یکی از دوستان سؤال خوبی پرسیده بود که احتمالاً برای خیلی‌ها پیش اومده:
❓ توی اینتل برای اورکلاک (و بعضاً حتی اندرولت)، هم باید پردازنده پسوند K داشته باشه، هم مادربرد حتماً از سری Z باشه. حالا سؤال اینه، آیا توی AMD هم همین داستانه؟
یعنی برای اورکلاک یا اندرولت، حتماً باید مادربرد سری X و پردازنده با پسوند X (مثلاً 7600X به‌جای 7600) خرید؟

➖ جواب کوتاه: خیر.

کلاً سیاست اینتل و AMD توی این موضوع با هم فرق داره و اینتل اینجا دو تا محدودیت اساسی داره که AMD نداره:

1️⃣ محدودیت روی خود پردازنده
تو اینتل، فقط پردازنده‌هایی که پسوند K دارن میتونن اورکلاک بشن، اما توی AMD تقریباً همه‌ی پردازنده‌ها قابل اورکلاک هستن. تنها استثنا، مدل‌های X3D از سری 5000 و 7000 هستن (مثل 5800X3D یا 7800X3D).

2️⃣ محدودیت روی مادربرد
حتی اگه کاربر یه پردازنده از اینتل با پسوند K هم بخره، باز هم بدون مادربرد سری Z دستش برای اورکلاک (و بعضی وقت‌ها حتی اندرولت) بسته‌ست. اما توی AMD، مادربردهای سری B و X از نظر پشتیبانی از اورکلاک/اندرولت تفاوتی با هم ندارن و هر دو کامل پشتیبانی می‌کنن.

واقعیت اینه که شاید بیشتر از ۹۰٪ کاربرها اصلاً به امکانات اضافه‌ بردهای سری X نیاز پیدا نمی‌کنن ولی ذهنیتی که از تفاوت سری Z و B توی اینتل براشون مونده، باعث میشه فکر کنن تو AMD هم حتماً باید سراغ X برن وگرنه نمیتونن از حداکثر عملکرد پردازنده بهره ببرن.

❗️ یه نکته مهم:
با اینکه B840 توی سری B حساب میشه، اما در عمل صرفا یه نسخه‌ی به‌روزشده از A620 هستش و از اورکلاک هم پشتیبانی نمی‌کنه (سطح امکاناتش هم تقریباً همونه). چیپست‌های سری B که واقعاً از اورکلاک پشتیبانی می‌کنن، این‌ها هستن:
B650
B650E
B850

#پرسش_پاسخ #راهنمای_خرید #پردازنده #مادربرد
هایپرکلاک | کانالی برای علاقه‌مندان سخت‌افزار
🖥 @HyperClock_ir

⚡️ راهنمای خرید رم DDR5 (پلتفرم AM5)
قیمت رم‌ها نسبت به قبل چندین برابر شده و از اون طرف، تنوع محصولات موجود تو بازار هم خیلی محدوده. توی این شرایط، انتخاب رم مناسب اهمیت خیلی زیادی داره؛ چون اگه انتخاب اشتباهی داشته باشید یا باید با افت عملکرد و ناپایداری کنار بیاید، یا با ضرر رم‌هاتونو بفروشید و برید سراغ یه مدل بهتر.
📌 تو این راهنما سعی کردم بهترین گزینه‌های موجود تو بازار ایران رو معرفی کنم تا با حداقل هزینه، بهترین عملکرد رو بگیرید. قبل از بررسی لیست، این ۳ نکته مهم رو حتماً در نظر داشته باشید:

▫️ تمام رم‌های معرفی‌شده از چیپ‌های Hynix استفاده می‌کنن. (اگر می‌خواین بدونین چرا، این پست رو بخونید.)

▫️ فرکانس ایده‌آل رم برای رایزن‌های سری 7000 / 9000، مقدار 6000MT/s هست. با این حال، بعضی از رم‌های لیست‌شده فرکانس 5600MT/s دارن که خبر خوب اینه خیلی راحت و بدون نیاز به انجام تست‌های پایداری می‌تونن به 6000MT/s CL30 اورکلاک بشن. بنابراین لازم نیست حتماً سراغ مدل‌های گرون‌تر برید. آموزش اورکلاک این رم‌ها رو تو پست‌های بعدی منتشر می‌کنیم. (نگران هم نباشید، انجامش سادست و کلا ۱۰ دقیقه شاید زمان ببره)

▫️ اولویت انتخاب‌ها ارزش خرید بوده (طبیعتاً ممکنه قیمت و موجودی زمانی که دارید این پست رو می‌خونید تغییر کرده باشه).

KLEVV FIT V 5600 CL30 1.25v 16GB Single-Module | 💰30T

با اینکه ۱۶ گیگابایت دیگه حجم ایده‌آلی برای یک سیستم جدید محسوب نمی‌شه، اما با توجه به قیمت فعلی رم‌ها، بعضی وقت‌ها چاره دیگه‌ای وجود نداره. می‌تونید این مدل رو به‌صورت موقتی تهیه کنید و بعداً با اضافه کردن یک ماژول مشابه، سیستم رو به حالت دوکاناله ارتقا بدید.
این رم در دو رنگ سفید و مشکی عرضه می‌شه و از چیپ‌های Hynix H8A روی یک PCB هشت‌لایه استفاده می‌کنه.
مزیت مهم این مدل Dual Rank بودنشه که مخصوصاً در حالت تک‌کاناله، عملکرد بهتری نسبت به رم‌های هم‌رده ارائه می‌ده. البته فراموش نکنید این فقط یک راه‌حل موقته و برای استفاده از حداکثر پتانسیل سیستم، حتماً باید بعداً به حالت دوکاناله ارتقا داده بشه.

KLEVV FIT V 5600 CL30 1.25v 32GB (2x16GB) | 💰55T

راجع‌به این رم صحبت کردیم و گفتیم که دوال رنکه، این مزیتش باعث میشه عملکردش از بقیه کیت‌های ۳۲ گیگ تو فرکانس مشابه بهتر باشه.

V-Color Manta XFinity RGB 5600 CL36 1.2v 32GB (2x16GB) | 💰55T

وی-کالر یک برند تایوانی شناخته‌شده‌ست که رم‌های DDR5 اون به‌تازگی وارد بازار ایران شدن. این مدل در دو رنگ سفید و مشکی عرضه می‌شه، از چیپ‌های Hynix H16A روی یک PCB ده‌لایه استفاده می‌کنه و برخلاف مدل FIT V، به نورپردازی RGB هم مجهزه.

V-Color Manta XSky RGB 5600 CL30 1.25v 32GB (2x16GB) | 💰54.5T

دقیقا مثل مدل قبلی، این مدل هم توی دو رنگ سفید و مشکی موجوده و از چیپ H16A هاینیکس روی یک برد ۱۰ لایه استفاده می‌کنه، RGB هم داره.

KLEVV CRAS V RGB 6000 CL28 1.4v 48GB (2x24GB) | 💰76T

اگه ۳۲ گیگ رم براتون کافی نیست، این کیت ۴۸ گیگابایتی از KLEVV با چیپ Hynix H24M روی یک PCB ده‌لایه، انتخاب بسیار مناسبیه. در حال حاضر فقط رنگ مشکی از این مدل تو بازار موجوده.

V-Color Manta XFinity RGB 6000 CL36 1.35v 64GB (2x32GB) | 💰95T

برای کسایی که به بیش از ۴۸ گیگ رم نیاز دارن، این کیت ۶۴ گیگی گزینه منطقی‌ایه. از چیپ Hynix H16A به‌صورت Dual Rank روی یک برد ده‌لایه استفاده می‌کنه و فعلاً فقط رنگ مشکی اون در دسترسه.

G.Skill Trident Z5 6000 CL30 1.4v 64GB (2x32GB) | 💰99T

به‌جز V-Color، می‌تونید این کیت جی‌اسکیل رو هم در نظر بگیرید. نوع چیپ و تعداد لایه‌های PCB با مدل V-Color یکسانه. این کیت از EXPO به‌صورت رسمی پشتیبانی نمی‌کنه، اما جای نگرانی نیست؛ چون توی یک پست جداگانه توضیح می‌دم چرا این موضوع عملاً مشکل‌ساز نیست.

V-Color Manta XFinity RGB 6400 CL32 1.35v 96GB (2x48GB) | 💰120T

در نهایت، اگر به ظرفیت ۹۶ گیگابایت نیاز دارید، این مدل از V-Color با چیپ Hynix H24M (Dual Rank) روی یک PCB ده‌لایه، ارزش خرید بالایی داره و فقط در رنگ مشکی عرضه می‌شه. درسته که فرکانس این رم بالاتر از مقدار ایده‌آل 6000MT/s هست، اما جای نگرانی نیست؛ چون می‌شه به‌راحتی فرکانس رو روی 6000 تنظیم کرد و Gear 1 رو به‌صورت دستی فعال کرد که آموزش کاملش رو توی یک پست جداگانه منتشر می‌کنم.

#راهنمای_خرید #رم #AM5
هایپرکلاک | کانالی برای علاقه‌مندان سخت‌افزار
🖥 @HyperClock_ir

⚡️ چطور بفهمیم چیپ یک رم DDR5 هاینیکسه؟
برای شناسایی چیپ رم DDR5 چند روش مختلف وجود داره، تو این مطلب چندتاش رو توضیح دادم.

1️⃣ بررسی فرکانس و تایمینگ رم
بعضی ترکیب‌های فرکانس/تایمینگ معمولاً نشون دهنده این هستن که از چیپ‌های هاینیکس توشون استفاده شده، مثل این لیست: (روش بزنید تا باز بشه)

5600 CL30-36-36 1.25V
5600 CL36-36-36 1.2V
6000 CL26 / 28 / 30 / 32
6000 CL36-38-38 1.25V
6400 CL28 / 30 / 32
6600 CL30 / 32
6800 CL32 / 34
7000 CL34
7200 CL34 / 36
7400 CL36
7600 CL36
7800 CL36 / 38
8000 CL38 / 40
و فرکانس‌های بالاتر

🔴 اگه رمی که مدنظرتونه از این ترکیب‌ها استفاده می‌کنه، به احتمال خیلی زیاد هاینیکسه. ولی موارد استثنا هم وجود داره، مثلاً چیپ مایکرون M16H که به تازگی اومده در ترکیب 6400CL32 هم دیده شده، و در آینده هم ممکنه چیپ‌هایی از شرکت‌های دیگه وارد این ترکیب‌‌ها بشن.

2️⃣ بررسی QVL مادربرد
واژه QVL مخفف Qualified Vendor List هست، لیستیه از طرف سازنده مادربرد که توش مشخص کرده چه رمایی با این ماربرد سازگاری دارن. روش کار به این صورته که اول باید Product Number دقیق رم رو پیدا کنید (مثلاً رم جی‌اسکیل Trident Z5 6000 CL30-1.35V 32GB رو سرچ کنید به این پروداکت نامبر می‌رسید: F5-6000J3038F16GX2-TZ5N) و داخل QVL مادربرد سرچش کنید. اگر رم لیست شده باشه، معمولاً سازنده چیپ نوشته شده، بعضی وقت‌ها حتی مدل دقیق چیپ هم ذکر می‌شه.
یه پیشنهاد هم اینکه همیشه QVL چند برند مختلف مثل ایسوس، گیگابایت، ازراک و MSI رو بررسی کنید، چون ممکنه یک رم تو QVL یک سازنده وجود نداشته باشه یا اطلاعات مربوط به چیپش کامل نباشه.

3️⃣ نرم‌افزار CPU-Z
نرم‌افزار CPU-Z رو از اینجا می‌تونید دانلود کنید و وارد تب SPD بشید. جلوی DRAM Manufacturer معمولاً اسم سازنده چیپ نوشته می‌شه، البته همیشه اینطور نیست چون CPU-Z فقط اطلاعات SPD رو می‌خونه و این اطلاعات ممکنه ناقص باشه.

4️⃣ نرم‌افزار Thaiphoon Burner
نرم‌افزار رو می‌تونید از اینجا دانلود و اجرا کنید. گزینه Read SPD رو بزنید و بعدش روی Report کلیک کنید، حالا تمام اطلاعاتی که توی SPD ذخیره شده رو نشون میده، مثل سازنده چیپ، نوع خود چیپ و کلی چیز دیگه.
فقط دقت داشته باشید که این برنامه هم صرفاً اطلاعات SPD رو می‌خونه و مخصوصاً روی DDR5 همیشه قابل اعتماد نیست، به این لحاظ که سازنده‌های رم بعضی مواقع اطلاعات SPD رو اشتباه ثبت می‌کنن.

5️⃣ کدگذاری شرکت‌ها
اگر رم به صورت فیزیکی دستتون باشه تو بعضی برندها مثل جی‌اسکیل میشه از روی کد رم، سازنده و مدل چیپ رو هم پیدا کرد، تو رم‌های کورسیر هم از طریق ver x.xx.xx که پشت ماژول‌ها می‌نویسه میشه همین کارو انجام داد. بعضی مواقع نیاز نیست پلمپ جعبه رو هم باز کرد و کد رو از پشت جعبه میشه خوند. توضیح مفصلش رو اینجا نوشتم که چطور رمزگشاییش کنید.

#راهنمای_خرید #رم
هایپرکلاک | کانالی برای علاقه‌مندان سخت‌افزار
🖥 @HyperClock_ir

📁 فایل نصبی CPU-Z
آخرین نسخه رو همیشه می‌تونید از این لینک هم دانلود کنید:

cpuid.com/softwares/cpu-z.html

#CPU_Z
هایپرکلاک | کانالی برای علاقه‌مندان سخت‌افزار
🖥 @HyperClock_ir

📁 فایل نصبی Thaiphoon burner
آخرین نسخه رو همیشه می‌تونید از این لینک هم دانلود کنید:

files.fm/ThaiphoonBurner

#Thaiphoon_Burner
هایپرکلاک | کانالی برای علاقه‌مندان سخت‌افزار
🖥 @HyperClock_ir

(❓) یک سوال دارم ازتون
فرض کنید یه کارت گرافیک رده بالا خریدید، با سیستم هم می‌خواین تو رزولوشن 4K گیم بزنید. حالا وقتی قرار نیست حتی یک بار هم روی 1080p بازی کنید، منطقیه که موقع انتخاب پردازنده، بنچمارک CPUها در Full HD رو هم در نظر بگیرید؟

برای اینکه بحث ملموس‌تر بشه، دو بنچمارک پردازنده رو قرار دادم که با کارت گرافیک RTX 5090 انجام شدن. سمت راست رزولوشن 4K از TechPowerUp و سمت چپ هم در رزولوشن 1080p از Hardware Unboxed.

حالا اگر معیارو بنچمارک 4K قرار بدیم، عملکرد 9800X3D نسبت به 265K به مقدار ناچیز ۱۰ درصد بهتره، اما از اونطرف قیمتش ۳۳ میلیون تومن گرونتره (۸۵ در برابر ۵۲ میلیون) و تو هر چیزی جز گیم هم کلی ضعیف‌تره، پس با معیار قرار دادن این بنچمارک 265K انتخاب هوشمندانه‌تری به نظر میاد. حتی میشه به جای اون، 9600X رو هم با عملکرد مشابه در نظر گرفت که حدود ۱۵ میلیون ارزون‌تر هم هست.

از طرفی اگر معیار رو بنچمارک 1080p قرار بدیم، 9800X3D نسبت به 265K حدود ۴۱ درصد بهتره! تو این حالت اختلاف اونقدر زیاده که انتخاب همه میره سمت 9800X3D.

هایپرکلاک | کانالی برای علاقه‌مندان سخت‌افزار
🖥 @HyperClock_ir

تو پست بعدی نظر خودم رو در مورد این مطلب توضیح میدم.
فعلا ببینیم نظر عموم تو این قضیه چیه 😁

نتیجه نظرسنجی تقریباً ۵۰-۵۰ شد، این نشون میده که هنوز هم خیلی‌ها معتقدن وقتی یک سیستم برای رزولوشن‌هایی مثل 4K یا 1440p جمع میشه، بنچمارک پردازنده‌ها در Full HD اهمیت چندانی نداره و فقط باید به نتایج پردازنده‌ها تو همون رزولوشن توجه کرد، جایی که اختلاف نسبتا کمی بین پردازنده‌های پرچمدار مثل 9800X3D با میان‌رده مثل 9600X وجود داره.

این طرز فکر تا چند سال پیش تا حد زیادی درست بود، اما الان دیگه شرایط فرق کرده. چرا؟ چون:
🔺 انویدیا اوایل سال ۲۰۲۵ اعلام کرد که بیش از ۸۰٪ کاربران کارت‌های RTX از DLSS استفاده می‌کنن، آماری که مربوط به قبل از عرضه DLSS 4 بود و احتمالاً الان بالاتر هم رفته.
🔺 با پیشرفت مدل‌های DLSS، استفاده از پریست‌های تهاجمی‌تر نسبت به گذشته قابل قبول‌تر شده. (مثلا استفاده از 4K Performance به جای 4K Quality)
🔺 خیلی از گیمرها در نسل‌های اولیه DLSS به خاطر افت کیفیت تصویر نسبت به Native از این قابلیت استفاده نمی‌کردن. اما در یک Blind Test که اخیرا انجام شده، اکثر شرکت‌کننده‌ها خروجی DLSS 4.5 رو به خروجی Native ترجیح دادن، موضوعی که نشون میده کیفیت Upscaling تا چه حد پیشرفت کرده.
🔺 خیلی از بازی‌های AAA که تو چند سال اخیر عرضه شدن بهینه‌سازی خوبی ندارن یا ذاتا سنگین هستن. برای مثال، Gothic Remake که هفته پیش عرضه شده، روی آخرین تنظیمات گرافیکی و رزولوشن 4K حتی با RTX 5090 هم فقط حدود 35FPS میده، یعنی عملاً چاره‌ای جز فعال کردن DLSS برای رسیدن به نرخ فریم قابل قبول وجود نداره.

تمام این موارد رو گفتم تا مشخص بشه چرا نمی‌تونیم در تحلیل عملکرد سیستم‌های امروزی، DLSS (یا FSR و XeSS) رو نادیده بگیریم، چرا که اکثر گیمرها در حالت پیش فرض از این تکنولوژی‌ها استفاده می‌کنن.

حالا سؤال اینجاست که این موضوع چه ارتباطی به انتخاب پردازنده در 4K و 1440p داره؟

برای درک بهتر موضوع، بیاید ببینیم خروجی 4K در هر پریست DLSS از چه رزولوشن پایه‌ای رندر میشه:
پریست Quality در 2560x1440
پریست Balanced در 2227x1253
پریست Performance در 1920x1080
پریست Ultra Performance در 1280x720

در واقع وقتی دارید روی 4K با کمک DLSS بازی می‌کنید، ممکنه بازی در عمل با رزولوشن‌هایی در حد 1080p یا حتی پایین‌تر رندر بشه و بعد با DLSS به رزولوشن هدف آپ‌اسکیل بشه.

تو نسخه‌های قدیمی DLSS مثل 2، نهایتا استفاده از پریست کوالیتی قابل قبول بوده و پایینتر از اون باعث افت کیفیت قابل توجهی میشد و معمولا کسی استفاده نمی‌کرد، اما تو آخرین نسخه DLSS 4.5 Model L، حتی پریست الترا پرفورمنس هم توی 4K کیفیت تصویر بسیار قابل قبولی داره و دقت کنید تو این حالت بازی داره روی رزولوشن 1280x720 رندر میشه.

⚡️ حالا نکته اصلی همینجاست. هرچقدر رزولوشن رندر پایین‌تر بیاد، بار کمتری روی کارت گرافیک قرار می‌گیره و GPU می‌تونه فریم‌های بیشتری تولید کنه. در نتیجه پردازنده باید سریع‌تر از قبل داده‌های مورد نیاز رو آماده کنه و محدودیت CPU زودتر خودش رو نشون میده.
در واقع DLSS ذاتا فشار بیشتری به پردازنده وارد نمی‌کنه، بلکه با کاهش بار GPU باعث میشه پردازنده زودتر به حداکثر توان خودش برسه و بعد از اون به عامل محدودکننده تبدیل میشه.

به همین دلیل ممکنه دو پردازنده که در 4K Native فقط ۱۰ درصد اختلاف عملکرد دارن، با فعال شدن DLSS و افزایش نرخ فریم، فاصله عملکردشون به شکل محسوسی بیشتر بشه.

و دقیقاً به همین خاطره که دیگه در سیستم‌هایی که با هدف 4K و 1440p قراره بسته بشن نمیشه بنچمارک CPU در رزولوشن‌های پایین‌تر مثل 1080p رو نادیده گرفت. این بنچمارک‌ها قرار نیست دقیقاً عملکرد نهایی سیستم شمارو در 4K یا 1440p پیش‌بینی کنن، اما می‌تونن نشون بدن اگر بار GPU کاهش پیدا کنه و فریم‌ریت بالاتر بره، هر پردازنده چقدر ظرفیت بیشتری برای تغذیه کارت گرافیک داره و دیرتر گلوگاه میشه، دقیقاً همون سناریویی که با فعال کردن DLSS رخ میده.
تو پست‌های بعدی چندتا بنچمارک میذارم که در عمل هم تاثیر این قضیه رو ببینید.

⚡️ هایپرکلاک | کانالی برای علاقه‌مندان سخت‌افزار
🖥 @HyperClock_ir

این تصویر هم اینجا مهمه، چون نشون میده هر پریست DLSS تو رزولوشن‌های مختلف بازی رو با چه رزولوشن داخلی رندر می‌کنه و بعد آپ‌اسکیل انجام میده. مثلاً تو 4K در حالت Quality، رندر داخلی روی 2560×1440 انجام میشه.

به نظر شخصی خودم، با DLSS 4.5 Model L می‌تونید جوری تنظیم کنید که همیشه رزولوشن رندر روی 1280x720 باشه، یعنی اگر 4K بازی می‌کنید بذارید روی الترا پرفورمنس و 1440p روی پرفورمنس و 1080p روی کوالیتی. البته این موضوع کاملاً وابسته به بازی و پیاده‌سازی DLSS هست و در همه عناوین دقیقاً نتیجه یکسانی نداره، بهتره خودتون تست کنید و ببینید با کدوم پریست بیشتر حال می‌کنید، اگر حس کردید کیفیت پایین اومده، از پریست‌های سنگین‌تر می‌تونید استفاده کنید.

این رو هم بگم که برای استفاده از Model L بهتره کارتتون از سری ۴۰ یا ۵۰ باشه، چون افت کارایی در DLSS 4.5 روی سری 20 و 30 بیشتره. برای اون نسل‌ها معمولاً استفاده از DLSS 4 Model K انتخاب منطقی‌تریه.

⚡️ هایپرکلاک | کانالی برای علاقه‌مندان سخت‌افزار
🖥 @HyperClock_ir

با خوندن این چند پست و دیدن بنچمارک‌ها، امیدوارم متوجه شده باشید که چرا داشتن یک پردازنده قدرتمند حتی تو رزولوشنی مثل 4K هم می‌تونه مهم باشه و طبیعتاً هرچقدر رزولوشن پایین‌تر بیاد (مثل 1440p یا 1080p)، اهمیتش بیشتر هم میشه.

اما آیا این یعنی همه باید پردازنده فعلیشون رو بفروشن و برن سراغ 9800X3D؟ قطعاً نه.

اول از همه، نباید فراموش کرد که این اختلاف‌ها بیشتر در سیستم‌های رده‌بالا خودشون رو نشون میدن. یعنی وقتی کنار CPU، کارت‌هایی مثل RTX 5080/4090/5090 برای 4K یا RTX 4070 Ti Super/5070 Ti برای 1440p قرار می‌گیرن. در غیر این صورت، معمولاً GPU زودتر به محدودیت می‌رسه و تفاوت بین پردازنده‌ها اون‌قدر که در بنچمارک‌ها می‌بینید محسوس نخواهد بود.

از طرف دیگه، حتی اگر CPU شما ایده‌آل نباشه، باز هم میشه بدون ارتقا، عملکرد بهتری گرفت. از اورکلاک پردازنده گرفته تا بهینه‌سازی تایمینگ‌ها و فرکانس رم و حتی سبک‌کردن ویندوز. (بسته به سیستم و تنظیمات، این کارها می‌تونه یه بهبود اساسی در حد ۲۰ تا ۳۰ درصد هم ایجاد کنه که تو پست‌های بعدی بیشتر درباره‌شون حرف می‌زنم). پس قرار نیست با دیدن این بنچمارک‌ها همه به فکر ارتقای پردازنده بیفتن.

در کل هدف این نبود که بگیم GPU بی‌اهمیت شده یا همه باید CPU عوض کنن. فقط اینکه تو دنیای الان، مخصوصاً با DLSS، نقش CPU خیلی بیشتر از قبل خودش رو نشون میده و باید بیشتر بهش توجه کرد.

⚡️ هایپرکلاک | کانالی برای علاقه‌مندان سخت‌افزار
🖥 @HyperClock_ir

⚡️ تاثیر اورکلاک رم در پلتفرم رایزن AM5 / قسمت اول

چه اینتل و چه AMD، پردازنده‌ها رو طوری طراحی می‌کنن که در حالت پیش‌فرض تقریبا از تمام ظرفیت خودشون استفاده کنن. به همین خاطر اکثر پردازنده‌هایی که چند نسل اخیر عرضه شدن، پتانسیل کمی برای افزایش فرکانس دارن و معمولا نمیرزه برای اورکلاک و تست پایداریشون وقت گذاشت. البته استثنا وجود داره و پردازنده‌هایی هم هستن که ارزش وقت‌گذاشتن داشته باشن مثل 9600X/9700X یا 13600K/14600K و چند مورد دیگه.

اما داستان رم کاملاً متفاوته.
وقتی سیستم روی حالت پیش‌فرض (4800MT/s) یا حتی EXPO (مثلاً 6000MT/s) استفاده میشه، هنوز کلی جا برای افزایش عملکرد وجود داره، تو این پست می‌خوام دقیق نشون بدم این اختلاف چقدره.
قبل اینکه بریم سراغ اصل مطلب، یه نکته مهم رو باید بدونید. پردازنده‌های رایزن رو میشه به دو دسته کلی تقسیم کرد:
• مدل‌های معمولی
• و مدل‌های X3D با کش بیشتر

در مدل‌های معمولی مثل 7600X یا 9950X، چون میزان حافظه کش زیاد نیست، پردازنده به حافظه رم سیستم خیلی وابسته هستش و در نتیجه بهینه‌سازی تنظیمات رم، مستقیما باعث افزایش عملکرد پردازنده میشه. حالا برعکس مدل‌های معمولی، مدل‌های X3D به خاطر حافظه کش زیادی که داخل خود پردازنده وجود داره، وابستگی کمتری به حافظه رم سیستم دارن و به همین دلیل بهینه‌سازی تنظیمات رم تاثیر کمتری رو عملکردشون داره.

تو پست بعدی نتایج چند بازی مختلف رو با Ryzen 5 7600X بررسی می‌کنیم، سایر Ryzenهای غیر X3D هم رفتار مشابهی دارن.

برای این تست‌ها، چهار حالت مختلف حافظه با هم مقایسه شدن:
🔹حالت اول 4800CL40 Default
همه ‌چیز روی تنظیمات پیش‌فرض قرار داره.

🔹حالت دوم 6000CL28 EXPO
همون حالتی که اکثر کاربران بعد از خرید یک کیت DDR5-6000 و فعال کردن EXPO بهش می‌رسن.

🔹حالت سوم 6000CL30 Tuned
اول پروفایل اکسپو ست شده و بعد تایمینگ‌های رم با مقادیر محافظه‌کارانه بهینه‌شدن، FCLK هم به 2100 افزایش پیدا کرده.

🔹حالت چهارم 6400CL28 FCLK 2133 Max Tuned
فرکانس حافظه به 6400 افزایش پیدا کرده، سیستم همچنان در حالت 1:1 کار می‌کنه، FCLK روی 2133 قرار گرفته و تایمینگ‌ها هم تا حد امکان بهینه شدن.

حالت آخر رو میشه تقریبا سقف بهینه‌سازی رم تو پلتفرم AM5 در نظر گرفت (به استثنای حالت 2:1 که نیازمند فرکانس‌های 8000MT/s و بالاتر برای عملکرد مطلوب هست)

⚡️ هایپرکلاک | کانالی برای علاقه‌مندان سخت‌افزار
🖥 @HyperClock_ir