Noormags

معارف فقه علوی - بهار و تابستان 1395، سال اول - شماره 2

مقاله: نقدی بر نظریه تکثرگرایی دینی با رویکرد فقهی

نویسنده: مسعود راعی؛ عطاالله رجالی؛

http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1172776

📣📣📣📣📣📣📣سومین شماره نشریه معارف فقه علوی از سری نشریات مرکز بین المللی توسعه صلح فرهنگ و عقلانیت منتشر شد⏬⏬⏬⏬⏬
@icpcr

Noormags

مطالعات تطبیقی حقوق بشر - بهار و تابستان 1395 - شماره 1

مقاله: بررسی تطبیقی حقوق بشر در اسلام و غرب

نویسنده: عابدین سیاحت اسفندیاری؛ حسین عندلیب؛

http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1184873

Noormags

مطالعات تطبیقی حقوق بشر - بهار و تابستان 1395 - شماره 1

مقاله: بررسی الزامات نگرش نظام مند به کلیت حقوق بشر از دیدگاه اسلام

نویسنده: مرتضی اشرافی؛ مجتبی اشرافی؛

http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1184874

Noormags

مطالعات تطبیقی حقوق بشر - بهار و تابستان 1395 - شماره 1

مقاله: بررسی مقایسه ای «انسان شناسی» از دیدگاه قرآن و اوماتیسم

نویسنده: مرضیه امری؛ کبری عبداللهی؛

http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1184875

Noormags

مطالعات تطبیقی حقوق بشر - بهار و تابستان 1395 - شماره 1

مقاله: عدالت همه جانبه حاکم بر عدالت کیفر محور

نویسنده: توفیق اسداف؛

http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1184877

Noormags

مطالعات تطبیقی حقوق بشر - بهار و تابستان 1395 - شماره 1

مقاله: بررسی علل و عوامل هتک حرمت و آبروی مومن و راههای حفظ آن در قرآن و حدیث

نویسنده: فاطمه عبداللهی؛ مرضیه امری؛

http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1184878

دانشگاه مجازی المصطفی (ص) با همکاری دانشگاه ها و مراکز پژوهشی داخلی و بین المللی
نمایه مقالات پذیرفته شده در SID, ISC, Civilica و چاپ مقالات برتر در مجلات معتبر داخلی و خارجی
@hamayesh_mou

📣 المؤتمر الاول لجامعة المصطفى (ص) المفتوحة
🔹أيام إقامة المؤتمر: 19 و 20 اکتوبر 2017
🔹آخر فرصة لإرسال الملخصات: 06.08.2017
🔸موقع المؤتمر: hamayesh.miu.ac.ir/cyberspace

🆔 @hamayesh_mou

‍ https://attach.fahares.com/zFg6Ii0O869x5LsLMMU8KA==
🔹🔸🔹🔸🔹🔸🔹🔸🔹🔸🔹🔸🔹🔸
🌐 کانال اطلاع رسانی اولین کنفرانس بین المللی دانشگاه مجازی المصطفی (ص)
«ظرفیت شناسی و تأثیرگذاری فضای مجازی در ارتقای آموزش های دینی»
برای #پیوستن_به_کانال یا #دعوت از فرهیختگان، اساتید و پژوهشگران از لینک ذیل استفاده نمایید:
🆔 @hamayesh_mou

🔹🔸🔹🔸🔹🔸🔹🔸🔹🔸🔹🔸🔹🔸
🔻سامانه کنفرانس: hamayesh.miu.ac.ir/cyberspace
🔻ایمیل دبیرخانه: icm@ou.miu.ac.ir
🔻تلفن تماس: 02532114177

"پروژه صلح اروپایی؛ روحانیون مسلمان، مسیحی و یهودی علیه تروریسم
"

یک گروه از روحانیون از مذاهب مختلف در حرکتی از قبل برنامه ریزی شده با نام "پروژه صلح اروپایی" به نشانه اعتراض در چند نقطه از قاره سبز دور هم جمع می شوند. این حرکت که ابتدا از پاریس شروع شده است، یکشنبه گذشته به برلین رسید. در برلین محل تجمع میدان برایتشایدپلاتس Breitscbeidplatz در نظر گرفته شده بود. این میدان و کلیسای معروف آن در ایام شب عید مسیح و کریسمس شاهد واقعه تروریستی بود که در آن چند نفر جان خود را از دست دادند. شرکت کنندگان در این تظاهرات و تجمع برای قربانیان ترور در پاریس، برلین، لندن و غیره دعا و نیایش خواندند. در این تجمع بیش از سی روحانی اروپایی از ادیان مختلف حضور داشتند.

منبع خبر:
https://www.google.de/amp/www.zeit.de/amp/gesellschaft/zeitgeschehen/2017-07/berlin-marsch-muslime-terrorismus
@icpcr

"برش هایی از کتاب گفتارهایی در آخن"
قسمت اول: اشکالات پیرامون پیاده روی اربعین و پاسخ آنها
نویسنده: علی اکبر محمد زاده
برخی افراد اشکالات و شبهاتی را درباره این سنّت مقدس مطرح کرده‌اند و گاهی این سخنان و امواج تبلیغاتی بر برخی مردم اثر می‌گذارد. در این جا به برخی از این شبهات پاسخ می‌گوییم.
اشکال اول: اضرار به خود
می‌گویند فرضاً پیاده روی مستحب و مأجور باشد؛ در صورتی که ضرر و زیان نداشته باشد و هنگامی که سبب ضرر و زیان شود، نه تنها واجب نیست، بلکه حرام است. مثلاً زیارت امام حسین(ع) امروز سبب ورم پاها و بیماری‌های درازمدت می‌شود و اضرار به خود و بیمار کردن خود جایز نیست.
پاسخ
ضرر بر دو گونه است: 1. ضرری که موجب مرگ و قطع عضو و امثال آن شود؛ 2. ضرری که تا این حدّ نیست، گرچه اندکی سختی و رنج داشته باشد.
پیاده روی زیارت حضرت بر فرض که با ضرر اندکی همراه باشد، منافع فراوان به همراه دارد و عامل نشاط و تحرک و طراوت انسان می‌شود؛ به ویژه که امروزه به علت عادت به استفاده از وسایل حمل و نقل، انسان بیشتر نیاز به این گونه فعالیت‌ها دارد. در استفتائی از آیات عظام خوئی و تبریزی این چنین آمده است:
امور مستحبی اگر مستلزم ضرر باشد، آیا جائز است؟ مثلاً پیاده رفتن برای زیارت امام حسین(ع) سبب تورم پاها یا بیماری طولانی مثلاً یک ماهه شود. آیا در این حالت جایز است؟
ـ آیت الله خوئی: مادام که ضرر در حدی نیست که احتمال هلاک جان باشد، اشکال ندارد.
ـ آیت الله شیخ جواد تبریزی: تا وقتی ضرر این کار در حدّ هلاکت یا جنایت بر نفس نباشد، اشکال ندارد.(صراط النجاة، ج 2، ص 418)
اشکال دوّم: آزردن خود
گفته اند پیاده روی نوعی خودآزاری و به رنج افکندن خود است؛ بنابراین عقلاً قبیح است و از آن جا که حکم عقل و شرع یکی است، پیاده روی مشروع شمرده نمی‌شود.
پاسخ
حکم عقل در مواردی است که منجر به ایذای نفس باشد و غرض عقلایی در کار نباشد؛ مثلاً وارد آوردن جراحتی در بدن، بدون دلیل. ولی اگر هدف عقلایی مهمی در کار باشد، عقل حکم به قبح کار به طور مطلق ندارد. عقلا نیز رنج‌ها و مشقات را برای دستیابی به اهداف خود تحمل می‌کنند. پیاده روی زیارت حسینی گرچه با قدری سختی و رنج همراه است، ولی خیر دنیا و آخرت در آن نهفته است و رنجی اندک در برابر پاداشی بزرگ است.
اشکال سوّم: اختلاط زن و مرد
برخی با تکیه بر مسئله اختلاط زن و مرد گفته‌اند: چون زیارت امام حسین(ع) و مخصوصاً پیاده‌روی، توأم با اختلاط زن و مرد است، کاری حرام می‌باشد و حداقل، ترک پیاده روی، اولی و زیارت سواره، افضل است.

پاسخ
اولا: این گونه اختلاط حرام نیست و کسی از فقها، فتوا به حرمت این گونه اختلاط نداده است. اختلاطی که از ازدحام ناشی می‌شود، مثل اختلاط در حج، نماز جمعه، نماز عیدین و پیاده روی برای زیارت امام حسین(ع) و ازدحام داخل حرم شریف، خود به خود حرام نیست؛ بلکه فقها به طور عام فتوا به کراهت داده‌اند. نوعی از اختلاط هم به معنای معاشرت و ارتباط نزدیک زنان با مردان بیگانه است که معمولاً در مدارس و ادارات دولتی و بیمارستان ها و امثال آن فراوان و مدام اتفاق می‌افتد و آیت الله خوئی فتوا به حرمت آن داده‌اند. بنابراین اگر در زیارت پیادگان اختلاطی باشد، از نوع اوّل است که حرام نیست.
ثانیا: بر فرض که اختلاط از نوع دوم، از برخی اشخاص کم اراده و ضعیف النفس پدید آید؛ این سبب ترک سنت دینی نمی‌شود؛ وگرنه اکثر واجبات عبادی که در آن نوعی آمیختگی دو جنس وجود دارد، مثل حج و نماز جمعه و نماز عیدین و نماز میت و غیر آن باید تعطیل شود. از زراره نقل شده است:
امام باقر(ع) در تشییع جنازه مردی از قریش حضور داشتند و من و عطا هم بودیم. وقتی زنی فریادی زد، عطا گفت: یا ساکت شو یا من بر می‌گردم. زن سکوت نکرد و عطا بازگشت. من به امام عرض کردم که عطا بازگشت. حضرت فرمود: چرا؟ سخن او را یادآور شدم. حضرت فرمود: «به راه ادامه بده. ما اگر همراه با حق، منکری دیدیم، نباید حق را رها کنیم؛ وگرنه حق مسلمانی را ادا نخواهیم کرد.» وقتی امام بر جنازه نماز خواند، خویشان میت گفتند: شما توان ندارید؛ بازگردید؛ خداوند شما را اجر دهد. اما حضرت از ناتمام گذاشتن مراسم تشییع خودداری کرد و بازنگشت.(وسائل‌الشیعه، ج 3، ص 140)
اشکال چهارم: هزینه های مالی زیاد پیاده روی و نیاز فقرا
روشن است که برای پشتیبانی از انبوه زائران پیاده، خدمات و امکانات بسیاری مثل: آب و غذا و امکانات رفاهی در مسیر و لوازم پزشکی برای درمان لازم دارند. لذا عاشقان اهل‌بیت(ع) در مسیر از زائران استقبال می‌کنند و به نصب چادر و خدمت رسانی به آنان می‌پردازند. آمارها حاکی از آن است که در سال 1434 قمری، شش هزار موکب برای پذیرایی از زائران برپا شد. اگر مبلغ هزینه هر موکب را حدود 8 میلیون دینار در طول زیارت اربعین در نظر بگیریم، مبلغی در حدود 48 میلیارد دینار هزینه شده است. این اموال فراوان در حالی هزینه می‌شو

د که برخی مردم به نان شب محتاجند و برخی نیاز به دارو و دکتر دارند. حال اگر زائران پیاده حرکت نکنند، خودشان امکان تأمین لوازم خویش را دارند و زیارت به صورت سواره، مانع از اسراف و تبذیر نیز هست.
پاسخ
پرداخت هزینه‌ها دو نوع است: گاه واجب است و گاهی مستحب. انفاق واجب، مثل پرداخت هزینه افراد تحت تکفل و زکات و خمس و کفّارات و آنچه به دلیل نذر در مورد خاص داده می‌شود. اما انفاق مستحبی، مثل صدقه و تبرعّات و اوقاف و آنچه فی سبیل الله هزینه می‌گردد.
در مورد انفاق‌های واجب که برای تأمین نیاز فقرا و ایتام سادات و غیر آنان واجب است، مؤسسات دولتی و مردمی باید به گردآوری و هزینه کردن زکات و خمس و کفارات مالی در جای آن اقدام کنند و حق ندارند آن را در غیر از موارد تعیین شده، حتی در شعائر حسینی هزینه کنند. امّا نذورات و انفاق‌های مستحب با انواع گوناگون آن، تابع نیت نذرکنندگان و هزینه کنندگان است. به هر نیتی که نذر کرده‌اند، باید طبق آن هزینه شود و انفاق‌های داوطلبانه هم به اختیار خود اشخاص است که صرف چه کاری کنند. اموالی که در مسیر اربعین و زیارت امام حسین(ع) هزینه می‌شود، مانند نذورات برای شعائر حسینی و انفاقات داوطلبانه و صدقات و تبرّعات و اوقاف خاص این مراسم است و کسی حق ندارد نذورات این راه را صرف کار دیگری کند یا مردم را به هزینه کردن اموال خود در کاری دیگر مجبور نماید.
#برشهایی از کتاب گفتارهای در آخن
@icpcr

دکتر علی الله‌بداشتی، عضو گروه فلسفه دانشگاه قم در گفت وگو با شفقنا:
پیمان نامه پیامبر(ص) با یهودیان یثرب اولین پیمان نامه حقوق بشری است
پیامبر بحث حقوق شهروندی را از بحث ایمان داشتن یا نداشتن جدا می داند. همه افراد جامعه از آن جهت که انسان هستند و به عنوان شهروند پذیرفته شده اند، دارای حقوق مساوی هستند. پیامبر در این پیمان نامه می فرماید همه افراد مانند یک ملت در مدینه زندگی می کنند و هر کسی دین خودش را دارد. هر کس که به یکی از شهروندان این جامعه از مسلمان و یهودی ظلمی کرد، همه باید به یاری مظلوم بشتابند.



دکتر علی الله بداشتی، عضو گروه فلسفه و هیات علمی دانشگاه قم است. دانش آموخته سطح چهارم حوزه علمیه قم بوده و در رشته فلسفه و کلام اسلامی به اخذ درجه دکتری از دانشگاه تهران نائل آمده است. بیشتر در بحث های کلامی و فلسفی تحقیقات داشته و چند کتاب به نام های مسوولیت انبیا نسبت به امتشان، توحید و صفات الهی، اراده خدا، نقد آرای سلفیه در توحید و … نوشته است. از او حدود پنجاه مقاله در مجلات علمی به چاپ رسیده است.

دکتر علی الله بداشتی در بررسی روش اجتماعی پیامبر، پیمان نامه ای که ایشان در بدو ورود به یثرب نگاشت را اولین پیمان نامه حقوق بشری خواند و در گفت وگوی اختصاصی با شفقنا (پایگاه بین المللی همکاری های خبری شیعه) بیان کرد: این پیمان نامه که در آن زمان نوشته شد، اولین پیمان نامه حقوق بشری بود که پیامبر برای انسان ها به ارمغان آورد و این قوانین پیامبر الگویی برای نسل های بعدی در بحث های حقوق بشری شد.

عضو گروه فلسفه هیات علمی دانشگاه قم، بررسی روش اجتماعی پیامبر را به سبب تشکیل جامعه توسط ایشان در یثرب مقدور دانست. او دست آورد این پیمان نامه را ایجاد همگرایی در بین قومیت هایی که در مدینه زندگی می کردند خواند و افزود: در مدینه آن روز گروهی مسیحی، گروهی مشرک و گروهی هم که از پیش از هجرت پیامبر ایمان آورده بودند زندگی می کردند. در این پیمان نامه آمده است: «این نوشته دستور و منشوری است از طرف محمد فرستاده خدا که در میان مومنان و مسلمانان از طائفه قریش و اهالی یثرب و کسانی که از آن ها پیروی کرده و به آن ها بپیوندند و با آن ها جهاد کنند ساری و جاری است». پس این پیمان نامه فقط بین مسلمان ها نیست. این پیمان نامه بین مسلمان های طائفه قریش که جزو مهاجران بودند و مردم مدینه یعنی همان ها که هنوز ایمان نیاورده بودند بسته می شود. پیامبر پیمان نامه ای بین همه این ها امضاء می کند تا روح همبستگی بین مردم مدینه ایجاد شود.

این استاد دانشگاه در توضیح موضع گیری در برابر ستم در منش اجتماعی پیامبر (ص) به فراز دیگری از این پیمان نامه اشاره کرد و گفت: در این پیمان آمده است که «همه در برابر ظلم و تجاوز متفقا باید بایستند» یعنی اگر ستمی بر عضوی از جامعه، اعم از مسلمان و غیر مسلمان روا داشته شد، همه باید در برابر ستمگر موضع گیری کنند. چون در اعراب جاهلی اگر نزاع فردی از قبیله الف با قبیله ب را می دیدند، افراد هر قبیله بدون این که سوال بکنند حق با کدام قبیله است، به کمک قبیله خود می شتافتند. پیامبر تعصبات جاهلی را زیر پا گذاشت و اساس را عدالت قرار داد. حمایت ما از افراد باید بر اساس عدالت باشد و نه قومی و قبیله ای.

او در توضیح بندی از پیمان نامه مبنی بر اینکه «حق خدا نسبت به همه یکسان است و اگر نازل ترین مومنان فردی را در پناه خود آورد، همه باید او را بپذیرند» بیان کرد: یعنی اگر یک مسلمان فردی را در پناه خود قرار داد، بقیه باید پناه دادن او را محترم بشمارند.

این مدرس دانشگاه به بند دیگری از این پیمان نامه اشاره کرد که بیان می دارد «مومنان نسبت به خون هایی که در راه خدا ریخته می شود، اولیای یکدیگرند» و در توضیح آن گفت: همه باید نسبت به هم احساس ولایت داشته باشند و این نباشد که کسی نسبت به خانواده برادر دینی اش که در راه خدا کشته شده بی تفاوت باشد. پیغمبر به این وسیله یک روح همبستگی را میان مسلمان ها ایجاد کرد.

او به این بند از پیمان نامه اشاره کرد که «مسلمانان فرد مقروض و مدیونی که دین او سنگین است رها نمی کنند، که او را با نیکو کاری کمک می کنند».

الله بداشتی در مورد حاکمیت قانون در بُعد اجتماعی زندگی پیامبر با اشاره به بندی از پیمان نامه مبنی بر این که «اگر اختلافی میان مسلمان ها بروز کرد، مرجع حلش خدا و رسول هستند» گفت: اعراب جاهلی گاهی به خاطر کشته شدن یک شتر بیست سال با یکدیگر می جنگیدند. پیامبر گفت اگر مسلمان هستید باید در این موارد به حکم خدا و رسول مراجعه بکنید و حکم ایشان را بپذیرید. به این ترتیب پیامبر حاکمیت قانون را جایگزین سلیقه شخصی و قومی کردند و این گونه کسی به واسطه اقتدار یا قدرت سیاسی از مجازات مصون نمی ماند.

او شخص پیغمبر را هم پایبند به قانون دانست و با اشاره به ماجرای محکمه بین امیرالمومنین و یک اهل کتاب، پایبندی حضرت امیر ب

ه قانون را ناشی از سریان اخلاق نبوی در وی دانست و ادامه داد: بعد از دادگاه آن فرد به امیرالمومنین اقرار کرد که این زره مال شماست و من می خواستم ببینم که شما تا چه میزان قانون گرا هستی. همین مساله باعث شد که مسلمان شود. یعنی پایبندی به قانون در حکومت اسلامی تا این حد است که امیرالمومنین که امام معصوم است، در محضر قاضی با یک اهل کتاب مساوی است و حتی قاضی علیه حضرت حکم می کند و حضرت حکم را می پذیرد.

این استاد فلسفه و کلام یکی دیگر از نکات مهم رفتار اجتماعی پیامبر را در رفتار ایشان با یهودیان بیان کرد. وی با اشاره به این بند پیمان نامه که می گوید «مسلمانان و یهودیان بنی اوف یک امت هستند» بیان کرد که پیامبر بحث حقوق شهروندی را از بحث ایمان داشتن یا نداشتن جدا می داند. همه افراد جامعه از آن جهت که انسان هستند و به عنوان شهروند پذیرفته شده اند، دارای حقوق مساوی هستند. پیامبر در این پیمان نامه می فرماید همه افراد مانند یک ملت در مدینه زندگی می کنند و هر کسی دین خودش را دارد. هر کس که به یکی از شهروندان این جامعه از مسلمان و یهودی ظلمی کرد، همه باید به یاری مظلوم بشتابند.

او در این باره اضافه کرد: وقتی یهودیان در جامعه مدینه زندگی می کنند، باید تحت حمایت حکومت در بیایند یعنی حکومت اسلامی باید در دفاع از حقوق شهروندی، به تمام شهروندان نگاه مساوی داشته باشد. این نباشد که از آقای الف که عضو حزب ما و گروه ماست حمایت کنیم و هر ظلمی بر آقای ب که عضو گروه ما نیست رفت، اعتنایی به او نکنیم. این منش با روح اسلام تضاد دارد.

این استاد دانشگاه قم با یادآوری توجه پیامبر به رعایت حقوق اجتماعی، درباره آیه وکرمنا بنی آدم گفت: این آیه بحث کلی در باب کرامت انسان است که بر اساس آن همه انسان ها دارای ارزش هستند. خداوند در آیه شش سوره مشرکین یا برائت-که حاوی شدیدترین آیه ها نسبت به مشرکین است- به پیامبر می فرماید اگر مشرکی به سوی تو پناه آورد تا سخن خدا را بشنود، به او پناه بده. این همان چیزی است که امروز از آن به پناهندگی سیاسی یاد می شود. قرآن در این آیه به پیامبر می فرماید اگر شخص بی دینی نزد تو آمد که می خواست درباره اسلام تحقیق نماید، به او پناه بده. اگر نخواست ایمان بیاورد او را به مامنش برسان تا دیگران نتوانند به او آسیب برسانند.

او در خصوص زندگی مسالمت آمیز در روش اجتماعی پیامبر، به این بند از پیمان نامه اشاره کرد که «نباید هیچ فردی با هم پیمانانش بد رفتاری بکند» و گفت: چون این پیمان بین مسلمان ها و یهودیان بود، این بند به این معنی است که نباید مسلمانان نسبت به یهودیان بد رفتاری کنند و به عکس.

@icpcr

انالله و انا الیه راجعون
درگذشت نابغه ریاضی دانشمند جوان ایرانی یکی از ده مغز متفکر ریاضی دنیا سرکار خانم مریم میرزا خانی را به خانواده محترم ایشان و جامعه علمی کشور تسلیت و تعزیت عرض می نماییم.
روابط عمومی مرکز بین المللی توسعه صلح فرهنگ و عقلانیت