پزشک سرکار خانم دکتر مطهره میردامادی را به اطلاع می‌رسانیم. این ضایعه را به همکاران محترم #تسلیت عرض می‌کنیم.

✍️ هیأت مدیره‌ی انجمن علمی روان‌پزشکان ایران

به‌زودی

بخشی از نظرات انجمن

در چنین شرایطی که داغ و غم جامعه با نگرانی ناشی از جنگ احتمالی پیچیده‌تر شده است، مردم نیازمند مسئولیت‌پذیری، همدلی، تسلی‌بخشی و امکان سوگواری هستند، نه قدرت‌نمایی، تهدید و مجازات‌های شدید. باید احساسات غالب در جامعه را به رسمیت شناخت و برای ترمیم آن تلاش کرد؛ اگر زمانی برای ترمیم باقی مانده باشد.


#بیانیه
#دیدگاه
#هیات_مدیره

📎 پیام همدردی و تسلیت

دیدگاه‌های انجمن علمی روان‌پزشکان ایران
در مورد حوادث تلخ دی‌ماه ۱۴۰۴

انجمن علمی روان‌پزشکان ایران بر خود فرض می‌داند کشته‌شدن جمعی از هم‌وطنان‌مان را به ملت شریف و داغدار ایران تسلیت بگوید و همدردی خود را در قبال این ضایعه فراموش‌نشدنی ابراز نماید. ما همچنین خشونت عریانی را که شاهدش بودیم، به‌شدت محکوم می‌کنیم.

برای یافتن ریشه‌های بحران لازم نیست راه درازی بپیماییم و دست به تئوری‌سازی‌های غریب بزنیم. حاکمیت باید با پذیرش مسئولیت، با نگاهی به احوالات جامعه و نوع حکمرانی جاری، به اصلاح عملکرد خود و دیدن ریشه‌های اصلی نارضایتی، ناکامی، دل‌زدگی و ناامیدی‌های روزافزون مردم بپردازد.

در شرایط بحرانی کنونی، صرفاً از طریق ساده‌سازی یا روایت‌سازی، به‌ویژه از طریق نمایش خشونت آشکار یا رفتار توهین‌آمیز رسانه‌ای نمی‌توان پاسخ‌گوی پیچیدگی وضعیت کنونی بود؛ روشی که نه‌تنها نمی‌تواند تسکینی بر درد مردم باشد، بلکه به تداوم چرخه‌ای از تنش و خشونت خواهد انجامید. عدم پذیرش مسئولیت، نه‌تنها احساس امنیت روانی شهروندان را تضعیف می‌کند، بلکه مؤلفه‌های اساسی سلامت روان اجتماعی، از جمله اعتماد متقابل، احساس تعلق و امید به آینده را نیز با آسیب مواجه می‌سازد.

در چنین شرایطی که داغ و غم جامعه با نگرانی ناشی از جنگ احتمالی پیچیده‌تر شده است، مردم نیازمند مسئولیت‌پذیری، همدلی، تسلی‌بخشی و امکان سوگواری هستند، نه قدرت‌نمایی، تهدید و مجازات‌های شدید. باید احساسات غالب در جامعه را به رسمیت شناخت و برای ترمیم آن تلاش کرد؛ اگر زمانی برای ترمیم باقی مانده باشد.

برخوردهای سطحی یا نمایشی با اندوه اجتماعی، به‌جای کمک به ترمیم روانی جامعه، ممکن است احساس طرد، خشم پنهان و بی‌اعتمادی را تقویت کند. رسانه‌ها، به‌ویژه رسانه‌های رسمی، نقش فراموش‌شدهٔ مهمی در بازتاب واقعیت رنج شهروندان و فراهم‌کردن بستری برای گفت‌وگویی انسانی و مسئولانه دارند.

انجمن علمی روان‌پزشکان ایران، در چارچوب مسئولیت حرفه‌ای و اجتماعی خود، بر ضرورت کاهش فوری خشونت، حفاظت از حقوق و جان بازداشت‌شدگان، در نظر گرفتن انصاف و رأفت، رعایت اصول دادرسی شفاف، پرهیز از برخوردهای شدید و شتاب‌زده و حمایت روانی از خانواده‌های داغ‌دیدگان با تأکید بر فراهم‌سازی امکان سوگواری، پایبندی عملی به اصول اخلاقی، حقوق بشر و موازین انسانی تأکید می‌کند. چشم‌پوشی بر این میزان رنج انسانی، نه با اخلاق سازگار است و نه با مبانی علمی سلامت روان.

ما همدردی صمیمانهٔ خود را با قربانیان و بازماندگان این رویدادهای تلخ اعلام می‌کنیم و بر این باوریم که تنها از مسیر خردورزی، مسئولیت‌پذیری و تلاش برای یافتن راه‌حل‌های غیرخشونت‌آمیز می‌توان از تداوم این روند آسیب‌زا جلوگیری کرد و زمینهٔ ترمیم سلامت روان جامعه را فراهم ساخت.

شنبه ۱۸ بهمن ۱۴۰۴
هیات مدیره انجمن علمی روان‌پزشکان ایران

#بیانیه
#هیات_مدیره

📎 اطلاع‌رسانی

مشارکت گسترده و مسئولانۀ روان‌شناسان و روان‌پزشکان داوطلب



تا پایان روز ۱۷ بهمن‌ماه، ۱۰۳۴ نفر از روان‌شناسان و روان‌پزشکان کشور آمادگی خود را برای ارائۀ مشاورۀ رایگان به افراد آسیب‌دیده از شرایط اجتماعی اخیر اعلام کرده‌اند. این حضور گسترده، نشانه‌ای روشن از تعهد انسانی، مسئولیت اجتماعی و پای‌بندی جامعۀ تخصصی سلامت روان به اصول اخلاق حرفه‌ای در کنار هم‌میهنان در روزهای دشوار است.

پروفایل داوطلبان به‌صورت تدریجی، با اولویت سوابق آموزشی و بالینی و حسب نیاز، در صفحۀ «مرکز خدمات روان‌شناسی و مشاوره» انجمن روان‌شناسی ایران منتشر خواهد شد و پس از درج حداقل ۲۰۰ پروفایل، اطلاع‌رسانی عمومی آغاز خواهد شد.

به‌منظور هم‌سویی علمی–حرفه‌ای و ارائۀ خدماتی مسئولانه، ایمن و مبتنی بر کرامت انسانی، جلسۀ هماهنگی داوطلبان روز سه‌شنبه ۲۱ بهمن‌ماه، ساعت ۲۱، در پلتفرم «محیط» برگزار خواهد شد.

لینک شرکت در جلسه از طریق پیامک برای داوطلبان ارسال خواهد شد.

انجمن روان‌شناسی ایران
انجمن علمی روان‌پزشکان ایران

#اطلاع‌رسانی

◼️◼️ تسلیت

با کمال تاسف درگذشت پدر همکار گرامی روان‌پزشک سرکار خانم دکتر فیروزه رییسی را به اطلاع می‌رسانیم. این ضایعه را به همکاران محترم #تسلیت عرض می‌کنیم.

✍️ هیأت مدیره‌ی انجمن علمی روان‌پزشکان ایران

📎 تصمیمات هیات مدیره

تامل در احوال مردم
جمع‌بندی رهنمودهای مشورتی انجمن

هیات مدیره در طی ماه جاری، و با وجود قطع اینترنت و کاهش امکان تبادل و روابط اعضا، به شکل مرتب جلسات خود را ادامه داده است. دیروز پنج‌شنبه ۲۳ بهمن ۱۴۰۴ نود و سومین جلسه‌ی هیات مدیره برگزار گردید.

در نود و سومین جلسه‌ی هیات مدیره‌ی انجمن علمی روان‌پزشکان ایران، که به شکل حضوری، و با شرکت بازرس هیات مدیره دکتر احمد احمدی‌پور برگزار گردید مسأله‌ی نحوه‌ی دخالت موثر انجمن جهت کمک به بهبود وضعیت اجتماعی و مراقبت از مردم متأثر از حوادث که در جلسات پیش آغاز شده، و به صدور بیانیه انجامیده بود، تداوم یافت.

همچنین گزارشی از اقدام‌های در دست طراحی و یا در حال اجرای کمیته‌های انجمن در این زمینه ارایه گردید.

در این جلسه همچنین مقرر شد پیشنهادهای اجرایی و رهنمودهای مشورتی انجمن در جلسات کارشناسی به وزارت‌خانه‌های بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و کار، رفاه و تأمین اجتماعی اعلام گردد. دیدگاههای انجمن طی این جلسه جمع‌بندی گردید، و مقرر شد دیدگاههای کمیته‌های مرتبط هم اخذ گردد.

#هیات_مدیره

📎 معرفی کتاب

یادنامه‌‌ی دکتر فریدون مهرابی

یادنامه‌ی پیشکسوت نامدار جامعه‌ی روان‌پزشکی ایران، مدیر گروه اسبق گروه روان‌پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایران و عضو اسبق هیات مدیره‌ی انجمن علمی روان‌پزشکان ایران دکتر فریدون مهرابی چهارشنبه ۱۵ بهمن‌ماه ۱۴۰۴ رونمایی شد.

در این کتاب که بالغ بر ۲۵۰ صفحه حجم دارد، تعداد کثیری از همکاران، دوستان و بستگان دکتر مهرابی قلم زده‌اند.

کتاب به همت مهندس انوشه منصوری همسر استاد و با مشارکت و همگامی دکتر مریم رسولیان به چاپ رسیده، و نسخه‌ی الکترونیک آن به رایگان در اختیار همگان قرار گرفته است.

طرح جلد کتاب را گرافیست نامدار ایرانی ابراهیم حقیقی طراحی نموده، و مینو فرشچی نیز بر کتاب پیشگفتاری نوشته است.

#معرفی

📎فراخوان

اعلام فراخوان فلوشیپ روان‌پزشکان جوان
بیست و ششمین کنگره‌ی جهانی روان‌پزشکی

بیست و ششمین کنگره‌ی جهانی روان‌پزشکی، مهر ۱۴۰۵ در استکهلم پایتخت سوئد برگزار خواهد شد.

کنگره از کلیه‌ی دستیاران روان‌پزشکی سال سوم و بالاتر و روان‌پزشکانی که در ۵ سال ابتدایی فراغت از تحصیل و مسلط به زبان انگلیسی هستند دعوت کرده است برای استفاده از فلوشیپ این جایزه اقدام کنند.

علاقمندان به شرکت در این فراخوان می‌توانند مدارک خود از جمله معرفی‌نامه از طرف رئیس انجمن علمی روان‌پزشکان ایران یا مدیر گروه دانشگاه خود، سوابق خود و نامه‌ای مشتمل بر علل اصلی انگیزشی (Motivation letter) برای شرکت در کنگره را تا ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ از طریق وب‌سایت کنگره به نشانی زیر ارسال نمایند:

https://wcp-congress.com

همکارانی که مایل به دریافت توصیه‌نامه از رئیس انجمن علمی روان‌پزشکان ایران هستند لطفاً حداکثر تا تاریخ ۱۵ اسفند ۱۴۰۴ مدارک خود را پس از طی فرایند عضویت در انجمن جهت ارزیابی کلی و تهیه‌ی توصیه‌نامه به آدرس الکترونیک انجمن (info@psychiatrist.ir) ارسال کنند و ضمن تماس با دبیرخانه انجمن از وصول مدارک خود اطمینان حاصل کنند. لازم به ذکر است که صرفا مدارک کامل و به زبان انگلیسی در قالب مورد نظر کنگره مورد ارزیابی قرار خواهد گرفت.

همچنین لازم به ذکر است که کلیه پژوهشگران مرتبط نیز می‌توانند نسبت به ارسال چکیده‌ مقالات خود تا تاریخ ۳ فروردین ۱۴۰۵ از طریق نشانی فوق اقدام نمایند.

#فراخوان

📎 اطلاع‌رسانی

دسترسی رایگان به مشاوره با روان‌شناسان و روان‌پزشکان داوطلب
(ویژه افراد آسیب‌دیده از شرایط اجتماعی اخیر)

در پی شرایط اجتماعی اخیر، بسیاری از هم‌میهنان عزیز ما ـ از جمله شماری از اعضای کادر درمان که در این مدت فشارهای روانی مضاعفی را تجربه کرده‌اند ـ با اندوه، فرسودگی و تجربه‌های تلخ روانی مواجه شده‌اند. انجمن روان‌شناسی ایران ضمن ابراز همدلی و تسلیت، یادآور می‌شود که دریافت به‌موقع حمایت روان‌شناختی می‌تواند به کاهش رنج روانی، پیشگیری از ماندگار شدن آسیب‌ها و بازگشت تدریجی کارکرد روزمره کمک کند.

در پی دعوت انجمن روان‌شناسی ایران و انجمن علمی روان‌پزشکان ایران، ۱۰۳۴ روان‌شناس و روان‌پزشک اعلام داوطلبی کرده‌اند و تاکنون امکان دسترسی رایگان به خدمات مشاوره‌ای بیش از ۵۰۰ متخصص فراهم شده است. این خدمات توسط متخصصان واجد صلاحیت و با رعایت اصول اخلاق حرفه‌ای، محرمانگی و احترام به شأن مراجعان ارائه می‌شود.

افراد نیازمند خدمات مشاوره‌ای می‌توانند برای دریافت مشاوره رایگان به صفحه مرکزخدمات روان‌شناسی و مشاوره انجمن روان‌شناسی ایران مراجعه کنند.

https://clinic.iranpa.org/

مراجعه برای دریافت مشاوره، اقدامی آگاهانه برای مراقبت از سلامت روان و عبور ایمن‌تر از این روزهای دشوار است.

انجمن روان‌شناسی ایران
انجمن علمی روان‌پزشکان ایران

📎 اطلاع‌رسانی

«شوک جمعی، ترس از آینده را تثبیت کرد»
گفتگوی سخنگوی انجمن با خبرگزاری قطری العربیه الجدید

صابر گل‌عنبری خبرنگار قطری العربیه جدید ساکن در تهران در گزارشی به وضعیت سلامت روانی- اجتماعی مردم بعد از حوادث دی‌ماه ۱۴۰۴ پرداخته است. در بخشی از این گزارش، نویسنده پرسش‌هایی را با سخنگوی انجمن علمی روان‌پزشکان ایران در میان گذاشته است. در ادامه برگردان فارسی این بخش را از عربی می‌توانید مطالعه نمایید.

متخصصان ایرانی معتقدند موج‌های خشونتی که کشور اخیراً شاهد آن بوده، نشانه‌ای از یک بحران عمیق روانی و اجتماعی در نتیجهٔ فشارهای اقتصادی و معیشتی است؛ و عبور از آن بدون تحقق عدالت و اصلاح ممکن نیست.

جامعهٔ ایران پس از کشته‌شدن هزاران نفر طی دو روز، در هجدهم و نوزدهم دی‌ماه گذشته، در پیِ اعتراضاتی که چندین شهر را دربرگرفت، وارد یکی از عمیق‌ترین وضعیت‌های شوک جمعی در تاریخ معاصر خود شد. سنگینی این شوک بر بیشتر شهروندان سایه انداخت؛ در فضایی از اندوه و بهت، به‌ویژه پس از آشکار شدن ابعاد تلفات انسانی سنگین، با انتشار تصاویر و ویدئوهایی از داخل مراکز پزشکی قانونی و نیز از مراسم تشییع و عزاداری.

بازتاب‌های روانی و اجتماعیِ این تصاویر هولناک همچنان به‌طور جدی در جامعه حضور دارد. در حالی که تضاد میان روایت‌های رسمی و غیررسمی دربارهٔ رخدادهای اخیر و شمار قربانیان و مسئولان مستقیم سقوط آنان ادامه دارد، ایرانیان جدا از این روایت‌ها، با پیامدهای روانیِ عمیق و پرسش‌های فوری دربارهٔ ریشه‌های این خشونت روبه‌رو هستند: این وضعیت چگونه به جایی رسید که بنا بر داده‌های رسمی، ۳۱۱۷ نفر در چند روز جان باختند؟ مقام‌ها می‌گویند ۲۴۲۷ نفر از کشته‌شدگان ـ از جمله نیروهایی از دستگاه‌های امنیتی ـ به دست «گروه‌های مسلح و آشوب‌طلبان» کشته شده‌اند و آنان را «شهید» می‌نامند؛ در حالی که اپوزیسیون، دولت را به سرکوب معترضان و کشتن آنان متهم می‌کند.

میان روایت‌ها و آمارهای متعارض، تصاویر در گردش نشان می‌دهد که اعتراضات با قتل، خشونت و تخریب گسترده همراه بوده؛ امری که دست‌کم در دهه‌های اخیر «بی‌سابقه» توصیف شده است. این ویدئوها همچنین نشان می‌دهد سطح رویارویی در خیابان از آنچه ایرانیان در موج‌های پیشین اعتراض تجربه کرده بودند فراتر رفت: از یک سو صحنه‌های کشته‌شدن شهروندان و از سوی دیگر هدف قرار گرفتن نیروهای امنیتی و پلیس و حمله به تأسیسات دینی و نظامی.

سخنگوی انجمن علمی روان‌پزشکان‌ ایران، دکتر امیرحسین جلالی ندوشن، معتقد است موج‌های خشونتی که ایران در جریان اعتراضات اخیر شاهد آن بود را نمی‌توان محصول یک گرایش ناگهانی دانست؛ بلکه باید آن را نشانهٔ یک بحران عمیق روانی-اجتماعی دید که طی سال‌های طولانی از فشارهای اقتصادی، فرسایش اعتماد و انسداد کانال‌های بیانِ نهادی تغذیه شده است.

او به «العربی الجديد» توضیح می‌دهد که وقتی جوامع وارد چرخهٔ شوک، سوگواری، خشم و بی‌اعتمادی می‌شوند، خشونت نه علت، بلکه علامتِ یک اختلال عمیق‌تر است. وی یادآور می‌شود که استمرارِ قطع گستردهٔ ارتباطات و تضاد روایت‌ها دربارهٔ شمار قربانیان و چگونگی کشته‌شدن آنان، فرآیند راستی‌آزمایی مستقل را دشوار کرده و به تعمیق شوک جمعی انجامیده است.

این روان‌پزشک اشاره می‌کند جامعهٔ ایران حتی پیش از این رخدادها نیز به‌سبب بحران‌های ساختاریِ اقتصادی و اجتماعیِ پی‌درپی، در توانِ تاب‌آوری روانی دچار فرسودگی بود. با صحنه‌های قتل و گستردگی مجروحیت‌ها و از دست رفتنِ ارتباط با نزدیکان، احساس عمومیِ «قابل‌پیش‌بینی‌بودن» فرو ریخت؛ عنصری که از پایه‌های ثبات روانی است. او تأکید می‌کند در شرایط کمبود اطلاعات قابل اتکا، ترس‌ها و خیال‌پردازی‌های فاجعه‌بار جای تحلیل عقلانی را می‌گیرد و اضطراب به خشم تبدیل می‌شود.

جلالی ندوشن توضیح می‌دهد فشار اقتصادی به‌طور خودکار به خشونت نمی‌انجامد؛ مگر آن‌که با احساس عمیقِ بی‌عدالتی همراه شود. او می‌گوید خبرهای فساد مالی و سوءاستفاده از منابع عمومی و موارد مشابه، سوختِ خشم جمعیِ انباشته است؛ زیرا شهروندان در آن وضعیت تنها فقر را تجربه نمی‌کنند، بلکه «تحقیر» و نبودِ مسیرِ عادلانه برای اصلاح را نیز حس می‌کنند؛ و این احتمال رفتارهای انفجاری را بالا می‌برد.

📎بقیه در صفحه‌ی دوم

#اطلاع‌رسانی

📎 اطلاع‌رسانی

ادامه‌ی گفت‌وگو با سخنگوی انجمن

دکتر جلالی ندوشن همچنین بر پیامدهای فرسایش سازمان‌ها و جنبش‌های اجتماعی در پیچیده‌تر شدن بحران تأکید می‌کند و توضیح می‌دهد ضعف احزاب، اتحادیه‌ها، انجمن‌های حرفه‌ای، رسانهٔ مستقل و سازوکارهای قابل اعتمادِ مطالبه‌گری، رابطهٔ جامعه و قدرت را به یک رابطهٔ دوگانهٔ تند تبدیل می‌کند: یا سکوتِ سخت، یا انفجارِ خشن. در این حالت خیابان‌ها به فضایی مختلط بدل می‌شود: هم اعتراض، هم تخلیهٔ خشم، و گاهی تسویه‌حساب یا بهره‌برداری فرصت‌طلبانه.

این پزشک به روان‌شناسی جمعیت‌ها نیز می‌پردازد و می‌گوید طی تجمع‌های بزرگ و پرتنش معمولاً سه پدیدهٔ هم‌زمان قابل انتظار است: کاهش خودمهاری، به‌گونه‌ای که افراد دست به کارهایی می‌زنند که به‌صورت فردی انجام نمی‌دهند؛ سرایت هیجان، که طی آن ترس و خشم به‌سرعت منتقل می‌شود؛ و قطبی‌سازی اخلاقیِ شدید، که در آن «خود» نمایندهٔ خیر مطلق تلقی می‌شود و «دیگری» از انسانیت تهی می‌گردد.

جلالی ندوشن تأکید می‌کند توصیف این سازوکارها برای توجیه خشونت یا مشروع‌سازی سرکوب نیست؛ بلکه برای فهم و پیشگیری است. او از چرخهٔ خشونت متقابل سخن می‌گوید و به گزارش‌های سازمان عفو بین‌الملل و دیگر نهادهای بین‌المللی اشاره می‌کند که از استفادهٔ گسترده از نیروی مرگبار حکایت دارد. به نظر او «هزینهٔ مرگبارِ اعتراضات مسالمت‌آمیز ممکن است برخی معترضان را به سوی رادیکالیسم سوق دهد و اگر هر تجمعی تهدید تلقی شود، ممکن است شاهد تشدید بیشتری باشیم».

این روان‌پزشک هشدار می‌دهد عبور از این رخدادها بدون آشکارسازی قانع‌کنندهٔ حقیقت و تحقق حداقلی از عدالت و اصلاح، فقط به آرامشی موقت می‌انجامد. او تأکید می‌کند سوگواریِ به‌رسمیت‌شناخته‌نشده به خشم مزمن تبدیل می‌شود؛ نبودِ روایتِ قابل اعتماد قطبی‌سازی را سرعت می‌دهد و خطر موج‌های خشونت‌بارتر در آینده را بالا می‌برد؛ افزون بر تشدید بی‌اعتمادی، مهاجرت نخبگان و فرسایش سرمایهٔ انسانی.

متن کامل گزارش از خبرگزاری العربی الجدید

📎 پایان. ۲/۲

#اطلاع‌رسانی

📎 اطلاع‌رسانی

نشست تخصصی
آسیب های روانی جمعی و آینده سلامت روان ایران

👤میزبان
حمید پیروی، نایب رئیس جمعیت علمی پیشگیری از خودکشی ایران
👤سخنرانان
دکتر محمدرضا شالبافان، مدیر کل دفتر سلامت روانی و اجتماعی وزارت بهداشت
دکتر حمید پورشریفی، رئیس انجمن روان‌شناسی ایران
دکتر مجید صفاری نیا، رئیس انجمن روان‌شناسی اجتماعی ایران
دکتر سید وحید شریعت، رئیس انجمن علمی روان‌پزشکان ایران

زمان: شنبه ۲ اسفند ماه ۱۴۰۴
ساعت: ۱۶ الی ۱۸

🌐لینک شرکت و دریافت گواهی:
https://m0h.ir/mtmkep

📎 اطلاع‌رسانی

انجمن علمی روان‌پزشکی کودک و نوجوان ایران در آستانهٔ «سوگ چهل‌روزهٔ فاجعهٔ دی‌ماه» با ابراز تأسف و همدردی با خانواده‌های داغدار، هشدار داده که قرار گرفتن کودکان و نوجوانان در معرض خشونت، صحنه‌های هولناک، تهدید، حبس، سوگ ناگهانی و فضای ترس و ناامنی—حتی به شکل غیرمستقیم از طریق اخبار و شبکه‌های اجتماعی—می‌تواند خطر بروز یا تشدید علائمی مانند اضطراب، اختلال خواب و کابوس، تحریک‌پذیری، افت تمرکز، افسردگی، نشانه‌های مرتبط با تروما و فرسودگی روانی را بالا ببرد؛ و اگر تداوم یابد، فقط یک اثر کوتاه‌مدت فردی نیست و می‌تواند احساس امنیت، امید به آینده و سرمایهٔ اجتماعی نسل جوان را تضعیف کند.

بیانیه سپس بر چند اصل فوری تأکید می‌کند: حفظ کرامت انسانی و ارزش جان انسان‌ها، کاهش فوری خشونت و پیشگیری از گسترش آن، تسریع روندهای قضایی برای آزادی نوجوانانِ در حبس، فراهم کردن امکان سوگواری امن و محترمانه، تضمین حمایت/امنیت/دسترسی به خدمات سلامت روان برای کودکان و نوجوانان، و ایجاد فرصت‌هایی برای اینکه نوجوانان «شنیده شوند».

در بخش توصیه‌های عملی، انجمن مزبور از خانواده‌ها و مدارس می‌خواهد با زبان ساده و متناسب با سن پاسخ دهند، احساسات منفی کودک را نام‌گذاری کنند و از شایعه و بزرگ‌نمایی پرهیز کنند؛ میزان مواجهه با تصاویر/خبرهای خشن را کم کنند و ثبات برنامهٔ روزانه (خواب، تغذیه، فعالیت بدنی، ارتباط با افراد امن) را حفظ کنند؛ و از رسانه‌ها می‌خواهد از تکرار تصاویر خشونت‌بار و روایت‌های تشدیدکنندهٔ اضطراب و خشم جمعی پرهیز کرده و اطلاعات آرام‌کننده و راهنمایی حمایتی ارائه دهند.

در پایان، انجمن از نهادهای مسئول و افراد اثرگذار می‌خواهد برای کاهش تنش و خشونت و حفاظت از جان و سلامت روان شهروندان—به‌ویژه کودکان و نوجوانان—اقدام مؤثر و فوری انجام دهند، دسترسی خانواده‌های آسیب‌دیده به حمایت‌های تخصصی روانی-اجتماعی را تسهیل کنند و از گفتار/رفتارهای دامن‌زننده به ترس، دوقطبی‌سازی و نفرت‌پراکنی پرهیز شود؛ و اعلام می‌کند آمادهٔ مشارکت علمی و اخلاق حرفه‌ای در تدوین راهنماهای حمایتی و آموزش عمومی است.

#اطلاع‌رسانی
#دی‌ماه