عنوان کتاب بسیار گویا و صریح است. مسلمانان با متن کتاب مقدس، در فاصله قرن دوم تا پنجم هجری چه تعاملی داشته و چه نوع آگاهی هایی از آن در میان نوشته های خود آورده اند. ما همیشه اطلاعاتی در باره تورات در میان نوشته های مورخان دوره اسلامی می بینیم، آیا آنان چه قدر این متن را می شناختند، با نسخه های اصلی آشنا بودند، و چه مقدار از روایات شفاهی رایج در میان جامعه، استفاده می کردند. تواریخ اسلامی، مشحون از این مواد و تحت تأثیر آنهاست، علاوه بر این که زیر نگاه و نفوذ اسرائیلیات است. در این کتاب، به تفصیل در این باره سخن گفته شده و این کار برای کسانی که علاقه مند به تاریخ اسلام هستند، بسیار سودمند است.

یادداشت آقای رسول جزینی در باره امکان استفاده بهتر از نسخ خطی کتابخانه ها

در دو دهه اخیر، امکان دسترسی آسان به بسیاری از نسخه های خطی در کتابخانه های ایران و خارج از آن فراهم شده است. تعدادی از کتابخانه های مهم ایران مانند کتابخانه مجلس، ملی، دانشگاه تهران و غیر آن به صورت رسمی یا غیر رسمی در دسترس است. همچنین برخی کتابخانه های مهم جهان مانند کتابخانه ملی فرانسه، دانشگاه پرینستون، کتابخانه دولتی برلین، کتابخانه لیدن هلند و غیر آن، نسخه های خود را با کیفیت تصویر بسیار خوب، بارگزاری و در دسترس عموم قرار داده اند. در سال های اخیر نیز بسیاری از نسخه های خطی کتابخانه های ترکیه نیز قابل تهیه و در دسترس شده اند. در گذشته تهیه هر کدام از این نسخه ها غیر ممکن یا با مشقت و هزینه بالا همراه بود؛ از این رو انتظار است امروزه با رجوع و استفاده از این گنجینه های ارزشمند، تحول جدی در پیشرفت و توسعه مطالعات نسخه پژوهی رخ دهد. از سوی دیگر با آمدن فهارس جدید و تجمیع اطلاعات در مجموعه های مانند فنخا، و پایگاه های اطلاعاتی مانند سایت فهرستگان و غیر آن، امکان شناسایی و دستیابی به اطلاعات مدنظر هر پژوهشگر آسان تر شده است. اما باید توجه داشت بخش زیادی از اطلاعات و برافزوده های موجود بر نسخه ها، در فهارس ثبت نشده؛ و لذا هر پژوهشگر نسخه پژوه باید رجوع مستقیم و مستمر به نسخه ها را در فرایند پژوهش خود ترک نکند. استخراج و گردآوری اطلاعات فقط از فهارس قابل جستجو، و بانک های اطلاعاتی هنری نیست؛ باید گفت آنموقع کارهای ما ارزش بیشتری پیدا می کند که با جستجو مستمر در نسخه های خطی بتوانیم داده های جدیدی را استخراج، تنظیم و ارائه کنیم. وقتی به دنبال گردآوری داده های جدید مثلا درباره یک شخص، یا مکان خاص و غیر آن در دستنویس ها هستیم، لازم است دل به دریای نسخه های خطی زد؛ باید اذعان کرد فرایند این کار بعضا بسیار وقت گیر و حتی ملال آور خواهد بود و چه بسا باید صدها و صدها نسخه را دید؛ آنچه کار را دشوارتر می کند آن است که از دارا بودن هارد نسخه های آماده محروم بود و پژوهشگر خود اقدام به رجوع به سایت کتابخانه های دیجتال و کانال های نسخه ها در تلگرام کند، به ویژه با این سرعت پایین اینترنت که ما داریم. اما به هر حال زحمت و مشقت این کار در مقابل آنچه بزرگان و پژوهشگران گذشته ما در رجوع به این نسخه ها داشته اند، بسیاراندک است. امید است تدبیری اندیشه شود و یکی از خدمات کتابخانه ها و مراکز علمی مرتبط، امکان دسترس قراردادن آسان تر به این نسخه ها باشد.
هر جستجوگر در دریای نسخه های خطی با برافزوده ها و دادهای مواجه می شود که به پژوهش مدنظر او ارتباطی ندارد، البته چه بسا برخی از این داده ها به اندازه ای می رسد که انگیزه نگارش یک مقاله یا حداقل یک یادداشت را ایجاد می کند، اما بسیاری از این دادها تک اطلاع است و یا اساسا اگر واقع نگر باشیم وقت و امکان پژوهش و نگارش درباره همه آنان برای هر شخصی فراهم نیست. بنظرم نسخه پژوهان با آگاهی از عناوین پژوهش های همدیگر می توانند این اطلاعات و داده های متفرقه را با هم به اشتراک بگذارند.
@libmazaheb

شب سالنامه‌ها و نظامنامه‌های مدارس و دانشگاه‌های ایران

به مناسبت انتشار مجموعۀ سه‌جلدی «مدرسه‌پژوهی» به کوشش سیدرضا باقریان

با سخنرانی رسول جعفریان، مقصود فراستخواه، حسن حضرتی، رضا باقریان موحد، مجید جلیسه و علی دهباشی


پنجشنبه بیست و نهم آبان‌ماه ۱۴۰۴
قم، کتابسرای طه

التمهيد فيما يجب فيه التحديد.

تحقيق: صلاح الدين المنجد.

ظاهرا بریده از جریده حبل المتین سنه ۱۳۲۳ ، ق باشد
درخصوص صورت فتاوای ونقل تحریم از پوشیدن لباس ملل فرنگ وممانعت از استقبال وتشکیل مدارس جدیده ، صادره از مراجع وقت درعتبات که بسال ۱۳۲۰ ق صادر شده بوده
نکته در نظریه واامضای مرحوم آقاسیدصدرالدین صدر است که بابودن پدر خود( آقاسیداسماعیل صدر) در زمره مراجع فتوا داده است !!
عکس اصل اعلام فتاوا دستیاب است ؟؟

اجازه طبابت
نمونه ای از اجازه ایست برای طبابت که از جانب حسین بن ضیاء الدین یوسف متطبب قمی (بعد 1085) برای شاگردش محمد ابراهیم قمی صادر شده است و با این مدرک وی مجاز می شود که به شغل طبابت اشتغال ورزد .
توصیه هایی که در ضمن این اجازه نامه آمده است جالب توجه می باشد .
این اجازه طبابت در پایان نسخه 726 کتابخانه که نسخه ای از کتاب المغنی فی شرح الموجز می باشد ، آمده است ، این نسخه دارای حواشی زیادی می باشد و بعید نیست که این حواشی به قلم محمد ابراهیم قمی (مجاز) باشد .
@sepahsalaar

سلام علیکم این فتوا قطعا از سید اسماعیل صدر است نه فرزندش . صدرالدین  لقب سید اسماعیل است شاید هم امضا را درست نخوانده اند و اسماعیل بن صدرالدین بوده

کتابهای جدید اهدایی کتابخانه مجلس به کتابخانه تخصصی تاریخ اسلام و ایران

همایش سید هبة الدین شهرستانی، نجف

دکتر جواد مقصود در کنار دکتر احمد اقتداری

پنجمین کنگره تحقیقات ایرانی_دانشگاه اصفهان

11_ 16 شهریور ماه 1353


منبع عکس: کتاب کاروان عمر؛ خاطرات سیاسی فرهنگی هفتاد سال عمر احمد اقتداری، ص362


با تشکر از سرور ارجمند جناب آقای سیدمصطفی اصفهانی (مطبعه‌چی) بابت معرفی این عکس.
@gharb_lib